Wyrok - II SA/Gd 506/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - z dnia 17 grudnia 2025
Teza
Oddalono skargę. Egzekucyjne postępowanie, egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi A. V. L. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 28 maja 2025 r., nr WOP.7722.56.2025.TA w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazOddalono skargę. Egzekucyjne postępowanie, egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi A. V. L. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 28 maja 2025 r., nr WOP.7722.56.2025.TA w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakaz
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
17 grudnia 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Przewodniczący
Dariusz Kurkiewicz
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
UZASADNIENIE
A. L., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 28 maja 2025 r., nr WOP.7722.56.2025.TA w sprawie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazu rozbiórki.Skarga została wniesiona w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:Decyzją z dnia 18 stycznia 2018 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie (dalej: "PINB") nakazał skarżącej rozbiórkę zadaszenia żaluzjowego o powierzchni 106 m2 na istniejącej przy budynku mieszkalnym w północno – wschodniej części działki nr [...] w S. przy ul. P. [...], pergoli z kształtowników stalowych przez rozbiórkę lameli żaluzji wraz z systemem odprowadzania wody i instalacją elektryczną.W wyniku wniesionego odwołania Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: "PWINB") decyzją z 5 czerwca 2018 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 9 stycznia 2019 r. sygn. akt II SA/Gd 440/18 oddalił skargę na powyższą decyzję organu II instancji. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 12 kwietnia 2022 r. sygn. akt II OSK 1250/19 oddalił skargę kasacyjną od powyższego wyroku.W związku z niewypełnieniem przez zobowiązaną obowiązku wynikającego z powyższej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie wystawił upomnienie nr PINB.3301.2.2023 z dnia 25 maja 2023 r., wzywając do dobrowolnego wykonania nakazu w terminie 14 dni od daty otrzymania upomnienia. Upomnienie odebrane zostało 26 maja 2023 r.Następnie PINB wszczął postępowanie egzekucyjne w celu wyegzekwowania obowiązku rozbiórki i wystawił tytuł wykonawczy z dnia 11 lutego 2025 r. nr PNB.52.2.2025. Tytuł wykonawczy został doręczony w dniu 12 lutego 2025 r.Skarżąca pismem z dnia 12 lutego 2025 r. wniosła zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. Pismo to zostało uzupełnione pismem z 12 marca 2025 r. Skarżąca jako zarzut wskazała nieistnie obowiązku z art. 33 § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.Postanowieniem z dnia 4 kwietnia 2025 r. PINB oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej wobec zobowiązanej A. L. z dnia 13 lutego 2025 r. skierowane do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Powiecie Gdańskim na toczące się postępowanie egzekucyjne w sprawie wydanego tytułu wykonawczego nr PNB.52.2.2025 z dnia 11 lutego 2025 r.W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że skarżąca w istocie podważa kwalifikację przedmiotowego zadaszenia żaluzjowego wraz z urządzeniami jako część budynku, co w ocenie strony przesądza to o wadliwości decyzji oraz uzasadnia zarzut nieistnienia obowiązku. Kwalifikację obiektu objętego rozbiórką przesądzono w postępowaniu administracyjno-sądowym zakończonym decyzją tutejszego organu, decyzją organu II instancji oraz wyrokami WSA i NSA. Powyższa kwestia nie może być rozpatrywana w prowadzonym postępowaniu egzekucyjnym. Decyzja nr PINB.7141.87.2017 z dnia 18 stycznia 2018 r. pozostaje w obrocie prawnym i istnieje obowiązek wynikający z nakazu określonego w tej decyzji.W wyniku wniesionego odwołania PWINB postanowieniem z dnia 28 maja 2025 r. nr WOP.7722.56.2025.TA utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy.W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącej zarzut, że przedmiot postępowania został błędnie ustalony - na etapie prowadzonego przez PINB postępowania egzekucyjnego - nie może być przedmiotem analizy w tym postępowaniu. Organ II instancji stwierdził, że postępowanie w sprawie samowolnego wykonania zadaszenia pergoli zostało już ostatecznie zakończone, zaś prowadzone przez PINB postępowanie egzekucyjne ma na celu wyegzekwowanie od strony zobowiązanej nałożonych obowiązków. Ponadto zdaniem PWINB organ I instancji właściwie wskazał w uzasadnieniu faktycznym fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś w uzasadnieniu prawnym - wyjaśnił podstawy prawne decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.A. L. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na powyższe postanowienie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła:- art. 33 § 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 132 z późn. zm.), zwanej dalej u.p.e.a., poprzez niezweryfikowanie argumentacji podniesionej przez stronę postępowania;- art. 11, art. 12 i art. 107 § 3 w zw. z art. 126 k.p.a. oraz niewłaściwym zastosowaniem art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a.Mając na uwadze powyższe skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia PWINB i poprzedzającego go postanowienia PINB oraz zasądzenie kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.W uzasadnieniu skargi wskazano, że zaskarżone postanowienie jest nieprzekonywujące; brak prawidłowego wyjaśnienia faktycznego i prawnego rozstrzygnięcia nie pozwala uznać, czy rzeczywiście istniały przesłanki do wszczęcia egzekucji. Organ ograniczył się jedynie do wskazania, że wniesione zarzuty są niezasadne. Wydając zaskarżone postanowienie organ pierwszej instancji nie sprecyzował podstaw, które przesądziły o oddaleniu zarzutów strony skarżącej. Organ drugiej instancji potwierdził wyłącznie wskazaną argumentację nie odnosząc się do wniosków podniesionych przez skarżącą. W pozostałej części uzasadnienia powielono argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji.W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jego oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:Skarga jest niezasadna.Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (pkt 3). W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, w trybie uproszczonym, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia.Przypomnieć należy, że zaskarżonym postanowieniem Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku utrzymano w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie z dnia 4 kwietnia 2025 r., nr PNB.52.2.2025 oddalające zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej obowiązku niepieniężnego, polegającego na wykonaniu nakazu rozbiórki.W postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów przedmiotem rozpoznania jest wyłącznie treść podniesionych zarzutów, przy czym zobowiązany może wnieść zarzuty tylko z przyczyn enumeratywnie wyszczególnionych w art. 33 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz.U. 2025 r., poz. 132), zwanej dalej u.p.e.a. Zgodnie z art. 33 § 4 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Wywiedzione w treści zarzutów okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny.Skarżąca wniosła zarzut nieistnienia obowiązku oparty na art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. wskazując, że będące przedmiotem rozbiórki urządzenie nie może być uznane za dach a w konsekwencji nie można mówić o powstaniu obiektu budowlanego w postaci garażu. W konsekwencji przesądza to, zdaniem skarżącej, o wadliwości decyzji oraz uzasadnia zarzut nieistnienia obowiązku wskazany w treści wniosku. Skarżąca wskazała również, że decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony, przepis art. 154 § 2 stosuje się odpowiednio.Pojęcie "nieistnienia obowiązku", o którym mowa w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. oznacza przede wszystkim sytuacje, w których obowiązek ten nigdy nie powstał, np. z mocy prawa albo nie wydano decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze egzekucji, bądź też decyzja taka została wydana, lecz następnie ją uchylono, stwierdzono jej nieważność lub wygaśnięcie, bądź też gdy obowiązek podlegający egzekucji wygasł w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w ustawie, lecz przed rozpatrzeniem zarzutów.Żadna z tych sytuacji nie miała miejsca w sprawie. Jak wynika z akt sprawy podstawę prawną wystawionego na skarżącą tytułu wykonawczego stanowi decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie z dnia 18 stycznia 2018 r. nakazująca skarżącej rozbiórkę zadaszenia żaluzjowego o powierzchni 106 m2 na istniejącej przy budynku mieszkalnym w północno – wschodniej części działki nr [...] w S. przy ul. P.[...], pergoli z kształtowników stalowych przez rozbiórkę lameli żaluzji wraz z systemem odprowadzania wody i instalacją elektryczną. W wyniku wniesionego odwołania Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z 5 czerwca 2018 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 9 stycznia 2019 r. sygn. akt II SA/Gd 440/18 oddalił skargę na powyższą decyzję organu II instancji. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 12 kwietnia 2022 r. sygn. akt II OSK 1250/19 oddalił skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że cyt. "wykonane roboty zostały prawidłowo zakwalifikowane przez Sąd pierwszej instancji jako przebudowa (art. 3 pkt 7a p.bud.). W wyniku przebudowy istniejącej pergoli powstał obiekt kubaturowy, gdyż nastąpiło zamknięcie (aczkolwiek nie w pełni szczelne) przestrzeni w postaci zadaszenia, które nie zostało przewidziane w posiadanym przez inwestorów pozwoleniu na budowę z dnia 5 marca 2015 r. Z uwagi na ustalenia obowiązującego planu miejscowego dotyczące powierzchni zabudowy nie było możliwości legalizacji wykonanych robót, co oznacza, że organy prawidłowo zastosowały art. 51 ust. 1 pkt 1 p.bud.".Nie zasługuje zatem na uwzględnienie zarzut nieistnienia obowiązku, gdyż w wyniku kontroli sądowoadministracyjnej decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu w Sopocie z dnia 18 stycznia 2018 r. nakazująca skarżącej rozbiórkę pozostała w obrocie prawnym.Istota zarzutów skargi przeciw postanowieniu PWINB zmierza do wykazania błędu organów nadzoru budowalnego poprzez zastosowanie przepisów ustawy – Prawo budowlane o nakazie rozbiórki obiektu wzniesionego niezgodnie z przepisami. Zdaniem skarżącej, decyzja nakazująca rozbiórkę jest wadliwa, co jej zdaniem uzasadnia zarzut nieistnienia obowiązku.Należy wyraźnie zaznaczyć, że sprawa znajduje się obecnie na etapie egzekucji administracyjnej, zatem sama zasadność wydania decyzji, będącej podstawą postępowania egzekucyjnego, nie może być podważana, gdyż do tego przewidziany był odrębny tryb. Zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Środki prawne przysługujące osobie zobowiązanej w postępowaniu egzekucyjnym nie mogą służyć podważaniu decyzji będącej podstawą egzekucji. Decyzja taka powinna być podważana w innym trybie prawem przewidzianym, czy to zwyczajnym, czy to nadzwyczajnym.Osoba zobowiązana w postępowaniu egzekucyjnym nie może na etapie przymusowego wykonywania treści ostatecznej decyzji, skutecznie podważać legalności wyrażonego w niej nakazu stanowiącego podstawę egzekucji (por. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 12 marca 2025 r., o sygn. II SA/Gl 1356/24).Zatem, skoro skarżąca nie może prawnie wymagać, aby organ egzekucyjny powracał na aktualnym etapie do analizowania zasadności, jak i wymagalności obowiązku administracyjnego o którym w istocie jednoznacznie przesądzono w zakończonym decyzją postępowaniu jurysdykcyjnym, to w niniejszym postępowaniu sądowym zarzuty ogniskujące się wokół zasadności nałożonego nakazu rozbiórki, nie mogą skutkować uchyleniem przedmiotu zaskarżenia, jako że nie mają wpływy na ustalony wynik sprawy, zarówno w aspekcie formalnym jak i materialnym.W uzasadnieniu skargi, jak i w piśmie zawierającym zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, argumentowano, cyt. "decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes stron". Jest to treść art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r., poz. 1691). Trudno zrozumieć, jaki jest cel przywołania tego przepisu, który nie miał i nie mógł mieć zastosowania w tej sprawie, skarżąca bowiem celu tego nie wyjaśnia. Przepis ten normuje jeden z nadzwyczajnych trybów wzruszenia decyzji ostatecznych, obok takich trybów jak wznowienie postępowania czy stwierdzenie nieważności decyzji. Organ egzekucyjny rozpatrując wniesiony na podstawie art. 33 § 2 u.p.e.a. zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej nie ma prawnej możliwości zastosowania art. 155 k.p.a.W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji są zgodne z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogły mieć wpływ na jej wynik, dlatego Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.., oddalił skargę.