Wyrok - IV SAB/Wr 1089/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu - z dnia 23 grudnia 2025
Teza
Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Dostęp do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Nikiforów, Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska, Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis (sprawozdawca), po rozpoznaniu w Wydziale IV w dniu 23 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. O. na bezczynność Wójta Gminy Paszowice w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 25 sierpnia 2025 r. I. stwierdza, że Wójt Gminy Paszowice dopuścił się bezczynnościStwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Dostęp do informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Andrzej Nikiforów, Sędziowie: Asesor WSA Aneta Brzezińska, Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis (sprawozdawca), po rozpoznaniu w Wydziale IV w dniu 23 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. O. na bezczynność Wójta Gminy Paszowice w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 25 sierpnia 2025 r. I. stwierdza, że Wójt Gminy Paszowice dopuścił się bezczynności
Data orzeczenia
23 grudnia 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Przewodniczący
Andrzej Nikiforów
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa
UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia 25 sierpnia 2025 r., złożonym do Urzędu Gminy Paszowice, M. O. (dalej: wnioskodawca, strona, skarżący) wystąpił o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:1. Czy na terenie gminy planowane jest utworzenie miejsc zakwaterowania dla imigrantów lub uchodźców w ramach mechanizmu relokacji?2. Czy gmina bierze udział lub planuje udział w jakichkolwiek programach rządowych, samorządowych lub unijnych, które dotyczą integracji lub wsparcia dla imigrantów/uchodźców?3. Czy gmina przewiduje wprowadzenie dla imigrantów lub uchodźców jakichkolwiek zniżek, ulg czy szczególnych ułatwień w dostępie do usług publicznych (np. komunikacji, kultury, opieki) ?W treści wniosku zawarto adnotację o przesłaniu wnioskowanej informacji w formie elektronicznej na podany we wniosku adres e-mail ([...]).W skardze z dnia 12 września 2025 r. (data wpływu do organu), sporządzonej przez pełnomocnika, wnioskodawca podniósł, że do dnia jej sporządzenia, tj. do dnia 9 września 2025 r. nie otrzymał odpowiedzi na złożony wniosek. Zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902; dalej: u.d.i.p.), udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Tymczasem, od dnia złożenia wniosku do dnia wystąpienia ze skargą upłynęło już 15 dni.Wskazując na powyższe strona wniosła o:- stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności;- zobowiązanie organu do udzielenia odpowiedzi na wniosek z dnia 25 sierpnia 2025r.;- zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy (dalej: Wójt Gminy, organ, podmiot zobowiązany) wyjaśnił, że odpowiedź na wniosek o udzielenie informacji publicznej nie została udzielona w terminie z powodu nieobecności pracownika. Zaznaczył, że organ odpowiedział na wniosek z dnia 25 sierpnia 2025 r. niezwłocznie po otrzymaniu skargi na bezczynność w sprawie.Odnotował, że wnioskodawca wiedząc o tym, że Wójt Gminy nie udzielił odpowiedzi na wniosek w terminie nie przesłał ponownie wniosku, ani nie ponaglił Wójta Gminy.Z urzędu należy wskazać, że w dniu 15 września 2025 r., na adres e-miał wnioskodawcy podany we wniosku wysłano odpowiedź na wniosek z dnia 25 sierpnia 2025 r. W piśmie z dnia 15 września 2025 r. organ poinformował stronę, że:1. Gmina Paszowice nie planuje utworzenia miejsc zakwaterowania dla imigrantów lub uchodźców w ramach mechanizmu relokacji.2. Gmina Paszowice nie bierze udziału i nie planuje udziału w jakichkolwiek programach rządowych, samorządowych lub unijnych, które dotyczą integracji lub wsparcia dla imigrantów/uchodźców.3. Gmina Paszowice nie przewiduje wprowadzenia dla imigrantów lub uchodźców jakichkolwiek zniżek, ulg czy szczególnych ułatwień w dostępie do usług publicznych.Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:Skarga okazała się uzasadniona.Właściwość sądów administracyjnych w sprawach wniosków składanych w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej wynika z przepisu art. 21ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej: u.d.i.p.), stanowiącego, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, dalej: p.p.s.a.).Bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej zachodzi wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej nie podejmuje takiej czynności w terminie przewidzianym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, lub niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, niewiarygodnej, a także gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej dla tej czynności formie, bądź nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji, lub też, że żądana informacja nie ma waloru informacji publicznejZ niespornych ustaleń faktycznych wynika, wnioskiem z dnia 25 sierpnia 2025r., wysłanym elektronicznie na adres Urzędu Gminy Paszowice, skarżący zwrócił się o udzielenie mu informacji na pytania sformułowane w treści tego wniosku a szczegółowo przytoczone w tzw. części historycznej rozważań Sądu.Niewątpliwym jest, że kwestie do których odnoszą się pytania wniosku stanowią informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Treść pytań wniosku zasadniczo dotyczy realizacji polityki migracyjnej i związanych z tym zadań organów samorządu terytorialnego, a zatem działań, o których mowa art. 6 ust. 1 pkt 3 i pkt 5 lit. c, a więc informacji co do zasady podlegających udostępnieniu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 grudnia 2025 r., sygn.. akt IV SAB/Wr 1084/25). Nadto, że Wójt Gminy to organ władzy publicznej a zatem podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej po myśli art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.Niespornie również, zgodnie z przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej, Wójt Gminy obowiązany był - co do zasady - udzielić stronie informacji publicznej na wniosek z dnia 25 sierpnia 2025 r. w terminie wynikającym z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., a zatem w ciągu 14 dni licząc od dnia otrzymania wniosku (organ nie skorzystał z możliwości przedłużenia tego terminu na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p.). Liczony na tej podstawie ustawowy termin udzielenia odpowiedzi na wniosek upływał w sprawie w dniu 8 września 2025 r. (poniedziałek).Jak wynika z akt sprawy oraz z wyjaśnień Wójta Gminy zawartych z odpowiedzi na skargę, na dzień wystąpienia ze skargą, skarżący nie otrzymał od organu odpowiedzi na złożony wniosek. Podmiot zobowiązany udostępnił stronie żądaną informację publiczną dopiero w dniu 15 września 2025 r. (a zatem 7 dni po upływie ustawowego terminie, który reguluje art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), wysyłając odpowiedź na wniosek, zgodnie z żądaniem w wnioskodawcy, w formie elektronicznej, na podany we wniosku adres e-mail. Odnotować przy tym trzeba, że organ nie skorzystał z dyspozycji art. 13 ust. 2 u.d.i.p., a zatem nie poinformował wnioskodawcy, że informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, nie podał powodów opóźnienia ani nie wskazał terminu jej udostępnienia (nie dłuższego niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku).Powyższe nakazuje stwierdzić, że organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu złożonego przez stronę wniosku, o czym na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. Przy czym, mając na uwadze obiektywny stan bezczynności, dla jej stwierdzenia bez znaczenia pozostają przyczyny nieudostępnienia informacji w terminie prawem przewidzianym, a zatem również te wskazane w odpowiedzi na skargę (nieobecność pracownika).Wbrew również argumentacji podniesionej w odpowiedzi na skargę, po bezskutecznym upływie terminu z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., skarżący nie był obowiązany do ponaglenia organu do udzielenia odpowiedzi na wniosek, czy też tym bardziej, do ponowienia wniosku. W orzecznictwie sądowym utrwalony jest pogląd, że przepis art. 53 § 2b p.p.s.a. nie ma zastosowania do spraw z zakresu dostępu do informacji publicznej, a złożenie skargi na bezczynność w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej nie musi być poprzedzone złożeniem ponaglenia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2019 r., sygn. akt I OSK 525/18).Dokonując oceny charakteru stwierdzonej bezczynności Sąd uznał, że naruszenie prawa w tym zakresie, nie miało rażącego charakteru (punkt I sentencji wyroku). Sąd miał bowiem na względzie, że o rażącym naruszeniu prawa można mówić wtedy, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw strony. W orzecznictwie przyjmuje się, że rażącym naruszeniem prawa będzie stan, w którym bez żadnej wątpliwości można stwierdzić, że naruszono prawo w sposób oczywisty. Dla uznania, rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające zaś samo przekroczenie ustawowych obowiązków, w tym terminu do załatwienia sprawy, ale musi być ono znaczne bądź też przejawiać się w całkowitym braku reakcji na wniosek strony (wyrok NSA z 21 czerwca 2012 r., sygn. I OSK 675/12; postanowienie NSA z 27 marca 2013 r., sygn. akt II OSK 468/13). W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się złej woli w działaniu organu, czy też "całkowitego braku reakcji na wniosek skarżącego".W opinii Sądu działanie organu administracji publicznej jakkolwiek naruszało terminy zastrzeżone dla rozpoznania sprawy, to fakt udostępnienia żądanej informacji, jak i sam okres zwłoki w rozpoznawaniu wniosku nie daje podstaw do wywodzenia rażącego naruszenia prawa.Z uwagi na rozpoznanie wniosku skarżącego Sąd umorzył postępowanie w tym zakresie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (punkt II sentencji wyroku). Wskazać należy, że załatwienie sprawy przez organ po wniesieniu skargi na bezczynność nie skutkuje umorzeniem całego postępowania sądowadministracyjnego z uwagi na bezprzedmiotowość skargi, lecz umorzeniem postępowania jedynie w odniesieniu do żądania skargi zobowiązania organu do załatwienia sprawy w określonym terminie. W orzecznictwie podkreśla się, że przy ocenie zasadności skargi na bezczynność decydujący jest stan faktyczny z momentu orzekania przez sąd administracyjny i fakt dokonania czynności. Umorzenie postępowania sądowego w takiej sytuacji w zakresie zobowiązania organu do wydania rozstrzygnięcia oznacza jednocześnie uznanie przez sąd administracyjny, że organ administracji dopuścił się bezczynności (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19 wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 maja 2021 r., sygn. akt III OSK 1161/21, z 13 października 2021 r., sygn. akt III OSK 3812/21 oraz z 16 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 470/18).O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. (punkt III sentencji wyroku).. (punkt III sentencji wyroku).