Wyrok - VII SA/Wa 777/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - z dnia 30 września 2025
Teza
Oddalono skargę. Budowlane prawo, rozbiórka obiektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Małgorzata Jarecka Sędziowie: sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk asesor WSA Iwona Ścieszka (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Grażyna Dmitruk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2025 r. sprawy ze skargi E. T. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 lutego 2025 r. nr 128/25 w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku oddala skargęOddalono skargę. Budowlane prawo, rozbiórka obiektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Małgorzata Jarecka Sędziowie: sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk asesor WSA Iwona Ścieszka (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Grażyna Dmitruk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2025 r. sprawy ze skargi E. T. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 lutego 2025 r. nr 128/25 w przedmiocie nakazu usunięcia nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku oddala skargę
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
rozprawa
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
spadek
Role w sprawie
prokurator
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
30 września 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Przewodniczący
Iwona Ścieszka.
Podstawa prawna
Pokaż pozostałe podstawy prawne (7)
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
UZASADNIENIE
Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (MWINB) decyzjąz 10 lutego 2025 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2024 r. poz. 725), po ponownym rozpatrzeniu odwołania M. T. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z [...] grudnia 2022 r. nakazującej "M. T. ", M. T. oraz A. W. usunięcie nieprawidłowości dotyczącej stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w W. - Budynek Główny poprzez:Elewacja frontowa budynku od strony ul. [...]:1. Remont kapitalny balkonów,2. Usunięcie ubytków tynku występujących na elewacji frontowej, gzymsie i attyce,3. Naprawę pęknięcia gzymsu,4. Naprawę pęknięcia pionowego ściany nad parterem oraz filara międzyokiennego,5. Naprawę spękania ozdobnego elementu pod balkonem,6. Odtworzenie izolacji poziomej ściany elewacyjnej w poziomie parteru,7. Wymianę okna w kuchni w lokalu nr [...].Elewacja boczna od strony budynku [...]:8. Zszycie muru w miejscach występowania rys i pęknięć karbowanymi prętami stalowymi umieszczonymi w wydrążonych spoinach muru,9. Odtworzenie ubytków muru oraz poprawne ułożenie nowych obróbek blacharskich,10. Ułożenie izolacji termicznej,11. Odtworzenie poziomej izolacji przeciwwilgociowej w poziomie parteru,12. Otynkowanie ściany.Elewacja tylna budynku części głównej, od strony podwórka:13. Remont kapitalny balkonów,14. Odtworzenie ubytków tynku,15. Odtworzenie poziomej izolacji przeciwwilgociowej w poziomie parteru,16. Wymianę daszków ochronnych znajdujących się w poziomie parteru oraz zabezpieczenie styku ściany nad daszkiem.Elewacja boczna, od strony budynku [...]:17. Ułożenie izolacji termicznej,18. Otynkowanie ściany,oraz zakazującej użytkowania balkonów do czasu wykonania ich kapitalnego remontu,uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane: nakazał E. T. , M. T. oraz A. W. usunięcie nieprawidłowości dotyczącej stanu budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w W. - Budynek Główny poprzez:Elewacja frontowa budynku [...]:Remont kapitalny balkonów,Usunięcie ubytków tynku występujących na elewacji frontowej, gzymsie i attyce,Naprawę pęknięcia gzymsu,Naprawę pęknięcia pionowego ściany nad parterem oraz filara międzyokiennego,Naprawę spękania ozdobnego elementu pod balkonem,Wymianę okna w kuchni w lokalu nr [...].Elewacja boczna, od strony budynku [...]:Odtworzenie ubytków muru oraz poprawne ułożenie nowych obróbek blacharskich.Jednocześnie na podstawie art. 66 ust. 2 ustawy Prawo budowlane MWINB zakazał użytkowania balkonów do czasu usunięcia w nich nieprawidłowości. Organ wskazał, że ww. roboty budowlane należy wykonać pod nadzorem osoby posiadającej uprawnienia budowlane w terminie 12 miesięcy od daty otrzymania niniejszej decyzji, zgodnie z zaleceniami zawartymi w Ekspertyzie technicznej wykonanej przez rzeczoznawcę budowlanego mgr inż. arch. G. M. nr up. [...] oraz rzeczoznawcę budowlanego inż. S. K. nr ew. [...] oraz zaleceniami Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków zawartymi w piśmie z 21 czerwca 2023 r.MWINB zaznaczył, że niniejsza sprawa była już przedmiotem postępowania przed tym organem, który decyzją z 3 października 2023 r. uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z [...] grudnia 2022 r. i na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, nakazał E. T. , M. T. oraz A. W. usunięcie nieprawidłowości dotyczącej stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w W. - Budynek Główny poprzez wykonanie wymienionych w tym rozstrzygnięciu robót. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 14 czerwca 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 2849/23, uchylił decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr 1174/23. W tej sytuacji zaszła konieczność ponownego rozpatrzenia przez MWINB odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z [...] grudnia 2022 r.Dokonując analizy okoliczności występujących w tej sprawie MWINB zaznaczył, że przedmiotem postępowania jest stan techniczny budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w W. - Budynek Główny. Nie ulega wątpliwości, że obiekt ten znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym, co potwierdza materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy,w tym m.in. ekspertyza techniczna wykonaną przez rzeczoznawcę budowlanego mgr inż. arch. G. M. oraz rzeczoznawcę budowlanego inż. S. K. . Powyższe wypełnia dyspozycję art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlanej, aczkolwiek organ wojewódzki uznał, że należało zweryfikować zakres obowiązków przewidzianych w decyzji PINB dla m.st. W..Organ wojewódzki podkreślił, że Wojewódzki Sąd Administracyjnyw Warszawie w wyroku z 14 czerwca 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 2849/23 stwierdził, iż w odniesieniu do poszczególnych punktów wydanej uprzednio przez MWINB decyzji z 3 października 2023 r., część z nich nałożona już została decyzją MWINB z 16 sierpnia 2023 r. Nr 987/23. Kolejna część przewidzianych decyzją Nr 1174/23 obowiązków została zaś nałożona w sposób błędny, gdyż dotyczą elementów nieistniejących lub nie mieszczą się w zakresie obowiązków nakładanych na podstawie art. 66 Prawa budowlanego. Jednocześnie Sąd odniósł się do poszczególnych punktów decyzji MWINB Nr 1174/23 z 3 października 2023 r.Mając na uwadze wskazania i ocenę Sądu, MWINB zauważał, iż w poprzedniej decyzji Nr 1174/23 mylnie określił usytuowanie elementów budynku przy ul. [...] w W., którego dotyczyły obowiązki wymienione w punktach 1-6 tego rozstrzygnięcia. Zauważał jednak, że wciąż zasadnym jest wykonanie od strony elewacji frontowej tego budynku kapitalnego remontu balkonów, usunięcie ubytków tynku występujących na elewacji frontowej, gzymsie i attyce, naprawy pęknięcia gzymsu i pionowego pęknięcia ściany nad parterem, filara międzyokiennego i naprawy spękania ozdobnego elementu pod balkonem, a także wymiany okna w kuchni lokalu nr [...]. Zgodnie bowiem z ekspertyzą techniczną z października 2022 r. (cyt.) "Ze względu na stwierdzony zły stan płyt balkonowych, wymagany jest remont kapitalny wszystkich balkonów elewacji frontowej, gdyż stan płyt balkonowych zagraża ich stabilności" (str. 11). To z kolei uzasadnia wydanie w myśl art. 66 ust. 2 Prawa budowlanego zakazu użytkowania balkonów do czasu wykonania ich kapitalnego remontu, mającego zastosowanie w sytuacji, gdy obiekt budowlany może zagrażać życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku. Ponadto, jak podkreślał MWINB, "wymagane jest zszycie muru w miejscach występowania rys i pęknięć karbowanymi prętami stalowymi, umieszczanymi w wydrążonych spoinach muru. W górnym narożu ścian widoczne są znaczne ubytki muru spowodowane przeciekami wody opadowej przez nieszczelne obróbki blacharskie naroża dachu budynku. Wymagane jest odtworzenie ubytków muru oraz poprawne ułożenie nowych obróbek blacharskich. Na poziomie poddasza widoczne są cegły dziurawki, użyte do murowania ściany gr 25 cm. Wiele cegieł ułożonych jest otworami na zewnątrz, co powoduje niepotrzebne oziębianie poddasza." (str. 16 ekspertyzy technicznej).W odniesieniu do kolejnych obowiązków wymienionych w decyzji organu powiatowego, MWINB odwołując się do uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie z 14 czerwca 2024 r. zauważał, iż (cyt.) "Ad. 7 Wymieniony w tym punkcie obowiązek zszycia muru w miejscach występowania rys i pęknięć karbowanymi prętami stalowymi umieszczonymi w wydrążonych spoinach muru, nałożony już został na skarżących decyzją Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 16 sierpnia 2023 r. nr 987/23. Nałożenie zatem tego obowiązku pokrywa się z obowiązkiem nałożonym wcześniejszą decyzją (...),Ad. 11 Wskazany w tym punkcie obowiązek odtworzenia ubytków tynku od strony podwórka niejako zawiera się we wskazanym w decyzji MWINB z dnia 16 sierpnia 2023 r. nr 987/23 obowiązku otynkowania ściany,Ad. 12 Wskazany w tym punkcie obowiązek nałożony już został na skarżących decyzją Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 16 sierpnia 2023 r. nr 987/23. Nałożenie zatem tego obowiązku pokrywa się z obowiązkiem nałożonym wcześniejszą decyzją".Odnośnie do obowiązków wymienionych w pkt 9 i 13 decyzji MWINB Nr 1174/23, tj. otynkowania ściany elewacji bocznej od ul. [...] [...] i [...], Sąd stwierdził, iż z uwagi na fakt, iż ściana przedmiotowego budynku od strony budynku [...] oraz od strony budynku [...] nigdy nie była otynkowana, to art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego nie ma zastosowania. Przepis ten bowiem nie służy organom nadzoru budowlanego - na co wskazał WSA w Warszawie w wyroku z 14 czerwca 2024 r. - do przymuszenia właścicieli lub zarządców budynków, by dostosowali parametry tych budynków do aktualnie obowiązujących norm, gdyż w czasie budowy budynku obowiązywały inne normy.W ocenie MWINB - czego nie zakwestionował WSA w ww. wyroku - podobnie rzecz się ma do robót dotyczących izolacji przeciwwilgociowej i termicznej obiektu. Nie jest bowiem możliwe nakazanie w niniejszej sprawie tychże obowiązków na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, gdyż celem tego przepisu jest usunięcie stwierdzonych przez organ nadzoru budowlanego nieprawidłowości powstałych podczas niewłaściwego użytkowania obiektu budowlanego lub utrzymania go w niewłaściwym stanie. Przepis ten nie może więc stanowić podstawy do formułowania nakazów dostosowania budynków już istniejących do obowiązujących aktualnie przepisów techniczno-budowlanych.Jednocześnie MWINB podkreślał, że WSA w Warszawie w wyroku z 14 czerwca 2024 r. uznał za zasadny obowiązek przewidziany w puncie 6 kontrolowanej wówczas decyzji, dotyczący wymiany okna kuchni w lokalu nr [...] w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w W.. Jako prawidłowy Sąd ocenił również obowiązek z punktu 8 w/w rozstrzygnięcia, polegający na odtworzeniu ubytków muru oraz poprawnego ułożenia nowych obróbek blacharskich. Zdaniem Sądu roboty te nie pokrywają się bowiem z żadnym z obowiązków nałożonych decyzją MWINB z 16 sierpnia 2023 r., a ponadto znajdują swoje uzasadnienie w ekspertyzie technicznej z października 2022 r. W opracowaniu tym m in. stwierdzono (cyt.) "Wymagane jest odtworzenie ubytków muru oraz poprawne ułożenie nowych obróbek blacharskich. Na poziomie poddasza widoczne są cegły dziurawki, użyte do murowania ściany gr 25 cm. Wiele cegieł ułożonych jest otworami na zewnątrz, co powoduje niepotrzebne oziębianie poddasza."(str. 16).MWINB zaznaczył dalej, że rozpatrując ponownie odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. , zobowiązany jest również uwzględnić zalecenia pokontrolne dotyczące przedmiotowej nieruchomości wydane przez Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków zawarte w piśmie z 14 września 2023 r. Tym samym uznał, że bezprzedmiotowym jest nałożony na właścicieli obiektu na mocy decyzji organu powiatowego obowiązek uzgodnienia robót budowlanych nałożonych w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane z właściwym urzędem konserwatorskim. Jednakże nakazane roboty budowlane należy wykonać zgodnie z w/w zaleceniami i z ich uwzględnieniem.Odnosząc się do kwestii adresatów decyzji PINB dla m.st. W. organ odwoławczy zaznaczał, że Prezydent Miasta st. Warszawy po rozpoznaniu wniosku z 23 marca 1949 r. o przyznanie prawa własności czasowej, decyzją z 30 września 2015r. orzekł o ustanowieniu prawa użytkowania wieczystego do gruntu przy ulicy Środkowej 11. W związku z powyższym WSA w Warszawie w wyroku z dnia 14 czerwca 2024 r. stwierdził, że na mocy w/w decyzji spadkobiercy po właścicielach dekretowych zostali zobowiązani do przejęcia budynków znajdujących się na nieruchomości oraz do podpisania aktu notarialnego umowy użytkowania wieczystego. W dniu 30 czerwca 2016 r. wszystkie budynki zostały przekazane skarżącym jako spadkobiercom po właścicielach dekretowych protokołem zdawczo-odbiorczym (k. 19-20 akt sądowych), w którym skarżący określeni zostali jako współwłaściciele (pkt VIII protokołu). Pomimo zatem okoliczności, że Miasto W. nie stanęło do aktu notarialnego i toczącego się sporu sądowego, skarżących uznać należy za prawidłowo określonych adresatów zawartych w decyzji nakazów - uzyskali oni prawomocny wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie V Wydział Cywilny z dnia 6 listopada 2020 r., sygn. akt V Ca 580/19, którym oddalono apelacje Miasta Stołecznego Warszawy i Prokuratora Okręgowego Warszawa - Praga od wyroku Sądu Okręgowego Warszawa-Praga w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2019r., sygn. akt II C 68/18, zobowiązującego Miasto Stołeczne Warszawa do złożenia określonej w wyroku treści oświadczenia woli (k. 29-30 akt sądowych).W świetle powyższych rozważań MWINB uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla W. z [...] grudnia 2022 r. w całości i orzekł o nakazaniu E. T. , M. T. oraz A. W. usunięcie nieprawidłowości dotyczącej stanu budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. [...] w W. - Budynek Główny poprzez wykonanie robót wskazanych w sentencji rozstrzygnięcia.W skardze złożonej na powyższą decyzję MWINB E.T. zaznaczała, że nadal nie zakończyła się sprawa tocząca się przed Sądem Najwyższym na skutek skargi kasacyjnej wniesionej przez Miasto W. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 6 listopada 2020 r., sygn. akt V ACa 580/191. Podnosiła również, że skargą obejmuje całą decyzję MWINB z wyjątkiem nakazu wymiany okna w kuchni lokalu nr [...].Formułując zarzuty nakierowane na wykazanie wadliwości zaskarżonej decyzji skarżąca podnosiła, że decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, tj. art. 66 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 61 w zw. z art. 5 ust. 2 ustawy Prawo budowlane poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu przez MWINB, że przepis art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane stanowi samodzielną podstawę do orzeczenia nakazu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, bez konieczności wskazania jakie przepisy prawne zostały naruszone stanem technicznym budynku, co w konsekwencji doprowadziło do uznania przez MWINB, iż organ był uprawniony do nałożenia na skarżącą obowiązków niewynikających wprost z przepisów prawa i do uznania bez przywołania konkretnej normy prawnej, iż stan budynku jest nieodpowiedni.Zdaniem skarżącej doszło również do naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:1) art. 6, art. 7 i art. 7a, art. 8 § 1 i art. 77, art. 80 i art. 81a, art. 86 i art. 154 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie, tj.art. 6 k.p.a. - brak analizy sytuacji w odniesieniu do zapisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 15 czerwca 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.art. 7 k.p.a. - poprzez niepodjęcie wszelkich działań mających na celu dokładne ustalenie i wyjaśnienie stanu faktycznego,art. 7a k.p.a. - poprzez nierozstrzygnięcie na korzyść strony wątpliwości co do treści normy prawnej art. 66 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego, w sytuacji nałożenia na stronę obowiązku określonego w decyzji;art. 8 k.p.a. - poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organu, poprzez brak wszechstronnej oceny sytuacji i powielanie wcześniejszych decyzji bez podania przekonującego uzasadnienia co w konsekwencji powoduje naruszenie zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania;art. 77 k.p.a. - poprzez brak dokonania, zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego,art. 80 k.p.a. - poprzez niewłaściwą ocenę zebranego materiału dowodowego,a w szczególności poprzez oparcie decyzji na subiektywnym przekonaniu organu o stanie budynku i jego funkcji, i w konsekwencji na przyjęciu, że to subiektywne przekonanie jest wystarczające do wydania przedmiotowej decyzji;art. 81a k.p.a. - poprzez niezastosowanie tego przepisu i nałożenie na stronę obowiązków w sytuacji, w której pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, w tym stanu technicznego budynku jego funkcji oraz niepewności co do stanu prawnego nieruchomości, na której posadowiony jest budynek;art. 86 k.p.a. - poprzez zaniechanie przesłuchania strony w sytuacji, w której koniecznym jest wzięcie pod uwagę funkcji budynku, planów i zamiarów właścicieli budynku na przyszłość;art. 154 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji w której okoliczności sprawy wskazywały na zasadność uchylenia decyzji. ,Wskazując na powyższe zarzuty skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości ewentualnie o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania oraz przyznanie na rzecz skarżącej kosztów postępowania.Odpowiadając na skargę MWINB podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji odwołując się do jej uzasadnienia w aspekcie prawnych motywów podjętego rozstrzygnięcia.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267, z późn. zm.), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145 -150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm., dalej: p.p.s.a.). Sąd uchyla zaskarżoną decyzję, jeśli stwierdzi, że wydano ją z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub z naruszeniem prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a.Z przywołanych przepisów wynika, że sądy administracyjne badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej.Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.Podstawę materialnoprawną wydanych w sprawie decyzji stanowił art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. W myśl tego przepisu, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym organ nadzoru budowlanego nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Wskazywany zatem w skardze przepis art. 66 ust. 1 pkt 1 tej ustawy nie mógł zostać naruszony, nie stanowił bowiem podstawy rozważań organów przyczyniając się do wydania kwestionowanego nakazu.Za wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 czerwca 2025 r., sygn. akt II OSK 189/23 (CBOSA), Sąd podkreśla, że norma art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane znajduje zastosowanie, jeśli ustalenia organów wskazują, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Oznacza to, że stan techniczny obiektu wymaga naprawy poprzez podjęcie czynności, które doprowadzą do odzyskania obecnie utraconych pierwotnych cech i właściwości. Nie znajduje zatem zastosowania kiedy obiekt nie utracił jeszcze swoich właściwości a wymaga jedynie konserwacji czyli zabezpieczenia jego właściwości przed degradacją.W wyroku z 4 grudnia 2024 r., sygn. akt II OSK 2285/21 (CBOSA) NSA wskazał zaś, że nieodpowiedni stan techniczny obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy jest rezultatem zużycia obiektu lub uszkodzenia obiektu w warunkach wskazanych w art. 61 pkt 2 Prawa budowlanego. Nieodpowiedni stan techniczny siłą rzeczy wiąże się z zagrożeniami, których stopień powinien być ustalony indywidualnie w każdym przypadku. Warto przy tym zauważyć, że w art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane jest mowa o obiekcie, który może zagrażać życiu lub zdrowiu itd., natomiast w art. 61 pkt 2 ww. ustawy (wskazywanym jako norma do której odwoływać należy art. 66 ust. 1 pkt 3) jest mowa o uszkodzeniu obiektu mogącym spowodować zagrożenie życia lub zdrowia itd.Konstrukcja art. 66 ustawy Prawo budowlane daje więc organowi nadzoru budowlanego możliwość ingerencji w istniejący stan rzeczy, zmierzającej do doprowadzenia stanu obiektu budowlanego do wymogów określonych w art. 61 tej ustawy. Regulujący zaś obowiązki właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego przepis art. 61 ustawy Prawo budowlane stanowi, że obowiązek ten dotyczy:1) utrzymywania i użytkowania obiektu zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2; 2) zapewnienia, dochowując należytej staranności, bezpiecznego użytkowania obiektu w razie wystąpienia czynników zewnętrznych odziaływujących na obiekt, związanych z działaniem człowieka lub sił natury, takich jak: wyładowania atmosferyczne, wstrząsy sejsmiczne, silne wiatry, intensywne opady atmosferyczne, osuwiska ziemi, zjawiska lodowe na rzekach i morzu oraz jeziorach i zbiornikach wodnych, pożary lub powodzie, w wyniku których następuje uszkodzenie obiektu budowlanego lub bezpośrednie zagrożenie takim uszkodzeniem, mogące spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska.Decyzje podejmowane na podstawie art. 66 ustawy Prawo budowlane mają charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek określonych w art. 66 ust. 1 pkt 1–4, to organ nadzoru budowlanego jest nie tylko uprawniony, lecz jest obowiązany do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lipca 1998 r., IV SA 1420/96, LEX nr 43224). Fakt zaistnienia przesłanek obligujących organ nadzoru budowlanego do wydania decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane musi wynikać z ustaleń poczynionych przez ten organ w przeprowadzonym postępowaniu i następnie znaleźć odpowiednie odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Rodzaj nałożonych obowiązków będzie każdorazowo zależał od skali i formy stwierdzonych nieprawidłowości.W warunkach rozpoznawanej sprawy istotnym pozostaje zauważenie, że obowiązki nałożone w trybie omawianego przepisu na władających budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym usytuowanym przy ul. [...] w W., były przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej. Decyzja MWINB z 3 października 2023 r. została uchylona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 14 czerwca 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 2849/23. W myśl art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (por. S. Hanausek [w:] System Prawa Procesowego Cywilnego, t. 3, red. W. Siedlecki, s. 319, za: B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., wyd. IX, WKP 2024).W przywołanym wyżej wyroku z 14 czerwca 2024 r. Sąd jednoznacznie stwierdził, że nakaz w aspekcie podmiotowym został prawidłowo nałożony na współwłaścicieli budynku będących spadkobiercami po właścicielach dekretowych. Podkreślił przy tym, że pomimo okoliczności, że Miasto W. nie stanęło do aktu notarialnego i toczącego się sporu sądowego, skarżących należy uznać za prawidłowo określonych adresatów zawartych w decyzji nakazów. Toczące się zaś postępowanie kasacyjne nie może mieć wpływu na prawidłowość tak ustalonych adresatów nakazanych obowiązków. W wyroku tym Sąd zawarł dalsze spostrzeżenia co do poszczególnych obowiązków nałożonych w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego na współwłaścicieli nieruchomości przy ul. [...] w W.. Realizując w powyższych uwarunkowaniach wytyczne zawarte w tym wyroku wojewódzki organ nadzoru ponownie ocenił poszczególne elementy nakazu i dokonał ich korekty przy uwzględnieniu udzielonych przez Sąd wskazówek.Podzielając spostrzeżenia MWINB zawarte w zaskarżonej decyzji, Sąd dostrzega pełną zgodność w zakresie podyktowanym wątkami poruszonymi w uzasadnieniu wiążącego w tej sprawie wyroku. Nakazane zaskarżoną decyzją o charakterze reformatoryjnym prace nie mają charakteru nadmiernego, w tym znaczeniu, że nie prowadzą one do przebudowy, czy modernizacji budynku, a tylko w takim przypadku można byłoby przyjąć, że zaskarżona decyzja narusza w sposób istotny art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane. Podkreślić bowiem ponownie należy, że istotą nakazu wydanego na podstawie art. 61 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane nie jest przywrócenie stanu sprzed wystąpienia stwierdzonych nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu, lecz doprowadzenie do stanu, w którym podjęcie określonych czynności doprowadzi do odzyskania obecnie utraconych pierwotnych cech i właściwości obiektu budowlanego.Dokonując więc oceny poszczególnych obowiązków nałożonych zaskarżoną decyzją Sąd zauważa, że w zakresie elewacji frontowej budynku [...] nakaz remontu kapitalnego balkonów wynika wprost z ekspertyzy technicznej budynku sporządzonej przez rzeczoznawców w dziedzinie konstrukcyjno-budowlanej i budowlanej w specjalności architektonicznej (ekspertyza z października 2022 r.). Przy dokonaniu tej oceny uwzględniono badania i oceny wizualne m.in. tych elementów budynku. Ocenę sumaryczną stanu technicznego balkonów uznano za stan zły wymagający remontu kapitalnego. Nakaz usunięcia ubytków tynku występujących na elewacji frontowej, gzymsie i attyce podyktowany jest usunięciem nieprawidłowości ujawnionej w ekspertyzie, w której stwierdzono występowanie licznych ubytków tynku spowodowanych "odparzeniami" wynikającymi z braku zabezpieczenia przed wpływami atmosferycznymi (str. 11 i 12 ekspertyzy). Nakaz naprawy pęknięcia gzymsu, wynika z zawartej w ekspertyzie oceny, że pęknięcie gzymsu doprowadza do uszkodzenia ściany do naroża okiennego. Podobnie z ekspertyzy wynika konieczność dokonania prac w obszarze spękania ozdobnego elementu pod balkonem oraz pęknięcia pionowego ściany nad parterem oraz filara międzyokiennego. W tym zakresie stwierdzono lokalne przekroczenia naprężeń w ścianie frontowej (str. 13 ekspertyzy). W zakresie elewacji bocznej, od strony budynku [...], nakaz odtworzenia ubytków muru oraz poprawnego ułożenia nowych obróbek blacharskich wynikał z oceny ekspertyzy, że wieloletni cykl przeciekania wody deszczowej i przemarzania doprowadził do destrukcji struktury muru w osłabionych miejscach. W górnym narożu ścian widoczne są znaczne ubytki muru spowodowane przeciekami wody opadowej przez nieszczelne obróbki blacharskie naroża dachu budynku. Eksperci stwierdzili, że wymagane jest odtworzenie ubytków muru oraz poprawne ułożenie nowych obróbek blacharskich.Stwierdzić zatem należy, że mając na uwadze realną możliwość wykonania obowiązków nałożonych na właścicieli budynku będącego w nieodpowiednim stanie technicznym, kontrolowana decyzja wydana na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, uwzględnia zarówno wyniki przeprowadzonej kontroli stanu obiektu w powiązaniu z protokołem oględzin, jak i możliwość jego doprowadzenia do właściwego stanu technicznego poprzez usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w sposób i w zakresie określonym w stosownej ekspertyzie technicznej. Nakaz uwzględnia wskazywane w ekspertyzie optymalne metody usunięcia występujących nieprawidłowości, zabezpieczając interesy wszystkich użytkowników obiektu. Decyzja została poprzedzona postępowaniem wyjaśniającym zmierzającym do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, zaś wybór sposobu skorygowania nieprawidłowości był poparty odpowiednią wiedzą specjalistyczną.Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela zatem stanowisko MWINB, że zgromadzona w aktach dokumentacja potwierdza nieodpowiedni stan techniczny głównego budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego przy ul. [...] w W., zatem odpowiadający temu stanowi zakres obowiązków nałożonych na współwłaścicieli nie jest obarczony wadliwością. Zdaniem Sądu, obowiązki szczegółowo wymienione w rozstrzygnięciu decyzji precyzyjnie określają, co powinno stanowić przedmiot robót budowlanych. Rozstrzygnięcie to jest więc zgodne z art. 66 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy.W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.. orzekł, jak w sentencji.