sygn. I GZ 94/26 25 marca 2026 Naczelny Sąd Administracyjny

Postanowienie - I GZ 94/26 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 25 marca 2026

Teza
Oddalono zażalenie. Egzekucja należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowe. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 29 lipca 2025 r., sygn. akt I SPP/Bd 41/24 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi J. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzeniaOddalono zażalenie. Egzekucja należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowe. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 29 lipca 2025 r., sygn. akt I SPP/Bd 41/24 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi J. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia
Najważniejsze informacje

W skrócie

Wynik oddalono zażalenie
Typ sprawy nieustalone
Etap skarga kasacyjna
Tryb posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia 25 marca 2026
Sąd Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący Henryk Wach
Rozstrzygnięcie

Oddalono zażalenie

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 29 lipca 2025 r., sygn. akt I SPP/Bd 41/24 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi J. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z dnia [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej postanawia: oddalić zażalenie.

UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z 29 lipca 2025 r., I SPP/Bd 41/24 (przy sprawie głównej I SA/Bd 332/22) odrzucił skargę kasacyjną J. W. (skarżąca) na postanowienie tego Sądu z 9 stycznia 2025 r., I SPP/Bd 41/24 odrzucające wniosek skarżącej o wyłączenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy w sprawie ze skargi J. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy z [...] października 2020 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej.Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy postanowieniem z 9 stycznia 2025 r., I SPP/Bd 41/24 odrzucił wniosek skarżącej o wyłączenie tego Sądu.Skarżąca pismem z 10 lutego 2025 r. wniosła od powyższego postanowienia sporządzoną osobiście skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego.Sąd I instancji postanowieniem z 29 lipca 2025 r., I SPP/Bd 41/24 odrzucił skargę kasacyjną skarżącej jako niedopuszczalną.W uzasadnieniu wskazał, że rozstrzygnięcie w przedmiocie wyłączenia Sądu nie jest wydawane w postępowaniu samodzielnym i odrębnym, ale w postępowaniu inicjowanym skargą do sądu administracyjnego. Podniósł, że postanowienie to nie jest postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie i z tego względu nie może być przedmiotem skargi kasacyjnej. Zaznaczył, że z art. 173 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a."), wynika, że na postanowienie o odrzuceniu wniosku o wyłączenie sądu nie przysługuje skarga kasacyjna. Jednocześnie możliwość wniesienia środka zaskarżenia na postanowienie odrzucające wniosek o wyłączenie sądu nie została przewidziana również w innych przepisach.Ponadto WSA w Bydgoszczy zaznaczył, że sporządzenie skargi kasacyjnej i jej podpisanie osobiście przez Skarżącą stanowi brak nieusuwalny, czyli taki, który nie podlega uzupełnieniu. Oznacza to, że skarga kasacyjna, sporządzona, tak jak w niniejszej sprawie przez osobę nieuprawnioną, nie może wywołać pożądanego przez stronę skutku w postaci zaskarżenia orzeczenia i podlega odrzuceniu z uwagi na jej niedopuszczalność.Skarżąca w zażaleniu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z 29 lipca 2025 r., I SPP/Bd 41/24 wniosła o jego uchylenie i zobowiązanie Sądu I instancji do ponownego rozpoznania i prowadzenia sprawy na nowo. Ponadto skarżąca wniosła o zwolnienie jej z kosztów postępowania sądowego. Zdaniem skarżącej jej skarga kasacyjna została odrzucona niesłusznie.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.Przedmiotem niniejszego postępowania jest postanowienie Sądu I instancji z 29 lipca 2025 r., I SPP/Bd 41/24 (I SA/Bd 332/22) w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej skarżącej na postanowienie tego Sądu z 9 stycznia 2025 r., I SPP/Bd 41/24 odrzucające wniosek skarżącej o wyłączenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy.Istota sprawy dotyczy dopuszczalności zażalenia na postanowienie Sądu I instancji z 29 lipca 2025 r., I SPP/Bd 41/24 (I SA/Bd 332/22).Możliwość wniesienia środka odwoławczego w postępowaniu sądowoadministracyjnym regulują przepisy ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Środkiem takim jest skarga kasacyjna oraz zażalenie. Wniesienie każdego ze wskazanych środków łączy się z obowiązkiem zachowania określonych wymogów formalnych. Będą to wymogi ogólne przewidziane dla każdego pisma procesowego (art. 46 p.p.s.a.) oraz szczególne, związane z zażaleniem jako takim, wskazane w art. 194 § 3 p.p.s.a. Potwierdza to treść tego ostatniego przepisu, który przewiduje, że zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia.W art. 194 § 4 p.p.s.a. wskazuje się dodatkowy wymóg dla konkretnego rodzaju zażalenia, jakim jest zażalenie dotyczące postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Zgodnie zatem z art. 194 § 4 p.p.s.a. zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Przepis art. 175 § 2-3 stosuje się odpowiednio. Przepis ten stanowi więc wprost, że zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego. Zatem w przypadku skorzystania z możliwości zaskarżenia zażaleniem postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej należy przedsięwziąć konieczne działania, aby zażalenie zostało sporządzone stosownie do powyższego wymogu tzw. przymusu adwokacko-radcowskiego, tj. przez adwokata lub radcę prawnego albo przez osoby wskazane w art. 175 § 2 i 3 p.p.s.a.Zawarte w art. 194 § 4 p.p.s.a. pojęcie "sporządzenie" należy rozumieć jako "napisanie i podpisanie" zażalenia w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej, ponieważ to podpis wprost wskazuje osobę, która sporządziła zażalenie (zob. postanowienie NSA z 29 września 2014 r., sygn. akt II FZ 1376/14). Nie ulega zatem wątpliwości, że formalnym warunkiem skutecznego wniesienia tego środka zaskarżenia, wymaganym konkretnym przepisem prawa, od którego wnoszący zażalenie nie mógł zostać zwolniony i który pozostaje wiążący także dla sądu, było sporządzenie i wniesienie go przez podmiot wskazany w przywołanych przepisach. Jak bowiem jednolicie wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 p.p.s.a. ma charakter bezwzględny, co oznacza, że żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną (zob. postanowienie NSA z 7 września 2012 r., sygn. akt II OZ 550/12). Obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 p.p.s.a. nie może podlegać wyłączeniu z uwagi na jakiekolwiek szczególne okoliczności występujące po stronie strony skarżącej. Skoro zatem powołany wyżej przepis art. 194 § 4 p.p.s.a. wyraźnie wskazuje, że zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej powinno być sporządzone przez profesjonalnego pełnomocnika, to niesporządzenie zażalenia we wskazany sposób jest nieusuwalnym brakiem, niepodlegającym konwalidowaniu i uzasadniającym odrzucenie zażalenia.W sprawie jest bezspornym, że skarżąca wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy zażalenie na postanowienie z 29 lipca 2025 r., I SPP/Bd 41/24 (I SA/Bd 332/22) odrzucające sporządzone osobiście przez skarżącą skargę kasacyjną od postanowienia tego Sądu z 9 stycznia 2025 r., I SPP/Bd 41/24 odrzucającego wniosek Skarżącej o wyłączenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy. Skarżąca, która podpisała zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie wykazała, że jest którymkolwiek z podmiotów wskazanych w art. 175 § 2 i 3 p.p.s.a. Tym samym wniesiony środek odwoławczy nie spełniał wymogu uregulowanego w art. 194 § 4 p.p.s.a., a więc podlegał odrzuceniu jako niedopuszczalny. NSA zaznacza, że obowiązek ustanowiony w wyżej wymienionym przepisie p.p.s.a. ma charakter bezwzględny i żadne szczególne okoliczności nie uprawniają strony do osobistego sporządzenia zażalenia na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną.Ponadto jak wynika z akt sprawy skarżąca została prawidłowo pouczona przy piśmie z 31 lipca 2025 r. doręczającym zaskarżone postanowienie Sądu I instancji (vide. ZPO k. 103 akt sądowych), że zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego.Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 i art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.. orzekł, jak w sentencji postanowienia.