Postanowienie SN z 19 lipca 2006, sygn. I CZ 34/06
Data orzeczenia
19 lipca 2006
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział I
Przewodniczący
SSN Tadeusz Wiśniewski
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 19 lipca 2006 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Tadeusz Wiśniewski (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Maria Grzelka
SSN Krzysztof Pietrzykowski
w sprawie z powództwa B. T.-S.
przeciwko Towarzystwu Ubezpieczeń i Reasekuracji "W." S.A. w W. Oddział w R.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 lipca 2006 r.,
zażalenia powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego
z dnia 14 marca 2006 r.,
odrzuca zażalenie.
Uzasadnienie
2
W dniu 10 marca 2006 r. powódka wniosła skargę kasacyjną od wyroku
Sądu Apelacyjnego z dnia 14 grudnia 2005 r. Postanowieniem z dnia 14 marca
2006 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę jako wniesioną z uchybieniem terminu.
W zażaleniu, sporządzonym i wniesionym przez adwokata, skarżąca
domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Zażalenie nie zostało
opłacone. W dniu 4 maja 2006 r. pełnomocnikowi powódki doręczono wezwanie do
uiszczenia opłaty w kwocie 600 zł. Wskazana kwota została zapłacona w dniu
11 maja 2006 r.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Podstawową zasadą prawa międzyczasowego w dziedzinie procesu
cywilnego jest zasada bezpośredniego działania ustawy nowej.
Zasada ta wyrażona została w art. XV § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1994 r. -
Przepisy wprowadzające Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 297
ze zm.). Przyjąć należy, że wskazana zasada ma znaczenie ogólne w dziedzinie
w prawie procesowym cywilnym (por. uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu
Najwyższego z 17 stycznia 2001 r. – zasadę prawną, III CZP 49/00, OSNC 2001,
nr 4, poz. 53, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2003 r., IV CKN 310/01,
niepubl.) i znajduje ona również zastosowanie w odniesieniu do przepisów ustawy
z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, mających
charakter przepisów prawa procesowego, która weszła w życie z dniem 2 marca
2006 r.
Istotny wyjątek od zasady bezpośredniego działania ustawy nowej
przewidziany został w art. 149 ust. 1 powołanej ustawy. Przepis ten stanowi,
że w sprawach wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się,
do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, dotychczasowe przepisy
o kosztach sądowych. W niniejszej sprawie wejście w życie ustawy nastąpiło
po doręczeniu powódce odpisu wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem,
a zatem już po zakończeniu postępowania przed sądem drugiej instancji.
Wniesienie skargi kasacyjnej miało natomiast miejsce w czasie obowiązywania
nowej ustawy o kosztach sądowych.
3
Wniesienie skargi kasacyjnej inicjuje postępowanie przed Sądem
Najwyższym i – mimo że jest czynnością podejmowaną przed sądem drugiej
instancji – stanowi co do zasady pierwszą czynność postępowania kasacyjnego.
Skoro zatem powódka wniosła skargę kasacyjną w czasie obowiązywania nowej
ustawy, zastosowanie znajdują nowe przepisy o kosztach sądowych, zgodnie
z zasadą bezpośredniego działania ustawy nowej.
W myśl art. 1302
§ 3 k.p.c., dodanego powołaną ustawą, sąd odrzuca bez
wezwania o uiszczenie opłaty wniesione przez adwokata, radcę prawnego lub
rzecznika patentowego środki odwoławcze lub środki zaskarżenia (apelację,
zażalenie, skargę kasacyjną, skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego orzeczenia, sprzeciw od wyroku zaocznego, zarzuty od nakazu
zapłaty, skargę na orzeczenie referendarza sądowego) podlegające opłacie
w wysokości stałej lub stosunkowej obliczonej od wskazanej przez stronę wartości
przedmiotu zaskarżenia. Zażalenie powódki wniesione do Sądu Najwyższego
podlega opłacie stosunkowej, w wysokości jednej piątej opłaty wynoszącej 5%
wartości przedmiotu zaskarżenia (art. 19 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 13 ustawy
o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Jako że zażalenie to wniesione
zostało przez adwokata i nie zostało należycie opłacone, podlegało ono odrzuceniu
przez Sąd drugiej instancji. Sąd ten jednak, zamiast zastosować wskazaną sankcję,
wezwał skarżącą do uiszczenia należnej opłaty. Błędne w tym zakresie działanie
sądu nie mogło jednak w żadnym razie sanować uchybienia skarżącej w opłaceniu
zażalenia i wyłączyć zastosowania sankcji przewidzianej w art. 1302
§ 3 k.p.c.
W konsekwencji, zażalenie skarżącej należało odrzucić (art. 1302
§ 2 w zw. z art.
370, 373, 39821
i 3941
§ 3 k.p.c.)
Z podanych względów Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.