Postanowienie - I OSK 1242/25 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 27 marca 2026
Teza
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji. Wstrzymanie wykonania aktu, Zasiłki celowe i okresowe. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku A.R. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej A.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 2043/24 w sprawie ze skargi A.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 18 lipca 2023 r., nr KOC/2543/Op/23 w przedmiocWstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji. Wstrzymanie wykonania aktu, Zasiłki celowe i okresowe. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku A.R. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej A.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 2043/24 w sprawie ze skargi A.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 18 lipca 2023 r., nr KOC/2543/Op/23 w przedmioc
Data orzeczenia
27 marca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Mariola Kowalska
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 20 grudnia 2024 r., sygn. akt I SA/Wa 2043/24 oddalił skargę A.R. (dalej "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 18 lipca 2023 r., nr KOC/2543/Op/23 w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia.Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył skarżący reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu.Skarżący, pismem z 17 marca 2026 r. złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Do wniosku załączył 3 upomnienia z 23 lutego 2026 r. wzywające go do uregulowania należności z tytułu zwrotu kosztów zasiłków okresowych przyznanych za okres od 1 września 2020 r. do 31 października 2021 r. oraz od 1 listopada 2021 r. do 30 listopada 2021 r. w kwotach odpowiednio 4923,00 zł oraz 116,50 zł, a także zasiłku celowego przyznanego od 1 września 2021 r. do 31 listopada 2021 r. w kwocie 3824,64 zł. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że łączna kwota należnego zobowiązania to ponad 8000 zł, zaś jego egzekucja może doprowadzić do nieodwracalnych skutków. Podniósł również, że jest osobą ciężko chorą i z tego powodu nie może podjąć żadnego zatrudnienia.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143, dalej "P.p.s.a."), sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części tego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Z wnioskiem takim można wystąpić także na etapie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wywołanym wniesieniem skargi kasacyjnej (art. 193 P.p.s.a.).Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu została powołana w celu ochrony tymczasowej przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłoby dla strony wywołać wykonanie takiego aktu, zanim zostanie on zbadany przez sąd administracyjny pod kątem jego legalności. Ochrona tymczasowa ma służyć temu, aby w okresie do rozpatrzenia skargi strona, z uwagi na skutki, jakie może wywołać wykonanie zaskarżonego aktu, nie poniosła znacznej szkody lub by nie doszło do wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków (zob. postanowienie NSA z 14 listopada 2018 r., sygn. akt II OZ 1129/18, CBOSA).Wniosek o wstrzymanie wykonania w rozpoznawanej sprawie dotyczy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z 18 lipca 2023 r. utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy orzekającą o uznaniu zasiłków celowych przyznanych skarżącemu od września 2020 r. do listopada 2021 r. za świadczenia nienależnie pobrane podlegające zwrotowi oraz zobowiązaniu skarżącego do zwrotu nienależnie pobranego świadczenia w łącznej wysokości 3208,64 zł.Dokonując oceny zasadności wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej Naczelny Sąd Administracyjny wziął pod uwagę przede wszystkim wysokość zobowiązania, do którego odnosi się zaskarżona decyzja, w kontekście sytuacji materialnej skarżącego ustalonej m.in. na podstawie dokumentów złożonych na potrzeby rozpoznania złożonego przez niego wniosku o przyznanie prawa pomocy, które finalnie zostało przyznane w zakresie ustanowienia adwokata. Z dokumentacji tej wynika, że miesięczny dochód skarżącego wynosi łącznie 1130 zł. Stałe koszty utrzymania koniecznego wynoszą 400 zł – opłaty mieszkania komunalnego oraz 150 zł - zakup lekarstw. Nie ulega zatem wątpliwości, że po potrąceniu ww. kosztów utrzymania koniecznego, na życie miesięcznie pozostaje kwota 580 zł. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wykonanie zaskarżonej decyzji przy uwzględnieniu kwoty zobowiązania nałożonego na skarżącego (3208,64 zł), a także jak wynika z dołączonych do wniosku innych upomnień związanych ze zwrotem należności (na kwotę blisko 9000 zł) i niewielkich dochodów skarżącego, w szczególności po zestawieniu ich z kosztami życia, może spowodować realne zagrożenie dla egzystencji skarżącego, pozbawiając go środków na pokrycie podstawowych potrzeb życiowych. Przedstawione powyżej okoliczności stanowią wystarczającą podstawę do zastosowania ochrony tymczasowej.Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.., orzekł jak w sentencji.