Wyrok - I OSK 407/24 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 22 grudnia 2025
Teza
Oddalono skargę kasacyjną. Geodezja i kartografia, Ewidencja gruntów i budynków. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz Sędziowie: Sędzia NSA Mariola Kowalska (spr.) Sędzia del. WSA Anna Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 listopada 2023 r. sygn. akt III SA/Po 536/23 w sprawie ze skargi H.K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 14Oddalono skargę kasacyjną. Geodezja i kartografia, Ewidencja gruntów i budynków. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz Sędziowie: Sędzia NSA Mariola Kowalska (spr.) Sędzia del. WSA Anna Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 22 listopada 2023 r. sygn. akt III SA/Po 536/23 w sprawie ze skargi H.K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 14
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono skargę
Przedmiot
skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy
sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap
postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
skarga administracyjna
kontrola administracyjna
samorząd terytorialny
Role w sprawie
odwołujący
Skarb Państwa
apelujący / skarżący
wnioskodawca
Data orzeczenia
22 grudnia 2025
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Anna Wesołowska
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 22 listopada 2023 r. sygn. akt III SA/Po 536/23, po rozpoznaniu sprawy ze skargi H.K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 14 czerwca 2023 roku nr GK-Ka.7221.5.2021.15 w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania o odmowie aktualizacji danych w ewidencji gruntów i budynków oddalił skargę.Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:Starosta K. decyzją z 23 lutego 2023 r., znak WG.6620.158.2022, po rozpoznaniu wniosku H.K., odmówił aktualizacji danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działką nr A, działką sąsiednią nr B stanowiącą rów i działką nr C, położonymi w obrębie [...], gmino [...].Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (organ odwoławczy, organ II instancji) decyzją z 14 czerwca 2023 r. nr GK-Ka.7272.5.2021.15, po rozpoznaniu sprawy wskutek odwołania skarżącego, uchylił decyzję Starosty K. z 23 lutego 2023 r. i umorzył postępowanie. Jako podstawę rozstrzygnięcia organ II instancji wskazał art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.; obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 1752; dalej p.g.k.).Organ odwoławczy ustalił, że skarżący wniósł o korektę danych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działką nr A, działką nr B i nr C, położonymi w obrębie [...], gmina [...]. Zdaniem wnioskodawcy zmiana przebiegu granicy powinna polegać na uwzględnieniu miary czołowej działki C w pkt 9 i 10 która wynosi 23,80 m, jest ujawniona w operacie [...]. Na szkicu leśnym nr [...] z marca 1996 r. miara czołowa analogicznie w w/w punktach wynosi 30,03 m i jest większa o 6,23 m.Organ II instancji dokonał analizy treści mapy ewidencyjnej obrębu [...] i stwierdził, że wskazany we wniosku skarżącego odcinek granicy, dla którego w dokumentach państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zostały wykazane różne miary czołowe, jest zlokalizowany pomiędzy działkami o nr C i D i posiada jeden punkt wspólny z granicą działki nr B. Zgodnie z treścią wypisów z rejestru gruntów, władającym działką nr B jest państwowa osoba prawna (wg stanu na 17.10.2022 r.), działka nr C stanowi współwłasność osób fizycznych, wśród których nie figuruje skarżący (wg stanu na 17.10.2022 r.), natomiast działka nr D jest własnością Skarbu Państwa w zarządzie państwowej jednostki organizacyjnej (wg stanu na 7.11.2022 r.). Skarżący nie jest właścicielem ww. działek, a zatem nie jest osobą uprawnioną do żądania wszczęcia postępowania w sprawie aktualizacji danych ewidencyjnych dotyczących numerycznego opisu odcinka granicy pomiędzy działkami nr C i D wraz z danymi dotyczącymi punktów granicznych tego odcinka granicy. Organ wyjaśnił, że przepisami stanowiącymi podstawę uprawnienia do domagania się (żądania) wszczęcia postępowania aktualizacyjnego co do informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków są art. 24 ust. 2a pkt 2 w związku z art. 20 ust. 2 pkt. 1 p.g.k. Podkreślił, że art. 24 ust. 2a pkt. 2 p.g.k. stanowi lex specialis wobec art. 28 k.p.a., wyłączając ten ostatni jako podstawę wyznaczającą zakres podmiotowy postępowania aktualizacyjnego. W myśl art. 24 ust. 2a pkt. 2 p.g.k., informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji na wniosek podmiotów których mowa w art. 20 ust. 2 pkt. 1 lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Z kolei zgodnie z art. 20 ust. 2 pkt. 1 ustawy p.g.k. w ewidencji gruntów budynków wykazuje się właścicieli nieruchomości, a w przypadku (a) nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego – oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa znajdują się te nieruchomości, (b) gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania.Odwołujący się nie był żadnym z podmiotów wymienionych w art. 20 ust. 2 pkt. 1 p.g.k - w odniesieniu do działek nr C i D położonych w obrębie [...], gmina [...], co do których złożył wniosek o aktualizację danych ewidencji gruntów. Wnioskodawca był natomiast właścicielem działki nr A, co przesądza, że nie miał on legitymacji do inicjowania postępowania aktualizacyjnego co do informacji zawartych w operacie ewidencyjnym dotyczącym działek o nr C i D stanowiących odrębny przedmiot własności i to w zakresie dotyczącym numerycznego opisu odcinka granicy pomiędzy ww. działkami wraz z danymi dotyczącymi punktów granicznych tego odcinka granicy. Organ dostrzegł przy tym, że skarżący w piśmie z 18 grudnia 2022 r. wskazał, że zmiana przebiegu granicy powinna polegać no uwzględnieniu miary czołowej działki C (...), czyli miałaby charakter zmiany ewidencji w zakresie danych przedmiotowych. Podnoszona we wniosku okoliczność różnych miar czołowych odcinka granicy, wynikająca z dokumentów państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego - sama w sobie - nie może legitymować wnioskodawcy do żądania zmiany (aktualizacji) ewidencji w zakresie danych dotyczących nienależącej doń/niepozostającej w jej samoistnym posiadaniu działki. Podmiot dla którego - tak jak w niniejszej sprawie - z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki; nie ma przymiotu strony i nie jest uprawniony do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego.W konsekwencji organ wskazał, że skoro żądanie skarżącego nie mogło stanowić uzasadnionej podstawy do wszczęcia postępowania, to fakt ten skutkować winien wydaniem przez organ I instancji postanowienia o odmowie wszczęcia przedmiotowego postępowania - w trybie art. 61a § 1 k.p.a. Postępowanie, które zostało wszczęte na wniosek osoby nieuprawnionej do żądania wszczęcia postępowania, nie może być prowadzone, zatem należało je umorzyć.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, uznał skargę za niezasadną. Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 24 ust. 2a, 2b i 2c p.g.k. informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji na dwa sposoby tj. z urzędu albo na wniosek. Niezależnie od sposobu wszczęcia postępowania aktualizacja informacji może nastąpić w drodze czynności materialno-technicznej albo w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2b p.g.k.). Aktualizacja z urzędu przewidziana jest w sytuacji, gdy zmiany informacji wynikają z przepisów prawa, dokumentów wskazanych w art. 23 ust. 1-4 p.g.k., materiałów zasobu lub z wykrycia błędnych informacji. Aktualizacja na wniosek jest zaś możliwa, gdy z inicjatywą wszczęcia postępowania wystąpią podmioty wymienione w art. 24 ust. 2a pkt 2 p.g.k.Art. 24 ust. 2a pkt 2 p.g.k. wskazuje, że chodzi o podmioty, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k., lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Postępowanie aktualizacyjne może być zatem wszczęte na wniosek, ale tylko oznaczonego kręgu osób. Jak trafnie stwierdził organ odwoławczy, przepis art. 24 ust. 2a pkt 2 p.g.k. autonomicznie określa krąg podmiotów mających legitymację do żądania wszczęcia postępowania aktualizacyjnego, co oznacza, że nie ma w tych sprawach zastosowania art. 28 k.p.a. Art. 24 ust. 2a pkt 2 p.g.k. stanowi więc - jak również słusznie stwierdzono w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - lex specialis wobec art. 28 k.p.a., wyłączając ten ostatni jako podstawę wyznaczającą zakres podmiotowy postępowania aktualizacyjnego (por. wyroki NSA: z 21 kwietnia 2022 r., I OSK 772/19; z 16 kwietnia 2020 r., I OSK 1011/19 oraz z 10 czerwca 2020 r., I OSK 2140/19, wszystkie orzeczenia sądów administracyjnych przywołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA).Skutkiem odesłania do art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k. jest uznanie, że wniosek o aktualizację informacji w ewidencji gruntów i budynków mogą złożyć właściciele nieruchomości. Sąd ocenił, że w rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy trafnie uznał, że skarżącemu nie przysługuje legitymacja procesowa do inicjowania postępowania aktualizacyjnego i w konsekwencji zasadnie uchylił decyzję organu pierwszej instancji, orzekającą o dokonaniu aktualizacji danych zawartych w bazie danych ewidencji gruntów i budynków, a po drugie, umorzył wszczęte na wniosek skarżącego postępowanie organu pierwszej instancji.Nie budziło wątpliwości Sądu, że skarżący nie jest właścicielem działek C D i B. Spośród tych działek, z jego działką A wzdłuż jej wschodniej granicy, sąsiaduje działka nr B, która z kolei swą wschodnią granicą sąsiaduje z działkami C i D, których granica była przedmiotem podania skarżącego. Skarżący nie jest także ujawniony ani w ewidencji gruntów i budynków ani w księdze wieczystej jako podmiot władający działkami C i D oraz sąsiadującą z nimi działką B, na zasadach samoistnego posiadania. Skarżący nie mieści się zatem w kręgu podmiotów wskazanych w art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.i.k., do której to grupy pomiotów odsyła art. 24 ust. 2a pkt 2 p.g.i.k. W realiach niniejszej sprawy wobec ustalenia, że skarżący nie mieści się w katalogu podmiotów wymienionych w art. 24 ust. 2a pkt 2 p.g.i.k. należało uznać, że decyzja organu odwoławczego jest zgodna z dyspozycją art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a.Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył H.K., skarżąc wyrok w całości.Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:1) naruszenie przepisów prawa procesowego tj.:- art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c. p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 9, 77 § 1 k.p.a.;a) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i zaniechanie przez sąd wnikliwej kontroli legalności zaskarżonej decyzji oraz oddalenie skargi, pomimo że w toku postępowania administracyjnego nie odniesiono się do kryteriów pozwalających na obiektywną ocenę statusu prawnego H.K. - jako strony oraz podmiotu legitymowanego do zainicjowania postępowania aktualizacyjnego;b) poprzez zaniechanie zweryfikowania:• czy w postępowaniu administracyjnym podjęto wszelkie możliwe czynności, zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz do jej załatwienia - w zakresie niezbędnym do oceny statusu prawnego H.K. - jako strony oraz podmiotu legitymowanego do zainicjowania postępowania aktualizacyjnego;• czy wnikliwie ustalono istotne okoliczności sprawy - w zakresie niezbędnym do oceny statusu prawnego H.K. - jako strony oraz podmiotu legitymowanego do zainicjowania postępowania aktualizacyjnego;• czy w toku postępowania administracyjnego udzielono skarżącemu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek tak, aby nie poniósł szkody z powodu nieznajomości prawa oraz czy prowadzono postępowanie zgodnie z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej;co miało istotne znaczenie dla przedmiotowej sprawy i wydanego rozstrzygnięcia, a w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy wadliwej decyzji o umorzeniu postępowania;2) naruszenie przepisów prawa procesowego - art. 61 § 1 k.p.a. w zw. z naruszeniem przepisów prawa materialnego - art. 24 ust. 2a pkt 1 Prawa Geodezyjnego i Kartograficznego poprzez jego pominięcie i przemilczenie, że postępowanie objęte wnioskiem H.K., chociażby w części mogło toczyć się z urzędu, administracji publicznej - nawet przy uznaniu, że skarżący nie jest w pełni legitymowany do zainicjowania postępowania aktualizacyjnego, winien podjąć takie czynności, które udzieliłyby jak najpełniejszej ochrony praw skarżącego i doprowadziłyby do merytorycznego rozpoznania jego sprawy, a to zamiast arbitralnej i dowolnej decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego w całości;co miało istotne znaczenie dla przedmiotowej sprawy i wydanego rozstrzygnięcia, a w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy wadliwej decyzji o umorzeniu postępowania;3) naruszenie przepisów prawa procesowego - art. 28 k.p.a. poprzez jego pominięcie i niewzięcie pod uwagę, że H.K., jako podmiotowi legitymującemu się niekwestionowanym interesem prawnym, niewątpliwie przysługiwałby przymiot strony postępowania administracyjnego w postępowaniu wszczętym z urzędu; co miało istotne znaczenie dla przedmiotowej sprawy i wydanego rozstrzygnięcia, a w konsekwencji doprowadziło do utrzymania w mocy wadliwej decyzji o umorzeniu postępowania;4) naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 24 ust. 2a pkt 1, pkt 2 i art. 20 ust. 2 pkt. 1 Prawa Geodezyjnego i Kartograficznego poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i uznanie w konsekwencji, że skarżący w żadnej części i w żadnym przypadku nie jest osobą legitymowaną do wystąpienia z wnioskiem o aktualizację danych w ewidencji gruntów i budynków, mimo iż jest on właścicielem działki nr A, której również dotyczył wniosek o aktualizację w/w danych, a nadto poprzez pominięcie, że informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają także aktualizacji z urzędu, a przez wzgląd na zasady postępowania administracyjnego organy administracji publicznej są zobligowane do podjęcia czynności także z urzędu; a wniosek obywatela w tym zakresie mogą potraktować jako powzięcie informacji o konieczności wszczęcia sprawy z urzędu;Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy w całości do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu oraz o zasądzenie na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania, według norm przepisanych.Skarżący kasacyjnie złożył oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy w niniejszej sprawie.Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie złożono.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje więc zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej.W skardze kasacyjnej zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie zarówno przepisów postępowania, jak i prawa materialnego. W takiej sytuacji w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny poddaje stosownej analizie zasadność podnoszonych zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Co do zasady bowiem weryfikacja prawidłowości wykładni lub zastosowania przepisów prawa materialnego jest możliwa jedynie w przypadku stwierdzenia braku uchybień natury procesowej, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.Istota sporu w rozpoznawanej sprawie dotyczy istnienia interesu prawnego Skarżącego w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków.Wyjaśnić należy, że postępowanie w sprawie aktualizacji ewidencji gruntów i budynków jest postępowaniem administracyjnym prowadzonym na podstawie przepisów k.p.a. z uwzględnieniem przepisów szczególnych zawartych w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne. Jeżeli postępowanie w tego rodzaju sprawie ma być wszczęte na wniosek zainteresowanego podmiotu, to obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest ustalenie czy wnioskodawca posiada interes prawny żądając dokonania określonych zmian. Zgodnie art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, z czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie strony zdefiniowane w powyższym przepisie ma charakter uniwersalny i nie stanowi samoistnej normy prawnej do uznania danej osoby za stronę postępowania, gdyż ustalenie interesu prawnego lub obowiązku prawnego może nastąpić tylko w związku z normą prawa materialnego. Wskazać trzeba również, że ustawodawca w przepisach szczególnych prawa materialnego może uregulować kto jest stroną danego postępowania. Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne w art. 24 ust. 2a wprost stanowi, że informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji /.../ na wniosek podmiotów, o których mowa w art: 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k. w ewidencji gruntów i budynków wskazuje na właścicieli nieruchomości jako osoby uprawnione w tym zakresie.Z powyższych regulacji wynika, że p.g.k. w art. 24 ust. 2a pkt 2 w zw. z art. 20 ust. 2 pkt 1 samodzielnie wskazuje krąg podmiotów mających legitymację procesową w inicjowaniu postępowania, którego przedmiotem jest aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, nie odwołując się do pojęcia interesu prawnego, o którym mowa w art. 28 k.p.a. Oznacza to, że art. 24 ust. 2a pkt 2 p.g.i.k. stanowi normę lex specialis wobec art. 28 k.p.a., wyłączając ten ostatni jako podstawę wyznaczającą zakres podmiotowy postępowania aktualizacyjnego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 16 kwietnia 2020 r., sygn. akt I OSK 1011/19, 21 kwietnia 2022 r., sygn. akt I OSK 772/19, źródło CBOSA).Jak wynika z akt sprawy Skarżący kasacyjnie pismem z 18 grudnia 2022 r. wniósł o korektę danych w ewidencji gruntów i budynków w zakresie przebiegu granicy pomiędzy działką nr A, działką nr B i nr C, położonymi w obrębie [...], gmina [...]. Zmiana przebiegu granicy powinna była polegać na uwzględnieniu miary czołowej działki C w pkt 9 i 10 która wynosi 23,80 m, jest ujawniona w operacie [...]. Na szkicu leśnym nr [...] z marca 1996 r. miara czołowa analogicznie w w/w punktach wynosi 30,03 m i jest większa o 6,23 m.Wniosek ten został rozpatrzony jako żądanie zmiany danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Wprawdzie we wniosku wskazano na konieczność korekty granicy działki o nr ewid. A, której skarżący jest właścicielem, jednakże dalsza część żądania co do zmian w ewidencji nie odnosiła się do granicy działek, lecz do zmiany danych ewidencyjnych odnoszących się do działek o nr C, D i B. Analiza merytoryczna wniosku, zawarta w uzasadnieniu decyzji organu I instancji, również wskazuje na brak sąsiedztwa działki skarżącego ze wskazywanymi we wniosku nieprawidłowościami w ewidencji gruntu. Organ I instancji wyjaśnił, że działka wnioskodawcy nr A nie sąsiaduje bezpośrednio z działką nr C, w stosunku do której (odcinka granicy działek nr C i D) została wskazana w wnioskach przez Wnioskodawcę nieprawidłowa miara czołowa ww. działek. Sam wniosek zatem nie zawiera wskazania nieprawidłowych danych dotyczących działki Skarżącego, lecz konieczność zmiany danych ewidencyjnych działek, które nie graniczą bezpośrednio z działką skarżącego. W tej sytuacji nie można zarzucić organowi odwoławczemu nieprawidłowe odczytanie wniosku skarżącego. Organ, jak wynika z treści uzasadnienia prawidłowo wziął pod uwagę żądanie skarżącego w takim zakresie w jakim wniosek dotyczył zmian w ewidencji gruntów. Uwzględnienie wniosku skarżącego w takim zakresie w jakim żądał tego skarżący miałoby wpływ zatem na nieruchomości, co do których skarżącemu nie przysługiwało prawo własności. Tym samym nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 7, 8, 9 i 77 § 1 k.p.a., który w ocenie skarżącego miał polegać na nieprawidłowym odczytaniu przez organ, i następnie SądI instancji, wniosku skarżącego.W sprawie bezsporne jest, że Skarżący kasacyjnie nie należy do żadnej z kategorii podmiotów określonych w art. 24 ust. 2a pkt 2 w zw. z art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k. Bezspornym w sprawie jest również, że działki oznaczone numerami B i C nie są własnością skarżącego kasacyjnie. Skarżący nie jest tylko nie jest właścicielem powyższych działek, nie jest także ujawniony ani w ewidencji gruntów i budynków ani w księdze wieczystej jako podmiot władający tym gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Powyższe okoliczności wskazują, iż nie mógł on wystąpić z wnioskiem o dokonanie aktualizacji w ewidencji gruntów i budynków.W konsekwencji niezasadny jest zarzut naruszenia art. 28 k.p.a., art. 24 ust. 2a pkt 2 w zw. z art. 20 ust. 2. pkt 1 p.g.i.k.W zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji dokonał kontroli legalności decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 105 § 1 k.p.a. Zgodnie z jego treścią gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości lub części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania w całości lub części. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 k.p.a., oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Oznacza to, że wszystkie elementy badanego stanu prawnego i faktycznego są tego rodzaju, że niepotrzebne jest postępowanie mające na celu wyjaśnienie wszystkich tych okoliczności w sprawie. Chodzi tu o kryterium bezprzedmiotowości odnoszące się do postępowania, ale w taki sposób, iż wynik tego postępowania nie powinien mieć charakteru merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, lecz jedynie być formalnym jego zakończeniem (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt II OSK 1581/09; z dnia 19 października 2010 r.,. sygn. akt II OSK 1622/09; z dnia 24 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2104/10, z dnia 21 kwietnia 2022 r., sygn. akt I OSK 772/19, źródło CBOSA). Bezprzedmiotowość postępowania występuje m.in. wówczas, gdy podmiot nieuprawniony zgłosił inicjatywę wszczęcia postępowania. Wszczęcie postępowania administracyjnego, gdy zgodnie z przepisami prawa administracja publiczna może kształtować stosunki prawne wyłącznie na wniosek jednostki, oparte jest na zasadzie skargowości. Wszczęcie postępowania na wniosek podmiotu nielegitymowanego jest podstawą umorzenia postępowania, z uwagi na bezprzedmiotowość postępowania w aspekcie podmiotowym (uchwała 7 Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 1999 r., sygn. akt OPS 16/98, ONSA 1999/4/119; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 24 maja 2001 r., sygn. akt IV SA 599/99; 9 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 1833/11, aprobowane przez J. Borkowskiego w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck 2016, s. 493, nb 9).Trafnie zatem w rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego, że w sprawie zachodziła podmiotowa przyczyna bezprzedmiotowości postępowania, bowiem Skarżącemu kasacyjnie nie przysługuje przymiot strony przedmiotowego postępowania. Z tych przyczyn prawidłowe było stanowisko Organu I instancji i Sądu co do umorzenia postępowania w zakresie aktualizacji danych ewidencyjnych.Nieuzasadnione jest również stanowisko skarżącego kasacyjnie co do zarzutu niewszczęcia podstępowania z urzędu co zmian w ewidencji gruntów. Skarżący kasacyjnie nie wskazał na przepis prawa, który taki obowiązek na organ by nakładał.Konkludując należy stwierdzić, że wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej okazały się niezasadne.Z przedstawionych powyżej powodów, skoro zaskarżony wyrok odpowiada prawu, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.. oddalił skargę kasacyjną.