Uchwała SN SD z 15 listopada 2005, sygn. SNO 56/05
Data orzeczenia
15 listopada 2005
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna, Wydział VI
Przewodniczący
SSN Wiesław Maciak
Tagi
Podstawa prawna
SNO 56/05
Przewodniczący: sędzia SN Wiesław Maciak (sprawozdawca).
Sędziowie SN: Irena Gromska-Szuster, Elżbieta Skowrońska-Bocian.
Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny na posiedzeniu bez udziału Zastępcy
Rzecznika Dyscyplinarnego, z udziałem protokolanta w sprawie sędziego Sądu
Okręgowego po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2005 r. w związku z
zażaleniem sędziego na uchwałę Sądu Apelacyjnego Sądu Dyscyplinarnego z
dnia 29 sierpnia 2005 r. sygn. (...) w przedmiocie zawieszenia sędziego w
czynnościach służbowych i obniżenia wysokości wynagrodzenia
u c h w a l i ł :
u t r z y m a ć w m o c y zaskarżoną u c h w a ł ę .
U z a s a d n i e n i e
Postanowieniem z dnia 20 maja 2005 r., sygn. (...), Zastępca Rzecznika
Dyscyplinarnego przy Sądzie Apelacyjnym wszczął postępowanie
dyscyplinarne wobec sędziego Sądu Okręgowego, przedstawiając jej zarzut
popełnienia czynu stanowiącego uchybienie godności urzędu sędziowskiego
polegającego na tym, że:
„w okresie od 2000 r. do września 2003 r. w A. będąc sędzią sprawozdawcą w
sprawach gospodarczych: z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej „P.(...)” w
A. przeciwko MPEC Sp. z o.o. w A. oraz w sprawie z powództwa Miejskiego
Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej Sp. z o.o. w A. przeciwko Spółdzielni
Mieszkaniowej „P.(...)” w A. pomimo bliskich kontaktów osobistych z
Prezesem tej Spółdzielni złożyła oświadczenia, iż nie łączą ją z nim żadne
stosunki osobiste, co skutkowało oddaleniem wniosku o wyłączenie jej od
rozpoznawania tych spraw, a nadto rozpoznawała inne sprawy gospodarcze, w
których stroną była ww. Spółdzielnia, co mogło wywołać uzasadnioną
wątpliwość co do jej bezstronności, jak również udzielała porad prawnych
Prezesowi Spółdzielni w toczących się sprawach”.
W związku z prowadzonym w sprawie sędziego Sądu Okręgowego
postępowaniem dyscyplinarnym, Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny uchwałą
z dnia 29 sierpnia 2005 r., sygn. akt (...), zawiesił sędziego Sądu Okręgowego w
czynnościach służbowych oraz obniżył na czas trwania zawieszenia wysokość
wynagrodzenia o 30 %.
Zażalenie od tego orzeczenia wniosła sędzia Sądu Okręgowego zarzucając
zaskarżonej uchwale:
2
I. „sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w sprawie
materiału przez przyjęcie, że:
1. obwinioną łączyły z Prezesem Zarządu Spółdzielni Mieszkaniowej
„P.(...)” w A. – Zenonem P. bliskie, towarzyskie, oparte na
powiązaniach jej męża kontakty,
2. obwiniona przyznała, że udzielała porad prawnych Prezesowi
Spółdzielni „P.(...)” w sprawach toczących się w Wydziale
Gospodarczym Sądu Okręgowego z udziałem tej Spółdzielni,
II. naruszenie przepisów procesowych, a w szczególności art. art. 169 i 170
k.p.k. w związku z art. 128 u.s.p. przez nie uwzględnienie wniosku
dowodowego zgłoszonego na posiedzeniu w dniu 29 sierpnia 2005 r. o
dopuszczenie dowodu z akt spraw o sygn. akt V GC 509/01 i V GC
381/00,
III. naruszenie prawa materialnego, a w szczególności art. 49 Konstytucji i
art. 8 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
sporządzonej w dniu 4 listopada 1950 r. w Rzymie (Dz. U. z 1993 r. Nr
61, poz. 284 ze zm.) przez przyjęcie, że podsłuchy z rozmów
telefonicznych stanowią dowód w sprawie”.
W oparciu o przytoczone zarzuty obwiniona wniosła o uwzględnienie
zażalenia i zmianę zaskarżonej uchwały przez nie zawieszanie jej w
czynnościach służbowych.
W tym stanie sprawy Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny zważył, co
następuje:
Zażalenie sędziego Sądu Okręgowego nie zasługuje na uwzględnienie.
Przechodząc do zajętego przez Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny
stanowiska w rozpoznawanej sprawie, podkreślenia wymaga fakt, iż w
postępowaniu w sprawie zawieszenia w czynnościach, sąd dyscyplinarny nie
rozstrzyga o zasadności zarzutów sformułowanych we wniosku o wszczęcie
postępowania dyscyplinarnego, a tylko o zasadności, czy też potrzebie dla dobra
tej służby, odsunięcia sędziego od wykonywania obowiązków służbowych w
związku ze sformułowanym zarzutem. Sąd dyscyplinarny bada zatem przesłanki
przemawiające za zawieszeniem sędziego w czynnościach, do których należą:
znaczna szkodliwość dla służby zarzucanego czynu, stopień zawinienia, dobro
wymiaru sprawiedliwości, wystarczające uprawdopodobnienie popełnienia
przewinienia służbowego.
Także sąd dyscyplinarny drugiej instancji w postępowaniu zażaleniowym
nie rozstrzyga o zasadności wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, lecz
jedynie o merytorycznej zasadności uchwały o zawieszeniu w czynnościach
służbowych i formalnej poprawności jej wydania.
Stanowisko takie Sąd Najwyższy – Sąd Dyscyplinarny prezentował już
kilkakrotnie w podejmowanych w omawianej kwestii uchwałach (por. uchwała z
3
dnia 23 września 2002 r., sygn. SNO 30/02, czy uchwała z dnia 28 kwietnia
2005 r., sygn. akt SNO 12/05.
Sąd Dyscyplinarny pierwszej instancji zaskarżoną uchwałę wydał w
związku z zarządzeniem Prezesa Sądu Okręgowego z dnia 5 kwietnia 2005 r.,
znak: A02114/05 wydanym w trybie art. 130 § 1 u.s.p. oraz z urzędu, w trybie
art. 129 § 1 u.s.p., bowiem w dniu 20 maja 2005 r. wobec sędziego Sądu
Okręgowego zostało wszczęte postępowanie dyscyplinarne. Przesłanką wydania
zaskarżonej uchwały było więc wszczęcie przeciwko sędziemu postępowania
dyscyplinarnego.
W świetle powyższego kwestionowanie przez obwinioną w złożonym
środku odwoławczym podstaw faktycznych wszczęcia postępowania
dyscyplinarnego, czy naruszenia przepisów procesowych przez
nieuwzględnienie wniosku dowodowego, nie ma znaczenia dla oceny trafności
zaskarżonej uchwały.
Zupełnym zaś nieporozumieniem jest przypisywanie Sądowi
Dyscyplinarnemu pierwszej instancji (chociaż sama obwiniona podkreśla w
zażaleniu, że ... „nie zostało to wyartykułowane w uzasadnieniu uchwały”), że
zaskarżoną decyzję podjął w oparciu o podsłuchy rozmów telefonicznych,
naruszając tym art. 49 Konstytucji RP i art. 8 Konwencji o Ochronie Praw
Człowieka i Podstawowych Wolności. Kwestie te bowiem mogą mieć
ewentualnie znaczenie przy merytorycznym rozpoznawaniu w postępowaniu
dyscyplinarnym przez Sąd Dyscyplinarny pierwszej instancji zasadności
przedstawionego obwinionej zarzutu.
W ocenie instancji odwoławczej Sąd Apelacyjny – Sąd Dyscyplinarny
przyjmując w zaskarżonej uchwale jako podstawową przesłankę podjętej decyzji
wszczęcie przeciwko sędziemu postępowania dyscyplinarnego, na podstawie
wyjaśnień obwinionej, jej oświadczenia z dnia 31 stycznia 2005 r. złożonego
Prezesowi Sądu Okręgowego, wyjaśnień złożonych przed Zastępcą Rzecznika
Dyscyplinarnego Sądu Apelacyjnego z dnia 14 kwietnia 2005 r., a także w
oparciu o wykaz spraw prowadzonych przez sędziego Sądu Okręgowego z
udziałem Spółdzielni Mieszkaniowej „P.(...)” w A.., zasadnie uznał za
wystarczające uprawdopodobnienie popełnienia przewinienia służbowego i jego
znacznej szkodliwości, z uwagi na negatywny odbiór społeczny zachowania
obwinionej, dla służby.
Zasadności zaskarżonej decyzji nie podważa, w ocenie Sądu Najwyższego
– Sądu Dyscyplinarnego, także postanowienie Sądu Apelacyjnego – Sądu
Dyscyplinarnego z dnia 24 października 2005 r., sygn. akt (...), o zwrocie
przedmiotowej sprawy Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego w celu
uzupełnienia postępowania dyscyplinarnego, bowiem postępowanie
dyscyplinarne w sprawie sędziego Sądu Okręgowego nadal toczy się i nie uległy
zmianie przesłanki przyjęte przez Sąd Dyscyplinarny pierwszej instancji przy
podejmowaniu decyzji w zaskarżonej uchwale.
4
Z przytoczonych powodów Sąd Najwyższy zaskarżoną uchwałę utrzymał
w mocy.