sygn. I GSK 424/24 26 marca 2026 Naczelny Sąd Administracyjny

Wyrok - I GSK 424/24 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 26 marca 2026

Teza
Oddalono skargę kasacyjną. Celne prawo, VAT. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Smoleń Sędzia NSA Anna Apollo Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc (spr.) Protokolant asystent sędziego Michał Mazur po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. Sp. z o.o. w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 października 2023 r. sygn. akt III SA/Gd 208/23 w sprawie ze skargi F. Sp. z o.o. w O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 16 luOddalono skargę kasacyjną. Celne prawo, VAT. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Smoleń Sędzia NSA Anna Apollo Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc (spr.) Protokolant asystent sędziego Michał Mazur po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. Sp. z o.o. w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 października 2023 r. sygn. akt III SA/Gd 208/23 w sprawie ze skargi F. Sp. z o.o. w O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 16 lu
Najważniejsze informacje

W skrócie

Wynik oddalono skargę
Przedmiot skarga administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Typ sprawy sprawa administracyjna / kontrola aktu administracyjnego
Etap postępowanie administracyjne sądowe / skarga na decyzję lub akt
Tryb rozprawa
Tematy
skarga administracyjna kontrola administracyjna
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia 26 marca 2026
Sąd Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący Anna Apollo
Rozstrzygnięcie

Oddalono skargę kasacyjną

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Tomasz Smoleń Sędzia NSA Anna Apollo Sędzia NSA Beata Sobocha-Holc (spr.) Protokolant asystent sędziego Michał Mazur po rozpoznaniu w dniu 26 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. Sp. z o.o. w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 października 2023 r. sygn. akt III SA/Gd 208/23 w sprawie ze skargi F. Sp. z o.o. w O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 16 lutego 2023 r. nr 2201-IOC.4303.23.2022.MK w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego oraz określenie kwoty podatku od towarów i usług 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od F. Sp. z o.o. w O. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku 4 050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej zwany: WSA lub sądem I instancji) wyrokiem z 26 października 2023 r. sygn. akt III SA/Gd 208/23 oddalił skargę F. Sp. z o.o. w O. (dalej zwanej: skarżącą lub spółką) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej zwanego: Dyrektorem IAS lub organem II instancji) z 16 lutego 2023 r. nr 2201-IOC.4303.23.2022.MK w przedmiocie klasyfikacji taryfowej towaru, cła antydumpingowego oraz podatku od towarów i usług.Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła spółka, reprezentowana przez radcę prawnego, domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia oraz skierowania sprawy do ponownego rozpoznania przez sąd I instancji oraz zasądzenia od Dyrektora IAS na rzecz skarżącej kosztów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, w tym kosztów zastępstwa procesowego według spisu kosztów, który zostanie przedłożony na rozprawie, a w razie jego nieprzedłożenia – według norm przepisanych. Pismem z 9 lutego 2024 r. skarżąca wniosła także o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.Skarga kasacyjna została oparta na:I. naruszeniu prawa materialnego, tj.:1) art. 33 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiającego unijny kodeks celny (Dz. U. UE. L. 269.1; dalej zwanego: UKC) w zw. z art. 2 Konstytucji RP – przez niewłaściwe zastosowanie, na skutek przyjęcia, że zastosowany w zgłoszeniu celnym o numerze 20PL322080I1585686 kod towarów jest nieprawidłowy, chociaż jest on zgodny z posiadanymi przez spółkę decyzjami Dyrektora Izby Celnej w Warszawie w sprawie Wiążącej Informacji Taryfowej z 14 lutego 2017 r. nr PL-WIT-2017-00240 oraz Dyrektora IAS w Warszawie z 3 marca 2020 r. nr PL BTI WIT-2020-00347, które wiązały organy celne w stosunku do posiadacza decyzji w zakresie wskazanej w nich klasyfikacji towarowej;2) art. 1 ust. 2 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 2020/1427 z dnia 12 października 2020 r. rozszerzającego ostateczne cło antydumpingowe, nałożone rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2015/83 na przywóz glutaminianu monosodowego pochodzącego z Chińskiej Republiki Ludowej, na przywóz glutaminianu monosodowego w mieszaninie lub roztworze pochodzącego z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz.U.UE.L.2020.336.1; dalej zwanego: rozporządzeniem nr 2020/1427) w związku z art. 1 i art. 2 ust. 1 Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) nr 2020/230 z dnia 19 lutego 2020 r. wszczynającego dochodzenie dotyczące możliwego obejścia środków antydumpingowych wprowadzonych rozporządzeniem wykonawczym (UE) 2015/83 wobec przywozu glutaminianu monosodowego pochodzącego z Chińskiej Republiki Ludowej oraz poddające ten przywóz wymogowi rejestracji (Dz.U.UE.L.2020.47.9; dalej zwanego: rozporządzeniem nr 2020/230), art. 56 ust. 1 i ust. 2 lit. c) i h) UKC oraz art. 2 Konstytucji RP – przez ich niewłaściwe zastosowanie, na skutek przyjęcia, że zasadnym było naliczenie od towarów ujętych w zgłoszeniu celnym o numerze 20PL322080I1 585686 stawki cła antydumpingowego (A30) w wysokości 39,7%, pomimo że wskazane zgłoszenie nie podlegało obowiązkowi rejestracji, o którym mowa w art. 2 rozporządzenia 2020/230, w związku z czym nie jest obecnie dopuszczalne wsteczne pobranie cła antydumpingowego od towarów ujętych w tym zgłoszeniu;3) art. 33 ust. 2a w zw. z art. 30b ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 106, ze zm; dalej zwanej: u.p.t.u.) przez niewłaściwe zastosowanie, na skutek przyjęcia, że zasadnym było ustalenie różnicy między kwotą podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów w prawidłowej wysokości a kwotą podatku wykazaną w zgłoszeniu celnym o numerze 20PL322080I1585686, pomimo że kwota podatku w ww. zgłoszeniu została określona w prawidłowej wysokości;II. naruszeniu przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:1) art. 3 § 1 i § 2 pkt 1, art. 133 § 1, 134, 135, 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a., a to wszystko w związku z art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, ze zm.; dalej zwanej: o.p.) w zw. z art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1856, ze zm.; dalej zwanej: p.c.) oraz art. 2 Konstytucji RP i art. 33 ust. 1 i ust. 2 UKC przez wadliwą kontrolę zgodności z prawem działalności organów celnych i nieuchylenie zaskarżonych decyzji Dyrektora IAS w Gdańsku z 16 lutego 2023 r. (znak sprawy: 2201- lOC.4303.23.2022.MK), jak i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gdyni z 5 lipca 2022 r. (znak sprawy: 328000-COC-2.4303.48.2022.NJ/MW) oraz zaakceptowanie przez WSA w Gdańsku wadliwych ustaleń, stanowiących podstawę ww. decyzji, że organy celne przy rozpoznaniu niniejszej sprawy nie były związane w stosunku do skarżącej posiadanymi przez nią decyzjami Dyrektora IAS w Warszawie z 3 marca 2020 r. nr PL BTI WIT-2020-00347 oraz Dyrektora Izby Celnej w Warszawie w sprawie Wiążącej Informacji Taryfowej z 14 lutego 2017 r. nr PL-WIT-2017-00240, lecz tylko pierwszą z niech, chociaż decyzja Dyrektora IAS w Warszawie z 3 marca 2020 r. (określająca kod towaru: 38249993) została wydana – jak wyraźnie to wynika z jej treści – "w miejsce wiążącej informacji taryfowej numer PL-WIT-2017-00240 z 14.02.2017 r." (określającej kod towaru: TARIC 3824999390), a zatem również ta ostatnia decyzja kształtuje zakres związania, o którym mowa w art. 33 ust. 2 UKC, zaś odmienna interpretacja prowadzi do rażącego naruszenia zasady zaufania do działalności administracji publicznej;uchybienia te niewątpliwie miały istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziły do zaakceptowania przez WSA w Gdańsku wadliwej i niezgodnej z prawdą materialną podstawy faktycznej zaskarżonych decyzji, co też uniemożliwiło mu prawidłowe zastosowanie prawa materialnego;2) art. 134 § 1 i 135 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. przez nierozpoznanie i nieustosunkowanie się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze z 16 marca 2023 r., w tym w szczególności do – opisanego pod punktem 3 zarzutów skargi – zarzutu naruszenia art. 56 ust. 1 i ust. 2 lit. c) i h) UKC w zw. z art. 1 ust. 2 rozporządzenia w zw. z art. 2 ust. 1 rozporządzenia nr 2020/230, przez ich niewłaściwe zastosowanie i naliczenie od towarów ujętych w zgłoszeniu celnym o numerze 20PL322080I1585686 stawki cła antydumpingowego (A30) w wysokości 39,7%, pomimo że wskazane zgłoszenie nie podlegało obowiązkowi rejestracji, o którym mowa w art. 2 rozporządzenia 2020/230, w związku z czym nie jest obecnie dopuszczalne wsteczne pobranie cła antydumpingowego od towarów ujętych w tym zgłoszeniu; uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem – w ocenie skarżącego – wszechstronne rozważenie przez WSA w Gdańsku wszystkich zarzutów podniesionych w skardze niewątpliwie doprowadziłoby do jej uwzględnienia i uchylenia decyzji Dyrektora IAS w Gdańsku z 16 lutego 2023 r. (znak sprawy: 2201-lOC.4303.23.2022.MK), jak i poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Pomorskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Gdyni z 5 lipca 2022 r. (znak sprawy: 328000-COC-2.4303.48.2022.NJ/MW).Argumentację na poparcie powyższych zarzutów skarżąca kasacyjnie spółka przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ, reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości, zasądzenie na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, wobec czego podlega oddaleniu.Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że Sąd jest związany podstawami określonymi przez ustawodawcę w art. 174 p.p.s.a. i wnioskami skargi zawartymi w art. 176 p.p.s.a. Zatem to skarżący kasacyjnie w terminie 30 dni od dnia otrzymania wyroku sądu I instancji wraz z uzasadnieniem zakreśla zarzutami kasacyjnymi zakres tego postępowania. Z urzędu NSA bierze pod uwagę jedynie przesłanki nieważności postępowania, o których mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a. W okolicznościach sprawy jednak żadna z tych przesłanek nie zaistniała.Jak wynika z art. 193 p.p.s.a. (zdanie drugie), uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Przepis ten wyznacza granice, w jakich Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej. Wskazana regulacja – będąca przepisem szczególnym – modyfikuje normę zawartą w art. 141 § 4 p.p.s.a., stosowanym odpowiednio w związku z art. 193 (zdanie pierwsze) p.p.s.a., w ten sposób, że pozwala Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ograniczyć się do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, umożliwiając tym samym pominięcie tych elementów uzasadnienia wyroku, które nie są niezbędne dla wyjaśnienia istoty rozstrzygnięcia sądu kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że w rozpoznawanej sprawie przesłanka ta została spełniona.Nie zasługuje na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 33 ust. 1 i 2 rozporządzenia 952/2013 w zw. z art. 2 Konstytucji RP. Zgodnie z art. 33 ust. 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 (Unijny Kodeks Celny), decyzja w sprawie wiążącej informacji taryfowej (WIT) wiąże organy celne wyłącznie w zakresie klasyfikacji taryfowej określonej w tej decyzji i tylko w odniesieniu do towarów objętych formalnościami celnymi dokonanymi po dniu jej wejścia w życie.W realiach sprawy skarżąca powołuje się na dwie decyzje WIT – decyzję z 14 lutego 2017 r. oraz decyzję z 3 marca 2020 r. Nie budzi wątpliwości, że decyzja z 2017 r. utraciła moc obowiązującą przed datą dokonania zgłoszenia celnego (30 września 2020 r.). Tym samym nie mogła wywoływać skutków prawnych ani wiązać organów celnych. Prawidłowo zatem sąd I instancji uznał, że skarżąca nie mogła skutecznie się na nią powoływać. Natomiast decyzja z 3 marca 2020 r. wskazywała klasyfikację towaru na poziomie kodu CN (3824 99 93), nie zaś pełnego kodu TARIC (10-cyfrowego). W konsekwencji związanie organów celnych wynikające z tej decyzji obejmowało wyłącznie wskazany w niej zakres klasyfikacji. Nie było zatem dopuszczalne rozszerzanie jej skutków przez odwołanie się do treści wcześniejszej decyzji i "uzupełnianie" kodu do poziomu TARIC. A zatem nie można podzielić stanowiska skarżącej, jakoby użyte w decyzji sformułowanie "wydana w miejsce" oznaczało kontynuację pełnej treści poprzedniej decyzji. Każda decyzja WIT stanowi bowiem odrębny akt administracyjny o samodzielnym bycie prawnym i określonym zakresie związania.W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie doszło również do naruszenia zasady zaufania do państwa i prawa. Skarżąca nie mogła pozostawać w usprawiedliwionym przekonaniu co do prawidłowości zastosowanego kodu, skoro dysponowała aktualną decyzją WIT, która nie wskazywała kodu TARIC użytego w zgłoszeniu, a w dacie zgłoszenia obowiązywały już przepisy wprowadzające odrębny kod dla mieszanin glutaminianu monosodowego. Zasada zaufania nie może prowadzić do utrwalenia skutków działania sprzecznego z obowiązującym prawem ani do pominięcia jednoznacznych regulacji prawa unijnego.Także zarzuty naruszenia przepisów rozporządzeń nr 2020/1427 i nr 2020/230 oraz art. 56 UKC nie zasługują na aprobatę. Skarżąca opiera swoją argumentację na twierdzeniu, że zgłoszony przez nią kod TARIC (3824 99 93 90) nie był objęty zakresem rozporządzenia nr 2020/230, a więc przywóz nie podlegał obowiązkowi rejestracji. Stanowisko to pomija jednak zasadniczą okoliczność sprawy, tj. że zastosowany przez skarżącą kod był nieprawidłowy. Jak trafnie przyjęły organy celne oraz sąd I instancji, właściwym kodem dla importowanego towaru był kod TARIC 3824 99 93 89, obejmujący mieszaniny glutaminianu monosodowego zawierające co najmniej 50% tej substancji. To właśnie ten kod był objęty zakresem rozporządzenia nr 2020/230, a tym samym – obowiązkiem rejestracji. Nie można zaakceptować sytuacji, w której podmiot gospodarczy, przez zadeklarowanie nieprawidłowego kodu taryfowego, doprowadza do uniknięcia obowiązku rejestracji, a następnie powołuje się na brak tej rejestracji jako przesłankę wyłączającą możliwość nałożenia cła antydumpingowego. Prowadziłoby to do obejścia przepisów prawa unijnego oraz podważało skuteczność środków ochrony handlu.Nie jest trafny zarzut naruszenia zasady nieretroakcji. Prawo Unii Europejskiej dopuszcza możliwość nałożenia ostatecznego cła antydumpingowego z mocą wsteczną, w szczególności w sytuacji, gdy przywóz był objęty rejestracją lub gdy zachodzi potrzeba przeciwdziałania obchodzeniu środków antydumpingowych. W niniejszej sprawie brak formalnej rejestracji był konsekwencją nieprawidłowego działania skarżącej, co nie może prowadzić do wyłączenia stosowania przepisów przewidujących ochronę rynku unijnego.Zarzuty naruszenia przepisów postępowania również nie zasługują na uwzględnienie.Sąd I instancji prawidłowo przeprowadził kontrolę legalności zaskarżonych decyzji. Uzasadnienie wyroku spełnia wymogi określone w art. 141 § 4 p.p.s.a., zawiera bowiem wskazanie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz wyjaśnienie motywów rozstrzygnięcia. Wbrew twierdzeniom skarżącej, sąd odniósł się do istoty podnoszonych zarzutów, w tym do kwestii obowiązku rejestracji oraz dopuszczalności nałożenia cła antydumpingowego. Ewentualne braki szczegółowości uzasadnienia nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż stanowisko sądu w tych kwestiach jest jednoznaczne i poddaje się kontroli instancyjnej.Zarzut naruszenia przepisów ustawy o podatku od towarów i usług jest wtórny wobec zarzutów dotyczących prawidłowości ustalenia należności celnych. Skoro prawidłowo określono wysokość cła, to zgodnie z art. 30b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług prawidłowo ustalono również podstawę opodatkowania i kwotę podatku VAT.Wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej sprowadzają się w istocie do polemiki z prawidłowymi ustaleniami sądu I instancji oraz organów celnych. Skarżąca opiera swoją argumentację na nieuprawnionym rozszerzeniu skutków decyzji WIT oraz na przyjęciu nieprawidłowej klasyfikacji taryfowej towaru, co nie może odnieść zamierzonego skutku prawnego.Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji, oddalając skargę kasacyjną. O kosztach orzeczono zgodnie z art. 204 pkt 1 p.p.s.a..