sygn. II SA/Gd 486/25 17 grudnia 2025 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku

Wyrok - II SA/Gd 486/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - z dnia 17 grudnia 2025

Teza
Uchylono zaskarżoną decyzję. Pomoc społeczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 maja 2025 r., nr SKO Gd/1615/25 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego KolegiumUchylono zaskarżoną decyzję. Pomoc społeczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 maja 2025 r., nr SKO Gd/1615/25 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium
Najważniejsze informacje

W skrócie

Wynik zasądzono świadczenie
Przedmiot skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna kontrola administracyjna
Role w sprawie
odwołujący / ubezpieczony organ rentowy / ZUS
Data orzeczenia 17 grudnia 2025
Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Przewodniczący Dariusz Kurkiewicz
Rozstrzygnięcie

Uchylono zaskarżoną decyzję

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 maja 2025 r., nr SKO Gd/1615/25 w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku na rzecz skarżącej A. D. kwotę 480 zł (czterysta osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

UZASADNIENIE
A. D., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 maja 2025 r., nr SKO Gd/1615/25 utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Miasta Redy z dnia 4 marca 2025 r. w sprawie świadczenia pielęgnacyjnego.Skarga została wniesiona w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:Wnioskiem z dnia 29 grudnia 2023 r. skarżąca zwróciła się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Redzie o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad mężem J. D. Niepełnosprawny legitymuje się orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 9 listopada 1992 r. Został on bezterminowo zaliczony do pierwszej grupy inwalidzkiej. Niepełnosprawność istnieje od listopada 1991 r.W dniu 26 lutego 2024 r. przeprowadzony został rodzinny wywiad środowiskowy w miejscu zamieszkania skarżącej.Decyzją z dnia 21 marca 2024 r. Burmistrz Miasta Reda odmówił skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej wnioskowanego na męża. Jako powód odmowy organ wskazał brak związku przyczynowo – skutkowego pomiędzy rezygnacją bądź niepodejmowaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej a sprawowaną opieką. Od decyzji tej skarżąca wniosła odwołanie.Na zlecenie organu odwoławczego w dniu 18 października 2024 r. ponownie przeprowadzony został rodzinny wywiad środowiskowy.Decyzją z dnia 21 listopada 2024 r. nr SKO Gd/2367/24 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku uchyliło decyzję organu I instancji oraz przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.W dniu 27 stycznia 2025 r. ponownie przeprowadzono wywiad środowiskowy. Z treści przeprowadzonych w sprawie wywiadów wynika, że niepełnosprawny jest w stanie po porażeniu kończyn dolnych i porażeniu czterokończynowym. Cierpi również na owrzodzenie kończyny dolnej, padaczkę nieokreśloną pod postacią napadów drgawkowych uogólnionych. Porusza się na wózku inwalidzkim. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, z którym jest w związku małżeńskim od 14 grudnia 2023 r. Przed zawarciem związku małżeńskiego odwołująca nie mieszkała wspólnie z mężem. Mieszkają w mieszkaniu 2-pokojowym dostosowanym do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Niepełnosprawny posiada windę z balkonu, która umożliwia wyjście jego z domu. Przed zawarciem związku małżeńskiego mąż skarżącej miał przyznane usługi opiekuńcze. Od 1991 r. opiekę nad J. D. sprawowała matka, która zmarła w 2022 r. Ojciec jest w podeszłym wieku i nie jest w stanie opiekować się niepełnosprawnym synem. Skarżąca jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym do 31 grudnia 2025 r. Symbol przyczyny niepełnosprawności 07-S choroby układu oddechowego i krążenia, oraz 11-I - choroby endokrynologiczne, metaboliczne, zaburzenia enzymatyczne, może podejmować zatrudnienie w warunkach chronionych. Skarżąca jest osobą otyłą, porusza się jedynie po mieszkaniu. W dołączonym zaświadczeniu lekarskim z dnia 21 stycznia 2025 r. stwierdza się, że schorzenia pacjentki nie stanowią przeciwwskazań do pełnienia funkcji opiekuna osoby niepełnosprawnej. Według oświadczeń skarżącej na chwilę obecną mąż wymaga jeszcze więcej opieki ze względów neurologicznych. W trakcie wywiadu sporządzonego 27 stycznia 2025 r., ustalono, iż zakres czynności opiekuńczych jakie wykonuje odwołująca obejmują: pomoc przy ubieraniu, pomoc przy kąpieli, codzienne czynności w postaci sprzątania i gotowania.Skarżąca pracowała do czasu zawarcia związku małżeńskiego. Łącznie staż pracy wynosi około 6 lat.Decyzją z dnia 4 marca 2025 r. Burmistrz Miasta Reda odmówił skarżącej prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej wnioskowanego na męża.W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że nie zostały spełnione przesłanki z art. 17 ustawy o świadczeniach rodzinnych o przyznaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego wnioskowanego przez skarżącą, ponieważ czas i zakres sprawowaniem opieki nad mężem z całą pewnością pozwala na podjęcia zatrudnienia, co najmniej w niepełnym wymiarze. To oznacza, że w niniejszej sprawie nie istnieje związek przyczynowo skutkowy pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącą, a koniecznością sprawowania opieki.W wyniku wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku decyzją z dnia 5 maja 2025 r., nr SKO Gd/1615/25 utrzymało w mocy decyzję organ I instancji.W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w okolicznościach faktycznych sprawy, przy zestawieniu czasowym ostatniego zatrudnienia odwołującej i czasu jego zakończenia, czyli 30 listopada 2023 r., z okolicznością zawarcia związku małżeńskiego, który nastąpił 14 grudnia 2023 r., a wcześniej odwołująca nie mieszkała wspólnie z mężem, pomagała mu jedynie sporadycznie, nie można mówić o rezygnacji odwołującej z zatrudnienia wyłącznie w związku z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem. Mąż skarżącej jest osobą niepełnosprawną, porusza się na wózku inwalidzkim. Przed zawarciem związku małżeńskiego, mąż mieszkał sam, korzystał ze wsparcia rodziców oraz usług opiekuńczych w wymiarze 2 godziny dziennie, dwa dni w tygodniu. Przy pomocy zamontowanej windy przy balkonie wyjeżdżał na wózku inwalidzkim poza mieszkanie. Mąż nie wymaga stałej i bezpośredniej opieki. Skarżąca pomaga mężowi przy kąpieli i ubieraniu, z toalety korzysta sam. Ponadto odwołująca wykonuje czynności typowe dla prowadzenia gospodarstwa domowego. Zdaniem Kolegium zakres i częstotliwość czynności wykonywanych przez skarżącą w ramach opieki nad mężem nie jest na tyle intensywny i absorbujący, aby stanowił obiektywną przeszkodę do podjęcia przez nią pracy zarobkowej, choćby w niepełnym wymiarze czasu pracy w warunkach chronionych. Z historii zatrudnienia skarżącej wynika, że wprawdzie w krótkich okresach, ale pracowała ona u różnych pracodawców, a więc nie miała problemu ze znalezieniem pracy.A. D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na powyższą decyzję. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącą w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną, nie wypełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowani opieki nad osobą legitymizującą się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobie w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.Mając na uwadze powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 maja 2025 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta Redy z dnia 4 marca 2025 r. oraz zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Jednocześnie na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosła o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym.W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jego oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:Skarga jest zasadna.W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.Na mocy art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935) – zwanej dalej p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). W przypadku uznania, że skarga nie ma uzasadnionych podstaw podlega ona oddaleniu, na podstawie art. 151 p.p.s.a.Zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Z uwagi na zaistnienie sytuacji określonej wskazanym przepisem sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (dalej jako u.ś.r.) – w brzmieniu na dzień 31 grudnia 2023 r. (tekst jednolity Dz. U. z 2023 r., poz. 390 z późn. zm.). Zgodnie bowiem z art. 63 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1429) w sprawach o świadczenie pielęgnacyjne i specjalny zasiłek opiekuńczy, o których mowa w ustawie zmienianej w art. 43 [ustawa o świadczeniach rodzinnych – przyp. Sądu] w brzmieniu dotychczasowym, do których prawo powstało do dnia 31 grudnia 2023 r., stosuje się przepisy dotychczasowe. A zatem o powstaniu prawa do świadczenia pielęgnacyjnego przesądza zaistnienie wymaganych przez prawo przesłanek w chwili złożenia wniosku. Oznacza to, że w przypadku wniosku o świadczenie pielęgnacyjne złożonego przed dniem 1 stycznia 2024 r. organy administracji rozpatrując ten wniosek po 1 stycznia 2024 r. zobowiązane są ustalić i ocenić, czy wnioskodawca spełnia przesłanki do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego określone w przepisach u.ś.r. w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023 r. Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie, bowiem wniosek skarżącej o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego został złożony w organie I instancji w dniu 29 grudnia 2023 r.Zgodnie z art. 17 ust. 1 u.ś.r., świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce lub ojcu; 2) opiekunowi faktycznemu dziecka; 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej; 4) innym osobom na których zgodnie z przepisami ustawy - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.Z przepisu tego wynika, że zasadniczym warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest to, aby opiekun osoby niepełnosprawnej nie podejmował lub rezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Istotą świadczenia pielęgnacyjnego jest bowiem częściowe zrekompensowanie opiekunowi niepełnosprawnego strat finansowych związanych z niemożnością podjęcia pracy lub rezygnacją z pracy, spowodowaną koniecznością sprawowania opieki (por. wyrok NSA z dnia 21 sierpnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1124/18).Podkreślić też trzeba, że omawiane świadczenie nie jest przyznawane jedynie za sam fakt sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia lub rezygnację z zatrudnienia, powodowane koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Wnioskujący o świadczenie pielęgnacyjne musi zatem sprawować faktyczną i konieczną opiekę nad osobą niepełnosprawną i to w takim wymiarze, który uniemożliwia mu wykonywanie pracy zarobkowej. Z okoliczności sprawy musi więc wynikać, że sprawujący opiekę nie wykonuje aktywności zawodowej (tj. rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej) wyłącznie z uwagi na konieczność sprawowania stałej opieki nad osobą niepełnosprawną i to w takim wymiarze (zakresie), który w okolicznościach danej sprawy wyklucza aby opiekun miał możliwość podjęcia jakiejkolwiek aktywności zawodowej. W związku z tym, analiza istnienia związku przyczynowego pomiędzy sprawowaniem opieki a rezygnacją (niepodejmowaniem zatrudnienia) wymaga oceny i zbadania kilku obszarów. Po pierwsze - istotny jest stopień niepełnosprawności osoby wymagającej opieki, w tym w szczególności ocena zakresu czynności, które osoba ta jest w stanie wykonać samodzielnie a w jakim wymaga stałej i długotrwałej opieki. Przy czym ocena charakteru sprawowanej rzeczywiście opieki nad osobą niepełnosprawną nie oznacza w żadnej mierze kwestionowania stanu jej zdrowia. Legitymowanie się przez osobę wymagającą opieki określonym w stosownych przepisach orzeczeniem o niepełnosprawności nie może jednak wykluczać możliwości wywodzenia braku związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia lub niepodejmowaniem zatrudnienia a stopniem faktycznie sprawowanej opieki nad taką osobą (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2021 r., sygn. akt I OSK 2859/20 i z dnia 18 maja 2021 r., sygn. akt I OSK 275/21). Po drugie, istotnym elementem podlegającym ocenie na gruncie ww. przepisu jest zakres czynności faktycznie realizowanych przez opiekuna w relacji do możliwości wykonywania pracy zarobkowej w rozumieniu art. 3 pkt 22 ustawy. Dla ustalenia przesłanki związku przyczynowo-skutkowego w każdym przypadku konieczne jest ustalenie czy rodzaj bądź ilość czynności z zakresu faktycznie sprawowanej opieki nad osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym, wykonywanych przez osobę ubiegającą się o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego, uniemożliwia tej osobie podjęcie i wykonywanie pracy zarobkowej.Z materiału dowodowego – dokumentacji medycznej, oświadczeń skarżącej oraz wywiadów środowiskowych przeprowadzonych w dniach 26 lutego 2024 r., 18 października 2024 r., 27 stycznia 2025 r. - wynika, że mąż skarżącej J. D. legitymuje się orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS z dnia 9 listopada 1992r. Został on bezterminowo zaliczony do pierwszej grupy inwalidzkiej, niepełnosprawność istnieje od listopada 1991 r. Z orzeczenia wynika, że wymaga on stałej opieki osoby drugiej (k. 2).Z zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia J. D. z dnia 9 stycznia 2024 r. (k. 3) wynika, że chorobą zasadniczą jest porażenie kończyn dolnych i porażenie czterokończynowe, a choroby współistniejące to owrzodzenie kończyny dolnej i padaczka nieokreślona pod postacią napadów drgawkowych uogólnionych. Pacjent z powodu porażenia kończyn dolnych porusza się na wózku inwalidzkim, od ponad roku leczy zmiany odleżynowe kończyn dolnych. Zaburzenia układu moczowego – powikłanie uszkodzenia rdzenia kręgowego. W kwestii rokowań wskazano na brak możliwości poprawy stanu zdrowia, możliwe potencjalne utrzymanie stanu obecnego przy regularnej rehabilitacji. Wskazano również, że pacjent wymaga opieki osoby drugiej ze względu na niemożność samodzielnej egzystencji oraz że wymaga stałej opieki i pielęgnacji w zakresie przewyższającym opiekę i pielęgnację właściwą dla wieku.Z wywiadu środowiskowego sporządzonego w dniu 26 lutego 2024 r. wynika, że J. D. może sam pozostawać w domu na 2-3 godziny. Porusza się na wózku inwalidzkim, przy pomocy zamontowanej windy przy balkonie opuszcza mieszkanie. Wymaga pomocy przy kąpieli i ubieraniu. Samodzielnie korzysta z toalety. A. D. pilnuje przyjmowania przez męża leków, wykonuje wszystkie czynności gospodarstwa domowego. Według pracownika socjalnego, "Pan J. zostaje sam w domu nie wymaga monitorowania i pomocy całodobowej". Do wywiadu dołączono spis czynności wykonywanych podczas opieki i oświadczenie skarżącej. Z dokumentów tych wynika, że skarżąca pomaga mężowi w kąpieli, zmienia mu opatrunki 2 razy dziennie, pomaga w ubieraniu, mierzy ciśnienie, przygotowuje posiłki, pilnuje wizyt lekarskich, przyjmowania leków, robi opłaty, zakupy, załatwia sprawy urzędowe, pomaga w razie trudności z poruszaniem się przy pomocy wózka. Mąż nie powinien pozostawać w domu sam, gdyż na wózku podstawowe czynności stanowią trudność. Mąż jest częściowo samodzielny, ale gdy źle się czuje wymaga wzmożonej pomocy. Zdarzało się, że mąż spadł z łóżka lub toalety, wymaga wówczas pomocy przy podniesieniu się (k. 13-15).Z wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 4 listopada 2024 r. wynika, że A. D. wykonuje wszystkie czynności przy mężu. Od 1991 r. do 2022r. opiekę nad J.D. sprawowali rodzice, korzystał również z usług opiekuńczych. A. D. zaczęła sprawować opiekę nad mężem dopiero po ślubie. J. D. samodzielnie korzysta z toalety, może pozostawać w domu sam na 2-3 godziny. A. D. pomaga mężowi przy kąpieli i ubieraniu, prowadzi gospodarstwo domowe (k. 25).W oświadczeniu złożonym w dniu 13 listopada 2024 r. skarżąca wskazała m.in., że mąż wymaga pomocy w ubieraniu, przesiadaniu na wózek, zmianie opatrunków w miejscach niedostępnych. Wymaga pomocy w przeniesieniu się z wózka na toaletę. "Nad ranem często zdarza się, że cewnik zerwany i musze zmieniać pościel, bo zalana". W ramach sprawowanej opieki skarżąca pomaga mężowi w ubieraniu się, przygotowuje posiłki, dwa razy w tygodniu pomoc w dotarciu do chirurga, pilnowanie terminów lekarzy, "ogólnie wszystko muszę pilnować od podstawowych czynności w domu po pilnowanie spraw typu rachunki i lekarze oraz innych spraw J. bo zapomina o wszystkim" (k. 29). Do oświadczenia dołączono zaświadczenia lekarskie, z których wynika, że J. D. cierpi na liczne zmiany owrzodzenia skóry okolicy biodrowych i lewego stawu kolanowego. Ze względu na umiejscowienie zmian ropnych wymaga zmiany opatrunków w domu przez osoby trzecie (k. 28), pacjent wymaga stałej całodobowej opieki, porusza się na wózku inwalidzkim (k. 27).Z wywiadu środowiskowego sporządzonego w dniu 27 stycznia 2025 r. wynika, że A. D. jest osobą niepełnosprawną w stopniu umiarkowanym do 31 grudnia 2025 r., może podejmować pracę w warunkach chronionych. Pani D. twierdzi, że mąż wymaga jeszcze więcej opieki, nie może pozostawać sam w domu z powodów neurologicznych (klient zapomina się i powtarza ciągle te same kwestie) – k. 45. Do wywiadu dołączono orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia 11 grudnia 2020 r. jak też zaświadczenie lekarskie z dnia 21 stycznia 2025 r., z którego wynika, że A. D. jest osobą z niepełnosprawnością w stopniu umiarkowanym oraz że schorzenia pacjentki nie stanowią przeciwwskazania do pełnienia funkcji opiekuna osoby niepełnosprawnej (k. 43).W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje po pierwsze, że J. D. wymaga wsparcia i pomocy osoby drugiej w codziennym funkcjonowaniu w zakresie, który wyklucza możliwość podjęcia zatrudnienia przez opiekuna oraz po drugie, że pomocy takiej udziela mu skarżąca.J. D. jest osobą cierpiącą na porażenie kończyn dolnych i porażenie czterokończynowe, a choroby współistniejące to owrzodzenie kończyn dolnych i padaczka nieokreślona pod postacią napadów drgawkowych uogólnionych. Jest cewnikowany, wymaga też pomocy osoby drugiej przy zmianie opatrunków. Korzysta sam z toalety, wymaga jednak pomocy w przemieszczaniu się pomiędzy wózkiem inwalidzkim i toaletą. Mino zatem, że J. D. jest w pewnych kwestiach samodzielny, to jego stan zdrowia wymaga od opiekuna stałej gotowości do pomocy, co potwierdzają zaświadczenia lekarskie.Organy wskazały, że przed zawarciem związku małżeńskiego, J. D. mieszkał sam, korzystając ze wsparcia rodziców oraz usług opiekuńczych w wymiarze 2 godzin dziennie, dwa dni w tygodniu. W ocenie Sądu jednak okoliczność, że J. D. przed zawarciem małżeństwa funkcjonował przy wsparciu rodziców i korzystając z usług opiekuńczych sam w sobie w żaden sposób nie oznacza, że aktualnie opieka jakiej wymaga i jaką sprawuje żona nie jest opieką, o jakiej mowa w art. 17 ust. 1 ustawy. Przeciwnie, wskazuje to raczej, że J. D. potrzebował i nadal potrzebuje wsparcia w codziennym funkcjonowaniu, a aktualnie wsparcie to zapewnia mu skarżąca.W ocenie Sądu, zakres opieki, który wskazała skarżąca w oświadczeniach w połączeniu z koniecznością pozostawania w stałej gotowości do świadczenia pomocy mężowi w razie napadów padaczkowych czy w codziennym funkcjonowaniu na wózku inwalidzkim, wyklucza możliwość podjęcia przez nią zatrudnienia. Zakres czynności opiekuńczych wykonywanych przez skarżącą jest adekwatny do wymogów określonych w orzeczeniu o niepełnosprawności i aktualnych, udokumentowanych potrzeb podopiecznego. Przedstawiony przez skarżącą zakres czynności opiekuńczych wykonywanych przez nią w stosunku do męża każdego dnia świadczy o tym, że opieka ta ma w istocie charakter całodobowy i stały. J. D. ze względu na swój stan zdrowia wymaga pomocy we wszystkich czynnościach życia codziennego, co zostało wykazane w toku postępowania. Pomimo tego, że nie jest osobą leżącą i wykazuje pewne przejawy samodzielności, wymaga ciągłej asysty i wsparcia, zarówno w czynnościach opiekuńczych, jak i w czynnościach życia codziennego. W tej sytuacji związek pomiędzy niepodejmowaniem zatrudnienia a zakresem sprawowanej opieki i świadczonej nieustannie pomocy przez skarżącą jest w tej konkretnej sprawie bezpośredni i ścisły.Z zakresu czynności opiekuńczych nie można także wykluczyć czynności związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego, tj. robienia zakupów, przygotowywania posiłków, prania, sprzątania, itd. Zdaniem Sądu, wszystkie wskazane przez skarżącą czynności są konieczne, aby zapewnić osobie ograniczonej w możliwościach samodzielnej egzystencji właściwe warunki życia i zadbać o jej dobrostan adekwatnie do wieku i orzeczonego znacznego stopnia niepełnosprawności. Z zakresu tych czynności nie można wykluczyć zwykłych czynności życia codziennego, takich jak sprzątanie, gotowanie, robienie zakupów, którym osoba o znacznym stopniu niepełnosprawności nie może sprostać ze względu na swoje ograniczenia zdrowotne. Ograniczenie form opieki nad osobą niepełnosprawną do czynności pielęgnacyjnych sensu stricto z pominięciem innych, szerzej rozumianych czynności opiekuńczych, prowadziłoby do zdeformowania znaczenia pojęcia opieki, a co za tym idzie naruszałoby istotę świadczenia pielęgnacyjnego. Istotą tą jest bowiem udzielenie wsparcia osobom, które poświęcając się w pełnym wymiarze opiece nad najbliższą osobą niepełnosprawną nie mogą pracować zarobkowo, by zaspokoić potrzeby życiowe swoje i swojej rodziny (por. wyrok WSA w Gdańsku z 10 czerwca 2021 r., III SA/Gd 319/21, https://orzeczenia.nsa.gov.pl).W ocenie Sądu, z materiału dowodowego wynika, wbrew temu co przyjęło Kolegium, że zakres opieki sprawowanej przez skarżącą nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym mężem jest szeroki i uniemożliwia jej podjęcie aktywności zawodowej nawet w częściowym zakresie, ze względu na niepodważoną potrzebę pozostawania skarżącej w stałej dyspozycyjności związanej ze stanem zdrowia męża.Z akt sprawy wynika przy tym, że stan zdrowia skarżącej nie wyklucza jej ani z możliwości zatrudnienia w warunkach pracy chronionej ani nie stanowi przeciwwskazania do sprawowania opieki nad niepełnosprawnym w stopniu znacznym mężem. Brak jest zatem podstaw do kwestionowania oświadczenia skarżącej o gotowości do podjęcia zatrudnienia w sytuacji braku konieczności sprawowania opieki nad mężem jak i zakresu świadczonej przez nią opieki.Bez znaczenia pozostaje także fakt, czy skarżąca zrezygnowała z zatrudnienia w związku z podjęciem się opieki nad mężem jak i to, że opiekę tę podjęła dopiero po zawarciu związku małżeńskiego w dniu 14 grudnia 2024 r. Istotne znaczenie ma to, że na dzień złożenia wniosku tj. 29 grudnia 2024 r. skarżąca spełniała warunki przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, tj. nie podejmowała zatrudnienia w związku z koniecznością sprawowania opieki nad mężem.Podsumowując, w niniejszej sprawie bezsporne jest to, że mąż skarżącej ma ustalony znaczny stopień niepełnosprawności. Skarżąca zamieszkuje wraz z mężem, który nie jest w stanie funkcjonować samodzielnie i nad którym sprawuje całodobową opiekę. Skarżąca nie podejmuje obecnie zatrudnienia z uwagi na konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym mężem. W sprawie zostały zatem spełnione przesłanki przyznania świadczenia wynikające z art. 17 ust. 1 ustawy. Organy obu instancji niewłaściwie oceniły, że w sprawie nie została spełniona przesłanka przyznania świadczenia z art. 17 ust. 1 ustawy, jaką jest istnienie związku przyczynowego między sprawowaniem opieki a niepodejmowaniem zatrudnienia. Organy dopuściły się zatem naruszenia przepisów prawa materialnego - art. 17 ust. 1 ustawy a ponadto naruszenia przepisów postępowania - art. 7, art. 8 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r., poz. 572).W konsekwencji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja Kolegium, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego opisanym powyżej. Przy czym Sąd stwierdził, że dostrzeżone wadliwości mogą zostać usunięte przez organ odwoławczy, zgodnie z wiążącą na podstawie art. 153 p.p.s.a. oceną prawną wyrażoną w uzasadnieniu niniejszego wyroku.Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję, uznając to za wystarczające do ponownego, właściwego załatwienia sprawy.O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. zasądzając na rzecz skarżącej kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, stanowiącą wynagrodzenie adwokata w wysokości ustalonej w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1964).Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).. zasądzając na rzecz skarżącej kwotę 480 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, stanowiącą wynagrodzenie adwokata w wysokości ustalonej w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1964).Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl).