Postanowienie - I OZ 576/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 24 września 2025
Teza
Oddalono zażalenie. Prawo pomocy, Zasiłki celowe i okresowe. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 24 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G.C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2025 r., sygn. akt I SPP/Wa 138/25 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi G.C. na bezczynność Prezydenta Miasta Żyrardowa w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIOddalono zażalenie. Prawo pomocy, Zasiłki celowe i okresowe. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 24 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G.C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2025 r., sygn. akt I SPP/Wa 138/25 o odmowie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi G.C. na bezczynność Prezydenta Miasta Żyrardowa w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNI
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
nieustalone
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
24 września 2025
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Mariola Kowalska
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 12 maja 2025 r. G.C. (dalej "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Żyrardowa w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie zasiłku celowego.Wnioskiem z dnia 1 lipca 2025 r. skarżący wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie z kosztów sądowych.Postanowieniem z dnia 23 lipca 2025 r., sygn. akt I SPP/Wa 138/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że stosownie do art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej "P.p.s.a."), prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Przepis art. 247 P.p.s.a. wprowadza samodzielną, negatywną przesłankę przyznania stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Prawo to nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi, co oznacza, że ocena w tym przedmiocie dokonywana jest w oderwaniu od sytuacji materialnej strony. Sąd I instancji wskazał, że w literaturze przedmiotu jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że potrzeba zastosowania art. 247 P.p.s.a. będzie zachodziła przede wszystkim w sytuacjach, gdy skarga kwalifikuje się do odrzucenia, tak jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie.W ocenie Sądu, z uwagi na to, że złożona w niniejszej sprawie skarga na bezczynność Prezydenta Miasta Żyrardowa w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie zasiłku celowego została wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po zakończeniu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie (tj. po wydaniu decyzji rozpatrującej wniosek), była ona niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy innemu sądowi celem ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że do dnia orzekania przez Sąd I instancji jego wniosek o przyznanie zasiłku na zakup odzieży i obuwia nie ostał rozpoznany, zaś Prezydent Miasta Żyrardowa decyzją z dnia 19 lutego 2025 r. przyznał mu pomoc na zakup posiłku lub żywności.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Zgodnie z art. 247 P.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Przyznanie prawa pomocy, nawet jeśli zachodzą ku temu przesłanki związane z trudną sytuacją materialną strony, jest niedopuszczalne w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. W orzecznictwie i piśmiennictwie przyjmuje się, że skarga jest oczywiście bezzasadna, jeżeli bez głębszej analizy prawnej, "na pierwszy rzut oka" nie ulega wątpliwości, że nie może zostać uwzględniona. Przepis ten znajduje zastosowanie przede wszystkim w sytuacjach, w których skarga kwalifikuje się do odrzucenia zob. (B. Dauter, A. Kabat., M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2016, s. 1082-1083; postanowienia NSA z: 18.5.2023 r. I OZ 153/23; 26.1.2016 r. I OZ 14/16; 2.10.2014 r. I OZ 818/14, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http:/orzeczenia.nsa.gov.pl).W rozpoznawanej sprawie wnioskiem z dnia 3 lutego 2025 r. skarżący wystąpił do Prezydenta Miasta Żyrardowa o przyznanie zasiłku celowego na zakup odzieży i obuwia. W dniu 14 lutego 2025 r. przeprowadzono ze skarżącym wywiad środowiskowy, z którego wynika, że zwrócił się on o pomoc finansową na zakup żywności. W wywiadzie zawarto informację "Pomimo przekroczonego limitu wnoszę o pomoc w formie zasiłku celowego w wys. 400 zł na zakup żywności zgodnie z wnioskiem klienta". Wniosek został również podpisany przez skarżącego (k. 28 akt I SAB/Wa 118/25). W związku z powyższym Prezydent Miasta Żyrardowa decyzją z dnia 19 lutego 2025 r. nr PS.5102.108.2025 przyznał skarżącemu świadczenie pieniężne na zakup posiłku lub żywności w ramach programu wieloletniego "Posiłek w szkole i w domu" w kwocie 400 zł miesięcznie od dnia 1 lutego 2025 r. do dnia 28 lutego 2025 r. W dniu 12 maja 2025 r. skarżący złożył skargę na bezczynność organu w rozpoznaniu jego wniosku z dnia 3 lutego 2025 r.W tym miejscu zaznaczenia wymaga, że o ile skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu (art. 53 § 2b P.p.s.a.), o tyle jej wniesienie skargi po wydaniu decyzji przez organ, któremu zarzucono bezczynność bądź przewlekłe prowadzenie postępowania, w świetle aktualnego orzecznictwa sądów administracyjnych, należy ocenić jako niedopuszczalne. Na potwierdzenie powyższego należy zwrócić uwagę na treść uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19 oraz z dnia 7 marca 2022 r., sygn. akt II OPS 1/21, z których wynika, że jeżeli w dniu wniesienia skargi na bezczynność lub przewlekłość przedmiot postępowania sądowoadministracyjnego w postaci bezczynności lub przewlekłości miał charakter historyczny, a więc nieaktualny, gdyż ewentualny stan bezczynności lub przewlekłości kończy się wraz z załatwieniem sprawy przez organ, to uznać trzeba, że skarga nie może dotyczyć przedmiotu, który nie istnieje w chwili jej wniesienia.W związku z powyższym uznać należy że Sąd I instancji w niniejszej sprawie prawidłowo stwierdził, że skarga na bezczynność organu wywiedziona przez skarżącego w dniu 12 maja 2025 r., a więc po wydaniu przez Prezydenta Miasta Żyrardowa decyzji z dnia 19 lutego 2025 r., jest oczywiście bezzasadna, co zgodnie z art. 247 P.p.s.a. skutkowało odmową uwzględnienia wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy.Na marginesie Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że skarżący, twierdząc, że jego wniosek o przyznanie zasiłku celowego na zakup odzieży i obuwia nie został rozpoznany, nie zaskarżył decyzji z dnia 19 lutego 2025 r., przyznającej mu świadczenie pieniężne na zakup posiłku lub żywności. Zauważenia bowiem wymaga, że wniosek skarżącego został zmodyfikowany na etapie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego, co również potwierdza jego kserokopia nadesłana przez skarżącego przy złożonym zażaleniu, a co potwierdza, że skarżący był świadomy dokonanej zmiany i wydania decyzji z dnia 19 lutego 2025 r.Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.., orzekł jak w sentencji.