Wyrok - III SA/Kr 19/26 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie - z dnia 25 marca 2026
Teza
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą. Pomoc społeczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Michał Niedźwiedź (spr.) Sędziowie: WSA Jakub Makuch Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2026 r. sprawy ze skargi M. Y. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 24 listopada 2025 r. nr 010070/680/3989056/2025 postępowanie: 546327930 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją pUchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą. Pomoc społeczna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Michał Niedźwiedź (spr.) Sędziowie: WSA Jakub Makuch Asesor WSA Ewelina Dziuban Protokolant: specjalista Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2026 r. sprawy ze skargi M. Y. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 24 listopada 2025 r. nr 010070/680/3989056/2025 postępowanie: 546327930 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją p
Data orzeczenia
25 marca 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Przewodniczący
Ewelina Dziuban
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą
UZASADNIENIE
Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (dalej "organ", "Prezes ZUS") decyzją z dnia 24 listopada 2025 r. znak 010070/680/3989056/2025 (postępowanie 546327930) po rozpatrzeniu odwołania M. Y. (dalej "skarżąca") od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - Centrum Obsługi Świadczeń dla Rodzin (dalej "ZUS") z dnia 18 czerwca 2025 r., o odmowie przyznania prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko A. Y., na okres 1 czerwca 2025 r. – 31 maja 2026 r., uchylił w części zaskarżoną decyzję i przyznał świadczenie wychowawcze na ww. dziecko na okres od 1 września 2025 r. – 31 maja 2026 r. Jednocześnie organ w tej samej decyzji odmówił przyznania prawa do ww. świadczenia na dziecko za miesiące czerwiec, lipiec i sierpień 2025 r. wobec niespełnienia warunku dostępu do polskiego rynku pracy.Powyższe decyzje zapadały w następującym stanie faktycznym i prawnym.Skarżąca, która jest obywatelem Białorusi w dniu 22 kwietnia 2025 r. złożyła do ZUS wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego na dwoję dzieci E. oraz A. Y. na okres świadczeniowy trwający od 1 czerwca 2025 r. – 31 maja 2026r.Do wniosku dołączyła przetłumaczone na język polski akty urodzenia dzieci, polskie akty urodzenia oraz kartę pobytu z dostępem do rynku pracy wydaną przez Wojewodę Małopolskiego na okres od 7 lipca 2022 r. do 29 maja 2025 r.Następnie pismem z dnia 25 kwietnia 2025 r. ZUS wezwał skarżącą do nadesłania ważnego dokumentu, który potwierdzi legalny pobyt i dostęp do rynku pracy w Polsce. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, skarżąca pismem z dnia 3 czerwca 2025 r., nadesłała skan paszportu wraz z pieczątką Wojewody Małopolskiego o złożeniu wniosku o zezwolenie na pobyt w dniu 27 maja 2025. r.Następnie dnia 4 czerwca 2025 r. ZUS wezwał skarżącą do uzupełnienia wniosku o dokumenty potwierdzające dostęp do rynku pracy. W odpowiedzi, pismem z dnia 12 czerwca 2025 r. skarżąca nadesłała wydruk z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej z datą rozpoczęcia prowadzenia działalności gospodarczej z dniem 1 września 2025 r.W oparciu o powyższe dokumenty, ZUS decyzją z dnia 18 czerwca 2025 r. odmówił przyznania skarżącej prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko.Od ww. decyzji w dniu 23 czerwca 2025 r. skarżąca złożyła odwołanie wskazując, że dzieci pozostają pod opieką matki i przebywają razem z nią na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, uczęszczają do szkoły w Krakowie, co udowadnia załączone zaświadczenie ze szkoły. Skarżąca wyjaśniła, że rodzina mieszka w Polsce nieprzerwanie od 9 lat i posiada własne mieszkanie w Krakowie, co świadczy o trwałym charakterze pobytu oraz pełnej integracji społecznej. Ponadto skarżąca załączyła aktualną kartę pobytu ojca dzieci – A. Y., tj. kartę rezydenta długoterminowego UE z adnotacją "dostęp do rynku pracy", która spełnia warunki określone w art. 1 ust. 2, pkt d) ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2024 r., poz. 1576). Dzieci przebywają z rodzicem posiadającym wymagany status prawny oraz dostęp do rynku pracy, co potwierdza spełnienie wymogu ustawowego.Następnie w dniu 24 lipca 2025 r. w związku z brakiem rozpatrzenia odwołania skarżąca złożyła ponaglenie i prośbę o niezwłoczne załatwienie sprawy.W dniu 7 sierpnia 2025 r. skarżąca zwróciła się z prośbą o dołączenie kopii strony z paszportu z pieczęcią potwierdzającą złożenie wniosku o pobyt stały w dniu 27 maja 2025 r.W wyniku rozpatrzonego odwołania Prezes ZUS decyzją z dnia 24 listopada 2025 r. uchylił w części decyzję z dnia 18 czerwca 2025r. i przyznał prawo do świadczenia wychowawczego na ww. dzieci od 1 września 2025 r. do 31 maja 2026 r.Organ ponownie weryfikując dokumenty w sprawie stwierdził, że skarżąca w Polsce przebywa jako cudzoziemiec, o którym mowa w art 1 ust 2 przedmiotowej ustawy na podstawie przedłożonych dokumentów tj. pieczątki Wojewody. Dokumentem potwierdzającym legalny pobyt w Polsce skarżącej jest tzw. odcisk stempla w paszporcie (tzw. czerwona pieczątka wojewody) potwierdzający złożenie w dniu 27 maja 2025 r. wniosku o udzielenie zgody na pobyt w Polsce. Wydruk z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej z datą jej rozpoczęcia od 1 września 2025 r. potwierdza dostęp do rynku pracy od września 2025 r.Organ wskazał, że w okresie od 1 czerwca 2025 r. do 31 sierpnia 2025 r. skarżąca posiada dokument potwierdzający legalny pobyt w Polsce natomiast nie przedstawiła ważnego dokumentu, który potwierdza legalny dostęp do rynku pracy na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej. Prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje cudzoziemcowi, o ile posiada dokument potwierdzający legalny pobyt w Polsce oraz dokument potwierdzający dostęp do rynku pracy. W tym miejscu organ wyjaśnił warunek legalności pobytu i dostępu do rynku pracy i określił, że oba muszą być spełnione jednocześnie. Brak spełnienia jednego z ww. warunków jest podstawą do odmowy przyznania prawa do ww. świadczenia. Wobec braku posiadania ważnego dokumentu potwierdzającego dostęp do rynku pracy w okresie od dnia 1 czerwca 2025r. do dnia 31 sierpnia 2025 r., organ uznał, że nie przysługuje w tym okresie Świadczenie wychowawcze w oparciu o przepisy art 1 ust 2-3 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci:Od powyższej decyzji organu z dnia 24 listopada 2025 r., skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że wniosek o świadczenie wychowawcze złożyła 22 kwietnia 2025 r., czyli na 37 dni przed upływem ważności jej karty pobytu (29 maja 2025 r.), co ma świadczyć o spełnieniu w ten sposób warunku zapewnieniu ciągłości prawa do świadczenia przy złożeniu wniosku nie później niż 30 dni przed upływem dokumentu pobytowego zgodnie z art. 30b ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Tymczasem organ, zdaniem skarżącej błędnie przyjął, że prawo do świadczenia może powstać dopiero od września 2025 r., co pozostaje w sprzeczności zarówno z literalnym brzmieniem ustawy, celem ustawy,a także wykładnią utrwaloną w orzecznictwie WSA i NSA.Skarżąca dalej podniosła, że w pełni spełniała warunek “dostępu do rynku pracy" na dwóch niezależnych względem siebie podstawach. Wskazała, że organ potwierdził, że do 29 maja 2025 r. posiadała ważną kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy, a także, że organ potwierdził, iż ojciec dziecka posiada kartę pobytu rezydenta długoterminowego UE z adnotacją "dostęp do rynku pracy". Zdaniem skarżącej organ zastosował rozszerzającą i nielegalną interpretację przepisu art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. d ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, mimo że w świetle ustawy — wystarczy, że jeden rodzic ma dostęp do rynku pracy, co było spełnione w sposób nieprzerwany podczas gdy brak jest jakiejkolwiek podstawy prawnej, by uzależniać świadczenie od tego, czy matka pracuje, prowadzi działalność gospodarczą lub opłaca składki ZUS.Skarżąca wyjaśniła również, że brak jest przesłanek negatywnych do przyznania świadczenia. Jej zdaniem, zgodnie z art. 1 ustawy jej dzieci spełniają kryterium zamieszkania oraz centrum życiowego, ponieważ mieszkają w Polsce nieprzerwanie od 9 lat, uczą się w szkole w Krakowie, całe ich życie rodzinne i edukacyjne jest związane z Polską.Wreszcie skarżąca oceniła za błąd rażący twierdzenie organu, że należy utożsamić dostęp do rynku pracy z prowadzeniem działalności gospodarczej, bowiem stwierdzając, że prawo do świadczenia powstało dopiero po otwarciu przez nią działalności gospodarczej we wrześniu 2025 r. Tymczasem, w opinii skarżącej Ustawa nie uzależnia prawa do świadczenia od prowadzenia działalności gospodarczej, nie uzależnia od opłacania składek ZUS, a także nie wymaga wykonywania pracy. Jedynym warunkiem jest posiadanie dostępu do rynku pracy przez jednego z rodziców, który jest spełniony przez ojca dzieci przez cały sporny okres.Końcowo skarżąca zarzuciła organowi prowadzenie postępowania przepisów proceduralnych mających wpływ na wynik sprawy tj. art. 7, 8, 77 § 1 i art. 80 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1691- dalej k.p.a.).W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył, co następuje.Skarga okazała się uzasadniona.Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1576, dalej: ustawa).Obowiązujące przepisy ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, mają na celu udzielenie przez państwo pomocy rodzicom/opiekunom, w wychowaniu dzieci w formie częściowego pokrycia wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych (świadczenie wychowawcze). Motywy wprowadzenia świadczenia wychowawczego zostały przytoczone w uzasadnieniu projektu ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Wskazano tam, że świadczenie wychowawcze kierowane jest do rodzin mających na utrzymaniu dzieci, a jego celem jest przede wszystkim częściowe pokrycie wydatków związanych z zaspokojeniem potrzeb życiowych i wychowywaniem dzieci. Wykształcenie i przygotowanie do życia dzieci wiąże się z dużym obciążeniem finansowym dla osób, u których pozostają one na utrzymaniu, w szczególności w rodzinach wieloosobowych. W związku z tym, rodziny często napotykają bariery ekonomiczne związane z wielkością dochodu. Nacisk ustawodawcy położony jest więc na powiązanie pomocy z pokryciem wydatków związanych z zaspokojeniem potrzeb życiowych i wychowaniem dzieci. Ustawowe wskazanie celu świadczenia jest wyraźną deklaracją intencji prawodawcy i wskazówką interpretacyjną co do całości ustawy.Stosownie do art. 1 ust. 2 i ust. 3 ustawy prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje:1) obywatelom polskim;2) cudzoziemcom:a) do których stosuje się przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego,b), jeżeli wynika to z wiążących Rzeczpospolitą Polską dwustronnych umów międzynarodowych o zabezpieczeniu społecznym,c) przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 127 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 35), jeżeli zamieszkują z dziećmi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,d) posiadającym kartę pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy", jeżeli zamieszkują z dziećmi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z wyłączeniem obywateli państw trzecich, którzy uzyskali zezwolenie na pracę na terytorium państwa członkowskiego na okres nieprzekraczający sześciu miesięcy, obywateli państw trzecich przyjętych w celu podjęcia studiów lub pracy sezonowej oraz obywateli państw trzecich, którzy mają prawo do wykonywania pracy na podstawie wizy,e) przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej:- na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy, o którym mowa w art. 139a ust. 1 lub art. 139o ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, lub- w związku z korzystaniem z mobilności krótkoterminowej pracownika kadry kierowniczej, specjalisty lub pracownika odbywającego staż w ramach przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa na warunkach określonych w art. 139 n ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach,- jeżeli zamieszkują z dziećmi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z wyłączeniem cudzoziemców, którym zezwolono na pobyt i pracę na okres nieprzekraczający dziewięciu miesięcy, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej,f) przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej:- na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy, o którym mowa w art. 151 lub art. 151b ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach,- na podstawie wizy krajowej w celu prowadzenia badań naukowych lub prac rozwojowych,- w związku z korzystaniem z mobilności krótkoterminowej naukowca na warunkach określonych w art. 156b ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach- z wyłączeniem cudzoziemców, którym zezwolono na pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres nieprzekraczający sześciu miesięcy, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.Prawo do świadczenia wychowawczego przysługuje osobom, o których mowa w ust. 2, jeżeli zamieszkują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres, w jakim mają otrzymywać świadczenie wychowawcze, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy, celem świadczenia wychowawczego, jest częściowe pokrycie wydatków związanych z wychowywaniem dziecka, w tym z opieką nad nim i zaspokojeniem jego potrzeb życiowych. Artykuł 4 ust. 2 pkt 1 ustawy stanowi, że świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, opiekunowi prawnemu dziecka, albo dyrektorowi domu pomocy społecznej, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2a. Ustawodawca uzależnił zatem przyznanie świadczenia wychowawczego od faktu utrzymywania dziecka i wspólnego z nim zamieszkiwania. Jest to usprawiedliwione celem przedmiotowego świadczenia.Z literalnej wykładni art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. d ustawy, na której oparły swoje rozstrzygnięcia organy orzekające obu instancji wynika, że przyznanie cudzoziemcowi świadczenia wychowawczego może nastąpić jedynie wówczas, gdy posiada on kartę pobytu wraz ze stosowną adnotacją "dostęp do rynku pracy", zezwalającą na podjęcie pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wobec tego cudzoziemiec, który w danym momencie formalnie nie posiada karty pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy", nie posiada prawa do przyznania świadczenia wychowawczego.W orzecznictwie sądów administracyjnych, które tutejszy Sąd w pełni podziela, podkreśla się, że odkodowanie przesłanki posiadania przez cudzoziemca karty pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy" wymaga dokonania pogłębionej analizy przepisów tej ustawy zgodnej z przyjętym przez ustawodawcę celem, przy uwzględnieniu wykładni systemowej pozostającej w zgodzie z konstytucyjnymi normami nadrzędnymi. Mianowicie, przy wykładni przepisu art. 1 ust. 2 pkt 2 lit. d ustawy nie sposób pominąć uregulowań art. 244 ust. 1 pkt 11 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (tekst jedn.: Dz.U. z 2021 r., poz. 2354) oraz art. 3 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. poz. 621 z późn. zm.). Według pierwszego z przywołanych unormowań w karcie pobytu umieszcza się adnotację "dostęp do rynku pracy" - w przypadku zezwolenia udzielonego cudzoziemcowi, który jest uprawniony do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę. Natomiast drugi z przywołanych przepisów określa sytuacje, w których cudzoziemiec jest uprawniony do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz przypadki, gdy cudzoziemiec jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę. Wobec powyższego prawo do uzyskania świadczenia wychowawczego przez cudzoziemca, legitymującego się kartą pobytu, uzależnione jest nie od wymaganej prawem adnotacji organu "dostęp do rynku pracy", lecz od posiadania przez niego uprawnienia do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, które to może wynikać bądź z posiadanego zezwolenia na pracę lub z mocy przepisów zwalniających cudzoziemca z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę. Oznacza to, że dla ustalenia wobec cudzoziemca prawa do uzyskania świadczenia wychowawczego wymagane jest spełnienie łącznie dwóch warunków. Po pierwsze, pobyt cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej musi być legalny. Po drugie, cudzoziemiec musi posiadać uprawnienie do wykonywania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej pracy, w oparciu o stosowne pozwolenie na pracę lub wskutek zwolnienia ex lege cudzoziemca z obowiązku legitymowania się takim zezwoleniem (vide: wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych: w Warszawie z 7 października 2016 r., I SA/Wa 1197/16; z 12 września 2019, I SA/Wa 1050/19 i z 3 grudnia 2019 r., I SA/Wa 1890/19, w Olsztynie z 3 listopada 2016, II SA/Ol 995/16 i z 11 marca 2021 r., II SA/Ol 924/20; w Gliwicach z 17 marca 2021 r., II SA/Gl 1380/20; w Łodzi z 27 stycznia 2017 r., II SA/Łd 946/16, z 20 kwietnia 2017 r., II SA/Łd 23/17, z 22 kwietnia 2022 r., II SA/Łd 37/22, z 7 grudnia 2022 r., II SA/Łd 745/22; w Poznaniu z 26 maja 2021 r., II SA/Po 5/21, z 23 marca 2022 r., II SA/Po 931/21, z 25 marca 2022 r., II SA/Po 698/21; w Gdańsku z 21 lipca 2021 r., III SA/Gd 1113/21; w Szczecinie z 9 listopada 2022 r., II SA/Sz 601/22, z 22 grudnia 2022 r., II SA/Sz 867/22 oraz wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1 grudnia 2017 r., I OSK 2337/17; z 20 lutego 2018 r., I OSK 2426/17 i z 10 sierpnia 2018 r., I OSK 535/18).Należy podkreślić, że cudzoziemiec jest uprawniony do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli jest to legalna praca. Jeżeli cudzoziemcowi przysługuje z mocy prawa uprawnienie do wykonywania pracy w Polsce, to adnotacja na karcie pobytu jako potwierdzająca to uprawnienie, ma charakter jedynie informacyjny.Ponadto karta pobytu jest jednym z dokumentów, które mogą być wydane cudzoziemcowi (art. 226 pkt 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, stan na dzień wydania karty pobytu: Dz. U. z 2021 r. poz. 2354 z późn. zm. - dalej jako ustawa o cudzoziemcach). Karta pobytu w okresie swojej ważności potwierdza tożsamość cudzoziemca podczas jego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz uprawnia go, wraz z dokumentem podróży, do wielokrotnego przekraczania granicy bez konieczności uzyskania wizy (art. 242). Zgodnie z art. 244 ust. 1 pkt 11 ustawy o cudzoziemcach w karcie pobytu umieszcza się adnotację "dostęp do rynku pracy" - w przypadku zezwolenia udzielonego cudzoziemcowi, który jest uprawniony do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę. Zatem, uwzględniając przywołane wcześniej poglądy orzecznictwa, przedmiotem badania powinno być ustalenie czy skarżąca posiadała zezwolenie na pracę lub czy była zwolniona z obowiązku jego posiadania. Brak przedstawienia przy wniosku wszczynającym postępowanie karty pobytu z adnotacją "dostęp do rynku pracy" nie zwalnia organu z konieczności czynienia takich ustaleń, bowiem jak wskazano powyżej - powyższa adnotacja ma charakter informacyjny. Jej brak nie oznacza, że cudzoziemiec jest automatycznie wykluczony z rynku pracy.Należy wskazać, że w dniu złożenia wniosku o świadczenie (w dniu 22 kwietnia 2025 r.) warunki podjęcia pracy w RP przez cudzoziemca uregulowane były w art. 87 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r. poz. 735 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem cudzoziemiec jest uprawniony do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli spełnia warunki określone w tym przepisie (pkt 1 -13). Jednocześnie też w art. 87 ust. 2 przewidziano, że z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę jest zwolniony cudzoziemiec:1) posiadający w Rzeczypospolitej Polskiej zezwolenie na pobyt czasowy udzielone w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 144, art. 151 ust. 1, art. 151b ust. 1, art. 158 ust. 2 pkt 1 lub 2, art. 161 ust. 2, art. 176 lub art. 186 ust. 1 pkt 3, 4, lub 7-9 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, lub posiadający wizę krajową w celu prowadzenia badań naukowych lub prac rozwojowych lub przebywający na tym terytorium na podstawie art. 21 ustawy z dnia 10 grudnia 2020 r. o zmianie ustawy o wjeździe na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, pobycie oraz wyjeździe z tego terytorium obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej i członków ich rodzin oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2369);2) będący małżonkiem obywatela polskiego lub cudzoziemca, o którym mowa w pkt 1 i ust. 1 pkt 1-6, posiadający zezwolenie na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej udzielone w związku z zawarciem związku małżeńskiego;3) będący zstępnym, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 8 lit. b, obywatela polskiego lub cudzoziemca, o którym mowa w pkt 1 i 2 oraz ust. 1 pkt 1-6, posiadający zezwolenie na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;4) posiadający zezwolenie na pobyt czasowy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej udzielone na podstawie art. 159 ust. 1 lub art. 161b ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach;5) przebywający na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 108 ust. 1 pkt 2 lub art. 206 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach lub na podstawie umieszczonego w dokumencie podróży odcisku stempla, który potwierdza złożenie wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, jeżeli bezpośrednio przed złożeniem wniosku był zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę na podstawie pkt 1-4;6) posiadający ważną Kartę Polaka;8) uprawniony do przebywania i wykonywania pracy na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa Europejskiego Obszaru Gospodarczego nienależącego do Unii Europejskiej lub Konfederacji Szwajcarskiej, który jest zatrudniony przez pracodawcę mającego siedzibę na terytorium tego państwa oraz czasowo delegowany przez tego pracodawcę w celu świadczenia usług na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;9) w stosunku, do którego umowy międzynarodowe lub odrębne przepisy dopuszczają wykonywanie pracy bez konieczności posiadania zezwolenia.Organ wydał swoje decyzje przedwcześnie, bez dokonania ustaleń w zakresie dotyczącym sprawdzenia posiadania przez skarżącą uprawnienia do wykonywania pracy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub zwolnienia z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę. Kwestia spełnienia warunków podjęcia zatrudnienia na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wynika z wyżej zacytowanego art. 87 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy i w konsekwencji wymaga od organów skrupulatnej analizy czy wnioskodawca będący cudzoziemcem spełnia którąś z przesłanek wymienionych w punktach od 1- 13 art. 87 ust. 1 ustawy lub też spełnia warunki z art. 87 ust. 2 lub 3 tej ustawy. Dopiero stwierdzenie, że cudzoziemiec nie spełnia żadnej z tych przesłanek lub też nie jest zwolniony z obowiązku posiadania zezwolenia na pracę umożliwia uznanie, że nie jest on uprawniony do dostępu do rynku pracy w Polsce.Z zebranego w rozpatrywanej sprawie materiału dowodowego oraz wydanych na jego podstawie decyzji wynika, że organy obu instancji w toku postępowania wyjaśniającego skupiły swoją uwagę wyłącznie na kwestii posiadania przez skarżącą dokumentu potwierdzającego legalność pobytu i dostęp do rynku pracy.Natomiast poza zakresem ich rozważań i ustaleń pozostawała ocena pozostałych przesłanek warunkujących przyznanie spornego świadczenia. Z akt sprawy wynika, że organ pierwszej instancji pismem z 25 kwietnia 2025 r. wezwał skarżącą do dostarczenia jednego z wymienionych w wezwaniu dokumentów potwierdzającego legalność pobytu i dostęp do rynku pracy.Skarżąca w odpowiedzi przedstawiła dokumenty dotyczące legalności jej pobytu i możliwości podjęcia pracy w Polsce.Dysponując powyższą informacją organ drugiej instancji nie podjął żadnych czynności wyjaśniających celem ustalenia czy ma ona dostęp do rynku pracy. Ostatecznie w obydwu zapadłych w sprawie decyzjach negatywne rozstrzygnięcie uzasadniono brakiem przedstawienia przez skarżącą wymienionych w decyzjach dokumentów. Pomimo, że wydając zaskarżoną do WSA decyzję organ powinien brać pod uwagę stan faktyczny istniejący na dzień jej wydania.Ponadto organ nie wyjaśnił, jaki jest status męża skarżącej, który posiada status rezydenta długoterminowego UE. Brak też jest w zaskarżonych decyzjach odniesienia się do kwestii pobytu dzieci na terytorium Polski W niniejszej sprawie doszło zatem do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. bowiem organy nie ustaliły stanu faktycznego w sposób wyczerpujący, w konsekwencji również uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera prawidłowej analizy, ani wyczerpującego ustalenia stanu faktycznego sprawy, narusza zatem art. 107 § 3 k.p.a.Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ zobowiązany jest uwzględnić wyżej wymienione wskazania Sądu. Organ powinien również pamiętać, że stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie decyzji powinno zawierać m.in. uzasadnienie prawne, tj. wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł o uchyleniu decyzji wydanych przez organy obu instancji.. orzekł o uchyleniu decyzji wydanych przez organy obu instancji.