sygn. II SA/Wr 615/23 25 marca 2026 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu

Wyrok - II SA/Wr 615/23 - Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu - z dnia 25 marca 2026

Teza
Oddalono skargę w całości. Budowlane prawo, rozbiórka obiektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Asesor WSA Malwina Jaworska - Wołyniak Protokolant: referent Emilia Witkowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 marca 2026 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 sierpnia 2023 r. nr 703/2023 w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku polegającego na doprowadzaniu samowolnieOddalono skargę w całości. Budowlane prawo, rozbiórka obiektu budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Asesor WSA Malwina Jaworska - Wołyniak Protokolant: referent Emilia Witkowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 marca 2026 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 sierpnia 2023 r. nr 703/2023 w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku polegającego na doprowadzaniu samowolnie
Najważniejsze informacje

W skrócie

Wynik oddalono skargę
Przedmiot skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb rozprawa
Tematy
skarga administracyjna kontrola administracyjna
Role w sprawie
uczestnik postępowania apelujący / skarżący uczestnik
Data orzeczenia 25 marca 2026
Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Przewodniczący Olga Białek
Rozstrzygnięcie

Oddalono skargę w całości

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Białek (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Śnieżyński Asesor WSA Malwina Jaworska - Wołyniak Protokolant: referent Emilia Witkowska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 marca 2026 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 2 sierpnia 2023 r. nr 703/2023 w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku polegającego na doprowadzaniu samowolnie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem oddala skargę w całości.

UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowalnego, (dalej jako DWINB) działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowalnego dla miasta Wrocławia (dalej PINB,) którą stwierdzono wykonanie obowiązku nałożonego decyzją DWINB nr 931/2021 z dnia 25 sierpnia 2021 roku na A. B., Z. M. i W. M. - współwłaścicieli budynku przy ul. [...] we W. – w zakresie doprowadzenia samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu instalacji gazowej w obrębie lokalu nr [...] w ww. budynku do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie określonych robót budowlanych.Zaskarżoną decyzję poprzedzały następujące okoliczności faktyczne i prawne.Na skutek skargi wniesionej przez współwłaściciela lokalu mieszkalnego nr [...] w znajdującego się w ww. budynku (lokal należy do Z. i W. M., dalej: uczestnicy) na samowolną rozbiórkę w mieszkaniu nr [...] (należącym do A. B., dalej: skarżąca), odcinka instalacji gazowej która przebiegała która przez lokal nr [...] do lokalu nr [...], PINB podjął czynności wyjaśniające. Jak ustalono pierwotnie w budynek przy ul. [...] posiadał niezależne instalacje gazowe zarówno dla lokalu nr [...], jak i dla lokalu nr [...]. W latach 2005-2006 wewnętrzna instalacja gazowa w lokalu nr [...] wraz z urządzeniami gazowymi została zdemontowana i został zdemontowany licznik gazowy, ale pozostawiono pionowy odcinek instalacji poprowadzony od licznika do kuchni lokalu nr [...] - pion gazowy przechodzący przez strop między mieszkaniami nr [...] i 2. Właściciele lokalu nr [...], dążąc do przywrócenia instalacji gazowej w ich lokalu wystąpili o udzielenie pozwolenia na budowę wewnętrznej instalacji gazowej, co było poprzedzone postępowaniem sądowym o zgodę zastępczą na wykonanie planowanych robót. Opracowany projekt budowlany przewidywał wykorzystanie istniejących dotychczas instalacji . W toku tego postepowania okazało się jednak, że w mieszkaniu nr [...] nie ma już odcinka instalacji gazowej, który przebiegał do lokalu nr [...], gdyż został on rozebrany bez stosownego pozwolenia.W związku z powyższym pracownicy PINB przeprowadzili kontrolę w przedmiotowej sprawie stwierdzając przebieg instalacji gazowej, położenie liczników oraz brak odcinka tej instalacji w lokalu nr [...], która stanowiła pion przynależny do lokalu nr [...]. W toku kontroli skarżąca i uczestniczka złożyły dodatkowe wyjaśnienia i przedłożyły stosowną dokumentację.Po zapoznaniu się z aktami sprawy przed wydaniem decyzji skarżąca złożyła dalsze pisemne wyjaśnienia dotyczące instalacji gazowej, jej przebiegu w budynku oraz okoliczności jej demontażu.PINB stwierdził, że odcinek instalacji gazowej przechodzący przez lokal nr [...] do lokalu nr [...] stanowił instalację gazową lokalu nr [...] i zdaniem organu jego rozbiórka wymagała zgody zarówno właściciela lokalu nr [...], jak i współwłaścicieli lokalu nr [...]. Nie ma przy tym znaczenia, że w dacie rozbiórki tego fragmentu instalacji w lokalu nr [...] nie było instalacji gazowej. Organ przyjął, że roboty budowlane polegające na rozbiórce tej instalacji czy też jej przebudowie nie zostały zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. W związku z tym uznał skarżącą za inwestora robót związanych z rozbiórką ww. fragmentu instalacji gazowej i wskazał, że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane nielegalnie (bez wymaganego pozwolenia na budowę) i bez zgody uczestników, czyli w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w przepisach, tj. w zakresie posiadania prawa do dysponowania nieruchomością przy ul. [...] we W. na cele budowlane.W rezultacie PINB, decyzją z dnia 13 września 2018 r., nr 1844/2018, nakazał skarżącej, jako inwestorowi robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu instalacji gazowej, doprowadzenie budynku przy ul. [...] we W. do stanu poprzedniego w zakresie wewnętrznej instalacji gazowej poprzez odtworzenie samowolnie rozebranego odcinka instalacji gazowej. DWINB utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie decyzją z 11 lutego 2019 r., nr 1844/2018.Wyrokiem z dnia 28 stycznia 2020 roku o sygn. akt II SA/Wr 277/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzje organów obu instancji wskazując, że nie kwestionuje ustaleń faktycznych dokonanych w przedmiotowym budynku i dotyczących stanu instalacji gazowej ze wszystkimi jej elementami. Zwrócił jednak m.in. uwagę, że w ramach postępowania naprawczego warunkach art. 50 i 51 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (dalej: Pb) organy powinny rozważyć, czy istnieje inny niż nakaz przywrócenia stanu poprzedniego sposób doprowadzenia robót budowlanych będących przedmiotem postępowania naprawczego do stanu zgodnego z prawem, to jest inną możliwość doprowadzenia budynku do stanu zgodnego z prawem, rozumianego jako zapewnienie współwłaścicielom lokalu nr [...] możliwości korzystania z instalacji gazowej. Skarżąca bowiem przedstawiła ocenę techniczną, w której autor tego opracowania przedstawił alternatywny wariant przebiegu spornej instalacji. Wskazał też Sąd na aktualny stan właścicielski, ukształtowany orzeczeniem Sądu Okręgowego we W. z dnia 30 czerwca 2004 r. (sygn. akt [...]), którym m. in. ustanowiono odrębną własność lokalu nr [...], lokalu nr [...] i dwóch działek gruntu oraz określono udziały w pozostawionej we współwłasności działce zabudowanej przedmiotowym budynkiem. W związku z tym, nie podzielił stanowiska organów, że dla rozbiórki spornej części instalacji niezbędna była zgoda współwłaścicieli, gdyż materiał nie wskazuje aby zdemontowany odcinek instalacji stanowił część wspólną nieruchomości. Roboty rozbiórkowe wykonane zostały wyłącznie w obszarze lokalu nr [...], po 2006 r., a więc w stanie właścicielskim określonym prawomocnym wyrokiem z 30 czerwca 2004r. o wyodrębnieniu lokali. Nadto właściciele lokalu nr [...] demontując licznik w 2006 r. i rezygnując z urządzeń gazowych, w sposób dorozumiany wskazali na zbędność tej instalacji dla swoich potrzeb.Po rozpatrzeniu skargi kasacyjnej uczestniczki Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 29 września 2020 r., sygn. akt II OSK 1440/20, oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko sądu wojewódzkiego.Po ponownym rozpatrzeniu sprawy (zgodnie z zaleceniami wynikającymi z ww. wyroku o sygn. akt II SA/Wr 277/19) PINB, decyzją z dnia 26 maja 2021 r., nr 1312/2021, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb, nałożył na skarżącą i uczestników jako współwłaścicieli budynku - w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem samowolnie wykonanych przez skarżącą jako inwestora robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu instalacji gazowej w obrębie lokalu nr [...] w ww. budynku - obowiązek wykonania w terminie 3 miesięcy od dnia kiedy decyzja stanie się ostateczna robót budowlanych obejmujących wykonanie nowej instalacji gazowej dla potrzeb lokalu nr [...] od istniejącego w piwnicy złącza gazomierza dla lokalu nr [...], przez klatkę schodową budynku, do pomieszczenia przedpokoju w tym lokalu. Końcówkę instalacji w przedpokoju mieszkania nr [...] należy szczelnie zaślepić i wykonać główną próbę szczelności wykonanej instalacji. Nową instalację na klatce schodowej budynku należy prowadzić w taki sposób, aby nie zawężać minimalnej szerokości biegów schodowych i spoczników poniżej 80 cm. Instalację należy wykonać z rur i kształtek stalowych czarnych Dn 25 łączonych przez spawanie, armaturę łączyć na gwint. Zawór odcinający na zawiasie gazomierzowym dla lokalu nr [...] należy wymienić na kulowy Dn 25. Zarazem PINB zastrzegł, że wskazane wyżej roboty budowlane należy wykonać pod nadzorem osoby posiadającej uprawnienia budowlane do kierowania robotami budowlanymi w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń gazowych oraz przynależącej do Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa, zgodnie z przedłożonymi do akt sprawy ocenami technicznymi z X 2018 r. i III 2021 r., przepisami i zasadami wiedzy technicznej. O wykonaniu ww. robót należy zawiadomić pisemnie PINB, załączając: 1) oświadczenie osoby nadzorującej o ich wykonaniu zgodnie z przedmiotową decyzją, zasadami wiedzy technicznej i przepisami, 2) protokół z głównej próby szczelności instalacji gazowej potwierdzający szczelność instalacji wykonanej na potrzeby lokalu nr [...] w ww. budynku.W uzasadnieniu PINB stwierdził, że po analizie przedłożonych w toku postępowania opracowań technicznych z października 2018 r. oraz z marca 2021 r. stwierdził, że istnieje techniczna możliwość wykonania nowej instalacji gazowej dla potrzeb lokalu nr [...] poprowadzonej w częściach wspólnych budynku, z ominięciem lokalu nr [...]. Przedłożone opracowania techniczne potwierdzają, że istnieje alternatywny (przez klatkę schodową budynku) w stosunku do pierwotnego (przez mieszkanie nr [...]) wariant przebiegu instalacji gazowej w przedmiotowym obiekcie. Kierując się zaleceniami ocen technicznych, w szczególności tej sporządzonej w październiu 2018 r., w której przedstawiono (na rzutach i przekroju budynku) proponowaną trasę nowej (z pominięciem lokalu nr [...]) instalacji gazowej dla potrzeb mieszkania nr [...] i wytycznymi ww. wyroków Sądów, PINB stwierdził, że istnieje inny niż nakaz przywrócenia stanu poprzedniego sposób doprowadzenia robot budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Można bowiem nałożyć na współwłaścicieli budynku, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb, w celu doprowadzenia samowolnie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, obowiązek wykonania robót budowlanych polegających na wykonaniu nowej instalacji gazowej dla potrzeb lokalu nr [...] przez części wspólne budynku (zgodnie z przedłożonymi do akt sprawy ocenami technicznymi). Nowa instalacja ominie lokal nr [...] i tak jak poprzednia, samowolnie zdemontowana, zapewni współwłaścicielom lokalu nr [...] w tym budynku możliwość korzystania z instalacji gazowej. PINB wyjaśnił też, że nakazał wykonanie jedynie odcinka instalacji gazowej od gazomierza do przedpokoju lokalu nr [...], jako że odcinek ten ma zastąpić samowolnie zdemontowany przez skarżącą fragment instalacji gazowej. Dalszy odcinek nowej instalacji gazowej, czyli od przedpokoju mieszkania nr [...] do odbiorników gazowych mieszkania nr [...] (kuchenki gazowej czy kotła gazowego) współwłaściciele lokalu mieszkalnego nr [...] będą musieli wykonać na podstawie pozwolenia na budowę lub zgłoszenia dokonanego w organie administracji architektoniczno-budowlanej i przyjętego przez ten organ bez sprzeciwu.Po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez skarżącą, DWINB decyzją z dnia 25 sierpnia 2021 r., nr 931/2021, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.Powyższe rozstrzygnięcie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia 21 czerwca 2022 r., sygn. akt II SA/Wr 495/21, oddalił skargę wniesioną przez skarżącą.Sąd podkreślił, że ze względu na art. 153 ppsa, w sprawie kluczowe znaczenie mają oceny prawne i wskazania wyrażone w prawomocnych wyrokach dotychczas wydanych. W związku z tym stwierdził, że decyzja DWINB jak też decyzja organu I instancji uwzględniają oceny prawne i wskazania sformułowane w prawomocnych wyrokach wydanych w sprawie. Materiał dowodowy zebrany w sprawie wskazuje bezsprzecznie, że istnieje możliwość prawidłowego przeprowadzenia instalacji gazowej do lokalu nr [...] z pominięciem lokalu nr [...]. Wynika to jednoznacznie z przedłożonej przez skarżącą opinii technicznej z października 2018 r. (autorstwa mgr inż. P. P.), która została dodatkowo potwierdzona oceną techniczną z marca 2021 r. (autorstwa mgr inż. S. Z.). Oba te dokumenty, sporządzone przez osoby posiadające uprawnienia m.in. w zakresie projektowania instalacji gazowych, potwierdzają możliwość prawidłowego przeprowadzenia instalacji gazowej w częściach wspólnych budynku od poziomu piwnicy do przedpokoju lokalu nr [...] (akta PINB, k. 63, 66). PINB zasadnie zatem sformułował nakaz przeprowadzenia sieci gazowej w sposób uwzgledniający wytyczne zawarte w tych dokumentach, w obszarze części wspólnych budynku i z pominięciem lokalu nr [...].Zdaniem Sądu nie ma również podstaw do uznania, że nakazany w decyzji PINB sposób wykonania instalacji gazowej jest nieprawidłowy z uwagi na istnienie alternatywnych i - zdaniem skarżącej - korzystniejszych sposobów przeprowadzenia instalacji. Sąd ma świadomość, że nie można wykluczyć istnienia wielu wariantów przeprowadzenia spornej instalacji. Zadaniem organów nadzoru nie było jednak weryfikowanie wszystkich możliwych wariantów przebiegu instalacji ale w miarę możliwości zastosowanie wariantu, który nie ingerowałby w przestrzeń znajdującą się w obrębie należącego do skarżącej lokalu nr [...]. tej perspektywy nie ma istotnego znaczenia, że skarżąca przedłożyła w postępowaniu odwoławczym zmodyfikowaną wersję opinii technicznej z października 2018 r. z dopiskiem "Wariant II". Z opinii tej wynika, że istnieje możliwość przeprowadzenia instalacji innym (krótszym) odcinkiem. Rację ma jednak DWINB wyjaśniając, że wariant ten nieznacznie różni się od wariantu przyjętego w decyzji. Sąd zwraca uwagę, że zarówno nakazany przez organy nadzoru przebieg trasy instalacji gazowej jak i przebieg zaproponowany w wariancie II opinii technicznej z X 2018 r. obejmuje część wspólną budynku i pomija lokal nr [...], co w okolicznościach sprawy było najistotniejsze. Nie ma zaś żądnego znaczenia, jaką długość przewodów gazowych będzie trzeba wykorzystać celem wykonania instalacji ani też czy połączenie instalacji z lokalem nr [...] nastąpi w kuchni czy w przedpokoju.Od powyższego wyroku skarżąca wywiodła skargę kasacyjną.Na dalszym etapie sprawy PINB, na skutek zgłoszenia dokonanego przez uczestników postępowania, decyzją z 10 lutego 2022 roku, nr 302/2022, stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją z dnia 25 sierpnia 2021 roku, w zakresie doprowadzenia samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu instalacji gazowej w obrębie lokalu nr [...] w ww. budynku do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie określonych robót budowlanych.Decyzją z dnia 17 czerwca 2022 roku tut. organ uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.Po ponownym rozpatrzeniu sprawy i uzupełnieniu dowodowego dotyczącego przede wszystkim prób szczelności instalacji PINB decyzją z dnia 19 kwietnia 2023 r. stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego na współwłaścicieli decyzją z 25 sierpnia 2021 r.Odwołanie od powyższej decyzji wniosła skarżąca a DWINB po jego rozpatrzeniu zaskarżona obecnie decyzją utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.Od wyroku skarżąca wywiodła skargę kasacyjną, w związku z czym Sąd w niniejszej sprawie zawiesił postępowanie sądowe do czasu rozpoznania tego środka zaskarżenia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Skarga kasacyjna została oddalona wyrokiem z dnia 24 czerwca 2025 r., sygn. akt II OSK 154/23.Ww. decyzje o nałożeniu obowiązku podlegały wykonaniu, gdyż nie zapadło orzeczenie o wstrzymaniu ich wykonania.Decyzją z 10 lutego 2022 r., nr 302/2022, PINB stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego ww. decyzją PINB z dnia 26 maja 2021 r. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że wraz z zawiadomieniem przez uczestniczkę o wykonaniu obowiązku przedłożone zostały wszystkie wymagane dokumenty.Po rozpoznaniu odwołania DWINB decyzją z dnia 17 czerwca 2022 r., nr 641/2022, uchylił decyzję ww. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji wskazując na niewyczerpujące postępowanie dowodowe w zakresie, czy instalacja jest szczelna w części wspólnej budynku. Organ odwoławczy stwierdził, że współwłaściciele budynku powinni zlecić kontrolę instalacji P.Po ponownym rozpatrzeniu sprawy i uzyskaniu protokołów kontrolnej próby szczelności co do poszczególnych części przedmiotowej instalacji gazowej, decyzją z 19 kwietnia 2023 r., nr 741/2023, PINB stwierdził ponownie wykonanie obowiązku doprowadzenia samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na rozbiórce fragmentu instalacji gazowej w obrębie lokalu nr [...] w ww. budynku do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie określonych robót budowlanych. Po przeprowadzaniuw dniu 13 grudnia 2021 r. kontroli, organ stwierdził, że obowiązki zostały wykonane a wraz z zawiadomieniem złożone zostały wszystkie wymagane dokumenty.Na skutek odwołania wniesionego przez skarżącą DWINB decyzją z dnia 17 czerwca 2022 roku, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.Po ponownym rozpatrzeniu sprawy i uzupełnieniu materiału dowodowego dotyczącego przede wszystkim prób szczelności instalacji, PINB decyzją z dnia 19 kwietnia 2023 r. ponownie stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego na współwłaścicieli decyzją z 25 sierpnia 2021 r.Odwołanie od powyższej decyzji wniosła skarżąca a DWINB po jego rozpatrzeniu zaskarżoną obecnie decyzją utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.Organ odwoławczy wskazał, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 51 ust. 3 pkt 1 Pb, zgodnie z którym: po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku. Organ podkreślił, że decyzja ta nie wynika z uznania administracyjnego lecz zobligowany jest on do jej podjęcia w każdym przypadku stwierdzenia wykonania obowiązków nałożonych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb. Stosując zatem art. 51 ust. 3 Pb organy mają obowiązek i kompetencję sprawdzić jedynie, czy został wykonany obowiązek nałożony decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb. Nie muszą natomiast dokonywać weryfikacji, czy został zrealizowany cel nałożenia obowiązku, tj. czy wykonane roboty budowlane lub czynności doprowadziły wykonane roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem.W niniejszej sprawie takie sprawdzenie zostało przez organ I instancji przeprowadzone podczas kontroli przeprowadzonej w dniu 13 grudnia 2021 roku oraz poprzez analizę przedłożonej dokumentacji. Ustalenia kontroli, oświadczenie osoby uprawnionej nadzorującej roboty o wykonaniu robót zgodnie z decyzją organu nadzoru budowlanego, zasadami wiedzy technicznej i przepisami, a także protokoły potwierdzające szczelność całej instalacji gazowej na odcinku od zaworu głównego budynku do pomieszczenia przedpokoju w lokalu nr [...] (a więc przed i za podejściem do gazomierza lokalu nr [...]) potwierdzają, zdaniem organu, że obowiązki nałożone decyzją z sierpnia 2021r. zostały wykonane.Odnosząc się do odwołania DWINB raz jeszcze wyjaśnił, że przedmiotem zaskarżonego rozstrzygnięcia było jedynie dokonanie sprawdzenia czy obowiązki nałożone ww. decyzją zostały wykonane. Zatem argumenty przedstawione w odwołaniu, dotyczące innych kwestii, pozostają bez wpływu na treść zaskarżonej decyzji. Na tym etapie postępowania nie można już bowiem uwzględnić zarzutów dotyczących wcześniejszej, ostatecznej decyzji DWINB, której wykonanie nie zostało wstrzymane ani przez organ administracji ani przez WSA we Wrocławiu.Co do zarzutów skarżącej kwestionujących ponownie próbę szczelności instalacji gazowej wskazaną w protokole z kontroli z dnia 5 listopada 2021 roku - co było już wcześniej podnoszone w odwołaniu od decyzji PINB nr 302/2022 z dnia 10 lutego 2022 roku - organ odwoławczy stwierdził, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy PINB pozyskał protokoły z kontroli szczelności instalacji gazowej z 26 lipca 2022 roku, z dnia 19 października 2022 roku i z dnia 30 grudnia 2022 roku potwierdzające jednoznacznie szczelność nowo wykonanej instalacji gazowej dla potrzeb lokalu nr [...] (za złączem gazomierza dla lokalu nr [...]) jak i szczelność istniejącej w budynku instalacji gazowej przed złączem gazomierza dla lokalu nr [...], na którym to odcinku dokonano wymiany zaworu odcinającego na kulowy. Niezasadne jest, wobec tego kwestionowanie zakresu protokołu z kontroli szczelności instalacji gazowej z 5 listopada 2021 r., skoro wykonane w późniejszym czasie próby szczelności potwierdzają szczelność instalacji.W konsekwencji, stwierdzając, że obowiązki wynikające z ostatecznej decyzji DWINB z 25 sierpnia 2021 r. zostały wykonane, organ odwoławczy uznał za zasadne zastosowanie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: kpa), tj. utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji.Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wywiodła skarżąca wnosząc o jego uchylenie.Skarżąca zawnioskowała o przeprowadzenie dowodów z: a/ dokumentacji zdjęciowej dotyczącej rozbudowy wcześniej zlikwidowanej instalacji gazowej w lokalu nr [...] - obie czynności (likwidacja instalacji i budowa nowej instalacji przez właścicieli lokalu nr [...] ) bez wymaganych zezwoleń - akta PINB i WDINB; b) wypisu z księgi wieczystej dla lokalu nr [...] (w aktach DWINB- jako załącznik do odwołania z dnia 22 maja 2023 r.) gdzie wykazano wszystkie pomieszczenia stanowiące odrębną własność lokalu mieszkalnego nr [...], którego wyłącznym właścicielem jest skarżąca.Skarżąca zarzuciła, że: 1/ organy w obu decyzjach nie dostosowały się do wskazań i zaleceń sądów wynikających z wyroków WSA z 28 stycznia 2020 r. oraz NSA z 29 września 2020 r.; 2/ dokonały błędnych ustalań co do historii instalacji gazowej dla lokalu nr [...] dotyczących likwidacji instalacji gazowej dla tego lokalu a następnie budowy nowej instalacji bez wymaganych zezwoleń przy bezpodstawnej akceptacji tych czynności przez PINB; 3/ w wyniku błędnie poczynionych wniosków, wydano szereg błędnych decyzji sprzecznych z w/w wydanymi wyrokami. Skarżąca w całości podtrzymała także zarzuty odwołania (wraz z załącznikami) od decyzji PINB z 22 maja 2023 r.W uzasadnieniu skarżąca wskazywała, że w uzasadnieniu organy pominęły fakt rezygnacji na przełomie lat 2006/2007 przez uczestników z instalacji gazowej i na tej podstawie dokonały błędnego opisu stanu faktycznego. Zignorowały przede wszystkim, że w obrębie piwnicy nr [...] nie ma wspólnego odcinka instalacji gazowej, gdyż piwnica nr [...] przynależy do lokalu nr [...] będącego własnością skarżącej, co potwierdza wyciąg z księgi wieczystej dla lokalu nr [...]. Zgodnie z tymi wyrokami instalacja nie może przechodzić przez pomieszczenia stanowiące integralną część lokalu skarżącej. Przeprowadzenie odcinka instalacji gazowej przez stanowiący przedmiot odrębnej własności lokal mieszkalny nr [...] w celu zapewnienia tego medium lokalowi mieszkalnemu nr [...] w tym budynku, wymaga ustanowienia odpłatnej służebności. Natomiast jeśli istnieje inne rozwiązanie, które umożliwia przeprowadzenie takiej instalacji z pominięciem pomieszczeń stanowiących przedmiot odrębnej własności to należy wziąć pod uwagę właśnie takie rozwiązanie. Tego nie uczyniły organy nadzoru budowlanego. Tymczasem w obrębie przedmiotowej nieruchomości istnieje bardzo proste rozwiązanie przeprowadzenia takiej instalacji poprzez wykonanie odrębnego przyłącza gazowego dla lokalu nr [...] a następnie podpięcie instalacji gazowej z nowego przyłącza gazowego bezpośrednio do kuchni lokalu nr [...] położonej na pierwszym piętrze budynku tj. dokładnie do pomieszczenia w którym dawna instalacja została zlikwidowana przez właścicieli lokalu nr [...] już w 2006/7 roku. Zdaniem skarżącej, właśnie taka czynność byłaby zgodna z wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu do wydanych prawomocnych w/w wyroków WSA i NSA . Dodatkowo podkreślono, że organ nadzoru budowlanego wielokrotnie przekroczył swoje uprawnienia stosując niedopuszczalne metody zmuszania skarżącej, jako strony postępowania, do przedłożenia dokumentów z próby szczelności instalacji oraz do przyznania się do popełnienia wykroczenia.Pismem z dnia 17 kwietnia 2024 r. skarżąca podtrzymując dotychczasowe stanowisko wniosła o przeprowadzenie dowodu z kolejnych załączonych do tego pisma dokumentów, które wskazywać miały przede wszystkim wytyczne powołanych wyżej wyroków.Na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2024 r. Sąd ogłosił postanowienie o zwieszeniu postępowania do czasu zakończenia postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zainicjowanego skargą kasacyjną skarżącej od wyroku WSA z dnia z dnia 21 czerwca 2022 r. II SA/Wr 495/21.Wyrokiem z dnia z dnia 24 czerwca 2025 r., sygn. akt II OSK 154/23 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną na opisany wyżej wyrok z dnia 21 czerwca 2022 r. W związku z powyższym postanowieniem z dnia 19 września 2025 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie.Przy piśmie procesowym z dnia 22 października 2025 r. skarżąca opisała postępowania przez sądem cywilnym i orzeczenia dotyczące zgody na dokonanie czynności przekraczających zwykły zarząd rzeczą wspólną, poinformowała o sprawie prowadzonej przez Prokuraturę Rejonową W. S. dotyczącą podejrzenia popełnienia przestępstwa polegającego na nieprawdziwym oświadczeniu uczestników o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz wniosła o zawieszenie postępowania sądowego z uwagi na to, że nie jest jeszcze znane stanowisko organów ściągania i sądu i nie są znane konsekwencje ich orzeczeń dla budowy instalacji gazowej. Zdaniem skarżącej od tych orzeczeń będzie zależało, czy uczestnicy w ogóle będą mogli posiadać instalację gazową i czy rury umieszczone na klatce schodowej będą mogły być wykorzystane.Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2025 r. Sąd , w oparciu o art. 125 § 1 pkt 1 ppsa odmówił zawieszenia postępowania.Na rozprawie w dniu 12 marca 2026 r. Sąd działając na podstawie art. 106 § 3 ppsa nie uwzględnił wniosków dowodowych zgłoszonych w skardze oraz w piśmie procesowym skarżącej z dnia 17 kwietnia 2024 r. Skarżąca oświadczyła, że podtrzymuje skargę oraz podniosła, że PINB nie wywiązał się z obowiązku rozważenia i przeanalizowania różnych możliwości przeprowadzenia instalacji gazowej, zgodnie z zaleceniami tutejszego Sądu zawartymi w wyroku ze stycznia 2020 r. Przedkładając oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowane wskazała, że nie są one zgodne ze stanem faktycznym. Ponadto skarżąca przedłożyła pismo P. z dnia 26 stycznia 2026 r. z którego wynikało, że przyłącze gazowe nie będzie przebiegać przez grunt stanowiący własność skarżącej oraz pismo PINB z dnia 5 marca 2026 r. dotyczące braku zasadności prowadzenia postępowania w sprawie robót budowlanych na przyłączu w części piwnicznej, jak również zawierające informację, że skarżąca zamontowała zawór odcinający na wewnętrznej instalacji gazowej dla lokalu numer [...] przebiegającej przez pomieszczenie piwniczne przynależne do jej lokalu. Z koeli uczestniczka postępowania wniosła o oddalenie skargi w całości.Po zamknięciu rozprawy skarżąca przedłożyła pismo z kolejną argumentacją podważającą legalność instalacji gazowej wykonanej przez uczestników, badania szczelności całej instalacji, podkreślając, że nie istnieje żaden wspólny odcinek instalacji gazowej na przedmiotowej nieruchomości.Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.Na wstępie wyjaśnienia wymaga, że na podstawie art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143 – dalej: p.p.s.a.), wojewódzki sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (które to zastrzeżenie nie ma zastosowania w niniejszej sprawie). Granice sprawy z kolei wytyczone są aktem, który jest przedmiotem skargi. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja dotycząca stwierdzenia wykonania obowiązku polegającego na doprowadzeniu samowolnie wykonanych robót budowlanych do stanu godnego z prawem. Zaznaczyć też trzeba, że zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm.), kontrola sądowa działalności administracji publicznej jest dokonywana pod względem zgodności z prawem. Przy czym nie każde naruszenia prawa – nawet jeśli zostanie stwierdzone – uprawnia Sąd do uchylenia zaskarżonego aktu. Przesłanki wyeliminowania skarżonego aktu z obrotu prawnego określa przepis art. 145 § 1 p.p.s.a., który stanowi, w punkcie 1 lit. a i c, że uchyleniu podlega akt, co do którego stwierdzone zostało naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy lub też naruszenie przepisów procesowych, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Dokonując kontroli zaskarżanej decyzji w granicach opisanych kompetencji, Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie opisanych wyżej naruszeń prawa nie stwierdził.Wskazać należy, że zaskarżona decyzja stanowi zakończenie postępowania naprawczego, które prowadzone było przez organy nadzoru budowlanego na podstawie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (dalej: Pb). W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że postępowanie naprawcze uregulowane w art. 51 Pb jest dwuetapowe, w którym w pierwszej kolejności organ nadzoru budowlanego nakłada na inwestora określone obowiązki na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 lub 3, po czym sprawdza, czy te obowiązki zostały wykonane i w zależności od tego wydaje odpowiednią decyzję na podstawie art. 51 ust. 3 albo art. 51 ust. 4 lub ust. 5 Pb. Drugi etap postępowania naprawczego – w którym wydana została zaskarżona decyzja – sprowadza się jedynie do sprawdzenia, czy nałożone na inwestora obowiązki zostały wykonane. W postępowaniu tym, w żadnym razie nie bada się więc kwestii samowoli budowlanej oraz zasadności i legalności nałożonych obowiązków (por. wyrok NSA z 19 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK 1499/14 i wyrok WSA w Kielcach z 29 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Ke 145/19 - dost. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).W niniejszej sprawie PINB – po ponownym rozpatrzeniu sprawy w wyniku decyzji kasatoryjnej DWINB – wydał decyzję na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 3 pkt 1 Pb, zgodnie z którym, po upływie terminu lub na wniosek inwestora, organ nadzoru budowlanego sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, i wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku.Zwrócić należy uwagę, że wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 lub 2 Pb, niezależnie od podjętych tam rozstrzygnięć, w jednym i drugim przypadku oznacza zakończenie postępowania naprawczego i załatwienie sprawy co do jej istoty w rozumieniu art. 104 k.p.a. Natomiast w odwołaniu od decyzji wydanej na podstawie wymienionych przepisów strony postępowania mogą kwestionować jedynie to, co było przedmiotem rozstrzygnięcia w zaskarżanej decyzji, nie mogą natomiast w odwołaniu tym podnosić zarzutów w stosunku do wcześniej wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb decyzji, od której również służyły środki zaskarżenia (odwołanie, skarga do sądu administracyjnego). Poza tym, w momencie wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 3 Pb, decyzja wydana na mocy art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb jest już ostateczna (prawomocna) i ewentualne jej wzruszenie jest możliwe jedynie w trybie postępowań nadzwyczajnych, to jest wznowienia postępowania czy stwierdzenia nieważności decyzji (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 13 listopada 2025 r., sygn. akt II SA/Gd 538/25, dost. jw. oraz A. Gliniecki (red.) Prawo budowlane. Komentarz, Warszawa 2016, s. 738).W niniejszej sprawie kwestia nałożenia obowiązku doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem oraz jego treści (przez którą należy rozumieć sposób wykonania instalacji gazowej), a więc decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb, została już prawomocnie, a więc definitywnie, rozstrzygnięta wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2025 r., sygn. akt II OSK 154/23 którym oddalona została skarga kasacyjna skarżącej od wyroku tutejszego Sądu oddalającego skargę na decyzję DWINB, którą utrzymana została w mocy decyzja PINB z dnia 26 maja 2021 r., nr 1312/2021. Zatem decyzja PINB, na mocy której skarżąca oraz uczestnicy zobowiązani zostali do wykonania brakującego odcinka instalacji gazowej zgodnie z opisem narzuconym przez organ nadzoru budowlanego - co należy szczególnie zaakcentować w związku z podnoszonymi przez skarżącą zarzutami - ma status prawomocnej.Co za tym idzie, zarzuty niedostosowania się do zaleceń w wyrokach o sygn. II SA/Wr 277/19 i II OSK 1440/20 nie dość, że nie mają racji bytu, gdyż kwestia ta została rozstrzygnięta prawomocnie wyrokiem NSA z dnia 24 czerwca 2025 r., sygn. akt II OSK 154/23, a nadto wykraczają poza granice niniejszej sprawy.W konsekwencji, na obecnym etapie, to jest badania zgodności z prawem decyzji stwierdzającej wykonanie obowiązku nałożonego decyzją z 2021 r., poza zakresem tej kontroli pozostają okoliczności związane z likwidacją przedmiotowej instalacji czy jej odtwarzania. Natomiast kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja jest wynikiem weryfikacji przez organy nadzoru budowlanego wykonania przez inwestorów (skarżącą i uczestników) nałożonych na nich obowiązków naprawczych, których zakres został w sposób ostateczny i precyzyjny określony w decyzji z 26 maja 2021 r.Przypomnieć należy, że obowiązek obejmował wykonanie nowej instalacji gazowej dla potrzeb lokalu nr [...] od istniejącego w piwnicy złącza gazomierza dla lokalu nr [...], przez klatkę schodową budynku, do pomieszczenia przedpokoju w tym lokalu. Końcówkę instalacji w przedpokoju mieszkania nr [...] należało szczelnie zaślepić i wykonać główną próbę szczelności wykonanej instalacji. Instalacja miała być poprowadzona zgodnie z wytycznymi dokładnie opisanymi w decyzji z użyciem wskazanych w niej materiałów. Ponadto PINB nakazał, wykonanie ww. robót pod nadzorem osoby posiadającej uprawnienia budowlane do kierowania robotami budowlanymi w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń gazowych oraz przynależącej do Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa. Zobligował też do pisemnego zawiadomienia o wykonaniu nakazanych robót załączając: oświadczenie osoby nadzorującej o ich wykonaniu zgodnie z decyzją, zasadami wiedzy technicznej i przepisami oraz protokół z głównej próby szczelności instalacji gazowej potwierdzający szczelność instalacji wykonanej na potrzeby lokalu nr [...] w ww. budynku.O zakończeniu robót zawiadomiła uczestniczka przedkładając wymaganą dokumentację, to jest oświadczenie osoby nadzorującej wykonanie robót o wykonaniu przedmiotowej instalacji gazowej zgodnie z wymogami decyzji, zasadami wiedzy technicznej i przepisami, protokół z głównej próby szczelności oraz protokół z przeglądu technicznego instalacji gazowej w mieszkaniu nr [...] należącego do uczestników.Organ I instancji przeprowadził w dniu 13 grudnia 2021 r. kontrolę wykonania nałożonego obowiązku stwierdzając, że wszystkie wytyczne, które zostały opisane w decyzji z dnia 26 maja 2021 r., zostały zrealizowane, co dokładnie opisał w protokole z kontroli oraz w uzasadnieniu decyzji. Dodatkowo, na skutek kasatoryjnej decyzji DWINB, uzupełnione zostały próby szczelności wszystkich odcinków przedmiotowej instalacji, wykonane na zlecenie przez P. oraz specjalistów z uprawnieniami w zakresie eksploatacji urządzeń i sieci gazowych.W konsekwencji stwierdzić należy, że całość robót budowlanych była nadzorowana przez osoby z odpowiednimi uprawnieniami, które poświadczyły prawidłowość wykonania prac w każdym aspekcie: zgodnie z wytycznymi PINB w prawomocnej decyzji z 26 maja 2021 r., zasadami wiedzy technicznej oraz obowiązującymi przypisami. Następnie ich wykonanie zostało skontrolowane przez pracowników PINB również posiadających wiedzę specjalną i odnotowane w protokole kontroli. Zaś wszystkie ustalenia, sposób wykonania robót, poprowadzenie instalacji w poszczególnych pomieszczeniach budynku, ustalenia dotyczące każdego etapu kontroli prób szczelności instalacji zostały dokładnie opisane w decyzji PINB, a następnie zaskarżonym do tutejszego Sądu rozstrzygnięciu DWINB.Nie można zatem zarzucić jakichkolwiek uchybień procesowych, który mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w tym naruszenia przepisów art. 7 i art. 77 § 1 kpa nakazujących dokonanie wszelkich niezbędnych ustaleń faktycznych celem załatwienia sprawy oraz zebranie i rozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. W ocenie Sądu zebrany w sprawie materiał dowodowy – wyżej już opisany - był wystraczający dla rozstrzygnięcia sprawy i poczynienia niezbędnych ustaleń faktycznych. Prawidłowo także organy obu instancji po dokonaniu oceny całości zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zgodnie z kryteriami swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa), stwierdziły konieczność podjęcia rozstrzygnięcia kończącego proces naprawczy.Przy czym jeszcze raz podkreślić należy, że w na obecnym etapie postępowania naprawczego rolą organów nadzoru budowlanego było wyłącznie sprawdzenie zgodności wykonania nałożonego obowiązku z wytycznymi zawartymi w decyzji, którą ten obowiązek nałożono. Słusznie w tym względzie zauważył DWINB, w oparciu o orzecznictwo sądowe, że w sytuacji stwierdzenia wykonania obowiązku nałożonego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Pb, organ nadzoru budowlanego nie ma możliwości wydania decyzji uznaniowej – brzmienie przepisu art. 51 ust. 3 Pb nie pozostawia tutaj swobody w podjęciu rozstrzygnięcia, lecz obliguje do wydania decyzji o określonej treści. Stwierdzając zatem, że wszystkie obowiązki nałożone na skarżącą i uczestników zostały wykonane, to nie było podstaw do wydania decyzji innej treści niż wynikająca z art. 51 ust. 3 pkt 1 Pb, który nakazuje stwierdzenie wykonania obowiązku. Nie ulega zatem wątpliwości, że w oparciu o prawidłowo i wyczerpująco ustalony stan faktyczny, organy nadzoru budowlanego zasadnie zastosowały powyższy przepis prawa materialnego.Odnosząc się do zarzutów skargi, Sąd stwierdził, w oparciu o argumentację przedstawioną na ich poparcie, że w istocie kwestionują one określony w decyzji z 26 maja 2021 r. sposób wykonania obowiązku – tj określony przez organ przebieg tej instalacji, jako ingerujący w prawo własności skarżącej. W tym skarżąca upatruje także niezastosowanie się przez organy do wytycznych wynikających z prawomocnego wyroku WSA z 28 stycznia 2020 r. oraz NSA z 29 września 2020 r.Zarzuty te z przyczyn wcześniej podanych nie mogą przynieść zamierzonego skutku. Jak już wyjaśniono na tym etapie kwestia oceny prawidłowości nałożonych obowiązków nie może już podlegać badaniu przez Sąd, tym bardziej, że została już ona prawomocnie przesądzona wyrokiem tut. Sądu z dnia 21 czerwca 2022 r. – co zostało szeroko opisane w części historycznej wyroku – oraz wyrokiem NSA z 24 czerwca 2025r., sygn. akt II OSK 154/23. Wyrok prawomocny wiąże zaś organy jak też strony postępowania (art. 170 ppsa). W tych wyrokach jednoznacznie stwierdzono zaś, że obowiązek wykonania spornego odcinka instalacji gazowej i jej przebieg określony w decyzjach organów nadzoru budowalnego jest zgodny z prawem. Dodatkowo, w wyroku WSA z dnia 21 czerwca 2022 r. wprost zostało przesądzone, że obie decyzje uwzględniają oceny prawne i wskazania sformułowane w prawomocnych wyrokach wydanych w sprawie a więc z wyrokach przywoływanych przez skarżącą.W tym stanie rzeczy, wobec braku stwierdzenia naruszeń procesowych lub materialnych, które nakazywałyby uchylenie zaskarżonego aktu, Sąd oddalił skargę w całości na podstawie art. 151 p.p.s.a..