Postanowienie - II OZ 276/26 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 24 marca 2026
Teza
Oddalono zażalenie. Wstrzymanie wykonania aktu, pozwolenie na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Kiermaszek po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 4 grudnia 2025 r. sygn. akt II SA/Łd 786/25 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. K. i A. K. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 13 sierpnia 2025 r. nr 224/2025 w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania tOddalono zażalenie. Wstrzymanie wykonania aktu, pozwolenie na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Kiermaszek po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 4 grudnia 2025 r. sygn. akt II SA/Łd 786/25 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. K. i A. K. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 13 sierpnia 2025 r. nr 224/2025 w przedmiocie zatwierdzenia projektu zagospodarowania t
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono zażalenie
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
24 marca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Leszek Kiermaszek
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, po rozpoznaniu wniosku P. K. i A. K. (dalej: "skarżący"), postanowieniem z dnia 4 grudnia 2025 r., sygn. akt II SA/Łd 786/25, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej przez nich decyzji Wojewody Łódzkiego (dalej: "Wojewoda") z dnia 13 sierpnia 2025 r., nr 224/2025 (znak: GPB-III.7721.110.2025), którą utrzymano w mocy decyzję Starosty Pabianickiego z dnia 4 kwietnia 2025 r., nr 162/2025 (znak: AB.6740.89.2025) zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielającej R. M. (dalej: "inwestor") pozwolenia na budowę budynku rekreacji indywidualnej (budynek A), budowę instalacji wodociągowej z własnego, indywidualnego ujęcia wody, instalacji kanalizacji sanitarnej wraz z bezodpływowym zbiornikiem na nieczystości ciekłe, instalacji zbiornikowej z podziemnym zbiornikiem o poj. 2700 l na gaz płynny, wewnętrznej instalacji gazu oraz instalacji elektroenergetycznych, na działce nr [...], w miejscowości C., obręb [...], gmina D.W uzasadnieniu Sąd przywołał przepisy P.p.s.a. określające skutki wniesienia skargi dla wykonalności decyzji oraz przesłanki orzeczenia o wstrzymaniu wykonania decyzji. Odnosząc się do okoliczności rozpoznawanej sprawy stwierdził, że uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie pozwala na ocenę, że w sprawie zostały spełnione przesłanki wskazane w art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżący nie wykazali, aby wykonanie decyzji spowodowało znaczną szkodę bądź trudne do odwrócenia skutki.Zażalenie na postanowienie z dnia 4 grudnia 2025 r. złożył skarżący P. K. zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie:1) art. 61 § 3 P.p.s.a. przez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty z dnia 4 kwietnia 2025 r. w sytuacji, gdy z załączonych do skargi dokumentów, tj.: decyzji Starosty z dnia 15 lipca 2025 r., nr 408/2024 o wniesieniu sprzeciwu w sprawie zgłoszenia budowy bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe - szamba betonowego, jednokomorowego o pojemności 10 m3 na działce nr [...] w miejscowości C., gm. D. oraz decyzji Starosty z dnia 15 lipca 2025 r., nr 409/2024 o wniesieniu sprzeciwu w sprawie zgłoszenia budowy przydomowej oczyszczalni ścieków do 7,5m3 na dobę wraz z przewodami rozsączającymi biologicznych oczyszczalni ścieków, położonej na w/w działce wynika, że skarżący, z uwagi na planowaną i rozpoczętą już budowę na sąsiednich działkach nr [...], zostali w znacznym zakresie pozbawieni możliwości przyłączenia działki do mediów i wybudowania kanalizacji, a zatem uniemożliwiono im zagospodarowanie i korzystanie z nieruchomości w sposób przez nich planowany, co stanowi nie tylko niebezpieczeństwo, a realną, rzeczywistą, aktualną i konkretną sytuację wyrządzającą szkodę znacznych rozmiarów;2) art. 61 § 3 P.p.s.a. przez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty w sytuacji, gdy z załączonych do skargi dokumentów wynika, że skarżący z uwagi na planowaną i rozpoczętą już budowę na działkach nr [...], zostali w znacznym zakresie pozbawieni możliwości przyłączenia nieruchomości do mediów i wybudowania kanalizacji, co w konsekwencji znacznie wpływa w sposób negatywny na potencjał inwestycyjny działki i z dużym prawdopodobieństwem obniża zainteresowanie działką na rynku wtórnym, co stanowi niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody;3) art. 61 § 3 P.p.s.a. przez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty w sytuacji, gdy z okoliczności sprawy, a także z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, że dalsze wykonywanie decyzji i prowadzenie robót budowlanych na działkach nr [...] stwarza niebezpieczeństwo powstania trudnych do odwrócenia skutków, bowiem ich odwrócenie musiałoby się wiązać z długotrwałymi pracami inwestora i jego ogromnym nakładem pieniężnym.W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty, zasądzenie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania zażaleniowego oraz dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z decyzji Wojewody z dnia 16 września 2025 r., nr 250/2025 utrzymującej w mocy decyzję Starosty z dnia 15 lipca 2025 r., nr 408/204 o wniesieniu sprzeciwu w sprawie zgłoszenia budowy bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe - szamba betonowego dla stwierdzenia ograniczeń prawa własności wynikającego z planowanego przez inwestora sposobu zagospodarowania działek nr [...], niemożności korzystania przez skarżących z ich nieruchomości w sposób przez nich planowany, wyłączenia możliwości posadowienia na działce potrzebnego im bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekle - szamba betonowego w północnej części działki [...], realnego uniemożliwienia przyłączenia działki do kanalizacji na planowanym obszarze, zaistnienia sytuacji wyrządzającej znaczną szkodę.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast § 3 tego przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.Wstrzymanie wykonania zaskarżonej do sądu decyzji ma na celu udzielenie tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Ciężar dowodu w zakresie wykazania okoliczności stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżanej decyzji, spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego aktu faktycznie spowoduje powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Ocena, czy grożąca szkoda jest znaczna, możliwe jest wyłącznie na podstawie analizy okoliczności konkretnej sprawy i można o niej mówić wówczas, gdy rozmiary szkody wywołane wykonaniem zaskarżonego aktu są większe niż zwykle wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Z kolei trudne do odwrócenia skutki wykonania zaskarżonej decyzji to takie, które wprawdzie można odwrócić, ale przy podjęciu nadmiernego w danych warunkach wysiłku.Złożenie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie oznacza automatyzmu w blokowaniu realizacji praw i obowiązków wynikających z decyzji administracyjnej. Dlatego zawarta we wniosku argumentacja, winna być poparta faktami i ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają zasadność wniosku. Ogólnikowe twierdzenia strony, pozbawione rzeczowej motywacji, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. Rozpoznanie wniosku powinno uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy mające wpływ na ocenę wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, nie zwalnia to jednak strony z obowiązku wykazania, że zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej jest w stosunku do niej zasadne (por. np. postanowienia NSA z: 26 listopada 2015 r., sygn. akt II OZ 1179/15, LEX nr 1991100; 19 stycznia 2021 r., sygn. akt II OSK 3284/20, LEX nr 3118693).Mając powyższe na uwadze zgodzić należy się z Sądem pierwszej instancji, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę przed dokonaniem kontroli legalności tej decyzji. Oceny tej nie zmienia także argumentacja przedstawiona w zażaleniu.Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody skarżący upatrują w tym, że budowa studni na działce nr [...] zniweczy możliwość przyłączenia ich działki nr [...] do mediów i wybudowania zbiorników bezodpływowych (zbiornika) na nieczystości ciekłe, co z kolei uniemożliwi odprowadzanie ścieków z ich nieruchomości, gdyż na przedmiotowym obszarze nie ma możliwości podłączenia działki do kanalizacji sanitarnej i wodociągowej. Faktycznie, budowa zbiornika bezodpływowego na nieczystości i studni na nieruchomości podlega rygorystycznym przepisom techniczno-budowlanym, głównie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1225), które określają minimalne odległości usytuowania tych obiektów od granic działki, budynków oraz innych obiektów budowlanych, ze względu na ochronę wód gruntowych oraz zapewnienia higieny i zdrowia użytkowników. Nie mają jednak racji skarżący, że sam fakt wykonania kwestionowanej decyzji przed rozpoznaniem skargi uniemożliwi im zagospodarowanie i korzystanie z własnej nieruchomości. Trafnie wywiódł Sąd pierwszej instancji, że ograniczenia związane z budową zbiornika na nieczystości lub przydomowej oczyszczalni ścieków nie obejmują całej powierzchni działki skarżących. Sporna inwestycja wprowadza jedynie ograniczenia w zakresie lokalizacji przydomowej oczyszczalni ścieków oraz zbiornika na nieczystości na części działki nr [...], bynajmniej nie blokuje budowy takich obiektów budowlanych całkowicie. Jak zaś wskazuje Wojewoda w odpowiedzi na skargę (czego w zażaleniu nie zakwestionowano) działka skarżących zajmuje ponad 13000 m2 powierzchni. Wobec tego nie sposób uznać, że przez realizację spornej inwestycji przed rozpoznaniem skargi skarżący nie będą w stanie wykorzystać potencjału całej swojej nieruchomości. Dodatkowo takie ustalenie w rzeczywistości mogłoby stanowić nieuprawniony przedsąd przed dokonaniem sądowej kontroli zaskarżonej decyzji. Do odmiennych wniosków nie prowadzą dwie decyzje Starosty dotyczące zgłoszenia sprzeciwu w sprawie budowy bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe i przydomowej oczyszczalni ścieków oraz decyzja Wojewody utrzymująca w mocy jedną z tych decyzji.Nie sposób także mówić o trudnych do odwrócenia skutkach wywołanych zaskarżoną decyzją. Wykonywanie robót budowlanych na podstawie ostatecznej decyzji, lecz przed jej uprawomocnieniem odbywa się na ryzyko i koszt inwestora. Jeśli w wyniku kontroli sądowej podważona zostanie legalność zaskarżonej decyzji i decyzja o pozwoleniu na budowę zostanie uchylona, to wszystkie konsekwencje z tym związane obciążać będą inwestora. Zobowiązany będzie pokryć koszty związane z przywróceniem do stanu poprzedniego działki nr [...], istnieją także środki prawne pozwalające wymusić ewentualną rozbiórkę lub zlecić jej wykonanie na koszt inwestora.Nieskuteczny okazał się więc zarzut naruszenia art. 61 § 3 P.p.s.a. Tym samym legalność zaskarżonego postanowienia nie została skutecznie podważona.Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.., orzekł jak w sentencji.