Wyrok z 30 października 2018, sygn. VI Ka 1083/18

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie :

Przewodniczący: SSO Zenon Stankiewicz

Sędziowie: SO Sebastian Mazurkiewicz

SO Beata Tymoszów (spr.)

protokolant: protokolant sądowy stażysta Anna Tarasiuk

przy udziale prokuratora Marka Traczyka

po rozpoznaniu dnia 4 października 2018 r.

sprawy V. K. syna (...), ur. (...) w msc. N. (Włochy)

skazanego wyrokiem łącznym

na skutek apelacji wniesionych przez skazanego i obrońcę

od wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie

z dnia 25 maja 2018 r. sygn. akt III K 860/17

I.  zaskarżony wyrok zmienia w ten sposób, że

- uchyla orzeczenia z punktów: I, II, III;

- na podstawie art. 569 § 1 kpk w zw. z art. 85 kk, art. 86 § 1 kk łączy kary pozbawienia wolności i ograniczenia wolności orzeczone wyrokami opisanym w punktach od I do III komparycji wyroku, w sprawach o sygn. akt II K 683/11, VI K 1462/14, III K 497/16 i wymierza skazanemu V. K. karę łączną roku i 10 (dziesięciu) miesięcy pozbawienia wolności;

- na podstawie art. 577 k.p.k., na poczet orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności zalicza skazanemu okresy rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawach: o sygn. akt II K 683/11 -od dnia 29.06.2011 do dnia 01.07.2011 roku oraz od dnia 30.01.2017 roku do dnia 25.05.2018 roku; o sygn. akt VI K 1462/14 - od dnia 03.07.2014 roku do dnia 16.12.2014 roku oraz w sprawie o sygn. akt III K 497/16 od dnia 20.08.2015 roku od godz. 23:45 do dnia 21.08.2015 roku do godz. 14:00;

- stwierdza, że w pozostałym zakresie wyroki opisane w punktach od I do III podlegają odrębnemu wykonaniu;

- na podstawie art. 572 k.p.k. w zakresie wyroków wydanych wobec skazanego przez inne państwa członkowskie Unii Europejskiej oraz w zakresie wyroku opisanego w punkcie IV, wydanego w sprawie III K 246/17 postępowanie w przedmiocie wydania wyroku łącznego umarza;

II.  zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw. K. D. kwotę 147,60 (sto czterdzieści siedem 60/100) złotych obejmującą wynagrodzenie za obronę z urzędu w II instancji oraz podatek VAT;

III.  zwalnia skazanego od zapłaty wydatków postępowania w sprawie, obciążając nimi Skarb Państwa.

SSO Sebastian Mazurkiewicz SSO Zenon Stankiewicz SSO Beata Tymoszów

Uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie w sprawie VI Ka 1083/18

Choć zarzuty obrazy prawa materialnego, sformułowane w apelacji samego skazanego jak i jego obrońcy, opisane zostały nie do końca precyzyjnie, to jednak stwierdzenie faktycznego występowania tej przesłanki odwoławczej, nakazywało zmianę zaskarżonego wyroku na korzyść skazanego.

Wyrokiem tym Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie połączył bowiem kary orzeczone wobec V. K. wszystkimi wyrokami opisanymi w komparycji wyroku łącznego, prawidłowo przy tym stosując – jako względniejsze dla skazanego – przepisy Kodeksu karnego w brzmieniu obwiązującym po dniu 1 lipca 2015r. Łącząc jednak także karę roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby lat 4, wymierzoną wyrokiem Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi – Południe w Warszawie w sprawie III K 246/17 ( pkt. 4 komparycji) , uczynił to z obrazą przepisu art. 89 § 1 i § 1 a k.k. .

W brzmieniu obowiązującym przed dniem 8 czerwca 2010r. nie umożliwiał on bowiem łączenia kar pozbawienia wolności: bezwzględnej oraz z warunkowym zawieszeniem jej wykonania w taki sposób, by finalnie została orzeczona kara łączna pozbawienia wolności bez zastosowania art. 69 k.k. Przed tą datą tak w doktrynie jak i orzecznictwie dość jednolicie przyjmowano, iż w takiej sytuacji procesowej sąd łączy kary stosując do kary łącznej dobrodziejstwo warunkowego zawieszenia jej wykonania albo też wobec braku ku temu warunków – umarza postępowanie w tym zakresie. Dopiero ustawą z dnia 5 listopada 2009r. o zmianie ustawy - Kodeks karny, ustawy - Kodeks postępowania karnego, ustawy - Kodeks karny wykonawczy, ustawy - Kodeks karny skarbowy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2009.206.1589 ), która weszła w życie właśnie z dniem 8 czerwca 2010r., przepis ten został znowelizowany, zaś zasadnicza zmiana sprowadzała się do tego, iż w postępowaniu o wydanie wyroku łącznego sąd mógł wymierzyć karę łączną pozbawienia wolności o charakterze bezwzględnym także wtedy, gdy jedna z łączonych kar orzeczona została przy zastosowaniu art. 69 k.k. i nie zarządzono jej wykonania. Na tym tle Sąd Najwyższy kilkakrotnie wyrażał pogląd, że skoro ów przepis przewidziany jest w części ogólnej Kodeksu karnego i ma charakter materialnoprawny, to tym samym do jego zastosowania znajduje zasada wyrażona w art. 4 § 1 k.k.. Oznacza to, że jeśli po popełnieniu czynu nastąpiła zmiana ustawy pogarszającą sytuację prawną oskarżonego/skazanego, należy stosować ustawę obowiązująca uprzednio, jako względniejszą. Możliwość wymierzenia kary łącznej w wyroku łącznym, na podstawie art. 89 § 1a k.k., stosownie do treści art. 4 § 1 k.k., dotyczy tylko skazań za zbiegające się przestępstwa na kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem ich wykonania, popełnione po dniu 7 czerwca 2010r. (patrz: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 30 marca 2017 r. sygn. V KK 11/17).

Tymczasem przestępstwo, za które V. K. skazany został na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania popełnione zostało w dniu 18 września 2008r., a zatem pod rządami ustawy w brzmieniu obowiązującym przed dniem 8 czerwca 2010r. Oznacza to, że Sąd Rejonowy powinien był albo rozważać połączenie tej kary i wymierzenie kary łącznej z warunkowym zawieszeniem jej wykonania ( co wobec treści art. 89 § 1 k.k. i rozmiaru kary orzeczonej w sprawie II K 683/11, przekraczającej rok pozbawienia wolności, było prawnie niedopuszczalne) albo też w tym zakresie postępowanie umorzyć. Uchybienie to możliwe było do naprawienia przez sąd odwoławczy, wobec czego należało zmienić zaskarżony wyrok poprzez orzeczenie na nowo kary łącznej pozbawienia wolności ( obejmującej skazania w sprawach: II K 683/11, IV K 1462/14 i III K 497/16) w rozmiarze roku i 10 miesięcy. Podobnie jak sąd I instancji Sąd zastosował przy tym zasadę asperacji, a poruszając się między dopuszczalną karą minimalną - roku i czterech miesięcy pozbawienia wolności a możliwą do orzeczenia karą maksymalną – 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności, orzekł karę wypośrodkowaną, we wspomnianym wyżej rozmiarze. Sąd miał przy tym na uwadze znaczny ( kilkuletni) odstęp czasowy między przestępstwami, których dotyczyły te skazania oraz odmienność dóbr chronionych prawem, przeciwko którym były one skierowane. Te czynniki, a także dotychczasowy tryb życia skazanego i aktualna opinia z zakładu karnego sprzeciwiały się zastosowaniu zasady absorpcji kar, mogącej stanowić podstawę wymierzenia kary łącznej zupełnie wyjątkowo. Nieprecyzyjny zapis dotyczący zaliczenia na poczet tej kary okresu tymczasowego aresztowania został skorygowany postanowieniem wydanym w trybie art. 13 § 1 k.k.w., wobec czego nie wymaga obecnie szczegółowych rozważań.

Mając zatem na uwadze powyższe względy, Sąd Okręgowy orzekł jak w części dyspozytywnej.

SSO Zenon Stankiewicz SSO Beata Tymoszów SSO Sebastian Mazurkiewicz