Postanowienie - II OZ 1863/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 2 grudnia 2025
Teza
Oddalono zażalenie. Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego. Dnia 2 grudnia 2025 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Fundacji A. w O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 29 września 2025 r. sygn. akt II SA/Ol 461/25 o odrzuceinu skargi w sprawie ze skargi Fundacji A. w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 15 maja 2025 r., nr SKO.73.96.2024 wOddalono zażalenie. Lokalizacja innej inwestycji celu publicznego. Dnia 2 grudnia 2025 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Fundacji A. w O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 29 września 2025 r. sygn. akt II SA/Ol 461/25 o odrzuceinu skargi w sprawie ze skargi Fundacji A. w O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 15 maja 2025 r., nr SKO.73.96.2024 w
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
powód
przedstawiciel ustawowy dziecka
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
2 grudnia 2025
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Grzegorz Czerwiński
Podstawa prawna
art. 28
ppsa
art. 29
ppsa
art. 58
ppsa
art. 49
ppsa
art. 46
ppsa
art. 37
ppsa
art. 57
ppsa
art. 184
ppsa
Pokaż pozostałe podstawy prawne (1)
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 29 września 2025 r., sygn. akt II SA/Ol 461/25, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), odrzucił skargę Fundacji A. w O. (dalej jako skarżąca lub Fundacja) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 15 maja 2025 r., nr SKO.73.96.2024 w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego i zwrócił uiszczony od skargi wpis sądowy.Sąd wskazał, że zgodnie z art. 28 § 1 P.p.s.a. osoby prawne i jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy lub osoby uprawnione do działania w ich imieniu. W myśl art. 29 P.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28 P.p.s.a. mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu.W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II z 8 sierpnia 2025 r. pełnomocnik strony skarżącej została wezwana do usunięcia braku formalnego skargi poprzez złożenie dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego umocowanie osoby/osób udzielających pełnomocnictwa, do reprezentowania strony skarżącej. Zakreślono termin 7 dni od doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie wysłane przez ePUAP zostało odebrane 25 sierpnia 2025 r. Pomimo upływu zakreślonego terminu 1 września 2025 r. nie nadesłano żądanego dokumentu. Przesłano jedynie pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu.Wobec nieuzupełnienia braków formalnych skargi w terminie do tego wyznaczonym Sąd skargę odrzucił w myśl art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie zaskarżając je w całości. W jej ocenie doszło do naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 49 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 29 P.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i odrzucenie skargi, chociaż skarga nie zawierała braków uniemożliwiających jej rozpoznanie. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i rozpoznanie sprawy.W ocenie skarżącej, wobec powszechnej dostępności danych z KRS nie jest zasadne odrzucenie skargi tylko z powodu braku dokumentu wskazującego na umocowanie osób reprezentujących Fundację. Brak takiego dokumentu nie uniemożliwia nadania toku sprawie.Wskazuje ona, że Sąd miał możliwość zweryfikowania zasad reprezentacji Fundacji w oparciu o rejestr znajdujący się w Centralnej Informacji, do którego dostęp jest jawny. Tym samym nie było podstaw do uznania, że złożona skarga zawierała braki uniemożliwiające nadanie jej biegu.Powodem odrzucenia skargi może być brak istotny, tzn. taki, którego nieusunięcie uniemożliwia nadanie pismu dalszego biegu. Zdaniem skarżącej, art. 29 P.p.s.a. powinien mieć zastosowanie w przypadku, gdy dane zgromadzone w Centralnej Informacji są nieaktualne albo gdy dany podmiot nie został ujawniony w powszechnym i publicznym rejestrze. Natomiast, zgodnie z zasadą jawności rejestru, wyrażoną w art. 8 ustawy o KRS, sąd ma możliwość zapoznania się ze sposobem reprezentacji strony przez ogólnodostępny rejestr KRS tym bardziej, że zajęłoby to znacznie mniej czasu niż sporządzenie i wysłanie wezwania.Ponadto skarżąca podnosi, że zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. c P.p.s.a., pierwsze pismo strony powinno zawierać numer w Krajowym Rejestrze Sądowym. Celem tego wymogu jest zapewnienie jednoznacznej identyfikacji podmiotów zarejestrowanych w systemie teleinformatycznym i właściwe zarządzanie ich danymi. Skarga ten wymóg spełniała.Stosownie do treści art. 49 § 1 P.p.s.a. sąd wzywa do uzupełnienia braku formalnego skargi wówczas, gdy pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych. Przytoczona regulacja stanowi jedną z gwarancji prawa do sądu, gdyż przesądza ona, że jedynie braki formalne skargi uniemożliwiające prowadzenie przez sąd postępowania mogą stanowić podstawę jej odrzucenia, w przypadku ich nieuzupełnienia w terminie.Zdaniem skarżącej, Sąd zaprezentował w niniejszej sprawie, skrajnie formalistyczne podejście, nieproporcjonalne do popełnionego przez pełnomocnika błędu i naruszył konstytucyjne prawo strony do sądu. Skarżąca zauważa, iż brak załączenia wydruku KRS był wynikiem niezamierzonego błędu, a nie celowego zignorowania wezwania Sądu. Co więcej, w trakcie postępowania administracyjnego umocowanie osób podpisujących pełnomocnictwo nie było kwestionowane, organ administracji weryfikował bowiem sposób reprezentacji Fundacji .Ponadto art. 29 P.p.s.a skierowany jest do przedstawiciela ustawowego, organu lub osoby o których mowa w art. 28 P.p.s.a., a nie pełnomocnika. Do pełnomocnika skierowany jest art. 37 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny jego odpis co też w przedmiotowej sprawie pełnomocnik uczynił.Skarżąca zwraca uwagę, że wezwanie do uzupełnienia braków skargi nie określało, jaki dokładnie dokument należy przedstawić, czy uchwałę zarządu Fundacji powołującą zarząd, czy też odpis z KRS (w ocenie skarżącej Sąd powinien wskazać o jaki dokument konkretnie mu chodzi).Podkreślono, iż pełnomocnik Fundacji w dobrej wierze odpowiedział na wezwanie WSA, a jedynie w wyniku błędu tj. oczywistej omyłki nie został załączony odpis KRS.W opinii Fundacji przy formalnej ocenie kompletności pisma, WSA powinien wziąć pod uwagę nie tylko skutki procesowe, jakie mogą wyniknąć w razie stwierdzenia w toku sprawy, że pismo podpisane zostało przez osobę nieumocowaną do reprezentowania strony, ale także dotkliwość konsekwencji odrzucenia ww. skargi. Bezspornym jest fakt, iż umocowanie pełnomocnika było prawidłowe. Bezspornym jest również możliwość Sądu zweryfikowania reprezentacji w publicznie dostępnym rejestrze, w którym dane ujawniono - umocowanie osób uprawnionych do reprezentacji wynika z powszechnie dostępnych rejestrów i powinno być uznane za fakt powszechnie znany.Jeśli Sąd uznał, iż brak uniemożliwia rozpoznanie, to powstaje pytanie, czy także zwrócił się do Prezesa SKO, który przekazał akta do sądu o przedłożenie umocowania do sporządzenia odpowiedzi na skargę. Oczywista wydaje się także i w tym przypadku zasadność badania umocowania organu w tej konkretnej sprawie, skoro o taką zwrócił się sąd do pełnomocnika.Fundacja wskazuje, że zagadnienie trybu sankcjonowania niewykazania umocowania do podejmowania czynności procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym za osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową (art. 28 § 1 P.p.s.a.) może budzić wątpliwości. W szczególności przepisy art. 46-47 lub art. 57 P.p.s.a. nie uznają expressis verbis braków w zakresie przedłożenia dokumentów wykazujących umocowanie do działania w imieniu tego rodzaju podmiotów (w przeciwieństwie do braków w zakresie wykazania umocowania przez pełnomocnika - zob. art. 46 § 3 w zw. z art. 37 § 1 P.p.s.a.) za braki formalne sensu stricto (por. art. 49 § 1 P.p.s.a.).Brak zasadności wzywania przez sąd do wykazania umocowania został zauważony przez ustawodawcę, który podjął kroki by przepis art. 29 P.p.s.a. zmienić. Projekt ustawy o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (UDER32), KRM-0610-70-25.zip z dnia 13-05-2025 zakłada zniesienie konieczności złożenia przed sądem dokumentu potwierdzającego umocowanie (lub jego uwierzytelnionego odpisu) w sytuacji, gdy stwierdzenie przez sąd takiego umocowania jest możliwe na podstawie wykazu lub innego rejestru dostępnego publicznie. Proponowane rozwiązanie wyeliminuje zbędną biurokrację polegającą na potwierdzeniu przez stronę umocowania do działania w jej imieniu, jeżeli takie umocowanie wynika z treści rejestru dostępnego publicznie.Do zażalenia Fundacja załączyła swój KRS wskazując, że w dniu udzielenia pełnomocnictwa procesowego osoby, które go podpisały były umocowane do działania w imieniu Fundacji.Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.Zgodnie z art. 28 § 1 P.p.s.a., osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Jak stanowi art. 29 P.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu.Ponadto obowiązek taki ciąży na ustanowionym w sprawie pełnomoniku (art. 37 § 1 P.p.s.a).Skaraga zgodnie z art. 57 § 1 P.p.s.a. powinna czynic zadość wymogom pisma procesowego a zatem do skargi stosuje się między innymi wymóg z art. 46 § 3 P.p.s.a. mówiący o konieczności dołaczenia do pisma pełnomocnictwa lub jego wierzytelnego odpisu, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem.Należy zauważyć, że dopiero nowelizacja ustawy P.p.s.a. ustawą z dnia 12 września 2025 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2025, poz. 1427), która weszła w życie 5 listopada 2025 r. doprowadziła do zmiany w zakresie powyższego wymogu. Nowelizacja art. 37 § 1 P.p.s.a. poprzez dodanie do dotychczasowej treści zdania czwartego stanowi, że "Złożenie dokumentu wykazującego umocowanie lub jego uwierzytelnionego odpisu nie jest wymagane, jeżeli stwierdzenie przez sąd umocowania jest możliwe na podstawie wykazu lub innego rejestru, do którego sąd ma dostęp drogą elektroniczną.".W związku z powyższym Sąd I instancji słusznie uznał, że w stanie prawnym obowiązującym w dniu 29 września 2025 r. (wydania postanowienia) istniał obowiązek wykazania się przez organ osoby prawnej lub osoby ją reprezentujące umocowniem do jej reprezentacji przy pierwszej czynności w postępowaniu bez względu na to czy informacja o umocowaniu wynikała z ogólnodostępnych rejestrów np. rejestru KRS. Dokument ten był wymagany i jako taki stanowił brak formalny skargi, który należało przedłożyć wnosząc skargę. Jego brak uzasadniał wezwanie strony skarzącej przez Przewodniczącego Wydziału do jego przedłożenia stosownie do art. 49 § 1 P.p.s.a. w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.W wezwaniu z 29 lipca 2025 r. do pełnomocnika Fundacji (k. 142 akt verte) wskazano w wystarczający sposób jakie braki skargi należy uzupełnić. Mowa jest tam m.in. o dokumencie lub jego uwierzytelnionym odpisie określającym umocowanie osób udzielających pełnoimocnictwa do reprezentowania strony skarzącej. Zatem samo przedłożenie pełnomocictwa do reprezentowania Fundacji przez radcę prawnego podpisane przez Prezesa Zarządu Fundacji i Wiceprezesa Fundacji nie było wystarczajace skoro nadal nic nie wiadomo o tym kto w chwili udzielania pełnomocnictwa był upoważniony do reprezentowania na zewnątrz Fundacji. To należało wykazać i temu służyło wezwanie. Jak wynika z akt sprawy wezwanie doręczono pełnomocnikowi dwukrotnie – pocztą tradycyjną 6 sierpnia 2025 r. (zpo k. 143 akt) oraz w związku z wnioskiem o doręczanie pism drogą elektroniczną (25 sierpnia 2025 r. – ePUAP) jednak w odpowiedzi na te wezwania w piśmie przesłanym elektronicznie 1 września 2025 r. pełnomocnik nadesłał wyłącznie kopie pełnomocnictwa z 25 czerwca 2025 r. poświadczoną podpisem elektronicznym za zgodność z oryginałem. (k. 159 akt).Wobec powyższego Sąd I instancji prawidłwo uznał, że w stanie prawnym na dzień 29 września 2025 r. wystąpił brak formalny skargi w postaci braku dokumentu uprawniajacego osoby wskazane w pełnomocnictwie do reprezentacji Fundacji, w tym do ustanowienia pełnomocnika. Na tę chwilę samo istnienie rejestru KRS i możliwość skorzystania i zweryfikowania po nr KRS sposobu reprezentacji Fundacji z podpisami na pełnomocnictwie nie obligowało Sądu do samodzielnego potwierdzenia prawidłowości umocowania osób z pełnomocnictwa. Sąd miał podstawy prawne do żądania wykazania umocownia osób wskazanych w pełnomocnictwie do reprezentacji Fundacji i należało adekwatnie odpowiedzieć na wezwanie Sądu w tym zakresie. Skoro tego nie uczyniono, to skargę należało odrzucić stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.Okoliczność, że pełnomocnik nie dołaczył odpisu KRS przez omyłkę nie może być brana pod uwagę boiwem nie jest rozstrzygana kwestia przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Brak formalny wystąpił i na wezwanie nie został uzupełniony co skutkowało odrzuceniem skargi.Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.., orzekł jak w sentencji.