Postanowienie - I FZ 135/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 4 listopada 2025
Teza
Oddalono zażalenie. VAT. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zubrzycki po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 2 czerwca 2025 r. sygn. akt I SPP/Bd 84/24 w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 1 marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decOddalono zażalenie. VAT. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Zubrzycki po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 2 czerwca 2025 r. sygn. akt I SPP/Bd 84/24 w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 1 marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności dec
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
4 listopada 2025
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Janusz Zubrzycki
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z 2 czerwca 2025 r. (sygn. akt I SPP/Bd 84/24), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy (dalej: WSA, Sąd pierwszej instancji), oddalił wniosek M. S. (dalej: strona, skarżący) o wyłączenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy M. Ł.W ocenie Sądu pierwszej instancji, skarżący nie wskazał na istnienie okoliczności wywołujących wątpliwości co do bezstronności Sędziego M. Ł., które po uprzednim ich uprawdopodobnieniu, mogłyby na podstawie art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.; dalej: P.p.s.a.), stanowić przesłankę wyłączenia Sędziego od udziału w sprawie. Skarżący nie przedstawił żadnych konkretnych i weryfikowalnych okoliczności, które wskazywałyby na stronniczość Sędziego oraz żadnego dowodu na poparcie swojego wniosku w zakresie przesłanek z art. 18 lub art. 19 P.p.s.a., a jedynie odwołał się do subiektywnego odczucia o potencjalnym istnieniu nieprawidłowości przy rozstrzyganiu jego sprawy.Zażalenie na to postanowienie wniósł skarżący, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie. Przedmiotowemu postanowieniu zarzucił naruszenie:1) art. 244, art. 245 P.p.s.a. poprzez nieprawidłową interpretację,2) art. 247 P.p.s.a. poprzez nieprawidłową wykładnię przepisu i uznanie, że wniosek o prawo pomocy strony skarżącej jest niezasadny,3) art. 252 P.p.s.a. poprzez uznanie, że strona nie potrzebuje pełnomocnika z urzędu,4) art. 141 w zw. z art. 163 i art. 166 P.p.s.a. poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego postanowienia będącego przedmiotem zaskarżenia,5) art. 178 w zw. z art. 197 § 1 P.p.s.a. z uwagi na błąd co do prawa,6) art. 18 P.p.s.a. poprzez brak zrozumienia intencji ustawodawcy i negatywną wykładnie pro fisci,7) art. 22 P.p.s.a. poprzez uznanie, że nie zaszły przesłanki do tego aby wyłączyć sędziego ex officio,8) art. 22 § 4 P.p.s.a. z uwagi na błąd co do prawa.Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.Zaskarżone w tej sprawie orzeczenie, tj. postanowienie z dnia 2 czerwca 2025 r., sygn. akt I SPP/Bd 84/24 zostało wydane w składzie trzech sędziów w którym rozpoznawano wniosek skarżącego o wyłączenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy M. Ł.Wyjaśnić należało, że instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony, jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w składzie, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli związków z rozpoznawaną sprawą, które uzasadniałaby wyłączenie od orzekania. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza przyczynami wyłączenia z mocy samego prawa - art. 18 § 1 P.p.s.a. - wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego na mocy art. 19 P.p.s.a. Zarazem instytucja wyłączenia sędziego nie może być wykorzystywana do przewlekania postępowania sądowego, względnie kształtowania składu sądu zgodnie z subiektywnymi odczuciami stron tego postępowania. Nie wystarcza do zastosowania wskazanego przepisu występowanie u strony podejrzenia co do braku bezstronności sędziego, czy subiektywne przekonanie strony co do negatywnego do niej nastawienia sędziego (stanowisko takie jest utrwalone w orzecznictwie - zob. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 28 stycznia 2015 r., sygn. akt II OZ 40/15, 17 grudnia 2020 r., sygn. akt II FZ 625/20).W sprawie tej Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy dokonał prawidłowej oceny wniosku skarżącego. Przede wszystkim skarżący nie wskazał na istnienie okoliczności wywołujących wątpliwości co do bezstronności sędziego M. Ł., które po uprzednim ich uprawdopodobnieniu, mogłyby na podstawie art. 19 P.p.s.a. stanowić przesłankę wyłączenia Sędziego od udziału w sprawie. Skarżący nie przedstawił żadnych konkretnych i weryfikowalnych okoliczności, które wskazywałyby na stronniczość Sędziego oraz żadnego dowodu na poparcie swojego wniosku w zakresie przesłanek z art. 18 lub art. 19 P.p.s.a., a jedynie odwołał się do subiektywnego odczucia o potencjalnym istnieniu nieprawidłowości przy rozstrzyganiu jego sprawy.Pismem z dnia 23 maja 2025 r. ww. Sędzia złożyła oświadczenie, w którym wskazała, że w stosunku do niej nie zachodzą podstawy do jej wyłączenia w sprawach I SA/Bd 305/22 i I SPP/Bd 84/29.W świetle zaś utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wykazać okoliczności, które podważałyby wiarygodność oświadczenia.Mając na uwadze powyżej przedstawioną argumentację, Naczelny Sąd Administracyjny ocenił zarzuty zażalenia za niezasadne. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.. orzekł jak w sentencji.