Wyrok - II SAB/Bd 31/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy - z dnia 30 września 2025
Teza
Uwzględniono skargę w części, stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 września 2025 r. sprawy ze skargi P. N. na bezczynność Dyrektora Szkoły w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że Dyrektor Szkoły dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku P. N. z [...] stycznia 2025r. o udostepnienie infUwzględniono skargę w części, stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.) Sędziowie sędzia WSA Joanna Brzezińska asesor WSA Mariusz Pawełczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 września 2025 r. sprawy ze skargi P. N. na bezczynność Dyrektora Szkoły w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że Dyrektor Szkoły dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku P. N. z [...] stycznia 2025r. o udostepnienie inf
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
umorzono postępowanie
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
samorząd terytorialny
Role w sprawie
Skarb Państwa
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
30 września 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Przewodniczący
Joanna Janiszewska - Ziołek
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Uwzględniono skargę w części, stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
UZASADNIENIE
P. N. (dalej: skarżący, strona, wnioskodawca) pismem z [...] stycznia 2025 r., działając na podstawie art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP oraz art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.), zwrócił się za pośrednictwem poczty elektronicznej do Dyrektora Szkoły Podstawowej im. [...] w T. (dalej: organ, Dyrektor Szkoły) o informację: "czy szkoła zawierała umowy z kościołami lub innymi związkami wyznaniowymi lub ich osobami prawnymi od początku 2022 roku do stycznia 2025 roku". We wniosku wskazano, aby żądaną informację przesłać na adres email skarżącego w formacie PDF.W piśmie z [...] lutego 2025 r. skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. poprzez ich niezastosowanie i brak udostępnienia skarżącemu informacji publicznej.W konsekwencji podniesienia powyższych zarzutów skarżący wniósł o:1) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności,2) zobowiązanie organu do załatwienia wniosku strony o udzielenie informacji publicznej w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku,3) zasądzenie od organu na rzecz strony kosztów postępowania, niezbędnych do celowego dochodzenia praw.W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że Dyrektor Szkoły pomimo upływu terminów ustawowych nie udostępnił wnioskowanej informacji publicznej, ani nie poinformował o przyczynach opóźnienia w załatwieniu przedmiotowego wniosku.W odpowiedzi na skargę z 20 lutego 2025 r. organ wniósł o uwzględnienie skargi. Nieudostępnienie informacji publicznej w ustawowym terminie Dyrektor uzasadnił faktem zmiany adresu mailowego szkoły. Dyrektor podał, że mail zawierający wniosek o udostępnienie informacji publicznej mógł zostać omyłkowo usunięty.Jednocześnie organ wskazał, że czyniąc zadość obowiązkowi wynikającemu z przepisu art. 10 ust. 1 i art. 13 ust. 1 u.d.i.p., w odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia [...] stycznia 2025 r. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej wskazał, że Szkoła Podstawowa im. [...] w T. w okresie wskazanym w przedmiotowym wniosku nie zawierała jakichkolwiek umów z Kościołami i związkami wyznaniowymi działającymi w Rzeczypospolitej Polskiej.Organ wniósł o umorzenie postępowania wywołanego wniesioną skargą.Wnioskowana informacja publiczna została udzielona skarżącemu 24 lutego 2025 r. we wnioskowanej formie.Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjny sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.) kontrola ta obejmuje także orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów.Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organu zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.).Sąd, w przypadku, o którym mowa w art. 149 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a., może również orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§ 1b). Może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (§ 2).Przedmiotowa sprawa dotyczy skierowanego do organu wniosku z [...] stycznia 2025 r. o udzielenie informacji publicznej dotyczącej wskazania, "czy szkoła zawierała umowy z kościołami lub innymi związkami wyznaniowymi lub ich osobami prawnymi od początku 2022 roku do stycznia 2025 roku".Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), w tym zgodnie z punktem 4 tego przepisu – podmioty wykonujące zadania publiczne i reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego.Nie budzi więc wątpliwości, że Dyrektor Szkoły jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, bowiem realizuje zadania publiczne związane z realizacją prawa każdego obywatela do kształcenia się oraz prawa dzieci i młodzieży do wychowania i opieki, odpowiednich do wieku i osiągniętego rozwoju, a nadto uprawniony jest do działania w formie władczej w stosunku do uczniów, np. poprzez wydawanie decyzji administracyjnych w przedmiocie skreślenia ucznia z listy uczniów (por. wyrok NSA z 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OSK 248/12, publ. LEX nr 1264738).Oceniając aspekt przedmiotowy sprawy wskazać należy, że pojęcie informacji publicznej ustawodawca określił w art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. zawiera zaś przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu, w którym znalazły się m.in. informacje o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., w tym o: a) statusie prawnym lub formie prawnej, b) organizacji, c) przedmiocie działalności i kompetencjach, d) organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach, e) strukturze własnościowej podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3-5, f) majątku, którym dysponują (art. 6 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p.).W doktrynie i orzecznictwie szeroko wskazuje się, że informacją publiczną jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.Niewątpliwie więc informacja dotycząca zawieranych przez szkołę umów jest informacją podlegającą udostępnieniu w trybie u.d.i.p.Wskazać należy, że udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p., oraz następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia informacji, nie umożliwiają jej udostępnienia w sposób w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Jeśli informacja publiczna, której domaga się zainteresowany podmiot, została upubliczniona, organ, do którego skierowano odpowiedni wniosek, winien jedynie odesłać wnioskodawcę do publikatora. Jeżeli zaś informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia, wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.).Zgodnie natomiast z art. 16 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 następuje w drodze decyzji administracyjnej.Ponadto organ może poprzestać na pisemnym zawiadomieniu wnioskodawcy, gdy nie jest podmiotem zobowiązanym w świetle art. 4 u.d.i.p., gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, gdy nie dysponuje on przedmiotową informacją albo wnioskowane dane są dostępne w publikatorze oraz gdy w zakresie żądanej informacji publicznej przepisy prawa wprowadzają odrębny tryb dostępu. Brak któregokolwiek ze wskazanych działań musi prowadzić do przyjęcia, że organ dopuszcza się bezczynności w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej.Zatem bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p. polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, niezgodnej z wnioskiem, niejasnej czy też niewiarygodnej oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, a ponadto gdy nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji.W stanie faktycznym przedmiotowej sprawy nie ulega wątpliwości, że Dyrektor Szkoły w terminie zakreślonym przez art. 13 ust. 1 u.d.i.p. nie udostępnił informacji publicznej skarżącemu. Natomiast po wpływie skargi do organu, w piśmie z [...] lutego 2025 r. (wysłanym [...] lutego 2025 r.) udostępnił żądaną informację publiczną.W związku z powyższym Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego z [...] stycznia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, o czym orzekł w punkcie 1 wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Dyrektor Szkoły w terminie 14 dni od daty otrzymania wniosku nie udostępnił żądanej informacji publicznej, ani też nie wydał w tym zakresie decyzji odmownej. Wnioskowana informacja publiczna została udostępniona dopiero po wpływie skargi, ale jeszcze przed wydaniem w sprawie orzeczenia.Z uwagi na okoliczność, że w dacie orzekania przez Sąd odpadła podstawa do zobowiązania organu do rozpoznania wniosku strony skarżącej z [...] stycznia 2025 r. o udostępnienie informacji publicznej, należało na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. umorzyć postępowanie w tym zakresie jako bezprzedmiotowe (punkt 3 wyroku).Udostępnienie informacji publicznej zgodnie z wnioskiem po wniesieniu skargi powoduje, że Sąd wprawdzie nie ma już podstaw do zobowiązania podmiotu do rozpoznania tego wniosku na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., ale ocenia istnienie bezczynności na dzień wniesienia skargi, jak również czy bezczynność miała charakter rażący czy też nie (por. np. wyrok WSA w Warszawie z 10 listopada 2022 r., sygn. akt II SAB/Wa 384/22, publ. Lex nr 3515552, wyrok WSA we Wrocławiu z 11 maja 2017 r., sygn. akt IV SAB/Wr 37/17, publ. Lex nr 2294740).W związku z powyższym Sąd w punkcie 2 wyroku stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.). Sąd podziela stanowisko organu zawarte w odpowiedzi na skargę co do oceny charakteru bezczynności w niniejszej sprawie. Ponadto stwierdza, że o kwalifikowanym naruszeniu prawa można mówić wówczas, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw strony.W orzecznictwie przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające zaś samo przekroczenie ustawowych obowiązków, w tym terminu do załatwienia sprawy, ale musi być ono znaczne bądź też przejawiać się w całkowitym braku reakcji na wniosek strony (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. akt I OSK 675/12; postanowienie NSA z 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13, publ. cbosa). W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się złej woli w działaniu organu.O kosztach postępowania (100 zł wpisu, 480 zł koszty zastępstwa procesowego oraz 17 zł opłata skarbowa od pełnomocnictwa) orzeczono w punkcie 4 wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935).. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935).