Postanowienie - III SAB/Gd 579/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - z dnia 27 marca 2026
Teza
Odrzucono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędzia WSA Janina Guść (sprawozdawca), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 marca 2026 r. sprawy ze skargi K. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na bezczynność Komendanta Placówki Straży Granicznej we Władysławowie im. gen. Józefa Hallera w sprawie rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zastrzeżeń do proOdrzucono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędzia WSA Janina Guść (sprawozdawca), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 27 marca 2026 r. sprawy ze skargi K. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w G. na bezczynność Komendanta Placówki Straży Granicznej we Władysławowie im. gen. Józefa Hallera w sprawie rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zastrzeżeń do pro
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
odrzucono środek zaskarżenia
Typ sprawy
ubezpieczenia społeczne / organ rentowy
Tryb
posiedzenie niejawne
Tematy
ubezpieczenia społeczne
ZUS
Role w sprawie
organ rentowy / ZUS
Data orzeczenia
27 marca 2026
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Przewodniczący
Jacek Hyla
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę
UZASADNIENIE
K. Spółka z o.o. z siedzibą w G., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Komendanta Placówki Straży Granicznej im. gen. Józefa Hallera we Władysławowie w przedmiocie rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zastrzeżeń do protokołu legalności zatrudnienia cudzoziemców.Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 10d ust. 24 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (t.j.: Dz. U. z 2025 r. poz. 914 ze zm.) oraz art. 37 i 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2025 r. poz. 1691), powoływanej dalej jako "k.p.a."Wobec powyższego Spółka wniosła o:1. stwierdzenie, że Komendant Placówki Straży Granicznej im. gen. Józefa Hallera we Władysławowie znajduje się w bezczynności polegającej na nierozpoznaniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zastrzeżeń do protokołu kontroli z dnia 22 sierpnia 2025 r., złożonego wraz z zastrzeżeniami w dniu 7 listopada 2025 r.,2. zobowiązanie organu do:a. niezwłocznego rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zastrzeżeń do protokołu kontroli z dnia 22 sierpnia 2025 r., z uwzględnieniem przesłanek art. 58 k.p.a. tj.: oceny braku winy K. Spółki z o.o. w uchybieniu siedmiodniowego terminu, odniesienia do argumentów dotyczących wadliwego doręczenia przesyłki, odniesienia do przedłożonych dowodów (skany koperty, obraz pisma przez ePUAP),b. wydania formalnego postanowienia w przedmiocie przywrócenia lub odmowy przywrócenia terminu, zawierającego pełne uzasadnienie faktyczne i prawne,c. rozpatrzenia zastrzeżeń po uprzednim przywróceniu terminu – jeśli organ przychyli się do argumentów o braku winy – lub pozostawienia zastrzeżeń bez rozpatrzenia – jeśli organ odmówi przywrócenia terminu.Ponadto skarżąca wniosła o dopuszczenie dowodu ze znajdujących się w aktach sprawy dokumentów tj.: oryginału protokołu kontroli z dnia 22 sierpnia 2025 r., skanu koperty z przesyłką zawierającą protokół, ewidencji przesyłek w Placówce SG, dokumentów potwierdzających datę doręczenia przesyłki, zastrzeżeń do protokołu kontroli złożonych 7 listopada 2025 r., odpowiedzi organu z dnia 18 listopada 2025 r., ponaglenia złożonego 25 listopada 2025 r.W odpowiedzi na skargę organ przedstawił stan faktyczny sprawy i wyjaśnił, że postępowanie organu uprawnionego do przeprowadzenia kontroli legalności powierzenia pracy cudzoziemcom nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu art. 1 pkt 1-6 k.p.a. Organ podkreślił, że przepisy Prawa przedsiębiorców regulujące kwestie kontroli działalności gospodarczej (rozdział 5) regulują podejmowany przez organ kontroli zorganizowany ciąg działań, których przedmiotem jest wyłącznie ocena prawidłowości działalności gospodarczej, nie zaś załatwienie sprawy wymienionej w art. 1 pkt 1-6 k.p.a. Jako, że w przypadku kontroli zatrudnienia nie mamy do czynienia z postępowaniem administracyjnym w rozumieniu k.p.a., a z czynnościami przeprowadzanymi przez kontrolującego względem kontrolowanego na podstawie okazanych upoważnień, to bezspornym jest że kontrolowany nie ma statusu strony takiego postępowania, zatem nie przysługują mu uprawnienia strony postępowania, takie jak np. prawo do przywrócenia terminu na wniesienie zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole kontroli.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:Merytoryczną ocenę skargi wniesionej do sądu administracyjnego poprzedza analiza dopuszczalności takiej skargi, z punktu widzenia objętej zakresem normowania ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143, ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a., kognicji sądu administracyjnego do orzekania w sprawie.Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych reguluje art. 3 p.p.s.a., zgodnie z którym, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 p.p.s.a.).Przedmiot skargi do sądu administracyjnego został ściśle określony przepisami prawa. Sąd administracyjny kontroluje legalność działalności organów administracji publicznej sprawowanej m.in. we władczych formach wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a. Chodzi tu o: decyzje administracyjne (pkt 1), określone postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym (pkt 2), a także w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym (pkt 3), inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4).Ponadto sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w ww. przypadkach w określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (por. art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). oraz skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (por. art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a.).Zgodnie z powyższym, zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej jest dopuszczalne zasadniczo w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów lub czynności. Innymi słowy, z bezczynnością organu administracji publicznej, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., mamy do czynienia tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu albo nie podjął stosownej czynności. Ponadto bezczynność może być związana z brakiem podejmowania czynności w ramach postępowania administracyjnego lub podatkowego - art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. (zob. wyrok WSA w Warszawie z 19 lutego 2004 r. sygn. akt II SAB 259/03).Skarga na bezczynność dopuszczalna jest jedynie w odniesieniu do tych aktów lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego i nie może ona dotyczyć innych czynności.Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy organ ma obowiązek podjąć działania w formie określonej prawem i w terminie określonym przez prawo i tego nie czyni.Zgodnie z regulacją art. 10d ust. 17 ustawy o Straży Granicznej, skarżąca, przed podpisaniem protokołu, w terminie 7 dni od daty przedstawienia jej protokołu mogła zgłosić zastrzeżenia co do ustaleń w nim zawartych, przy czym odmowa podpisania protokołu kontroli przez kontrolowanego nie stanowi przeszkody do podpisania go przez kontrolującego oraz pozostawienia kontrolowanemu kopii protokołu (art. 10d ust. 18 ustawy o Straży Granicznej).Ustawa o Straży Granicznej nie przewiduje sposobu rozstrzygnięcia przez organ zastrzeżeń.W rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 20 lutego 2009 r. w sprawie przeprowadzania przez funkcjonariuszy Straży Granicznej kontroli legalności wykonywania pracy przez cudzoziemców, prowadzenia działalności gospodarczej przez cudzoziemców oraz powierzania wykonywania pracy cudzoziemcom (Dz.U. z 2009 r. poz. 36 nr 284), wydanym na podstawie art. 10d ust. 25 ustawy o Straży Granicznej, we wzorze druku protokołu przewidziano ustosunkowanie się przez organ do wniesionych przez stronę zastrzeżeń.Odniesienie się organu do wniesionych zastrzeżeń dotyczy opisu stanu faktycznego ustalonego w trakcie kontroli. Ustosunkowanie to nie ma charakteru aktu władczego i nie skutkuje nabyciem lub utratą przez stronę jakichkolwiek uprawnień. Kwestia tych uprawnień będzie rozstrzygana dopiero w postępowaniu administracyjnym wszczętym w wyniku ustaleń kontroli.Rozpatrzenie zastrzeżeń przez inspektora kontroli zamyka kontrolny etap postępowania. Na etapie rozpoznania zastrzeżeń nie dochodzi jednak do stwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa.Skutkiem braku zastrzeżeń do protokołu jest stwierdzenie, że strona nie kwestionuje ustaleń protokołu. Nie wyklucza to jednak w przyszłości możliwości kwestionowania ustalonego przez organ w toku postępowania administracyjnego stanu faktycznego ustalonego w oparciu o treść protokołu.Zawarte w protokole ustalenia pokontrolne mogą stanowić podstawę faktyczną do wydania decyzji. Strona, która nie zgadza się z dokonanymi w protokole ustaleniami, na podstawie których wydana zostanie decyzja, będzie mogła wnieść od niej środek odwoławczy.Pismo w przedmiocie informacji o sposobie rozpatrzenia zastrzeżeń do protokołu kontroli nie jest aktem i czynnością, o których traktuje art. 3 § 2 p.p.s.a.W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazywano już, że rozpatrzenie zastrzeżeń nie jest aktem władczej ingerencji organu i nie podlega egzekucji administracyjnej, zatem nie podlega kontroli sądów administracyjnych Akt ze sfery postępowania kontrolnego nie może być przedmiotem zaskarżenia (por.: postanowienie WSA w Poznaniu z dnia 8 kwietnia 2015 r. sygn. akt I SA/Po 469/15, w Rzeszowie z dnia 14 maja 2015 r. sygn. akt I SA/Rz 395/15, postanowienie NSA z dnia 26 października 2011 r. sygn. akt II GSK 2111/11).W niniejszej sprawie oceny wymagało, czy organ jest zobligowany do wydania postanowienia rozpoznającego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zastrzeżeń.Wskazany wyżej charakter rozpoznania zastrzeżeń wyklucza interpretację normy art. 10d pkt 24 ustawy o Straży Granicznej, zgodnie z którą do złożenia zastrzeżeń po terminie znajduje zastosowanie instytucja przywrócenia terminu przewidziana w art. 58 k.p.a.Zgodnie z art. 58 § 1 i 2 k.p.a.§ 1. W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.§ 2. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin.Instytucja przywrócenia terminu, ze swej istoty służy wyeliminowaniu negatywnych dla stron konsekwencji, wynikających z niedochowania przez nie terminów procesowych. Instytucja ta nie ma zastosowania w sytuacjach gdy niedochowanie terminu nie wywoła dla strony negatywnych konsekwencji w zakresie jej uprawnień.Termin do złożenia zastrzeżeń do protokołu kontroli nie jest terminem podlegającym przywróceniu. Nie jest to bowiem termin procesowy, z którego upływem ustawa wiąże negatywne skutki w postaci utraty przez stronę uprawnień.W orzecznictwie uznano za niedopuszczalną skargę na informację o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia zastrzeżeń do protokołu kontroli prowadzonej przez ZUS (por. wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 1 września 2022 r. sygn. akt II SA/Go 405/22).Za niedopuszczalną uznać także należy skargę na bezczynność w ustosunkowaniu się przez organ do zastrzeżeń do protokołu kontroli. Wbrew stanowisku strony skarżącej, organ nie miał obowiązku rozpoznania złożonego wniosku postanowieniem przewidzianym w art. 59 § 1 k.p.a.Na marginesie wskazać należy, że w niniejszej sprawie organ rozpoznał wniesione przez skarżącą zastrzeżenia do protokołu, ustosunkowując się do nich pismem z dnia 1 grudnia 2025 r. (k. 25), w którym organ uznał zastrzeżenia za niezasadne. Uchybienie terminu nie wywołało zatem dla strony żadnych negatywnych skutków także w sferze pozaprocesowej (faktycznej).Biorąc pod uwagę powyższe, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., odrzucił skargę stwierdzając, że sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl.Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl.