Postanowienie - III OZ 222/26 - Naczelny Sąd Administracyjny - z dnia 2 czerwca 2026
Teza
Uchylono zaskarżone postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 grudnia 2025 r., sygn. akt III SA/Lu 505/25 odrzucające zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 29 października 2025 r., sygn. akt III SA/Lu 505/25 o odmowie wstrzymania wykonania postUchylono zaskarżone postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Przemysław Szustakiewicz (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 grudnia 2025 r., sygn. akt III SA/Lu 505/25 odrzucające zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 29 października 2025 r., sygn. akt III SA/Lu 505/25 o odmowie wstrzymania wykonania post
Data orzeczenia
2 czerwca 2026
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Przewodniczący
Przemysław Szustakiewicz
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, postanowieniem z 3 grudnia 2025 r., sygn. akt III SA/Lu 505/25, odrzucił zażalenie na postanowienie WSA w Lublinie z 29 października 2025 r., którym odmówiono wstrzymania wykonania postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z 13 sierpnia 2025 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania. Sąd I instancji wskazał, że zażalenie zostało wniesione po upływie terminu do jego złożenia.Skarżąca, nie zgadzając się z powołanym postanowieniem z 3 grudnia 2025 r., wniosła zażalenie.Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.Przepisy art. 194 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ꟷ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143, ze zm., dalej: P.p.s.a.) precyzyjnie wskazują przypadki, w których stronie przysługuje zażalenie do NSA. Ponadto zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego (art. 194 § 4 P.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 194 § 3 P.p.s.a. zażalenie powinno czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie, jak również zwięzłe uzasadnienie zażalenia. Stosownie do art. 194 § 2 P.p.s.a. zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia.Przywołany przepis art. 194 P.p.s.a. wskazuje, że zażalenie jest środkiem prawnym znacznie mniej sformalizowanym niż skarga kasacyjna. Obowiązek odpowiedniego stosowania przepisów o skardze kasacyjnej, w myśl art. 197 § 2 P.p.s.a., powinien być realizowany z uwzględnieniem odmiennego charakteru zażalenia. Za bardziej liberalnym podejściem do wymogów, jakie powinno spełniać zażalenie, w stosunku do wymogów stawianych skardze kasacyjnej, przemawia np. fakt, że przepisy o postępowaniu zażaleniowym nie wymagają wskazania podstaw zażalenia, o których mowa w art. 174 i art. 176 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 18 lutego 2015 r., sygn. akt I OZ 111/15). Wymogi wprost wskazane w art. 194 P.p.s.a. odnoszą się do: przypadków, kiedy stronie przysługuje prawo do wniesienia zażalenia; przymusu adwokacko-radcowskiego tylko odnośnie zażaleń, których przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej; wymogów formalnych samego pisma; zawarcia wniosku o zmianę lub uchylenie zaskarżanego postanowienia wraz ze zwięzłym uzasadnieniem oraz konieczności zachowania siedmiodniowego terminu do wniesienia zażalenia. Podkreślić należy, że przepisy art. 194 P.p.s.a. nie przewidują żadnych innych wymogów, którym wnoszący zażalenie musi zadośćuczynić. Przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ‒ w przypadku wnoszenia zażalenia ‒ nie wskazują wprost na obowiązek, o którym mowa w art. 177 § 1 P.p.s.a., tj. wnoszenia środka zaskarżania do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie. Obowiązek, przewidziany w art. 177 § 1 P.p.s.a., ustawodawca odnosi tylko do skargi kasacyjnej.Bezspornym jest, że postanowienie z 29 października 2025 r. zostało odebrane przez skarżącą osobiście 3 listopada 2025 r., a więc siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia na to postanowienie upływał 10 listopada 2025 r. Zażalenie zostało nadane przez skarżącą 7 listopada 2025 r. bezpośrednio na adres NSA. Zażalenie strony spełniało wszystkie wymogi wskazane w art. 194 P.p.s.a.: czyniło zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym, zawierało wskazanie zaskarżonego postanowienia i wniosek o jego zmianę lub uchylenie oraz zwięzłe uzasadnienie, a także zostało wniesione w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia. Nie sposób zgodzić się z WSA w Lublinie, który uznał, że przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie dopuszczają możliwości wniesienia zażalenia bezpośrednio do NSA, a więc z pominięciem wojewódzkiego sądu administracyjnego. Jest to bowiem wprowadzenie dodatkowego wymogu, którego w art. 194 P.p.s.a, ustawodawca nie wymienił.Mając zatem na uwadze okoliczności przedmiotowej sprawy oraz konstytucyjne prawo do sądu zagwarantowane jednostce w art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji, ale także w art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności sporządzonej w Rzymie z dnia 4 listopada 1950 r. (Dz.U. z 1993 r., nr 61, poz. 284, ze zm.), uznać należy, że nie powinno się zamykać skarżącej drogi do sądu i możliwości dochodzenia swych praw.Naczelny Sąd Administracyjny, z uwagi na powyższe, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak sentencji.., orzekł jak sentencji.