sygn. II OSK 2540/23 24 marca 2026 Naczelny Sąd Administracyjny

Wyrok - II OSK 2540/23 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 24 marca 2026

Teza
Oddalono skargi kasacyjne. Administracyjne postępowanie, pozwolenie na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Robert Sawuła (sprawozdawca), Sędziowie: sędzia NSA Leszek Kiermaszek, sędzia WSA (del.) Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant: starszy asystent sędziego Rafał Jankowski, po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych M.N. i M.N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 sierpnia 2023 r. sygn. akt II SA/Po 323/23 w sprawie ze skarg J.H. i T.H. na decyzję Wojewody WielkopolOddalono skargi kasacyjne. Administracyjne postępowanie, pozwolenie na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Robert Sawuła (sprawozdawca), Sędziowie: sędzia NSA Leszek Kiermaszek, sędzia WSA (del.) Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant: starszy asystent sędziego Rafał Jankowski, po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych M.N. i M.N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 sierpnia 2023 r. sygn. akt II SA/Po 323/23 w sprawie ze skarg J.H. i T.H. na decyzję Wojewody Wielkopol
Najważniejsze informacje

W skrócie

Wynik oddalono skargę
Typ sprawy sprawa nieprocesowa
Etap skarga kasacyjna
Tryb rozprawa
Role w sprawie
odwołujący odwołujący / ubezpieczony biegły uczestnik postępowania apelujący / skarżący
Data orzeczenia 24 marca 2026
Sąd Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący Leszek Kiermaszek
Rozstrzygnięcie

Oddalono skargi kasacyjne

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Robert Sawuła (sprawozdawca), Sędziowie: sędzia NSA Leszek Kiermaszek, sędzia WSA (del.) Włodzimierz Kowalczyk, Protokolant: starszy asystent sędziego Rafał Jankowski, po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych M.N. i M.N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 31 sierpnia 2023 r. sygn. akt II SA/Po 323/23 w sprawie ze skarg J.H. i T.H. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 15 marca 2023 r. nr IR-IV.721.221.2020.5 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji 1. oddala skargi kasacyjne, 2. zasądza solidarnie od M.N. i M.N. na rzecz J.H. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, 3. zasądza solidarnie od M.N. i M.N. na rzecz T.H. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE
1. Wyrokiem z 31 sierpnia 2023 r., II SA/Po 323/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Poznaniu w sprawie ze skarg J.H. i T.H. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z 15 marca 2023 r., nr IR-IV.721.221.2020.5, w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Rawickiego z 14 grudnia 2022 r. nr ABŚ.6740.7.2020 oraz zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:2.1. Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, decyzją Starosty Rawickiego z 15 stycznia 2020 r., nr 32/20, zatwierdzono projekt budowlany i udzielono M.N. i M.N. pozwolenia na budowę myjni samochodowej wraz z instalacjami: wodociągową, kanalizacji sanitarnej, grzewczą, gazową i elektryczną na działce nr [...], jednostka ewidencyjna [...] w F.2.2. Wyrokując w sprawie II SA/Po 323/23 kolejno wskazano, że wnioskiem z 19 lutego 2020 r. J.H. (wnioskodawca), wystąpił o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej w/w decyzją. Uzasadniając powyższy wniosek wnioskodawca podniósł, że nie został zawiadomiony o toczącym się postępowaniu, pomimo, iż jest właścicielem działki sąsiadującej, na którą znacząco będzie oddziaływać planowana inwestycja. Odległość myjni samochodowej od budynku mieszkalnego wnioskodawcy wynosi ok. 15,5 m. Do wnioskodawcy należy też staw hodowlany i działka nr [...] położone w odległości odpowiednio ok. 18 m i 7,5 m od planowanej inwestycji. W odległości ok. 30 m od wiaty myjni znajduje się niepubliczne przedszkole oraz plac zabaw. W kolejnym piśmie z 4 marca 2020 r. wnioskodawca wyjaśnił, że wniosek o wznowienie postępowania, w związku z przesłanką określoną w art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2020, poz. 256, K.p.a.) został wniesiony w terminie jednego miesiąca, zgodnie z art. 148 § 2 K.p.a. J.H. wiedzę dotyczącą pozwolenia na budowę myjni samochodowej uzyskał 6 lutego 2020 r. tj. z chwilą udzielenia odpowiedzi odmownej na wniosek z 24 stycznia 2002 r. w kwestii udostępnienia akt sprawy. Odwołujący z powyższych powodów wniósł o uchylenie decyzji o pozwoleniu na budowę i wydanie nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy.2.3. Następnie sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z 16 marca 2020 r., Starosta Rawicki wznowił postępowanie administracyjne w sprawie, a następnie decyzją z 4 czerwca 2020 r. znak ABŚ.6740.7.2020, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.2.4. Dalej w wyroku II SA/Po 323/23 przywołano, że decyzją z 31 lipca 2020 r., nr IR-IV.7721.221.2020.3, Wojewoda Wielkopolski po rozpoznaniu odwołania J.H. utrzymał w mocy decyzję Starosty Rawickiego z 4 czerwca 2020 r., podtrzymując stanowisko organu I instancji, że obszar oddziaływania projektowanej myjni zamyka się w obrębie działki inwestorów (dz. nr [...]) i odwołujący nie wykazał interesu prawnego wskazującego na nabycie prawa strony w przeprowadzonym postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę. Skargę na powyższą decyzję wniósł do WSA w Poznaniu J.H.. WSA w Poznaniu wyrokiem z 25 czerwca 2021 r., II SA/Po 747/20, uchylił decyzję Wojewody Wielkopolskiego z 31 lipca 2020 r., nr IR-IV.7721.221.2020.3 oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Rawickiego z 4 czerwca 2020 r., nr ABŚ.6740.7.2020, wyrok ten stał się prawomocny. W wyroku tym wskazano, że przy ustalaniu, czy dany podmiot posiada przymiot strony w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę należy mieć na uwadze kategorie podmiotów wyszczególnionych w art. 28 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r., poz. 682, uPb) oraz właściwie rozumiany obszar oddziaływania obiektu. Zdaniem tegoż sądu organy przedwcześnie bez dokładnej analizy wszystkich przepisów prawa uznały, że skarżącemu nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o pozwoleniu na budowę. Organy pominęły w analizie prawnej regulację rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2019, poz. 1065, rozp. MI 2002) dotyczącego ochrony przed hałasem i drganiami, które to regulacje w istocie wprowadzają ograniczenia w zabudowie terenów mieszkaniowych. Ponadto w niniejszej sprawie organ nie rozważył interesu skarżącego z punktu widzenia § 29 rozp. MI 2002, dotyczącego stosunków wodnych. Wyrok powyższy stał się prawomocny.2.5. Dalej w wyroku ustalono, że ponownie rozpoznając sprawę Starosta Rawicki wystąpił do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rawiczu (PINB) w sprawie przeprowadzenia kontroli, czy na działce nr [...] w F. doszło do naruszenia § 29 rozp. MI 2002, według stanu na dzień wydania badanej w postępowaniu wznowieniowym decyzji, ze względu na zabronioną zmianę naturalnego spływu wód opadowych, w celu kierowania ich na teren sąsiednich nieruchomości. PINB poinformował, że po przeprowadzeniu czynności kontrolnych nie stwierdzono, aby teren, na którym znajduje się myjnia samochodowa uległ zmianie od momentu wydania pozwolenia na użytkowanie. Zgodnie z decyzją Burmistrza Gminy Rawicz z 14 listopada 2019 r., znak: IR.6730.1.217.2019, o warunkach zabudowy dla ww. inwestycji, wody opadowe mogą być gromadzone na terenie własnym posesji. W projekcie zagospodarowania działki nr [...] przewidziano teren utwardzony i teren biologicznie czynny, który ma za zadanie gospodarować wody opadowe. Analiza porównawcza rzędnych określonych na mapie do celów projektowych, na której sporządzono projekt zagospodarowania działki nr [...] z rzędnymi na mapie geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej inwestycji, wykazała, że inwestor nie dokonał zmiany naturalnego ukształtowania terenu w celu kierowania wód opadowych na teren sąsiedniej nieruchomości. Ponadto działka nr [...] w F. jest oddzielona od działki nr [...] drogą gminną, wyposażoną w kanalizację deszczową, odbierającą wody z nawierzchni dróg.2.6. Sąd pierwszej instancji w wyroku wskazał, że kolejno Starosta Rawicki decyzją z 3 grudnia 2021 r., znak: ABŚ.6740.7.2020, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji własnej z 15 stycznia 2020 r., nr 32/20 w przedmiocie pozwolenia na budowę spornej myjni samochodowej. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że wnioskodawca nie był uprawniony do bycia stroną postępowania w sprawie decyzji pozwolenia na budowę z 15 stycznia 2020 r. Decyzja powyższa Starosty została uchylona przez Wojewodę Wielkopolskiego decyzją z 13 lipca 2022 r., znak: IR-IV.7721.221.2020.5, a sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wojewoda zauważył, że w projekcie budowlanym wskazano, że: “inwestycja w fazie budowy może powodować krótkotrwałe obciążenie hałasem przekraczającym 55 dB w zabudowie usługowej. W fazie eksploatacji będzie występować krótkotrwałe obciążenie hałasem na poziomie nie przekraczającym 55 dB związanych z obsługą obiektu (praca automatu myjni, kompresora myjni, ruch pojazdami mechanicznymi) nie przewidziano wentylacji mechanicznej wywołującej dodatkowe obciążenie hałasem". Z powyższego zatem wynika, że przedmiotowa inwestycja w porze dnia i nocy może przekraczać dopuszczalny poziom hałasu przewidziany dla zabudowy mieszkaniowej, przez co właściciel działki nr [...] powinien zostać uznany za stronę postępowania, ze względu na potencjalne naruszenie dopuszczalnego poziomu hałasu wynikającego z tabeli 1 pkt 2 stanowiącej załącznik do rozporządzenia Ministra Środowiska z 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. 2014, poz. 112; rozp. MŚ 2007). Sprzeciw od powyższej decyzji został oddalony przez WSA w Poznaniu prawomocnym wyrokiem z 24 października 2022 r., IV SA/Po 569/22.2.7. W wyroku następnie wskazano, że pismem z 9 grudnia 2022 r. pełnomocnik J.H. wniósł o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z dziedziny budownictwa i projektowania na okoliczność ustalenia, czy przedmiotowa inwestycja narusza normy uPb, czy projekt na podstawie którego wydano pozwolenie na budowę jest zgodny z obowiązującymi normami oraz, czy zlokalizowana inwestycja swym zakresem i stanem rzeczywistym odpowiada założeniom i treści projektu budowlanego.2.8. Sąd pierwszej instancji ustalił dalej, że Starosta Rawicki decyzją z 14 grudnia 2022 r., znak: ABŚ.6740.7.2020, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji własnej z 15 stycznia 2020 r. o pozwoleniu na budowę spornej myjni oraz stwierdził wydanie tej decyzji z naruszeniem prawa polegającym na nieuznaniu za stronę postępowania T.K. i J.H.. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłączenie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła T.H. oraz J.H. Wojewoda Wielkopolski decyzją z 16 marca 2022 r., nr IR-IV.7721.221.2020.5, utrzymał w mocy decyzję Starosty wydaną w I instancji.W wyroku przytoczono zasadniczą argumentację decyzji organu II instancji. Organ odwoławczy przytoczył dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie wskazał, że obszar oddziaływania inwestycji polegającej na budowie myjni samochodowej wraz z instalacjami obejmuje również nieruchomość wnioskodawcy - działkę nr [...], która nie graniczy bezpośrednio z działką nr [...] (oddzielają ją działki nr [...], [...] i [...] stanowiące drogę), jednakże obiekt myjni samochodowej na działce nr [...] oddalony jest od istniejącego budynku mieszkalnego na działce nr [...] o ok. 18 m. Następnie Wojewoda wskazał, że przedmiotowa myjnia samochodowa w żaden sposób nie narusza przepisów § 13, 57, 60 rozp. MI 2002, a więc przedmiotowa inwestycja nie może w żaden sposób ograniczać dostępu do światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na działce nr [...].Wojewoda podkreślił, że prawodawca w art. 112 ustawy z 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. 2019, poz. 1396, uPoś) zapewnił obywatelom ochronę przed hałasem. Zgodnie z tym przepisem ochrona przed hałasem polega na zapewnieniu jak najlepszego stanu akustycznego środowiska, w szczególności poprzez: 1) utrzymanie poziomu hałasu poniżej dopuszczalnego lub co najmniej na tym samym poziomie; 2) zmniejszanie poziomu hałasu co najmniej do dopuszczalnego, gdy nie jest on dotrzymany. Zgodnie z tabelą 1 pkt 2 stanowiącą załącznik do rozporządzenia w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, określono dopuszczalny poziom hałasu dla pory dnia na poziomie 50 dB, a dla pory nocy 40 dB. Stąd poziom hałasu na terenie działki nr [...] należącej do T. i J.H. nie powinien przekraczać dopuszczalnego poziomu hałasu dla pory dnia na poziomie 50 dB, a dla pory nocy 40 dB. Zdaniem organu odwoławczego z decyzji o warunkach zabudowy wynika, że działka nr [...], na której zlokalizowana jest przedmiotowa inwestycja to teren zabudowy usługowej, a nie zabudowy mieszkaniowej. Zgodnie z tabelą 1 pkt 3 stanowiącą załącznik do rozporządzenia w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku dla terenów zabudowy mieszkaniowo-usługowych, określono dopuszczalny poziom hałasu dla pory dnia na poziomie 55 dB, a dla pory nocy 45 dB. Z analizy projektu budowlanego (karta nr 6 - część opisowa projektu zagospodarowania działki) wynika, iż cyt. "w fazie eksploatacji będzie występować krótkotrwałe obciążenie hałasem na poziomie nieprzekraczającym 55 dB związanym z obsługą obiektu (praca automatu myjni, kompresora myjni, ruch pojazdami mechanicznymi) nie przewidziano wentylacji mechanicznej wywołującej dodatkowe obciążenie hałasem". Z powyższego zatem wynika, że przedmiotowa inwestycja w porze dnia nie będzie przekraczać dopuszczalnego poziom hałasu w zabudowie usługowej. Z kolei z pkt 3.3 opisu technicznego wynika, że projektant oświadczył, iż cyt. "w projekcie nie zastosowano urządzeń, które mogłyby spowodować przekroczenie dopuszczalnego hałasu". Zdaniem organu odwoławczego powyższe ogólne stwierdzenie oznaczają zatem, że projektant przewidział, że dopuszczalne normy hałasu dla pory dnia i nocy zostaną zachowane dla działki inwestycyjnej, jak również dla sąsiednich nieruchomości, co potwierdza wyznaczony przez projektanta obszar oddziaływania inwestycji określony w pkt 1.10 projektu zagospodarowania działki, z którego jednoznacznie wynika, że obszar oddziaływania ww. inwestycji zamykać się będzie na działce inwestycyjnej. Prawidłowo zatem przyjął organ I instancji, że odpowiedzialność za sporządzenie projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami należy do projektanta, a ewentualna kwestia dotycząca stwierdzonych uciążliwości akustycznych związanych z funkcjonowaniem działalności usługowej istniejącej już myjni samochodowej na działce nr [...], nie może wpłynąć na treść rozstrzygnięcia wydanego w tej sprawie, albowiem nie jest powiązana z wadą projektu budowlanego. Niewątpliwie wznowione postępowanie w sprawie dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę, nie może przerodzić się w postępowanie związane z ustaleniem dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku w użytkowanym obiekcie, gdyż w tym zakresie organy architektoniczno-budowlane nie są właściwe. W zakresie zarzutów dotyczących zanieczyszczenia powietrza, wody i gleby, Starosta Rawicki prawidłowo stwierdził na podstawie projektu budowlanego oraz zebranego materiału dowodowego, że przedmiotowa inwestycja nie jest przedsięwzięciem mogącym znacząco oddziaływać na środowisko, a co za tym idzie nie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. 2019, poz. 1839 ze zm., rozp. RM 2019); według stanu na dzień wydania badanej decyzji. Wody opadowe gromadzone będą na terenie biologicznie czynnym, ścieki powstałe w procesie technologicznym odprowadzone zostaną po wcześniejszym oczyszczeniu poprzez separator tłuszczów i oleju do wewnętrznej kanalizacji sanitarnej (s. 32 projektu budowlanego). Z kolei z naniesionych rzędnych terenu określonych na mapie do celów projektowych oraz przeprowadzonej przez PINB kontroli obiektu z 11 października 2021 r. wynika, że inwestor nie dokonał zmiany naturalnego ukształtowania terenu, w celu kierowania wód opadowych na teren sąsiednich nieruchomości. Powyższe zatem świadczy, że przedmiotowa inwestycja zaprojektowana została zgodnie z wymaganiami dotyczącymi ochrony interesów osób trzecich, określonymi w decyzji o warunkach zabudowy. Organ I instancji, odniósł się do zarzutów odwołujących się, a swoje stanowisko w sprawie przedstawił w sposób wyczerpujący w treści swej decyzji, której argumentację organ odwoławczy w pełni podzielił. Zdaniem organu odwoławczego, Starosta Rawicki dysponował wszystkimi niezbędnymi informacjami, które przyczyniły się do prawidłowego rozstrzygnięcia niniejszego postępowania, przez co nie było podstaw do powoływania biegłego w przedmiotowej sprawie.3.1. Skargi na powyższą decyzję wnieśli do WSA w Poznaniu J.H. oraz T.H. W identycznie brzmiących skargach podniesiono zarzuty naruszenia:1) art. 146 § 2 K.p.a. poprzez uznanie, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, co skutkowało niedopuszczalnością uchylenia zaskarżonej decyzji,2) art. 9 ustawy uPb poprzez jego niezastosowanie, co miało wpływ na treść wydanej decyzji,3) art. 53 w zw. z art. 57 ustawy o transporcie kolejowym (Utk) poprzez ich niezastosowanie, co skutkowano wydaniem decyzji bez wymaganej zgody na odstępstwo techniczno-budowlane,4) art. 6 K.p.a. poprzez prowadzenie sprawy bez podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli,5) art. 8 K.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej, nie kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania,3.2. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i wydanie nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy.3.3. Odpowiadając na skargę Wojewoda Wielkopolski podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie.3.4. WSA w Poznaniu połączył do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia obie skargi. Podczas rozprawy sądowoadministracyjnej pełnomocnik skarżącej złożył do akt zdjęcia, na których widoczna jest mgła, która powstaje podczas mycia pojazdów i która przemieszcza się w kierunku nieruchomości skarżących widocznej w tle. Zdjęcia dokumentować miały, że działka inwestorów posiada spadek w kierunku linii kolejowej oraz w kierunku przeciwnym w stosunku do usytuowanych boksów myjni. Pełnomocnik podniósł, że z działki inwestora ścieki nie są odprowadzane ani do kanalizacji komunalnej jak również, nie został zrealizowany zbiornik bezodpływowy, zarzut związany z koniecznością uzyskania stosownego odstępstwa dotyczyć ma sąsiedztwa nasypu kolejowego. Skarżący podtrzymał skargę wywodząc, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana dlatego, że Naczelnikiem Wydziału była osoba spokrewniona z inwestorami - matka i teściowa. Nieruchomość na której postawił dom zakupił mając świadomość, że może tam powstać tylko zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna. Mgła, która powstaje przy myciu, zawiera szkodliwą chemię, a w bliskości jest przedszkole, natomiast jego dom ma z tej strony taras.4.1. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Poznaniu skargi uwzględnił.4.2. Zdaniem sądu pierwszej instancji rozstrzygając przedmiotową sprawę nie można pominąć faktu – nie kwestionowanego przez strony – że po realizacji inwestycji stwierdzono, co wynika wprost z prawomocnego wyroku WSA w Poznaniu z dnia 25 czerwca 2021 r., sygn. akt II SA/Po 747/20, naruszenia dopuszczalnych norm hałasu. Jak wskazano w powyższym wyroku nieruchomość skarżących, jako teren zabudowy jednorodzinnej, podlega ochronie akustycznej. Ze sprawozdania z pomiarów hałasu wynika, iż normy hałasu przekroczone są zarówno w dzień jak i w nocy. Należy w tym miejscu podkreślić, iż wyniki pomiarów wykazały wartość równoważna poziomu hałasu dla pory dnia na poziomie 56,1 dB (±0,9 dB) oraz dla pory nocy na poziomie 46,7 dB (± 1 dB). Natomiast zgodnie z załącznikiem do rozp. MŚ 2007 dla terenów zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej określono dopuszczalny poziom hałasu dla pory dnia na poziomie 50 dB, a dla pory nocy 40 dB. Twierdzeniem powyższym, na mocy art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2023, poz. 1624 ze zm.; Ppsa) związane były zarówno organy administracji publicznej, jak i sąd rozstrzygający sprawę w niniejszej sprawie. Oznacza to, że istnieje sprzeczność pomiędzy projektem budowlanym, gdzie wskazano, że "w fazie eksploatacji będzie występować krótkotrwałe obciążenie hałasem na poziomie nieprzekraczającym 55 dB związanym z obsługą obiektu (praca automatu myjni, kompresora myjni, ruch pojazdami mechanicznymi)", a stanem faktycznym, w którym dochodzi do przekroczenia norm hałasu.W ocenie sądu pierwszej instancji w takich okolicznościach faktycznych rozpoznając ponownie sprawę w ramach wznowienia postępowania, organy architektoniczno-budowlane nie mogą pominąć powyższej kwestii, wskazując, że jest to zagadnienie, które może być przedmiotem oceny przez właściwe organy już po realizacji inwestycji. W tym względzie sąd miał na uwadze dwie okoliczności. Po pierwsze, na co zwrócono uwagę w powołanym powyżej wyroku WSA w Poznaniu, w uPoś w art. 112 zapewniono obywatelom ochronę przed hałasem. Zgodnie z tym przepisem ochrona przed hałasem polega na zapewnieniu jak najlepszego stanu akustycznego środowiska, w szczególności poprzez: 1) utrzymanie poziomu hałasu poniżej dopuszczalnego lub co najmniej na tym poziomie; 2) zmniejszanie poziomu hałasu co najmniej do dopuszczalnego, gdy nie jest on dotrzymany. Dodatkowo § 323 rozp. MI 2002 określa, że budynek i urządzenia z nim związane powinny być zaprojektowane i wykonane w taki sposób, aby poziom hałasu, na który będą narażeni użytkownicy lub ludzie znajdujący się w ich sąsiedztwie, nie stanowił zagrożenia dla ich zdrowia, a także umożliwiał im pracę, odpoczynek i sen w zadowalających warunkach (ust. 1). Pomieszczenia w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej należy chronić przed hałasem: 1) zewnętrznym przenikającym do pomieszczenia spoza budynku; 2) pochodzącym od instalacji i urządzeń stanowiących techniczne wyposażenie budynku; 3) powietrznym i uderzeniowym, wytwarzanym przez użytkowników innych mieszkań; lokali użytkowych lub pomieszczeń o różnych wymaganiach użytkowych; 4) pogłosowym, powstającym w wyniku odbić fal dźwiękowych od przegród ograniczających dane pomieszczenie. Innymi słowy, istotnym projektowanie i realizacja obiektów budowlanych musi uwzględniając ochronę przed hałasem. Po drugie, stosownie do treści art. 5 ust. 1 pkt 9 uPb obiekt budowlany jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. Jak wynika z powyższej regulacji przepisy prawa budowlanego wymagają, by organ administracji, przed wydaniem pozwolenia na budowę, skontrolował projekt inwestycji budowlanej odzwierciedlający zamierzenia inwestora także pod kątem oceny, czy nie doprowadzą one do naruszenia lub zagrożenia interesów osób trzecich – właścicieli sąsiednich nieruchomości. W postępowaniu administracyjnym o wydanie pozwolenia na budowę organ administracji ocenia zatem nie tylko to, czy konkretne zamierzenie inwestycyjne spełnia warunki techniczno-organizacyjne i architektoniczno-urbanistyczne, ale również to, czy w związku z realizacją planowanej inwestycji nie dojdzie do naruszenia interesów osób trzecich, zwłaszcza właścicieli nieruchomości sąsiednich. Oznacza to, że celem postępowania o wydanie pozwolenia na budowę jest także zbadanie zgodności planowanej inwestycji z interesami podmiotów, których prawa inwestycja ta może naruszać, a konieczność uzyskania pozwolenia na budowę i prowadzenia prac budowlanych zgodnie z jego warunkami służy także ochronie praw i wolności innych osób niż sam inwestor. W ten sposób postępowanie o wydanie pozwolenia na budowę wykorzystywane jest w celu urzeczywistnienia art. 64 ust. 2 Konstytucji, poprzez zagwarantowanie równej dla wszystkich ochrony prawa własności i innych praw majątkowych. Konsekwentnie, nawet zgodność projektu budowlanego z przepisami techniczno-budowlanymi nie wywołuje automatycznie obowiązku zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W procedurze udzielania pozwolenia na budowę, w ramach badania zgodności projektu budowlanego z prawem, nie można abstrahować od dyspozycji art. 5 ust. 1 pkt 9 uPb (por. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 18 stycznia 2023 r., II OSK 2429/21).4.3. Wedle sądu a quo, w sytuacji jaka ma miejsce w niniejszej sprawie, a więc gdy po wznowieniu postępowania w przedmiocie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, dochodzi do stwierdzenia faktu niezgodności dokumentacji projektowej z faktycznymi parametrami zrealizowanej inwestycji, obowiązkiem organów jest podjęcie stosownego działania. Może ono polegać na wskazaniu inwestorowi konieczności zmian w projekcie budowlanym (na podstawie art. 79a K.p.a.) lub też w skrajnym przypadku do odmowy wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie można jednak doprowadzić do powstania sytuacji, w której pozbawia się właścicieli nieruchomości sąsiednich rzeczywistej ochrony prawnej na tym etapie postępowania, wskazując, że możliwość powyższe może odbywać się w ramach innych postępowań, już po realizacji inwestycji. Zapewnienie ochrony stronom, które w sposób nieprawidłowy, z naruszeniem wynikającego z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. zostały pozbawione możliwości uczestniczenia w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę obejmuje również ich oczekiwanie do wydania, w ramach wznowionego postępowania, decyzji uwzględniającej warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz zasady ogólne wynikające z ustawy Prawo budowlane, w tym wymóg uwzględnienia interesu osób trzecich określony w art. 5 ust. 1 pkt 9 powyższej ustawy.4.4. Równocześnie sąd pierwszej instancji wskazał, że trafne jest stanowisko organów, co do nieskuteczności zarzutów skargi dotyczących zanieczyszczenia powietrza, wody i gleby. W motywach swego orzeczenia sąd pierwszej instancji stwierdził ponadto, że skarżący zasadnie też zwrócili uwagę, że w ramach prowadzonego postępowanie nie dokonano oceny, czy przedmiotowa inwestycja spełnia wymogi określone w art. 53 Utk, a w szczególności, czy budynki myjni są zlokalizowane w odległości mniejszej niż 10 m od granicy obszaru kolejowego, z zastrzeżeniem, że odległość ta od osi skrajnego toru nie może być mniejsza niż 20 m (por. art. 53 ust. 2 Utk).4.5. Sąd wojewódzki finalnie uznał, że organy administracji publicznej przedwcześnie przyjęły, że przedłożony projekt budowlany jest prawidłowy, co skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 Ppsa.5.1. Jednobrzmiące skargi kasacyjne od powyższego wyroku wywiedli – reprezentowani przez profesjonalnych pełnomocników – M.N. i M.N. zaskarżając go w całości, którzy na podstawie art. 174 pkt 1 Ppsa, zarzucają naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) Ppsa, na skutek dokonania błędnej wykładni art. 115a ust. 1 i ust. 3 oraz art. 115 uPoś, skutkującej przyjęciem, że na terenie nieruchomości T. i J. H., doszło do przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu, podczas gdy zarówno przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu, a przede wszystkim określenie/wyznaczenie tych norm może nastąpić wyłącznie w wyniku wydania ostatecznej decyzji o dopuszczalnym poziomie emisji hałasu, o której mowa w art 115a ust. 1 uPoś, której brak jest w zgromadzonym materiale dowodowym przedmiotowej sprawy.5.2. W skargach kasacyjnych, na podstawie art. 174 pkt 2) Ppsa, zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie;a) art. 145 § 1 pkt 1) lit. c) Ppsa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to w zw. z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a., poprzez uznanie przez sąd pierwszej instancji, że na gruncie niniejszej sprawy w dacie wyrokowania faktem było stwierdzenie przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu na terenie nieruchomości skarżących, w związku z działalnością myjni samochodowej, podczas gdy w zarówno w aktach postępowania administracyjnego jak i w aktach postępowania sądowoadministracyjnego brak jest dokumentu potwierdzającego wydanie ostatecznej decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu, na podstawie art. 115a uPoś, w ramach której określa się dopuszczalne normy hałasu, jak również stwierdza się przekroczenie tych norm,b) art. 153 Ppsa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez niezasadne w świetle okoliczności sprawy uznanie, że organy obu instancji oraz sąd pierwszej instancji (sąd orzekający) związane były oceną prawną WSA w Poznaniu z wyroku II SA/Po 747/20, dotyczącą stwierdzenia przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu w związku z działalnością myjni samochodowej wyłącznie na podstawie protokołu z pomiarów emisji hałasu, podczas gdy samo przekroczenie norm emisji hałasu, jak i dopuszczalne normy emisji hałasu mogą być stwierdzone jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu wydanej na podstawie art. 115a uPoś, a poprzedzonej postępowaniem administracyjnym, w ramach którego dokonuje się oceny rzetelności przeprowadzonych pomiarów emisji hałasu, a okoliczności faktyczno-prawne stanowiące podstawę oceny prawnej WSA w Poznaniu w wyroku II SA/Po 747/20 w dacie orzekania zaskarżonym wyrokiem pozostawały nieaktualne, co uzasadniało odstępstwo od zasady związania wyrokiem w myśl art. 153 Ppsa,c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Ppsa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w zw. z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a. - poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej jej decyzji organu I instancji, pomimo, że wbrew ocenie sądu pierwszej instancji nie była ona wydana z naruszeniem ww. przepisów postępowania w zakresie braku dokonania weryfikacji przez organy tego, czy inwestycja spełnia warunki oznaczone w art. 53 Utk, a w szczególności, czy budynki myjni zlokalizowane są zasadnie w odległości mniejszej niż 10m od granicy obszaru kolejowego, z zastrzeżeniem, że odległość ta od osi skrajnego toru nie może być mniejsza niż 20m, a to ze względu na udzielenie przez właściwy organ odstępstwa, o którym mowa w ostatecznej i prawomocnej decyzji o warunkach zabudowy.5.3. Skarżące kasacyjnie wnoszą o: uchylenie w całości zaskarżonego wyroku, rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, zwrot kosztów postępowania "dla skarżących" (powinno być "dla skarżących kasacyjnie" – uwaga Sądu) , w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.W uzasadnieniach obu skarg kasacyjnych podniesiono, że w dacie wydawania decyzji przez organy obu instancji jak i w dacie wydania zaskarżonego niniejszą skargą kasacyjną wyroku, w aktach niniejszej sprawy brak było ostatecznej decyzji określającej dopuszczalny poziom emisji hałasu generowany przez myjnią samochodową na obszary chronione akustycznie. Nadto, w ich przekonaniu, organy w zakresie przedmiotowym niniejszej sprawy nie były zobowiązane do oceny tego, czy inwestycja spełnia wymagania oznaczone w art. 53 Utk, a tym samym twierdzenia sądu pierwszej instancji orzekającego co do zasadności zarzutów skarżących decyzją organu II instancji, są całkowicie bezpodstawne.5.4. W odpowiedzi M.N., zastępowanej przez profesjonalnego pełnomocnika, na skargę kasacyjną, wniesiono o oddalenie skargi kasacyjnej skarżącej, zasądzenie od skarżącej dla "uczestników" (powinno być skarżących – uwaga Sądu) T.H. oraz J.K. zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zdaniem skarżącej bezsprzecznie nieruchomość skarżących znajduje się najbliżej źródła hałasu, jakim jest myjnia samochodowa tj. w bezpośrednim obszarze oddziaływania hałasu pochodzącego z powyższej inwestycji. Tym samym, jak trafnie podkreślił WSA w Poznaniu, podlega ona ochronie ponieważ uPoś zapewnia obywatelom ochronę przed hałasem.5.5. Podczas rozprawy pełnomocnik skarżącego kasacyjnie popierał skargę kasacyjną w całości wraz z zarzutami i wnioskami w niej zawartymi. Eksponował, że uchylona została decyzja o ustaleniu dopuszczalnego poziomu hałasu myjni samochodowej inwestorów i to nie powinno uprawniać sądu pierwszej instancji do powoływania się na stwierdzenia zawarte w wyroku II SA/Po 747/20, jeśli chodzi o przekroczenie norm hałasu. Pełnomocnik okazał do wglądu decyzję Starosty Rawickiego z 23 czerwca 2021 r. w której orzeczono o dopuszczalnym poziomie hałasu powodowanym przez źródła na terenie myjni samochodowej w F., gdzie na porę dnia ustalono 50 dB, a dla pory nocy 40 dB. Okazuje także do wglądu decyzję SKO w Lesznie z 20 sierpnia 2021 r. nr SKO.460.892.15.2021, utrzymującą w mocy wyżej przywołaną decyzję Starosty Rawickiego i oświadczył, że te decyzje funkcjonują w obrocie prawnym.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:6.1. Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (aktualny tekst jednol. Dz. U. 2026, poz. 143) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu (art. 184 Ppsa). Zaskarżony wyrok, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu.6.2. Trafne są te zarzuty skarg kasacyjnych, w których wytknięto sądowi pierwszej instancji brak dokonania przez organy oceny, czy przedmiotowa inwestycja spełnia wymogi określone w art. 53 Utk, a w szczególności, czy budynki myjni są zlokalizowane w odległości mniejszej niż 10 m od granicy obszaru kolejowego, z zastrzeżeniem, że odległość ta od osi skrajnego toru nie może być mniejsza niż 20 m. Sąd pierwszej instancji nie dostrzegł, że Starosta Rawicki – będąc do tego upoważnionym – postanowieniem z 29 sierpnia 2019 r., udzielił inwestorom zgody na odstępstwo od warunków technicznych, gdy idzie o odległość planowanej myjni w odległości mniejszej niż 10 m od granicy obszaru kolejowego i w odległości 20 m od osi skrajnego toru. Postanowienie to znajduje się w aktach sprawy. Z tego względu czynienie organom zarzutu braku wyjaśnienia kwestii respektowania w ramach inwestycji wymogów określonych w przepisach Utk było chybione. Brak wyjaśnienia tej okoliczności nie stanowił przeto naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Ppsa w zw. z art. 7, 77 i 107 § 3 K.p.a., ta kwestia nie mogła sama stanowić wystarczające przesłanki do uwzględnienia skarg.6.3. Nie są trafne z kolei wszystkie pozostałe zarzuty skarg kasacyjnych, w ramach których zarzuca się sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 153 Ppsa, poprzez respektowanie oceny prawnej zawartej w wyroku II SA/Po 747/20, w którym stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu zrealizowanej myjni samochodowej, jak również naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) Ppsa w zw. z art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a., a także naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) Ppsa na skutek błędnej wykładni art. 115a ust. 1 i 3 oraz art. 115 uPoś, skutkujących przyjęciem, że na terenie skarżących doszło do przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu. Skarżący kasacyjnie przekonują, że okoliczności prawno-faktyczne, na podstawie których wyrokowano w sprawie II SA/Po 747/20 stały się nieaktualne. Wywodzą, że brak jest w materiale dowodowym sprawy ostatecznej decyzji o dopuszczalnym poziomie hałasu, o której mowa w art. 115a ust. 1 uPoś.Przede wszystkim z wyjaśnień pełnomocnika skarżącego kasacyjnie, który w dniu rozprawy okazał Sądowi do wglądu decyzję SKO w Lesznie z 20 sierpnia 2021 r. nr SKO.460.892.15.2021 utrzymującą w mocy decyzję Starosty Rawickiego z 23 czerwca 2021 r. w której orzeczono o dopuszczalnym poziomie hałasu powodowanym przez źródła na terenie myjni samochodowej w F., gdzie na porę dnia ustalono 50 dB, a dla pory nocy 40 dB i oświadczył, że te decyzje funkcjonują w obrocie prawnym. Zatem w chwili wydawania decyzji w postępowaniu wznowieniowym dotyczącym pozwolenia na budowę decyzji w I instancji przez Starostę Rawickiego, w obrocie prawnym funkcjonowała ostateczna decyzja ustalająca dopuszczalny poziom hałasu dla źródeł zlokalizowanych na terenie spornej myjni samochodowej. Niesporne jest także, iż w prawomocnym wyroku II SA/Po 747/20 stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu na działce skarżących przez źródła zlokalizowane na spornej myjni skarżących kasacyjnie. Nie doszło zatem do błędnej wykładni art. 115a ust. 1 i 3 uPoś, nie jest także usprawiedliwiony zarzut naruszenia art. 115 uPoś, skoro w skargach kasacyjnych nie podważa się oceny zakwalifikowania terenów samej myjni, jak i terenu działki skarżących w aspekcie wydanej decyzji ustalającej dopuszczalny poziom hałasu.Kwestia okoliczności mających prowadzić do dezaktualizacji oceny faktycznej zawartej w wyroku II SA/Po 747/20 odnośnie przekroczenia norm hałasu na działce skarżących w związku z zatwierdzeniem oznaczonego projektu budowlanego myjni samochodowej skarżących kasacyjnie i zrealizowania go, poprzez dokonanie nakładów celem zrealizowania instalacji ograniczających poziom hałasu i wyciszenie zakładu usługowego (modernizacja lanc) – jak trafnie przyjął to sąd pierwszej instancji – nie została jednak w postępowaniu wznowieniowym dostatecznie wyjaśniona, nadto zatwierdzono projekt, dopuszczający krótkotrwałe obciążenie hałasem na poziomie nieprzekraczającym 55 dB. Rzecz bowiem w tym, że skoro ustalono dopuszczalny poziom hałasu – co wyjaśniono na rozprawie z udziałem pełnomocnika skarżącego kasacyjnie – na poziomie poniżej takiej wartości wskazanej w projekcie budowlanym, to słusznie sąd a quo zauważył, że kwestii tej organy nie mogły pominąć, a to także w aspekcie obowiązków mających swe źródło w treści art. 5 ust. 1 pkt 9 uPb, zastosowania którego w skargach kasacyjnych nie podniesiono. Skarżący, korzystający ze swego domu oddzielonego działkami drogowymi od terenu myjni samochodowej, którzy zostali pominięci w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę spornej myjni, mają prawo domagać się takiego rozstrzygnięcia sprawy, aby zatwierdzony projekt respektował w pełni dopuszczalny poziom hałasu wywoływanego przez źródła na terenie zakładu skarżących kasacyjnie. Zagadnienie to musi zatem zostać jednoznacznie wyjaśnione, sugestia sądu pierwszej instancji odnośnie zastosowania konstrukcji z art. 79a K.p.a. i ewentualnej korekty projektu budowlanego o ujęcie w nim stosownych urządzeń wyciszających jest uzasadnione, brak takiego ujęcia tych urządzeń w projekcie uniemożliwiałby możliwość egzekwowania ich zrealizowania i ich następczo nieusuwania.7.1. Z tych względów zaskarżony wyrok odpowiada prawu, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, a skargi kasacyjne podlegały oddaleniu.7.2. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono w myśl art. 204 pkt 2) w zw. z art. 205 § 2 Ppsa..