Wyrok z 12 kwietnia 2018, sygn. III RC 116/17

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 12 kwietnia 2018 r.

Sąd Rejonowy w Wysokiem Mazowieckiem III Wydział Rodzinny i Nieletnich

w składzie następującym:

Przewodniczący SSR Julita Aronowicz

Protokolant Krystyna Gołębiewska

po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2018 r. w Wysokiem Mazowieckiem

sprawy z powództwa małoletnich J. P. i P. P. reprezentowanych przez przedstawicielkę ustawową A. P. (1)

przeciwko A. P. (2)

o podwyższenie alimentów

I.  Podwyższa alimenty, zasądzone wyrokiem Sądu Okręgowego w Łomży z dnia 04 października 2016 r. w sprawie I C 507/16, od pozwanego A. P. (2) na rzecz jego małoletnich synów J. P. i P. P. z kwot po 300 (trzysta) zł miesięcznie do kwot po 350 (trzysta pięćdziesiąt) zł miesięcznie, łącznie do kwoty 700 (siedemset) zł miesięcznie, za okres od 23 grudnia 2017 r. do 31 stycznia 2018 r., a następnie poczynając od 01 kwietnia 2018 r., płatne z góry do dnia 10. każdego miesiąca z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w przypadku uchybienia w terminie płatności którejkolwiek raty, do rąk A. P. (1) jako przedstawicielki ustawowej małoletnich powodów;

II.  Oddala powództwa w pozostałym zakresie;

III.  Nakazuje ściągnąć od pozwanego A. P. (2) na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego Wysokiem Mazowieckiem kwotę 60 (sześćdziesiąt) zł z tytułu nieuiszczonej opłaty od pozwu;

IV.  Koszty procesu pomiędzy stronami wzajemnie znosi;

V.  Wyrokowi w punkcie I nadaje rygor natychmiastowej wykonalności.

Sygn. akt III RC 116/17

UZASADNIENIE

Przedstawicielka ustawowa A. P. (1), działając w imieniu małoletnich powodów J. P. i P. P., w pozwie skierowanym przeciwko A. P. (2) wniosła o podwyższenie alimentów należnych od pozwanego małoletnim powodom do kwot po 600 zł miesięcznie, łącznie do 1.200 zł miesięcznie.

Pozwany wnosił o oddalenie powództwa w całości.

Sąd Rejonowy ustalił, co następuje:

Sąd Okręgowy w Łomży wyrokiem z dnia 04 października 2016 r., wydanym w sprawie I C 507/16, zasądził od pozwanego A. P. (2) na rzecz jego małoletnich synów J. P. i P. P. alimenty w kwotach po 300 zł miesięcznie.

Przedstawicielka ustawowa A. P. (1) wskazała, że od ostatniego orzekania o alimentach potrzeby małoletnich powodów wzrosły. Dzieci rosną, więcej nakładów finansowych potrzebują na ubrania, małoletni P. zaczął nosić okulary, natomiast małoletni J. potrzebuje korepetycji z języka polskiego. Obaj chłopcy uczęszczają do (...) w C., 9-letni J. do III klasy, a 8-letni P. do II klasy. A. P. (1) w pozwie i na rozprawie w dniu 06 lutego 2018 r. odmiennie przedstawiała koszty utrzymania dzieci. Wskazała, że na utrzymanie synów wydaje 1.000 zł miesięcznie, po 500 zł na jedno dziecko.

Przedstawicielka ustawowa wraz z dziećmi mieszka bezpłatnie u swoich rodziców. Nie ma majątku, nie ma też długów. A. P. (1) nigdzie nie pracuje i w najbliższym czasie nie zamierza podjąć zatrudnienia. Matka małoletnich pobiera świadczenia 500 plus oraz zasiłki rodzinne w kwocie 130 zł na jedno dziecko.

Pozwany A. P. (2) z zawodu jest murarzem, pracuje natomiast w tartaku jako robotnik placowy, zarabia 1.700 zł netto (z okresowymi nadgodzinami 1.800 zł). Pozwany jest współwłaścicielem w udz. ½ cz. gospodarstwa rolnego o pow. 5, 17 ha, ostatnio pobrał dopłaty unijne w wysokości 1.800 zł. Innego majątku nieruchomego pozwany nie posiada, nie ma

też długów w instytucjach finansowych. A. P. (2) mieszka z matką i siostrzeńcem, zajmuje część domu, wydatkuje 335 zł miesięcznie na opał i rachunki za prąd, wodę i telefon. Pozwany podał, że na wyżywienie wydaje 300 zł miesięcznie, na ubrania i obuwie – 100 zł miesięcznie, na środki czystości – 50 zł miesięcznie, na paliwo – 200 zł miesięcznie. Ponadto pozwany wydatkuje 160 zł rocznie za przegląd samochodu S. (...), ubezpieczenie (...) wynosi 680 zł rocznie.

Pozwany utrzymuje kontakty z małoletnimi synami, zabiera ich do swego miejsca zamieszkania.

Postanowieniem z dnia 15 lutego 2018 r., wydanym w sprawie III Nsm 37/17, Sąd Rejonowy w Wysokiem Mazowieckiem zmienił kontakty osobiste A. P. (2) z małoletnimi synami J. P. i P. P., uregulowane w punkcie IV wyroku Sądu Okręgowego w Łomży wydanym w dniu 04 października 2016 r. w sprawie I C 507/16 w ten sposób, że zezwolił A. P. (2) na zabieranie małoletnich synów do swego miejsca zamieszkania w następujących okresach: w każdy pierwszy, drugi i trzeci weekend każdego miesiąca od piątku od godz. 18.00 do soboty do godz. 18.00, w Wigilię i pierwszy dzień Świąt Bożego Narodzenia od godz. 18.00 w Wigilię do godz. 18.00 pierwszego dnia Świąt w lata parzyste, poczynając od 2018 r. oraz w drugi dzień Świąt Bożego Narodzenia od godz. 10.00 do godz. 18.00 w lata nieparzyste, poczynając od 2019 r., w Wielką Sobotę i pierwszy dzień Świąt Wielkanocnych od godz. 10.00 w Wielką Sobotę do godz. 18.00 pierwszego dnia Świąt w lata nieparzyste, poczynając od 2019 r. oraz w drugi dzień Świąt Wielkanocnych od godz. 10.00 do godz. 18.00 w lata parzyste, poczynając od 2018 r., w pierwszy tydzień ferii zimowych, od poniedziałku od godz. 10.00 do następnego poniedziałku do godz. 10.00 począwszy od 2019 r., w pierwsze dwa tygodnie lipca, od 01 lipca od godz. 10.00 do 14 lipca do godz. 10.00, począwszy od 2019 r.

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie: wyjaśnień informacyjnych przedstawicielki ustawowej A. P. (1) (czas nagr. od 00:02:48, k. 36 – 36 v., 37, czas nagr. od 00:49:43, k. 64 v.), wyjaśnień informacyjnych pozwanego A. P. (2) (czas nagr. od 00:30:47, k. 37, czas nagr. od 00:53:43, k.64 v.), zeznań świadków – S. M. (czas nagr. od 00:04:49, k. 63 v.), K. P. (czas nagr. od 00:13:08, k. 63 v. - 64), S. S. (czas nagr. od 00:25:27, k. 64 – 64 v.), zaświadczeń (...) w C. (k. 27, 28), faktur VAT, rachunków (k. 6 – 10, 24, 25, 29, 61),

dokumentacji medycznej (k. 22, 23, 26), zaświadczenia o zatrudnieniu i wynagrodzeniu (k. 31), umowy o pracę (k. 32), decyzji w sprawie wymiaru podatku (k. 33), informacji PIT – (...) (k. 34 – 35), akt sprawy I C 507/16 SO w Łomży, akt sprawy III Nsm 37/17 SR w Wysokiem Mazowieckiem.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Roszczenie strony powodowej zasługiwało na częściowe uwzględnienie.

Obowiązek alimentacyjny jest jednym z podstawowych obowiązków ciążących na obojgu rodzicach względem ich wspólnych dzieci.

Zgodnie z dyspozycją art. 133 § 1 kro rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samo, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Artykuł 128 kro stanowi, iż obowiązek alimentacyjny polega na dostarczaniu środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Stosownie do treści art. 135 § 1 kro zakres świadczeń alimentacyjnych jest podwójnie uzależniony – z jednej strony zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego, zaś z drugiej strony – od możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego. Wykonanie obowiązku alimentacyjnego względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie albo wobec osoby niepełnosprawnej może polegać w całości lub w części na osobistych staraniach o utrzymanie lub o wychowanie uprawnionego; w takim wypadku świadczenie alimentacyjne pozostałych zobowiązanych polega na pokrywaniu w całości lub w części kosztów utrzymania lub wychowania uprawnionego – art. 135 § 2 kro .

W razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego, o czym stanowi art. 138 kro. Przez zmianę stosunków rozumie się istotne zmniejszenie lub ustanie możliwości zarobkowych i majątkowych zobowiązanego do alimentacji albo istotne zwiększenie się usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego, wskutek czego ustalony zakres obowiązku alimentacyjnego wymaga skorygowania poprzez stosowne zmniejszenie albo zwiększenie wysokości świadczeń alimentacyjnych.

Kodeks rodzinny i opiekuńczy statuuje zasadę równej stopy życiowej rodziców i dzieci, co oznacza, że od chwili urodzenia się dziecka rodzice obowiązani są zapewnić mu utrzymanie na takiej stopie, na jakiej sami żyją. Rodzice nie mogą uchylać się od obowiązku alimentacyjnego, natomiast obowiązani są podzielić się z dzieckiem nawet najmniejszymi dochodami (vide uchwała pełnego składu Izby Cywilnej SN z 09. 06. 1976 r., III CZP 46/75, OSNC 1976/9/184). Trudna sytuacja materialna rodziców nie zwalnia ich od obowiązku świadczenia alimentów na rzecz dzieci, chyba że takiej możliwości są pozbawieni w ogóle. Zatem zmuszeni są oni dzielić się z dziećmi nawet bardzo szczupłymi dochodami, a w skrajnych sytuacjach, sprostanie obowiązkowi alimentacyjnemu będzie wymagać poświęcenia części składników majątkowych (vide wyrok SN z 24.03.2000 r., I CKN 1538/99, LEX nr 51629).

Ostatni raz alimenty na rzecz małoletnich J. P. i P. P. zostały uregulowane wyrokiem Sądu Okręgowego w Łomży z dnia 04 października 2016 r. (sygn. akt I C 507/16). Od tego czasu zwiększeniu uległy potrzeby i wydatki małoletnich powodów. Wzrost kosztów utrzymania dzieci podyktowany jest ich naturalnym rozwojem, wydatkami związanymi z edukacją, wzrostem cen żywności, innych towarów i usług. Ponadto małoletni P. P. ma stwierdzony astygmatyzm obu oczu i musi nosić okulary, które kosztowały 438, 50 zł, wizyta u okulisty kosztuje 60 zł (k. 22, 23, 24, 25), natomiast małoletni J. P. z uwagi na problemy z nauką wymaga korepetycji z języka polskiego, co kosztuje 40 zł tygodniowo.

Na okoliczność kosztów utrzymania małoletnich powodów Sąd przesłuchał świadków – S. M., K. P. i S. S.. Świadkowie S. M. i K. P. nie znały kosztów utrzymania małoletnich powodów, wobec czego ich zeznania w tym zakresie nic istotnego do sprawy nie wniosły. Natomiast świadek S. S. zeznał, że utrzymanie każdego z wnuków wynosi 800 – 900 zł miesięcznie. W ocenie Sądu nie sposób było przyjąć, że utrzymanie dzieci kosztuje tyle, ile wskazał świadek, bowiem z wyjaśnień samej matki wynika, że utrzymanie obu chłopców kosztuje 1.000 zł miesięcznie.

Sąd analizując sytuację materialną matki małoletnich powodów oraz usprawiedliwione potrzeby chłopców wieku wczesnoszkolnym, zważywszy na fakt, że dzieci są ogólnie zdrowe, wychowują się w warunkach wiejskich, nie mają szczególnych potrzeb uzasadniających zwiększone wydatki, uznał, że koszty utrzymania małoletnich P. P. i J. P. wynoszą po 500 – 600 zł miesięcznie.

W ocenie Sądu alimenty na rzecz małoletnich powodów należało podwyższyć do kwot po 350 zł miesięcznie. Sąd, analizując sytuację materialną A. P. (2), zobrazowaną jego twierdzeniami, zeznaniami świadków S. M. i K. P. i przedłożonymi dokumentami, doszedł do wniosku, że alimenty w takim rozmiarze mieszczą się w możliwościach płatniczych pozwanego i z jego strony stanowią wystraczający wkład w utrzymanie synów. Zauważyć należy, że A. P. (2) zabiera obu chłopców na kontakty do swego miejsca zamieszkania i w tym czasie małoletni pozostają na jego utrzymaniu, co powinno znaleźć odzwierciedlenie w wysokości zasądzonych alimentów.

Alimenty zostały zasądzone za okres o dnia 23 grudnia 2017 r. (tj. od dnia następnego po doręczeniu odpisu pozwu pozwanemu) do dnia 31 stycznia 2018 r. Z uwagi na wydanie postanowienia zabezpieczającego w dniu 06 lutego 2018 r. alimenty zostały następnie zasądzone od dnia 01 kwietnia 2018 r.

Roszczenie strony powodowej zostało oddalone w pozostałym zakresie jako zbyt wygórowane w stosunku do usprawiedliwionych potrzeb małoletnich powodów, jak i możliwości płatniczych pozwanego.

O kosztach nieuiszczonej opłaty od pozwu rozstrzygnięto na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych.

Koszty procesu pomiędzy stronami zostały wzajemnie zniesione na podstawie art. 100 kpc.

O rygorze natychmiastowej wykonalności orzeczono na podstawie art. 333 § 1 pkt 1 kpc.