Postanowienie - I SAB/Op 133/25 - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu - z dnia 31 grudnia 2025
Teza
Odrzucono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. G. na bezczynność Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Opolu w przedmiocie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia postanawia odrzucić skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia 18 listopada 2025 r., T. G. (zwany dalej także skarżącym), wniósł do WojOdrzucono skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik po rozpoznaniu w dniu 31 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. G. na bezczynność Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Opolu w przedmiocie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji ustalającej poziom potrzeby wsparcia postanawia odrzucić skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia 18 listopada 2025 r., T. G. (zwany dalej także skarżącym), wniósł do Woj
Najważniejsze informacje
W skrócie
Wynik
odrzucono środek zaskarżenia
Typ sprawy
sprawa cywilna
Etap
zażalenie
Tryb
posiedzenie niejawne
Role w sprawie
apelujący / skarżący
Data orzeczenia
31 grudnia 2025
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Przewodniczący
Elżbieta Kmiecik
Podstawa prawna
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 18 listopada 2025 r., T. G. (zwany dalej także skarżącym), wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na bezczynność Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Opolu (zwanego dalej organem), polegającą na niepodejmowaniu działań przez organ w sprawie odwołania skarżącego z dnia 6 października 2025 r. na decyzję [...] (znak sprawy [...]), zmierzających do wydania orzeczenia w określonym przepisami terminie.W wykonaniu zarządzenia z dnia 3 grudnia 2025 r. Przewodniczącej Wydziału I tut. Sądu, wezwano skarżącego - do usunięcia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, braków formalnych skargi przez wskazanie numeru PESEL skarżącego.Jednocześnie pouczono, że nieusunięcie braków formalnych skargi w terminie spowoduje odrzucenie skargi art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.) - dalej zwanej: p.p.s.a.Ponadto Sąd wezwał skarżącego do wykazania, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.), że przed wniesieniem skargi, wniósł on ponaglenie do właściwego organu i w tym celu wezwano do nadesłania kopii ponaglenia wystosowanego przed wniesieniem skargi wraz z dowodem potwierdzającym jego wniesienie (np. dowód nadania na poczcie lub prezentata z datą wpływu do organu).Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 10 grudnia 2025 r., co obrazuje pocztowe potwierdzenie odbioru przesyłki (por. k-19 akt sądowych).W odpowiedzi na powyższe, skarżący w piśmie z dnia 15 grudnia 2025 r., nadanym przesyłką pocztową w dniu 15 grudnia 2025 r. (data stempla na kopercie), wskazał swój numer PESEL. Ponadto, skarżący dołączył do akt sądowych swoje pismo z dnia 6 października 2025 r. nazwane "odwołanie".W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie z uwagi na niespełnienie wymogu art. 52 § 1 p.p.s.a., a to wobec niewyczerpania trybu zaskarżenia. W ocenie organu, skarżąc bezczynność organu w niniejszej sprawie, skarżący nie dopełnił warunku formalnego wynikającego z art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2025 r. poz. 1691) - dalej zwanej k.p.a., czyli nie wniósł zażalenia do organu wyższego stopnia w stosunku do skarżonego organu, tj. Biura Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych. W odniesieniu do zaistniałego stanu faktycznego sprawy, organ podniósł także, że zgodnie z obowiązującymi przepisami dotyczącymi wydawania decyzji ustalających poziom potrzeby wsparcia, w szczególności art. 6b4 ust. 5 i art. 6b6 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2025 r. poz. 913, z późn. zm.), jako czas na załatwienie sprawy ustawodawca wskazuje termin do 3 miesięcy. Wobec tego organ wskazał, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej T. G. wysłany został za pośrednictwem operatora pocztowego Poczty Polskiej w dniu 8 października 2025 r. i wpłynął do organu w dniu 10 października 2025 r. Zdaniem organu, powyższe okoliczności - mając na uwadze postanowienia zawarte w art. 37 k.p.a. wskazują, że skarga złożona na bezczynność organu przed upływem terminu na rozpatrzenie sprawy (który to termin w przedmiotowej sprawie minie dopiero w dniu 8 stycznia 2026 r.) nie powinna podlegać rozpoznaniu. W tym zakresie organ wskazał na treść art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) dalej p.p.s.a., jako podstawy uznania skargi za niedopuszczalną i podlegającą odrzuceniu.Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:Skargę należało odrzucić.Zgodnie z art. 53 § 2b p.p.s.a., skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Jej wniesienie dopuszczalne jest wówczas, gdy strona wyczerpała tryb przewidziany w art. 37 k.p.a., to znaczy złożyła ponaglenie z uzasadnieniem do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie na niezałatwienie sprawy w terminie. Ponaglenie, o którym mowa we wskazanym przepisie, równoznaczne jest tu ze środkiem zaskarżenia i spełnia kryterium "wyczerpania środków zaskarżenia" w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a.Dostrzeżenia wymaga, że w przepisach p.p.s.a. ani k.p.a., nie określono żadnego terminu na wniesienie ponaglenia na bezczynność organu do organu wyższego stopnia, ani też terminu do wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania. Jednak jak wyjaśniono w piśmiennictwie: "Złożenie przez stronę ponaglenia stanowi warunek skutecznego wniesienia skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania lub niezałatwienie sprawy w terminie, wniesienie skargi jest bowiem dopuszczalne po wyczerpaniu trybu przewidzianego w art. 37 k.p.a. (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji publicznej można wnieść po wniesieniu przez stronę ponaglenia zgodnie z k.p.a. (art. 53 § 4 p.p.s.a.). Złożenie skargi przed rozpoznaniem ponaglenia jest skuteczne. Strona nie musi więc oczekiwać na rozpoznanie ponaglenia przez właściwy organ, wystarczy, że takie ponaglenie zostanie wniesione. Należy jednak zauważyć, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zasadnie przyjmuje się, że ponaglenie nie może być wniesione w tym samym dniu, co sama skarga. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie "na słuszność takiej tezy wprost wskazuje sformułowanie «po wniesieniu ponaglenia», albowiem oznacza ono, że ustawodawca założył pewną sekwencję czasową dokonywania czynności procesowych. Skoro przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (podobnie zresztą jak kodeksu postępowania administracyjnego) nie posługują się przy określaniu terminów systemem godzinowym czy minutowym, a odwołują się do dni, tygodni, miesięcy i lat, to należy uznać, że zwrot, że skargę na bezczynność «można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia», należy rozumieć w ten sposób, że skuteczne wniesienie skargi może nastąpić najwcześniej w dniu następnym po wystąpieniu z ponagleniem" (tak w: postanowieniu WSA w Krakowie z dnia 21 czerwca 2021 r., sygn. akt II SAB/Kr 59/21, LEX nr 3196651; zob. też postanowienie WSA w Krakowie z dnia 24 października 2022 r., sygn. akt III SAB/Kr 80/22, LEX nr 3427838). Naczelny Sąd Administracyjny dostrzegł, że: "Dopuszczenie możliwości jednoczesnego wnoszenia skargi na bezczynność i ponaglenia podważałoby bowiem racjonalność ustawodawcy, który wprowadzając do k.p.a. instytucję ponaglenia, wyposażył stronę w dodatkowy instrument mający na celu dyscyplinowanie organów administracji w zakresie sprawności i szybkości załatwienia sprawy. Nie może to być postrzegane wyłącznie, jako środek warunkujący dopuszczalność wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Należy uwzględnić, że ratio legis wprowadzenia wymogu uprzedniego wyczerpania środka w postaci ponaglenia było zapewnienie kontroli terminowości w postępowaniu administracyjnym z jednoczesnym ograniczeniem obciążania sądu sprawami, które mogą być załatwione przez organy administracji. Oczywiście sposób załatwienia ponaglenia przez właściwy organ nie ma żadnego znaczenia dla oceny dopuszczalności skargi na bezczynność organu" (zob. postanowienie NSA z dnia 20 stycznia 2022 r., sygn. akt II OSK 2772/21, LEX nr 3334116).Jednocześnie podkreślenia wymaga, że ponaglenie jest pismem sformalizowanym, które – stosownie do art. 63 k.p.a. – powinno spełniać wymogi pisma w postępowaniu administracyjnym, tj. zawierać oznaczenie podmiotu wnoszącego ponaglenie i jego adres, żądanie stwierdzenia bezczynności lub przewlekłości oraz podpis wnoszącego ponaglenie. Ponadto, powinno być skierowane do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie (art. 37 § 3 pkt 1) lub do organu prowadzącego postępowanie – jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (art. 37 § 3 pkt 2). Z jego treści powinno jasno i bezsprzecznie wynikać czego dotyczy. Ponaglenie jest bowiem w istocie podaniem (żądaniem) o rozpatrzenie sprawy bezczynności organu lub sprawy przewlekłości postępowania przez właściwy organ administracji publicznej. Skuteczne wniesienie ponaglenia wszczyna incydentalne postępowanie w sprawie stwierdzenia bezczynności lub w sprawie stwierdzenia przewlekłości, które kończy wydanie postanowienia (wyrok NSA z dnia 7 lipca 2016 r., sygn. akt I OSK 3389/15, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto, ponaglenie to zgodnie z art. 37 § 2 k.p.a. powinno zawierać uzasadnienie, czyli należy w nim przedstawić przebieg postępowania administracyjnego oraz argumentację (tj. okoliczności, twierdzenia i oceny) dotyczącą tego, że organ administracji był bezczynny, tj. nie załatwił sprawy w przewidzianym przez prawo terminie, albo że postępowanie było prowadzone przewlekle, tj. mógł załatwić sprawę przed upływem terminu. Jeśli strona zarzuca organowi, że jego bezczynność lub przewlekłość miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, to również powinna uzasadnić ten zarzut (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2021 r., sygn. akt I OZ 187/21, CBOSA).W ocenie Sądu, przesłane przez skarżącego w odpowiedzi na wezwanie Sądu - pismo z dnia 6 października 2025 r. nazwane "Odwołanie" nie ma w świetle powyższych rozważań charakteru ponaglenia, o którym mowa w art. 37 k.p.a. Wskazane pismo - jak sama zresztą jego nazwa wskazuje - że jest odwołaniem od decyzji nr [...] (znak sprawy [...]) i zostało skierowane do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Opolu. Wynika to jednoznacznie z treści tego pisma, w której skarżący kwestionuje wydane w sprawie orzeczenie i domaga się uznania jego za osobę niepełnosprawną. Przedmiotowe pismo (odwołanie) zawiera stwierdzenie, że przy ponownej, niewłaściwej ocenie stanu zdrowia skarżącego jako osoby niepełnosprawnej, jak również w przypadku niezachowania terminu rozpatrzenia odwołania skarżącego, skieruje on sprawę do sądu administracyjnego. Użycie takiego sformułowania nie może być uznane jako spełniające warunki ponaglenia, bowiem zostało zawarte w odrębnym środku zaskarżenia (odwołaniu), które wszczęło drugoinstancyjne postępowanie administracyjne. Dodatkowo, zostało ono określone w trybie przypuszczającym (cyt.:"w przypadku niezachowania terminu rozpatrzenia mojego odwołania"), a nie stwierdzającym, że do bezczynności doszło. Nie zawarto w nim żądania stwierdzenia bezczynności organu, ani jego uzasadnienia, czyli nie wskazano okoliczności, twierdzeń i ocen uzasadniających żądania ponaglenia. A co już zostało wyżej podniesione, w orzecznictwie wskazuje się m. in., że w uzasadnieniu ponaglenia należy opisać przebieg postępowania administracyjnego i argumentację dotyczącą tego, że organ administracji był bezczynny, tj. nie załatwił sprawy w przewidzianym przez prawo terminie, albo że postępowanie było prowadzone przewlekle (zob. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 23 stycznia 2025 r., sygn. akt II SAB/Gl 228/24). Wreszcie, przedstawione przez skarżącego pismo z dnia 6 października 2025 r. (odwołanie) nie zostało skierowane do organu wyższego stopnia niż skarżony organ.W konsekwencji stwierdzić należało, że w sprawie nie został spełniony wskazany wyżej warunek poprzedzenia skargi na bezczynność organu ponagleniem, co skutkuje niedopuszczalnością merytorycznego jej rozpoznania. Stosownie bowiem do brzmienia art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Natomiast niewykorzystanie przez stronę dostępnych środków zaskarżenia powoduje to, że skarga złożona do sądu administracyjnego zostaje oceniona jako niedopuszczalna, co z kolei skutkuje jej odrzuceniem (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. prof. R. Hausera i prof. M. Wierzbowskiego, wyd. 7, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2021, t. 9 komentarza do art. 52 p.p.s.a. i powołane tam postanowienie NSA z dnia 25 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 78/11, a także postanowienie WSA w Łodzi z dnia 24 sierpnia 2011 r., sygn. akt II SAB/Łd 32/11).W ocenie Sądu, okoliczności niniejszej sprawy wskazują, że skarżący nie dopełnił niezbędnego warunku skutecznego wniesienia skargi na bezczynność organu, ponieważ nie wniósł ponaglenia przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego.Natomiast, co podniesiono już wyżej, jedynym sposobem na skuteczne wniesienie skargi na bezczynność organu było złożenie przez skarżącego ponaglenia do organu przed wniesieniem skargi. Skoro skarżący nie dokonał tej czynności, to jego skarga jest niedopuszczalna i stosownie do art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. podlega odrzuceniu.O powyższym, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.. podlega odrzuceniu.O powyższym, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.