Wyrok - VIII SAB/Wa 101/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - z dnia 17 grudnia 2025
Teza
Stwierdzono bezczynność organu - art. 149 §1a ustawy PoPPSA. Dostęp do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca) Sędzia WSA Renata Nawrot po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy [...] do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacjStwierdzono bezczynność organu - art. 149 §1a ustawy PoPPSA. Dostęp do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Leszek Kobylski Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński (sprawozdawca) Sędzia WSA Renata Nawrot po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Radomiu w trybie uproszczonym w dniu 17 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wójta Gminy [...] do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacj
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
umorzono postępowanie
Typ sprawy
sprawa nieprocesowa
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
17 grudnia 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Przewodniczący
Leszek Kobylski
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono bezczynność organu - art. 149 §1a ustawy PoPPSA
UZASADNIENIE
Syg. VIII SAB/Wa 101/25UzasadnienieW dniu 5 października 2025 roku Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Gminy J. w formie elektronicznej przesłało do Wójta Gminy [...] wniosek o udostępnienie informacji publicznej w zakresie ,, czy gmina [...]od dnia 1 stycznia 2018 roku do dnia 28 września 2025 roku opłacała ze środków publicznych faktury od kontrahenta o nr NIP 5[...] i wnosiła o skany tych faktur.W dniu 17 października 2025 roku Wójt Gminy w [...] odpowiedział na wniosek o udzielenie informacji publicznej informując, że we wskazanym okresie Gmina była nabywcą jednej faktury i załączyła skan tego dokumentu.Tego samego dnia skarżące stowarzyszenie w związku z udzieloną odpowiedzią wniosło o doprecyzowanie udzielonej informacji publicznej poprzez podanie personaliów osoby za którą Gmina zapłaciła przedmiotową fakturę, gdyż została ta informacja usunięta z załączonej faktury.W dniu 31 października 2025 roku Wójt Gminy [...] wydał decyzję, znak: [...] gdzie odmówił udzielenia informacji publicznej w zakresie wskazania personaliów osoby za którą gmina fakturą z dnia 15 kwietnia 2021 roku zapłaciła czesne jednorazowe za studia podyplomowe [...] na rzecz C. H.Szkoła Główna [...] w W. z uwagi na ochronę danych osobowych.Odwołanie od decyzji Wójta Gminy [...] wniosło Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Gminy J..W dniu 2 listopada 2025 roku Stowarzyszenie wniosło skargę na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.Skarżący zarzucał organowi naruszenie:- art. 19 ust.2 Międzynarodowego Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie jakim ten przepis stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji,- art. 61 ust.1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku, w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę do uzyskania informacji poprzez błędne zastosowanie polegające na nieudostępnieniu informacji polegającej udostepnieniu na wniosek,- art. 10 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej( DZ.U nr 112, poz. 1198 dalej jako u.d.i.p.) w zakresie w jakim z przepisów tych wynika, że informacja nieudostępniona w BIP jest udostępniana na wniosek bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku,- art. 16 ust.1 w związku z art. 5 u.d.i.p. w zakresie w jakim odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji, poprzez jego niezastosowanie skutkujące brakiem wydania decyzji administracyjnej w przypadku ograniczenia prawa do informacji publicznej.Z uwagi na powyższe skarżący wnosił o:- stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności,- zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku,- zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania administracyjnego.W uzasadnieniu skargi skarżące stowarzyszenie wskazało, że w dniu 5 października 2025 roku wniosek o udzielenie informacji publicznej w zakresie opłacania z pieniędzy publicznych w okresie od 1 stycznia 2018 roku do 28 września 2025 roku faktury od kontrahenta o nr NIP [...]. Jeżeli tak to wnosiło o skan faktur.W dniu 17 października 2025 roku organ udzielił odpowiedzi na postawione pytanie i przedstawił skan faktury za którą dokonano płatności.Zdaniem skarżącego informacja była niepełna ponieważ zostały wycięte personalia osoby za którą Gmina [...]dokonała płatności za studia na C. H..W dniu 17 października 2025 roku skarżący wniósł o udzielenie pełnej informacji publicznej z podaniem personaliów osoby za którą pokryto koszty kształcenia.W dniu 31 października 2025 roku Organ wydał decyzję odmawiającą udzielenia informacji zawierającej personalia tej osoby.Zdaniem skarżącego skoro przedmiotowa decyzja została wysłana elektronicznie, to powinna też w ten sposób być podpisana. Zdaniem skarżącego skan dokumentu podpisanego odręcznie nie spowodował prawidłowego doręczenia decyzji, a tym samym nie otworzył się termin do zaskarżenia takiego orzeczenia.Zdaniem skarżącego termin do udostępnienia informacji publicznej, zgodnie z art. 13 ust.1 u.d.i.p. upłynął po 14 dniach od skierowania wniosku. Organ najpierw udzielił informacji niepełnej, a ponadto wydał nieprawidłową decyzję i tym samym pozostaje w bezczynności.W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko, iż wniosek skarżącego stowarzyszenia został rozstrzygnięty poprzez wydanie w dniu 31 października 2025 roku decyzji odmawiającej udzielenia informacji publicznej z uwagi na prywatność osoby fizycznej.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:Stosownie do treści art. 3 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 - p.p.s.a.). sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego artykułu, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak, w sytuacji gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.W przedmiotowej sprawie skarżący domagał się informacji w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ustawa ta, stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej.Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902 - u.d.i.p.), informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Natomiast podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są m.in. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p.Należy w tym miejscu wskazać, że ustawa o dostępie do informacji publicznej przewiduje różne sposoby udostępniania informacji publicznych, a jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej, zgodnie z art. 10 u.d.i.p., na wniosek.W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni, za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 u.d.i.p. Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnym z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Dopiero stwierdzenie, że dana informacja nie może zostać udostępniona, bądź też postępowanie podlega umorzeniu, nakłada na organ obowiązek wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).Natomiast w formie zwykłego pisma informuje się wnioskodawcę o tym, że podmiot nie jest zobowiązany do udostępnienia informacji publicznych, dana informacja nie jest informacją publiczną, organ lub podmiot zobowiązany informacją taką nie dysponuje, ze wskazaniem przyczyn takiego stanu rzeczy, czy też zachodzi sytuacja wskazana w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., a więc że informacja publiczna podlega udostępnieniu na podstawie innych ustaw, które ten tryb odmiennie regulują.Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy należy uznać, iż organ udzielając informacji publicznej z dnia 17 października 2025 roku nie wykonał obowiązku wynikającego z art. 13 u.d.i.p. ponieważ dokonał animizacji części dokumentu w postaci skanu faktury.Dostęp do informacji publicznej nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniom, o czym świadczy treść art. 61 ust. 3 Konstytucji RP. Zgodnie z tą regulacją prawną ograniczenie prawa do uzyskiwania informacji wskazanych w ust. 1 i 2 może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku prawnego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu państwa. Przepis art. 5 ust. 2 u.d.i.p. konkretyzuje powyższą zasadę, wskazując wprost na przesłanki ograniczenia prawa dostępu do informacji w postaci prywatności osoby fizycznej lub tajemnicy przedsiębiorcy. Na potrzebę ochrony danych osobowych wskazują regulacje ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1781). Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy stosuje się ją do ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych w zakresie określonym w art. 2 i art. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.Urz.UE.L 119 z 04.05.2016, str. 1), zwanego dalej "rozporządzeniem 2016/679".Z zestawienia tych dwóch wartości, tj. zasady jawności informacji publicznych oraz obowiązku ochrony prywatności, tajemnic przedsiębiorcy i danych osobowych osób fizycznych, można wyprowadzić wniosek, że możliwe jest udostępnianie informacji publicznej w sposób nie naruszający wskazanych dóbr chronionych. Służy temu m.in. zastosowana przez organ w rozpatrywanej sprawie tzw. anonimizacja danych osobowych. W takim wypadku co do zasady nie zachodzi potrzeba wydawania oddzielnej decyzji na podstawie art. 16 u.d.i.p., gdyż przepis ten może mieć zastosowanie tylko w wypadku odmowy udostępnienia informacji, a nie w przypadku jej udzielenia z zachowaniem zasady ochrony dóbr chronionych.Ocenie sądu rozpatrującego skargę na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej podlega sposób i zakres dokonanej przez podmiot zobowiązany anonimizacji, a w szczególności to, czy nie niweczy on pożądanego przez stronę rezultatu w postaci uzyskania informacji o konkretnie wskazanych sprawach publicznych. Może zaistnieć sytuacja, gdy wydanie decyzji odmownej na podstawie przepisu art. 16 u.d.i.p. stanie się konieczne, a to w przypadku, gdy istota żądanej informacji dotyczy żądania ujawnienia chronionych prawem danych wskazanych osób lub danych wrażliwych innych podmiotów (por. wyrok NSA z 9 lipca 2024 r., III OSK 2229/23, dostępny w CBOSA).W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że anonimizacja jest czynnością o charakterze technicznym, dokonywaną na dokumencie stanowiącym informację publiczną, polegającą na zasłonięciu części tego dokumentu, zawierającej dane niepodlegające udostępnieniu. Anonimizacja nie może jednak prowadzić do udostępnienia tylko części wnioskowanych dokumentów. W pewnych sytuacjach stopień anonimizacji dokumentu może bowiem spowodować, że mamy już do czynienia z odmową dostępu, ponieważ dokument poddany anonimizacji staje się nieczytelny, a przez to traci przymiot informacyjny, będący podstawą wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Racjonalne jest przyjęcie, że zasłonięcie określonych danych składających się na treść dokumentu można uznać za uzasadnioną anonimizację, gdy czynność ta nie pozbawi dokumentu waloru informacyjnego, jaki wynika ze złożonego wniosku. Innymi słowy, anonimizacja dokumentu nie może niweczyć rezultatu, do którego dążył wnioskodawca, przedkładając swój wniosek. Takie stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 16 marca 2018 r. (sygn. akt I OSK 2531/17), w którym wskazał, że udzielenie zanonimizowanej informacji publicznej przesądza o braku bezczynności po stronie organu, o ile ten sposób przetworzenia treści udostępnianego dokumentu nie niweczy pożądanego przez stronę rezultatu w postaci uzyskania informacji o konkretnie wskazanych sprawach. Przedstawienie informacji innej niż ta, której oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co uchybia regulacji zawartej w art. 13 ust. 1 u.d.i.p.W przedmiotowej sprawie istotną kwestią dla strony skarżącej była osoba beneficjenta, który otrzymał pomoc w postaci dofinansowania.Sam organ dostrzegł potrzebę rozpoznania wniosku strony skarżącej poprzez wydanie decyzji administracyjnej o odmowie udostępnienia informacji publicznej z uwagi na ochronę danych osobowych. Decyzja została wydana w dniu 31 października 2025 roku i została doręczona stronie skarżącej, która wniosła od niej odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R..W tej sytuacji w ocenie Sądu należy uznać, iż przedmiotowy wniosek z dnia 5 października 2025 roku został już rozpoznany poprzez wydanie decyzji administracyjnej i w tym zakresie postępowanie należało umorzyć jako bezprzedmiotowe.Należy zauważyć, iż organ uchybił terminowi wskazanemu w art. 13 ust.1 u.d.i.p. w rozpoznaniu wniosku o udzielenie informacji publicznej, co stanowiło podstawę do stwierdzenia, iż organ pozostawał w bezczynności przez okres 11 dni. Na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności.Sąd uznał, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a p.p.s.a.) z uwagi na błędną interpretacje przepisów prawa i bezczynność nie wynikała z negatywnego i uporczywego ograniczenia dostępu do informacji publicznej.Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako zwykłe naruszenie. W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, ze rażącym naruszeniem prawa jest naruszenie ciężkie, które nosi cechy oczywistej i wyraźnej sprzeczności z obowiązującym prawem, niepozwalające na zaakceptowanie w demokratycznym państwie prawa i wywołujące dotkliwe skutki społeczne lub indywidualne, co nie miało miejsca w przedmiotowej sprawie.O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a..