Postanowienie - I SAB/Op 84/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu - z dnia 19 grudnia 2025
Teza
Odrzucono skargęZwrócono uiszczony wpis. Profilaktyka i rozwiązywanie problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży, z. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. Ś. na bezczynność Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w przedmiocie odmowy sprostowania protokołu kontroli postanawia 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącej I. Ś. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem uiszczonego wpisu od skargi. UZASADNIENIE Pismem z dnia 26 sierpnia 2025 r., I. Ś. (zwana dalej także skarżącOdrzucono skargęZwrócono uiszczony wpis. Profilaktyka i rozwiązywanie problemów alkoholowych, ustalanie liczby punktów sprzedaży, z. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. Ś. na bezczynność Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w przedmiocie odmowy sprostowania protokołu kontroli postanawia 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącej I. Ś. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem uiszczonego wpisu od skargi. UZASADNIENIE Pismem z dnia 26 sierpnia 2025 r., I. Ś. (zwana dalej także skarżąc
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
odrzucono środek zaskarżenia
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
samorząd terytorialny
Role w sprawie
świadek
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
19 grudnia 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Przewodniczący
Elżbieta Kmiecik
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargęZwrócono uiszczony wpis
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 26 sierpnia 2025 r., I. Ś. (zwana dalej także skarżącą) reprezentowana przez radcę prawnego M.G., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na bezczynność Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, polegającą na odmowie sprostowania oczywistej omyłki w protokole kontroli załącznika do protokołu - znak sprawy [...] i braku wydania decyzji w przedmiotowej sprawie. Skarżąca podkreśliła, że skargę w tym przedmiocie składa ponownie.Skarżąca zarzuciła Opolskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Inspekcji Handlowej (zwanemu dalej także organem) naruszenia przepisów, tj.:- art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1691) - dalej zwany K.p.a. w związku z art. 18 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. z 2025 r. poz. 229) - zwanej dalej ustawą, przez niewydajnie decyzji w przedmiotowej sprawie, pomimo że organ podjął daleko zakrojone dziania bezpośrednio wpływające na prawa i obowiązki strony;- art. 7 K.p.a. - zasady prawdy obiektywnej i naruszenia słusznego interesu strony - poprzez odmowę sprostowania protokołu kontroli, mimo iż doszło do oczywistej omyłki pisarskiej;- art. 21a ustawy przez jego niezastosowanie, mimo iż w niniejszej sprawie doszło do oczywistej omyłki, a organ miał kompetencje, by sprostować protokół kontroli;- art. 2 i art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez działanie przez organ poza podstawą i granicami prawa, w tym przez wystosowanie - bez podstawy prawnej - pisma do Burmistrza Z. oraz organów Prokuratury bez jednoczesnego sprostowania stanowiska organu po uzyskaniu wyjaśnień (w tym przez naruszenie wskazanej powyżej zasady prawdy obiektywnej). Wobec powyższego, zażądano:- zobowiązania zaskarżonego organu do wydania decyzji w sprawie;- zobowiązania zaskarżonego organu do sprostowania oczywistej omyłki w protokole kontroli i załączniku do protokołu polegającej na wpisaniu błędnej nazwy alkoholu koniak [...]- zasądzenia na rzecz skarżącej kosztów postępowania sądowoadministracyjnego według norm przepisanych.W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu - radca prawny I. B. wniosła o nieuwzględnienie skargi i jej oddalanie w całości z uwagi, iż jest ona z oczywistych względów niezasadna.Sądowi jest znany fakt wynikający z Repertorium sądowego, że w dniu 17 lipca 2025 r., sygn. akt I SAB/Op 32/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę I. Ś. wniesioną w tym samym przedmiocie na bezczynność Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, a także orzekł o zwrocie uiszczonego przez skarżącą wpisu od skargi.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:Skargę należało odrzucić.Sąd administracyjny przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność, w tym objęcie sprawy kognicją sądu administracyjnego. Zgodnie bowiem z treścią art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego skarga podlega odrzuceniu.Wobec powyższych ustaleń w pierwszej kolejności ocenić należało, czy skarga w sprawie jest dopuszczalna, czyli czy podlega właściwości sądu administracyjnego.Właściwość sądów administracyjnych określona została w art. 3 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:1) decyzje administracyjne;2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w K.p.a. oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i wówczas stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). W pojęciu sprawy sądowoadministracyjnej mieści się zatem kontrola działalności administracji publicznej w zakresie wyznaczonym enumeracjami z art. 3 p.p.s.a., a także kontrola innych kwestii rozpoznawanych w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów p.p.s.a., jak wymienione w art. 4 p.p.s.a. spory o właściwość lub kompetencję, a także przekazanych z mocy ustaw odrębnych. Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w cytowanych przepisach.Jak wynika z przywołanych przepisów p.p.s.a, ustawodawca przewidział możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego bezczynności organu i przewlekłego prowadzenia postępowania. Bezczynność organu następuje wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności, wynikających z przepisów prawa, nie wykonuje ich w terminie przez te przepisy określonym. Bezczynność to stan, w którym organ będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania aktu administracyjnego lub podjęcia innej czynności pozostaje w zwłoce. Przewlekłość z kolei oznacza sytuację, w której postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia danej sprawy. Skarga na bezczynność lub przewlekłość ma na celu spowodowanie rozstrzygnięcia przez właściwy organ określonej sprawy administracyjnej lub podjęcia innej czynności. Składanie skargi dopuszczalne jest jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, nie może ona dotyczyć innych czynności.Powyższe rozważania prowadzą do konkluzji, że warunkiem prawidłowego rozpoznania skargi na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania jest przede wszystkim ustalenie, co jest przedmiotem złożonej przez stronę skargi na nie działanie organu administracji publicznej. Ustalenie przedmiotu żądania strony determinuje, bowiem odpowiedź na pytanie, czy żądaniu temu po stronie organu administracji odpowiada prawnie określony obowiązek działania.W celu oceny dopuszczalności skargi wniesionej w niniejszej sprawie do tut. Sądu, w pierwszej kolejności należało zatem zbadanie jej przedmiotu, którym skarżąca uczyniła bezczynność Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej polegającą na odmowie sprostowania oczywistej omyłki w protokole kontroli załącznika do protokołu (znak sprawy [...]). Ocenić zatem należało w pierwszej kolejności, czy skarga taka podlega kontroli sądów administracyjnych.Regulacje prawne odnoszące się do protokołu kontroli dokonywanej przez pracowników Inspekcji Handlowej wynikają z przywołanej na wstępie ustawy, zgodnie z której art. 1 ust. 1, Inspekcja Handlowa, jest wyspecjalizowanym organem kontroli powołanym do ochrony interesów i praw konsumentów oraz interesów gospodarczych państwa. W świetle ust. 2, ustawa ta reguluje zadania i organizację Inspekcji, prawa i obowiązki przedsiębiorców, zasady postępowania organów Inspekcji oraz prawa i obowiązki pracowników Inspekcji. Natomiast, do postępowania przed organami Inspekcji w zakresie nieuregulowanym ustawą stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 1 ust. 3 ustawy).Zasady przeprowadzania postępowania kontrolnego zostały z kolei określone w Rozdziale 3 ustawy, w którym w art. 20 ustawy zawarte zostały postanowienia dotyczące protokołu kontroli, w którym inspektor Inspekcji dokumentuje ustalenia kontroli (art. 20 ust. 1a ustawy). Inspektor jest obowiązany zapoznać kontrolowanego lub osobę przez niego upoważnioną z treścią protokołu, a podpisuje protokół wraz z kontrolowanym lub osobą przez niego upoważnioną, w którego obecności przeprowadzono kontrolę. W przypadku przeprowadzenia kontroli w obecności innego pracownika kontrolowanego, lub w obecności przywołanego świadka, protokół podpisują także te osoby (art. 20 ust. 1b ustawy). W przypadku odmowy podpisania lub odbioru protokołu, inspektor sporządzający protokół odnotowuje to w protokole, podając, jeżeli jest to możliwe, przyczynę odmowy (art. 1e ustawy), a kontrolowany może zgłosić uwagi bezpośrednio do protokołu kontroli lub w terminie 7 dni od dnia przedstawienia protokołu do podpisu wnieść je na piśmie (art. 20 ust. 2 ustawy). Natomiast, wojewódzki inspektor jest obowiązany ustosunkować się do uwag zgłoszonych do protokołu kontroli niezwłocznie, jednak nie później niż w terminie 14 dni od dnia ich otrzymania (art. 20 ust. 3 ustawy). W świetle art. 21a ustawy, inspektor może, z urzędu lub na wniosek kontrolowanego, prostować błędy pisarskie i rachunkowe lub inne oczywiste pomyłki w protokole kontroli, o którym mowa w art. 20 ust. 1, oraz w odrębnym protokole, o którym mowa w art. 21 ust. 1 ustawy.Czynności kontrolne i sporządzony w ich rezultacie protokół kontroli nie jest związany z postępowaniem prowadzonym na podstawie przepisów k.p.a.W ocenie Sądu, interpretacja przepisów ustawy nakazuje przyjąć, że ustalenia kontroli stanowią podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego, w ramach którego, w formie decyzji, następuje rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach podmiotu strony tego postępowania. Samo postępowanie kontrolne nie jest jednak równoznaczne z wszczęciem postępowania administracyjnego. Organ prowadzący takie postępowanie kontrolne dopiero w przypadku stwierdzenia naruszeń prawa w zakresie jakości handlowej, wszczyna postępowanie administracyjne i wówczas dokumentacja z postępowania kontrolnego stanowi materiał dowodowy w sprawie administracyjnej. Można zatem stwierdzić, iż postępowanie kontrolne służy ustaleniu, czy istnieją przesłanki, które pozwalają na rozpoznanie danego stanu faktycznego, jako sprawy administracyjnej.Charakter prawny wspomnianego protokołu nie jest więc decyzją, postanowieniem, ani innymi rodzajami działań organów administracji publicznej lub ich bezczynności wymienionymi w przepisach wyznaczających katalog dopuszczalnych skarg do sądu administracyjnego. Nie odnosi się on bezpośrednio do uprawnień lub obowiązków skarżącej wynikających z przepisów prawa, w szczególności w rozumieniu przepisu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. W świetle orzecznictwa sądowoadministracyjnego wynik kontroli (protokół) - który wskazuje wyłącznie określone uchybienia oraz dokonuje ustaleń faktycznych - tym samym nie dotyczy przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia bądź obowiązku wynikających z przepisów prawa, nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego (por. uchwałę NSA z dnia 4 grudnia 2000 r., FPS 13/00; ONSA 2001/2/5 oraz postanowienie NSA w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2002 r., sygn. akt IV SA 1719/00, LEX 81838). Protokół taki nie ustala więc ani nie stwierdza żadnych uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Wpisanie danych do protokołu kontroli jest opisaniem ustalonego stanu faktycznego, z którego nie wynikają dla skarżącego żadne usprawnienia lub obowiązki. Protokoły sporządzone przez organ Inspekcji Handlowej stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy stanowią wyłącznie rejestrację ustaleń kontroli, to jest czynności o charakterze technicznym. Zatem protokół kontroli nie posiada cech pozwalających na przyjęcie, że jest on aktem administracyjnym wydanym w indywidualnej sprawie. Nie może być także uznany za inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej, podlegające zaskarżeniu do sądu administracyjnego, a jedynie stanowi materiał dowodowy sprawy, która powinna być zakończona wydaniem decyzji. Na jego podstawie - co wskazano już wyżej - nie dochodzi do stwierdzenia albo uznania obowiązku wynikającego z przepisu prawa, a określenie takiego obowiązku (sankcji) może nastąpić dopiero w decyzji, której podstawę stanowić będą ustalenia zawarte w protokole (por. postanowienie NSA w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2002 r., sygn. akt IV SA 1719/00, LEX nr 81838). Skarga odnosząca się do tego protokołu jest zatem niedopuszczalna jako skierowana przeciwko dowodowi w sprawie, przy czym skarżąca będzie mogła odnieść się do treści tego protokołu i zwalczać poczynione na jego podstawie ustalenia po wydaniu decyzji administracyjnej (por. szerzej postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 1 października 2004 r., sygn. akt I SA/Wr 1178/03, dostępne na stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl).Skutek złożenia wniosku (tu m.in. o sprostowanie protokołu kontroli i wydanie decyzji) jest uwarunkowany tym, w jakim postępowaniu ten wniosek jest składany. W przedmiotowej sprawie wniosek został złożony w związku z czynnościami kontrolnymi, przed wszczęciem postępowania w sprawie w znaczeniu materialnoprawnym, czyli określającym przedmiot postępowania i granice sprawy administracyjnej.W konsekwencji powyższych rozważań należy przyjąć, że nie może stanowić przedmiotu zaskarżenia do sądu administracyjnego skarga na nieprawidłowe zapisy w protokole kontroli, a co za tym idzie także na bezczynność organu polegającą na odmowie dokonania sprostowania protokołu kontroli. Takich możliwości nie przewiduje również art. 21a ustawy.Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzeczono w punkcie 1 o odrzuceniu skargi.Orzeczenie o zwrocie kosztów postępowania zawarte w punkcie 2 sentencji postanowienia, uzasadnia natomiast art. 232 § 1 pkt 1 ppsa, zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy., zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.