Wyrok z 14 maja 2018, sygn. V Ka 157/18

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 14 maja 2018 r.

Sąd Okręgowy w Gliwicach Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku

Wydział V Karny Sekcja Odwoławcza

w składzie:

Przewodniczący: SSO Aleksandra Odoj-Jarek

Protokolant: Ewelina Grobelny

w obecności Sebastiana Tarasiuka Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Jastrzębiu – Zdroju

po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2018 r.

sprawy: M. Z. /Z./,

syna H. i W.,

ur. (...) w N.

oskarżonego o przestępstwa z art. 226 § 1 kk i art. 190 §1 kk

na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego

od wyroku Sądu Rejonowego w Jastrzębiu - Zdroju

z dnia 22 stycznia 2018r. sygn. akt II K 942/16

I.  utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok,

II.  zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. A. D. kwotę 420 (czterysta dwadzieścia) złotych oraz 23% podatku VAT w kwocie 96,60 złotych (dziewięćdziesiąt sześć złotych sześćdziesiąt groszy), łącznie kwotę 516,60 złotych (pięćset szesnaście złotych sześćdziesiąt groszy) tytułem zwrotu kosztów obrony z urzędu w postępowaniu odwoławczym,

III.  zwalnia oskarżonego od kosztów za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa.

SSO Aleksandra Odoj-Jarek

Sygn. akt V.2 Ka 157/18

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w Jastrzębiu Zdroju wyrokiem z dnia 22 stycznia 2018 roku sygn. akt II K 942/16 uznał oskarżonego M. Z. za winnego popełnienia czynów polegających na tym, że:

I. w dniu 20 września 2016 r. w J., używając słów wulgarnych i powszechnie uznanych za obelżywe, znieważył słownie funkcjonariuszy Policji z K. w J. asp. szt. M. H. oraz mł. asp. R. B. podczas i w związku z pełnieniem przez nich obowiązków służbowych, tj. przestępstwa z art. 226 § 1 kk,

II. w dniu 20 września 2016 r. w J., używając słów wulgarnych i powszechnie uznanych za obelżywe, znieważył słownie pracownice (...)u z J. tj. Ż. B. oraz H. S. podczas i w związku z pełnieniem przez nich obowiązków służbowych, tj. przestępstwa z art. 226 § 1 kk,

przyjmując, że oskarżony dopuścił się tych przestępstw w krótkich odstępach czasu, z wykorzystaniem takiej samej sposobności, zanim zapadł pierwszy wyrok co do któregokolwiek z tych przestępstw, tj. za winnego ciągu przestępstw z art. 226 § 1 kk i za to, na mocy art. 226 § 1 kk i w zw. z art. 91 § 1 kk wymierzył mu karę 4 miesięcy pozbawienia wolności.

Nadto Sąd uznał oskarżonego za winnego tego, że:

III. w dniu 20 września 2016 r. w J., w mieszkaniu przy ul. (...) groził pozbawieniem życia pracownicom (...)u z J. tj. Ż. B. oraz H. S., przy czym groźby te wzbudziły u pokrzywdzonych uzasadnioną obawę, że zostaną spełnione, tj. przestępstwa z art. 190 § 1 kk, za co na mocy tego przepisu wymierzył mu karę 3 miesięcy pozbawienia wolności.

Wyżej wymienionym wyrokiem na podstawie art. 91 § 2 kk połączono orzeczone kary pozbawienia wolności i wymierzono oskarżonemu karę łączną 4 miesięcy pozbawienia wolności, na poczet której na podstawie art. 63 § 1 kk zaliczono okres rzeczywistego pozbawienia wolności oskarżonego w niniejszej sprawie, tj. od dnia 20.09.2016 r. godz. 10:50 do dnia 22.09.2016 r. godz. 10:10.

Na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze zasądzono z funduszu Skarbu Państwa na rzecz Kancelarii Adwokackiej adw. A. D. kwotę w wysokości 1.680,00 zł plus 23% podatku VAT, tj. 386,40 zł, łącznie kwotę w wysokości 2.066,40 zł tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej świadczonej z urzędu na rzecz oskarżonego, a na podstawie art. 624 § 1 kpk zwolniono oskarżonego od ponoszenia kosztów sądowych obciążając nimi Skarb Państwa.

Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego, który zaskarżył orzeczenie w całości na jego korzyść i zarzucił obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść wyroku, a mianowicie:

- art. 4, 7 i 410 kpk poprzez wydanie wyroku w oparciu o okoliczności przemawiające na niekorzyść oskarżonego bez uwzględnienia okoliczności przeciwnych, przekroczenie zasad swobodnej oceny dowodów poprzez dowolne i bezkrytyczne danie wiary zeznaniom świadków, tj. Ż. B. i H. S. oraz funkcjonariuszy Policji, a także wadliwą ocenę wiarygodności dowodów w postaci dokumentacji medycznej przedstawionej przez oskarżonego, a tym samym niezasadną odmowę wiary wyjaśnieniom oskarżonego, podczas gdy wszechstronna i wnikliwa analiza zebranego materiału dowodowego prowadzi do wniosków odmiennych,

- art. 424 § § 1 kpk poprzez niedostateczne i pozbawione wnikliwości w ocenie materiału dowodowego uzasadnienie wyroku.

Skarżący wniósł o zmianę wyroku i uniewinnienie oskarżonego odo zarzucanych mu czynów, ewentualnie o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zarzuty podniesione przez obrońcę nie zasługiwały na uwzględnienie. Wbrew jego twierdzeniom, Sąd Rejonowy w Jastrzębiu Zdroju prawidłowo ustalił stan faktyczny w przedmiotowej sprawie nie naruszając przy tym żadnych norm regulujących przebieg postępowania karnego. W tej sytuacji brak było podstaw do uwzględnienia wniosków apelacyjnych o uchylenie wyroku lub jego zmianę, co w konsekwencji musiało doprowadzić do utrzymania w mocy zaskarżonego wyroku.

W ocenie Sądu odwoławczego Sąd meriti starannie zgromadził i przeprowadził wszelkie dowody, które mogły prowadzić do wyjaśnienia okoliczności popełnienia przez oskarżonego zarzucanych mu czynów. Zgromadzony i ujawniony przez Sąd I instancji materiał dowodowy jest obszerny i kompletny, a ustalenia faktyczne poczynione są w oparciu o całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (art. 410 kpk), który został oceniony z poszanowaniem reguł wynikających z art. 4, 5 i 7 kpk. Swoje stanowisko w sposób wyczerpujący Sąd Rejonowy uzasadnił w pisemnych motywach wyroku sporządzonych zgodnie z wymogami art. 424 § 1 i 2 kpk. Nietrafny jest zatem zarzut naruszenia przepisów postępowania, co w rezultacie miało doprowadzić do błędnych ustaleń faktycznych w sprawie wpływając tym samym na treść wyroku.

Zgodnie z utrwalonym już w tej mierze orzecznictwem, zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku jest tylko wówczas słuszny, gdy zasadność ocen i wniosków wyprowadzonych przez sąd orzekający z okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego nie odpowiada prawidłowości logicznego rozumowania. Możliwość przeciwstawienia ustaleniom sądu orzekającego w konkretnej sprawie odmiennej oceny materiału dowodowego nie może prowadzić do wniosku, że sąd ten dopuścił się błędu w ustaleniach faktycznych. Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku nie może bowiem sprowadzać się do samej tylko odmiennej oceny materiału dowodowego, lecz winien się odwoływać do konkretnych uchybień w świetle wskazań wiedzy oraz doświadczenia życiowego, których miałby dopuścić się sąd w dokonanej przez siebie ocenie materiału dowodowego. Tymczasem w istocie zarzuty apelacji sprowadzają się do kwestionowania dokonanej przez Sąd Rejonowy niekorzystnej dla oskarżonego oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Stanowisko takie nie jest słuszne, bowiem Sąd I instancji wskazał dowody, na których oparł swoje ustalenia, a jednocześnie wskazał przesłanki, którymi się kierował odmawiając wiary dowodom przeciwnym i w tych granicach mieści się również ocena zeznań świadków oraz wyjaśnień oskarżonego. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji starannie i dokładnie omówił oraz przeanalizował wyjaśnienia oskarżonego, zeznania świadków i inne dowody. Nie można zatem czynić zarzutu z tego, że Sąd meriti oparł swoje ustalenia na całokształcie materiału dowodowego, a nie wyłącznie na wyjaśnieniach oskarżonego, jak chciałby tego obrońca. Powielanie argumentacji zaprezentowanej przez Sąd I instancji oraz ponowne opisywanie zeznań i wyjaśnień przez Sąd Okręgowy byłoby w tej kwestii zbędne.

Gołosłowne jest twierdzenie obrońcy, że Sąd Rejonowy bezkrytycznie podszedł do zeznań pracownic (...) oraz funkcjonariuszy Policji. Otóż Sąd meriti dokonał rzetelnej oceny zeznań wskazanych świadków i mając na uwadze wszystkie przeprowadzone dowody dał wiarę tym zeznaniom, czego nie można utożsamiać z pojęciem „bezkrytycznie”. W świetle tych zeznań konsekwentna linia obrony oskarżonego, który nie przyznawał się do popełnienia zarzucanych czynów, nie może stanowić o jego niewinności. W relacji z całością zgromadzonego materiału dowodowego prezentowana linia obrony słusznie została oceniona przez Sąd I instancji jako chęć uniknięcia przez oskarżonego odpowiedzialność karnej. Wybiórczo także obrońca podszedł do kwestii posiadania przez oskarżonego nożyczek, które służyły do otwarcia drzwi. Ten fakt nie był decydujący w ocenie zachowania oskarżonego, natomiast miały tu znaczenie jego postawa, agresja, wypowiadane słownie groźby pozbawienia życia oraz pozostające w zasięgu ręki oskarżonego liczne noże. Dodatkowo oskarżony działał znajdując się pod wpływem alkoholu (wyczuwalna była od niego silna woń alkoholu z ust, sam oskarżony odmówił poddania się badaniu w celu określenia jego stanu trzeźwości), od którego jest uzależniony, wykazuje także zaburzenia osobowości, charakteryzuje się postawą roszczeniowo-pieniaczą i brakiem krytycyzmu, ma zaburzone wzorce zachowań i emocji, co wynika z opinii sądowo-psychiatrycznej. Prawidłowo także Sąd Rejonowy dokonał oceny dołączonej do akt sprawy dokumentacji medyczne dotyczącej oskarżonego. Z zapisów tej dokumentacji w żaden sposób nie wynika, że doznał on dolegliwych opisywanych przez niego obrażeń, które mieli spowodować interweniujący policjanci. Wskazane w dokumentacji obrażenia i to głównie rąk świadczą o skrępowaniu oskarżonego, natomiast sygnalizowany ból brzucha nie znajduje odzwierciedlenia w przeprowadzonych badaniach. Tak więc wskazane okoliczności nie mogą rzutować na prawidłowość ustaleń dokonanych przez Sad I instancji. Tak samo o fakcie popełnienia zarzucanych oskarżonemu czynów nie świadczy jedynie podniesiony głos sprawcy, a szereg wskazanych i omówionych przez Sad meriti dowodów, w szczególności zeznania funkcjonariuszy policji R. B. i M. H. oraz pracownic (...) B. i H. S.. W zeznaniach tych osób nie sposób dopatrzeć się takich rozbieżności, które przekreślałyby ustalenia Sądu Rejonowego. Zresztą obrońca powołując się na taki zarzut w żaden sposób nie wskazuje, na czym te rozbieżności polegają i jak rzutują na rozstrzygnięcie sprawy.

W ocenie Sądu odwoławczego Sąd meriti prawidłowo ustalił, że M. Z. używając pod adresem pracowników (...) oraz interweniujących funkcjonariuszy Policji słów wulgarnych i powszechnie uznawanych za obelżywe, wypełnił znamiona występków z art. 226 § 1 kk. Nadto groził pracownicom (...) pozbawieniem życia, a groźby wzbudziły w pokrzywdzonych uzasadnioną obawę ich spełnienia, czym wyczerpał znamiona występku z art. 190 § 1 kk. Prawidłowo też Sąd uznał, że czyny z art. 226 § 1 kk oskarżony popełnił w ramach ciągu przestępstw w rozumieniu art. 91 § 1 kk.

Odnosząc się z kolei do wymierzonej kary przyjąć należy, że jest ona sprawiedliwa, odpowiednia do stopnia winy i społecznej szkodliwości czynów, uwzględnia te wszystkie elementy, jakie są istotne dla jej wymiaru. Dotyczy to zarówno kar jednostkowych, jak i orzeczonej kary łącznej. Kary jednostkowe zostały orzeczone w dolnych granicach zagrożenia karą pozbawienia wolności, natomiast kara łączna została wymierzona przy zastosowaniu zasady pełnej absorpcji. Szkodliwość społeczna czynów zarzucanych oskarżonemu i jego zawinienie zdecydowanie przekraczają próg znikomości. Nie sposób zatem uznać wymierzonych oskarżonemu kar jednostkowych i ostatecznie kary łącznej 4 miesięcy pozbawienia wolności za rażąco surową, a tylko wymierzenie takiej kary uzasadniałoby ingerencję Sądu odwoławczego.

W niniejszej sprawie nie ma również żadnych przesłanek do warunkowego zawieszenia wykonania wobec oskarżonego kary łącznej 4 miesięcy pozbawienia wolności. Warunki i właściwości osobiste oskarżonego, a zwłaszcza jego uprzednia karalność, jednoznacznie się temu sprzeciwiają. Natomiast orzekanie kary łagodniejszego rodzaju byłoby niecelowe ze względu na warunki osobiste oskarżonego, który jest osobą schorowaną, nigdzie niepracującą, utrzymującą się z zasiłków socjalnych. Należy tu podzielić wszystkie rozważania Sądu Rejonowego co do wymiaru orzeczonej wobec oskarżonego kary.

Z powyższych względów zaskarżony wyrok utrzymano w mocy, zaś oskarżonego z uwagi na jego sytuację materialną i możliwości zarobkowe zwolniono od ponoszenia kosztów postępowania odwoławczego. Zasądzono także na rzecz adw. A. D. koszty obrony z urzędu udzielonej oskarżonemu w postępowaniu odwoławczym.

SSO Aleksandra Odoj-Jarek