Postanowienie - II SA/Po 636/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu - z dnia 6 listopada 2025
Teza
Odrzucono skargę. Łowiectwo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Koła Łowieckiego nr [...] w J. na akt Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w P. z dnia 28 lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie wystąpienia z wnioskiem o wydzierżawienie kołu łowieckiemu obwodu łowieckieOdrzucono skargę. Łowiectwo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Arkadiusz Skomra po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Koła Łowieckiego nr [...] w J. na akt Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w P. z dnia 28 lutego 2022 r. nr [...] w przedmiocie wystąpienia z wnioskiem o wydzierżawienie kołu łowieckiemu obwodu łowieckie
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
odrzucono środek zaskarżenia
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
samorząd terytorialny
Role w sprawie
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
6 listopada 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Przewodniczący
Arkadiusz Skomra
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 18 sierpnia 2025 r. Koło Łowieckie w J. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na uchwałę Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...] z dnia 28 lutego 2022 r. nr [...] w sprawie wystąpienia do Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] z wnioskiem o wydzierżawienie kołom łowieckim określonych obwodów – w zakresie, w jakim uchwała ta stanowi o wydzierżawieniu obwodu nr [...] Kołu Łowieckiemu w W. Zaskarżonemu aktowi zarzucono naruszenie art. 7, art. 77 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 572, dalej k.p.a.), § 3 ust. 1 i 9 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców (Dz.U. z 2021 poz. 139), § 47 w zw. z 49 Statutu Polskiego Związku Łowieckiego.Skarżący wyjaśnił, że zaskarżona uchwała o wydzierżawieniu obwodu nr [...] Kołu Łowieckiemu w W. jest wadliwa. Skarżący wyjaśnił, że złożony przez Koło Łowieckie wniosek o dzierżawę obwodu łowieckiego został podpisany przez W. Ł.. W. Ł. został wybrany na Prezesa Zarządu, jednakże we wrześniu 2021 r. uchwała o jego wyborze została uchylona przez organ nadzoru Polskiego Związku Łowieckiego, skutkiem czego nie pełnił od dnia 29 września 2021 r. żadnej funkcji, a tym bardziej nie był umocowany do złożenia wniosku. Powyższe stanowi również o naruszeniu § 49 Statutu Polskiego Związku Łowieckiego, zgodnie z którym oświadczenia woli w imieniu kola składają dwaj członkowie zarządu koła lub jeden członek zarządu koła i osoba upoważniona do tego przez zarząd koła. Mając to na uwadze należy stwierdzić, że organ nie przeprowadził w tym zakresie żadnych czynności i pominął oczywiste dowody w postaci dokumentów, tym samym wniosek o dzierżawę powinien zostać odrzucony.W odpowiedzi na skargę Zarząd Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...] (dalej PZŁ) przyznał, że podjęcie zaskarżonej uchwały nr [...] przez poprzedni Zarząd Okręgowy PZŁ w [...] w części dot. wydzierżawienia obwodu łowieckiego nr [...] oraz uchwały nr [...] Komisji ds. oceny wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich (powołanej przy Zarządzie Okręgowym PZŁ w [...]) dotyczącej wskazania Koła Łowieckiego w W. jako koła łowieckiego uprawnionego do wydzierżawienia obwodu łowieckiego nr [...], zostało przeprowadzone z naruszeniem prawa, w związku ze złożeniem i podpisaniem wniosku o dzierżawę przez osoby nieuprawnione do reprezentowania tego Koła.W ocenie organu złożenie i podpisanie wniosku o dzierżawę obwodu nr [...], a w konsekwencji również zawarcie i podpisanie w dniu 31 marca 2022 r. umowy z Regionalnym Dyrektorem Lasów Państwowych (dalej: RDLP) w [...], nastąpiło przez osoby nieuprawnione. Zarówno Komisja ds. oceny wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich, jak również Zarząd Okręgowy PZŁ w [...], zostali wprowadzeni w błąd co do uprawnień przedstawicieli Koła Łowieckiego w W.. W związku z powyższym w dniu 27 maja 2025 r. Łowczy Okręgowy PZŁ w [...] przedłożył Dyrektorowi RDLP w [...] pismo wnosząc o rozważenie możliwości rozwiązania umowy dzierżawy obwodu łowieckiego nr [...], zawartej 31 marca 2022 r. pomiędzy Dyrektorem RDLP w [...] a Kołem Łowieckim w W..Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.Skargę należało odrzucić.Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:1) decyzje administracyjne;2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735,1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r., poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2021 r., poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.- Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.Stosownie do § 2a ww. przepisu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.Sądy administracyjne orzekają ponadto w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).Jednym z wymogów dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy, w zakresie kognicji sądu administracyjnego, wyznaczonej zgodnie z powołanymi wyżej przepisami art. 3 § 2 i 2a oraz § 3 p.p.s.aPrzedmiotem rozpatrywanej skargi jest akt Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...] w przedmiocie wydzierżawienia obwodu łowieckiego nr [...] Kołu Łowieckiemu w W. w konsekwencji podjęcia przez Zarząd w dniu 28 lutego 2022 r. uchwały nr [...] w sprawie wystąpienia do Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] z wnioskiem o wydzierżawienie kołom łowieckim określonych obwodów, w tym wskazania obwodu nr [...] Kołu Łowieckiemu w W..Wobec tego należy wskazać, że o akcie lub czynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., na który może być wniesiona skarga do sądu administracyjnego, można mówić wówczas, gdy akt (czynność) podjęty jest w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu administrowanego, dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, są określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego (por. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008 r., sygn. akt I OPS 3/07 - ONSAiWSA 2008/2/21).Przez pojęcie aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, które mogą podlegać kognicji sądów administracyjnych, należy rozumieć także działania materialno-techniczne, czynności, które są działaniami faktycznymi, określane w doktrynie jako tzw. czynności materialno – techniczne, wywołujące określone skutki drogą faktów. Działania te mogą mieć również charakter władczy, z tym że nie są to rozstrzygnięcia władcze, gdyż wówczas mamy do czynienia z decyzją administracyjną (por. uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 września 2003 r., sygn. akt OPS 2/03 - ONSA 2004/1/5). W przeciwieństwie do aktów, które mają charakter sformalizowany i przybierają z reguły formę pisma, wykazów czy zaświadczeń, czynności stanowią takie działania faktyczne, które w wyniku ich realizacji wywołują następstwo w zakresie uprawnień lub obowiązków, jakie przepis wiąże z ich podjęciem (por. M. Jaśkowska, Akty i czynności z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym jako przedmiot kontroli [w:] Polski model sądownictwa administracyjnego pod red. J.Stelmasiak, J. Niczyporuk, S. Fundowicz, Lublin 2003).W tym stanie prawnym na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. przedmiotem skargi do sądu administracyjnego mogą być akty lub czynności, które nie mają charakteru decyzji lub postanowienia (gdyż te są zaskarżalne na podstawie art. 3 § 2 pkt 1 - 3 p.p.s.a.), są podejmowane w sprawach indywidualnych (albowiem akty o charakterze ogólnym zostały wymienione w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a.), mają charakter publicznoprawny (ponieważ tylko w tym zakresie działalność administracji została poddana sądowej kontroli) i dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa. To zaś oznacza, że musi istnieć związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, które dotyczą tak określonego uprawnienia lub obowiązku. Konieczny jest bezpośredni związek między działaniem lub zaniechaniem określonego działania organu administracji, a możliwością realizacji uprawnienia bądź obowiązku wynikającego z przepisu prawa przez podmiot nie powiązany organizacyjnie z organem zobowiązanym do wydania danego aktu lub podjęcia danej czynności (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 16 września 2004 r., OSK 247/04, ONSAiWSA 2004/2/30 i z dnia 27 września 1996 r., I SA 1326/96, niepublikowane).Z uwagi na przedmiot zaskarżonego aktu, tj. wystąpienia Zarządu Okręgowego PZŁ w [...] do Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] z wnioskiem o wydzierżawienie wymienionym kołom łowieckim określonych obwodów łowieckich, należy wskazać, że stosownie do art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (tj. Dz.U. z 2022 r., poz. 1173 tj.), obwody łowieckie leśne wydzierżawia dyrektor Regionalnej Dyrekcji Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, na wniosek Polskiego Związku Łowieckiego, po zasięgnięciu opinii wójta (burmistrza, prezydenta miasta) oraz właściwej izby rolniczej.Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 18 stycznia 2021 r. w sprawie trybu składania i rozpatrywania wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich oraz kryteriów oceny tych wniosków i wnioskodawców (dalej "rozporządzenie"), zarząd okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego dokonuje analizy formalnej złożonego wniosku o dzierżawę obwodu łowieckiego pod względem jego kompletności. Natomiast oceny wnioskodawcy dokonuje co najmniej trzyosobowa komisja powoływana przez zarząd okręgowy Polskiego Związku Łowieckiego, w skład której wchodzi łowczy okręgowy, członek Naczelnej Rady Łowieckiej z danego okręgu albo jego zastępca, albo delegat na Krajowy Zjazd Delegatów Polskiego Związku Łowieckiego, który otrzymał największą liczbę głosów, oraz członek Polskiego Związku Łowieckiego wyznaczony przez łowczego okręgowego (§ 3 ust. 5 rozporządzenia). Po dokonaniu oceny wnioskodawcy lub wnioskodawców komisja podejmuje uchwałę w sprawie oceny wniosku o dzierżawę obwodu łowieckiego i wnioskodawcy oraz wskazuje wnioskodawcę, którego należy wskazać we wniosku zarządu okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego o dzierżawę obwodu łowieckiego, przekazywanym wydzierżawiającemu (§ 3 ust. 9 rozporządzenia).Jak wynika z akt sprawy uchwałą z dnia 28 lutego 2022 r. nr [...] Komisja ds. oceny wniosków o dzierżawę obwodów łowieckich postanowiła wskazać jako wnioskodawcę Koło Łowieckie W., które należy wskazać we wniosku Zarządu Okręgowego Polskiego Związku Łowieckiego w [...] o dzierżawę obwodu łowieckiego nr [...]. Powyższa uchwała stała się następnie podstawą wydania zaskarżonego aktu o wystąpieniu do Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w [...] o wydzierżawienie wskazanym kołom łowieckim określonych obwodów. Podkreślenia wymaga, że wskazane wyżej rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska nie określa żadnej drogi odwoławczej od uchwały komisji, nie daje również podstaw do weryfikacji złożonych wniosków poprzez dodatkowe informacje nadesłane po pierwotnym wniosku. Wskazać również należy, że żaden przepis prawa nie przyznaje organom Polskiego Związku Łowieckiego (a więc m.in. zarządowi - art. 32a ust. 1 pkt 8 ustawy Prawo łowieckie) uprawnienia do weryfikacji uchwał Komisji, ani nie określa procedury w jakiej ta weryfikacja miałaby nastąpić. Należy również zauważyć, że Statut PZŁ, mimo że stanowi ustawowo wskazany akt będący podstawą działania PZŁ oraz kół łowieckich (art. 32 ust. 3 ustawy Prawo łowieckie), nie stanowi źródła powszechnie obowiązującego prawa i ma charakter regulacji "wewnętrznej". Organy Polskiego Związku Łowieckiego nie są zatem organami administracji publicznej. Akty lub czynności Związku podlegają kontroli przez sądy administracyjne jedynie w sprawach przekazanych do właściwości tych sądów w ustawach szczególnych (np. art. 42da ust. 2 Prawa łowieckiego - tak: NSA w postanowieniu z dnia 7 czerwca 2023 r. sygn. I OSK 860/23, dost. CBOSA). Akt Zarządu Okręgowego PZŁ w sprawie wystąpienia z wnioskiem o wydzierżawienie leśnych obwodów łowieckich wskazanym przez komisję kołom łowieckim nie zalicza się do kategorii takich aktów.Zauważyć również należy, że skutkiem zaskarżonej czynności jest zawarcie umowy dzierżawy pomiędzy konkretnym kołem łowieckim a Dyrektorem Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych. Stroną takiej umowy jest Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych (lub starosta dla obwodów polnych) jako wydzierżawiający oraz koło łowieckie jako dzierżawca. Koła łowieckie uiszczają z tytułu dzierżawy czynsz. Umowa ta zawiera więc te elementy, które występują w definicji umowy dzierżawy, określonej w art. 693 § 1 Kodeksu cywilnego. Spory związane z ważnością umów, a więc dotyczące sfery cywilnoprawnej, pozostawione zostały kognicji sądów powszechnych, a nie sądów administracyjnych.Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że nie przysługuje skarga na akt Zarządu Okręgowego PZŁ w sprawie wystąpienia z wnioskiem do Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych o wydzierżawienie kołom łowieckim leśnych obwodów łowieckich. Skoro zaś czynność wskazana w skardze nie mieści się w katalogu aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a., to nie przysługuje na nią skarga do sądu administracyjnego. Wypełnia to przesłankę niedopuszczalności skargi z innych przyczyn w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. skargę odrzucił (pkt 1. sentencji postanowienia).O zwrocie wpisu (pkt 2 sentencji postanowienia) orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a..