Wyrok SN z 22 lutego 2001, sygn. III RN 70/00
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
oddalono rewizję nadzwyczajną
Przedmiot
skarga w sprawie decyzji podatkowej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych
Typ sprawy
sprawa administracyjna podatkowa
Etap
rewizja nadzwyczajna od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego przed Sądem Najwyższym
Tematy
skarga administracyjna
organ podatkowy
podatek dochodowy od osób fizycznych
kontrola administracyjna
Role w sprawie
organ podatkowy
Data orzeczenia
22 lutego 2001
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych, Wydział III
Przewodniczący
SSN Andrzej Wasilewski
Podstawa prawna
III RN 70/00
Dla skuteczności doręczenia pisma sądowego w trybie art. 44 KPA nie-
zbędne jest zawiadomienie adresata o złożeniu pisma na okres siedmiu dni we
wskazanym urzędzie pocztowym.
Przewodniczący SSN Andrzej Wasilewski, Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski
(sprawozdawca), Andrzej Wróbel.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2001 r. sprawy ze skargi
Barbary i Marka J. na dwie decyzje Izby Skarbowej w R. [...] w przedmiocie określe-
nia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za lata 1992-1994, na
skutek rewizji nadzwyczajnej Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego w War-
szawie [...] od postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z
dnia 17 września 1999 r. [...]
o d d a l i ł rewizję nadzwyczajną.
U z a s a d n i e n i e
Postanowieniem z dnia 17 września 1999 r. Naczelny Sąd Administracyjny
odrzucił skargę Barbary i Marka J. Podstawę tego postanowienia stanowi art. 27 ust.
2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74,
poz. 368 ze zm.), którego zastosowanie wynika z powołanych w uzasadnieniu posta-
nowienia następujących okoliczności. NSA wezwał skarżących do uiszczenia obo-
wiązującej opłaty sądowej (wpisu) w terminie siedmiodniowym z rygorem odrzucenia
skargi w razie nieuzupełnienia tego braku w wyznaczonym terminie. Wezwanie to
zostało skarżącym doręczone (w trybie określonym w art. 44 KPA) w dniu 3 czerwca
1999 r. Po stwierdzeniu, że skarżący nie uiścili opłaty w wyznaczonym terminie
skarga podlegała odrzuceniu.
Od powyższego postanowienia Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego
wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając rażące naruszenie: 1) art. 44 KPA w
2
związku z art. 59 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym i art. 45 ust. 1 Kons-
tytucji, 2) art. 27 ust. 2 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
W uzasadnieniu rewizji nadzwyczajnej podniesiono, że NSA wadliwie ocenił
„dowód doręczenia z dnia 27 maja 1999 r.”, w którym nie ma wskazania miejsca od-
bioru pisma. Wobec braku odpowiedniego pouczenia adresata o miejscu złożenia
pisma – zdaniem wnoszącego rewizję nadzwyczajną – NSA nie miał podstawy do
uznania, że doręczenie zostało dokonane w trybie art. 44 KPA, a w tej sytuacji od-
rzucenie skargi zamknęło skarżącym drogę sądową w ich sprawie (art. 45 ust. 1
Konstytucji).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Ma oczywiście rację Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego, wywodząc
w uzasadnieniu rewizji nadzwyczajnej, że skuteczność tak zwanego doręczenia zas-
tępczego zależy od zachowania wszystkich warunków takiego doręczenia, które zos-
tały określone w art. 44 KPA. W szczególności niezbędne jest, ażeby adresat został
zawiadomiony, w tym przypadku przez umieszczenie zawiadomienia w skrzynce na
korespondencję jego mieszkania, iż pismo składa się na okres siedmiu dni w okreś-
lonym urzędzie pocztowotelekomunikacyjnym. Wbrew natomiast zarzutom rewizji
nadzwyczajnej brak jest uzasadnionych podstaw do przyjęcia, że Naczelny Sąd Ad-
ministracyjny w zaskarżonym postanowieniu nie dostrzegł podniesionych warunków i
konsekwencji zastosowania art. 44 KPA. Jeżeli za rewizją nadzwyczajną przyjmie
się, że podstawę ustaleń w przedmiotowej kwestii stanowi znajdujący się w aktach
sprawy tak zwany dowód doręczenia, to należy stwierdzić, że w dokumencie tym
zostały zaświadczone okoliczności, że doręczyciel nie zastał adresata w domu, że
zawiadomienie o umieszczeniu przesyłki w urzędzie pocztowym zostało umieszczo-
ne w należącej do adresata skrzynce na korespondencję oraz że przesyłki tej nie
podjęto w terminie. Wszystkie te informacje pochodzą od właściwego urzędu pocz-
towego i znajdują się na dokumencie skierowanym do NSA jako nadawcy przesyłki.
Jest to tak zwane zwrotne potwierdzenie odbioru, w tym wypadku dokument, który
został wypełniony wobec niezastania adresata w jego mieszkaniu oraz nieodebrania
przesyłki z właściwego urzędu pocztowego i – co szczególnie istotne, dla rozważanej
kwestii – chodzi tu o dokument, który nie był skierowany do adresata lecz bezpo-
średnio do Sądu. W tych okolicznościach nie jest przekonywający zasadniczy argu-
3
ment rewizji nadzwyczajnej jakoby z tego, że w przedmiotowym, a skierowanym do
Sądu dokumencie nie zaznaczono miejsca, w którym umieszczono przesyłkę wynika,
że o tym miejscu (pocztowym urzędzie odbiorczym) nie został zawiadomiony
adresat. Należy raczej uważać, że informując Sąd o zawiadomieniu adresata o zło-
żeniu pisma w urzędzie pocztowym, urząd pocztowy zaświadczył w ten sposób, że
zostało dokonane zawiadomienie zgodnie z wymaganiami, w tym zgodnie z wymie-
nionym w rewizji nadzwyczajnej § 47 ust. 1 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia
15 marca 1996 r. w sprawie warunków korzystania z usług pocztowych o charakterze
powszechnym (Dz.U. Nr 40, poz. 173 ze zm.). W każdym razie w rewizji nadzwy-
czajnej nie wskazano, że w świetle zebranego w sprawie materiału istnieją podstawy
do zakwestionowania dokumentu stwierdzającego zawiadomienie adresata o tym, że
przesyłka została złożona w urzędzie pocztowym.
Skoro rewizja nadzwyczajna nie podważyła podstawy faktycznej, a w konse-
kwencji także podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia, to podlegała oddale-
niu (art. 39312
KPC w związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Ko-
deksu postępowania cywilnego – Dz.U. Nr 43, poz. 189).
========================================. Jeżeli za rewizją nadzwyczajną przyjmie
się, że podstawę ustaleń w przedmiotowej kwestii stanowi znajdujący się w aktach
sprawy tak zwany dowód doręczenia, to należy stwierdzić, że w dokumencie tym
zostały zaświadczone okoliczności, że doręczyciel nie zastał adresata w domu, że
zawiadomienie o umieszczeniu przesyłki w urzędzie pocztowym zostało umieszczo-
ne w należącej do adresata skrzynce na korespondencję oraz że przesyłki tej nie
podjęto w terminie. Wszystkie te informacje pochodzą od właściwego urzędu pocz-
towego i znajdują się na dokumencie skierowanym do NSA jako nadawcy przesyłki.
Jest to tak zwane zwrotne potwierdzenie odbioru, w tym wypadku dokument, który
został wypełniony wobec niezastania adresata w jego mieszkaniu oraz nieodebrania
przesyłki z właściwego urzędu pocztowego i – co szczególnie istotne, dla rozważanej
kwestii – chodzi tu o dokument, który nie był skierowany do adresata lecz bezpo-
średnio do Sądu. W tych okolicznościach nie jest przekonywający zasadniczy argu-
3
ment rewizji nadzwyczajnej jakoby z tego, że w przedmiotowym, a skierowanym do
Sądu dokumencie nie zaznaczono miejsca, w którym umieszczono przesyłkę wynika,
że o tym miejscu (pocztowym urzędzie odbiorczym) nie został zawiadomiony
adresat. Należy raczej uważać, że informując Sąd o zawiadomieniu adresata o zło-
żeniu pisma w urzędzie pocztowym, urząd pocztowy zaświadczył w ten sposób, że
zostało dokonane zawiadomienie zgodnie z wymaganiami, w tym zgodnie z wymie-
nionym w rewizji nadzwyczajnej § 47 ust. 1 rozporządzenia Ministra Łączności z dnia
15 marca 1996 r. w sprawie warunków korzystania z usług pocztowych o charakterze
powszechnym (Dz.U. Nr 40, poz. 173 ze zm.). W każdym razie w rewizji nadzwy-
czajnej nie wskazano, że w świetle zebranego w sprawie materiału istnieją podstawy
do zakwestionowania dokumentu stwierdzającego zawiadomienie adresata o tym, że
przesyłka została złożona w urzędzie pocztowym.
Skoro rewizja nadzwyczajna nie podważyła podstawy faktycznej, a w konse-
kwencji także podstawy prawnej zaskarżonego postanowienia, to podlegała oddale-
niu (art. 39312
KPC w związku z art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Ko-
deksu postępowania cywilnego – Dz.U. Nr 43, poz. 189).
========================================