Postanowienie - III FZ 500/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 26 września 2025
Teza
Oddalono zażalenie. Administracyjne postępowanie, egzekucja świadczeń pieniężnych. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Paweł Borszowski po rozpoznaniu w dniu 26 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 maja 2025 r., sygn. akt I SA/Wr 358/24, w przedmiocie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 19 stycznia 2024 r., nr SKO 4810.5.2024 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia:Oddalono zażalenie. Administracyjne postępowanie, egzekucja świadczeń pieniężnych. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Paweł Borszowski po rozpoznaniu w dniu 26 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 maja 2025 r., sygn. akt I SA/Wr 358/24, w przedmiocie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 19 stycznia 2024 r., nr SKO 4810.5.2024 w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia:
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
nieustalone
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
26 września 2025
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Paweł Borszowski
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 14 maja 2025 r. o sygn. I SA/Wr 358/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w sprawie ze skargi M. M. (dalej: "Skarżąca") na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 19 stycznia 2024 r., w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych, odmówił przywrócenia terminu do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tego Sądu z 4 marca 2025 r., sygn. akt I SA/Wr 358/24.W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, iż odpis sentencji przedmiotowego wyroku został doręczony pełnomocnikowi Skarżącej wyznaczonemu z urzędu na adres podany w piśmie Okręgowej Rady Adwokackiej w W. z dnia 28 listopada 2024 r. (k. 28 akt). Przesyłki po dwukrotnym awizowaniu nie podjęto i została złożona do akt sprawy ze skutkiem doręczenia (k. 41 akt).Pełnomocnik strony Skarżącej pismem z dnia 7 maja 2025 r. wniósł o sporządzenie uzasadnienia wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności procesowej. We wniosku wyjaśniono, że pełnomocnik w dniu 30 kwietnia 2025 r. otrzymał od Okręgowej Rady Adwokackiej w W. odpis pisma Sądu z dnia 8 kwietnia 2025 r. i dowiedział się o niepodjętych przesyłkach, w tym o przesyłce zawierającej odpis sentencji wyroku.Zdaniem pełnomocnika strony Skarżącej, fakt nieodebrania kierowanych do niego przesyłek z WSA we Wrocławiu wynikał z przyczyn od niego niezależnych i braku wiedzy o zaistniałej sytuacji. Nieprawidłowo działająca usługa powiadomień SMS nie spełniła swojego zadania. Pełnomocnik w czasie zmiany miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podjął wszelkie niezbędne działania. Brak odbioru przesyłek sądowych nie wynikał zatem z zawinionej przez pełnomocnika przyczyny.Sąd I instancji wskazał również, iż treść wniosku o przywrócenie terminu nie pozwala na przyjęcie, że uchybienie terminowi do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku miało miejsce w warunkach, za które pełnomocnik nie ponosiłby winy w rozumieniu art. 86 § 1 i art. 87 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.").W tak przedstawionym stanie faktycznym Skarżąca reprezentowana przez adwokata pismem z 8 czerwca 2025 r. złożyła zażalenie na postanowienie z 14 maja 2025 r. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. W myśl zaś art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). Z powyższych przepisów wynika, że jedną z przesłanek przywrócenia terminu jest uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w jego uchybieniu.Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasadnie Sąd I instancji uznał, iż Skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Podkreślić bowiem należy, że instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy. Kryterium braku winy wiąże się w związku z tym z koniecznością dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy nie można zaś mówić, gdy strona dopuściła się chociaż lekkiego niedbalstwa. Natomiast powołane przez pełnomocnika Skarżącej okoliczności nie wskazywały na to, że niedokonanie czynności w ustawowym terminie spowodowane było przeszkodą nie do przezwyciężenia przy dochowaniu najwyższej staranności.Rację należy przyznać Sadowi I instancji, iż zawarte we wniosku o przywrócenie terminu argumenty nie uprawdopodabniają braku winy pełnomocnika w uchybieniu terminowi do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. We wniosku wskazano, że pełnomocnik otrzymał pismo Okręgowej Rady Adwokackiej w W. z dnia 28 listopada 2024 r. o jego wyznaczeniu do sprawy. Treść tego pisma wskazywała na to, że otrzymał je pełnomocnik, ale i Sąd I instancji. W piśmie tym podano adres pełnomocnika przy ul. [...] w G. Pełnomocnik, mając świadomość, że podany adres jest nieaktualny (jak podaje – od sierpnia 2021 r.), nie podjął jednak żadnych czynności zmierzających do wskazania Sądowi aktualnego adresu. Uwzględniając obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem, Sąd przyjął, że pełnomocnika strony Skarżącej obciąża zaniechanie podjęcia działań takich jak poinformowanie Sądu o aktualnym adresie kancelarii adwokackiej.Należy podkreślić, iż kryterium braku winy, jako przesłanka przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem dochowania szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (post. NSA z: 13.3.2023 r., I FZ 69/23; z 8.3.2023 r., II FZ 12/23; z 17.2.2023 r., III FZ 49/23 - CBOSA). Sąd oceniając, czy w konkretnej sprawie strona zawiniła uchybienie terminowi do dokonania czynności, powinien przyjąć obiektywny miernik staranności. Innymi słowy sąd powinien zbadać, czy do uchybienia terminu doszło z uwagi na wystąpienie przyczyn niezależnych od strony.W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można przyjąć, że okoliczności powołane przez pełnomocnika Skarżącej uprawdopodabniają brak winy w uchybieniu terminu do usunięcia braków formalnych skargi. Wyłącznie w gestii pełnomocnika strony Skarżącej pozostawało poinformowanie Sądu o zmianie adresu. Zaniechanie w tym zakresie spowodowało, że pełnomocnik nie może powoływać się na brak winy w uchybieniu terminowi do zgłoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Fakt, iż Okręgowa Rada Adwokacka w piśmie z dnia 28 listopada 2024 r. podała nieaktualny adres pełnomocnika nie zwalnia go z obowiązku poinformowania Sądu o aktualnym adresie do doręczeń.W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.. orzekł jak w sentencji.