Zarządzenie z 15 stycznia 2016, sygn. XVI C 1560/14

UZASADNIENIE

Pozwem złożonym w dniu 10 października 2013 roku powód D. B. (1) wniosła o zasądzenie od T. B. (1) kwoty 12 000 złotych wraz z odsetkami ustawowymi od kwoty 4 000 złotych od dnia 26 czerwca 2013 roku do dnia zapłaty, od kwoty 4 000 złotych od dnia 26 lipca 2013 roku do dnia zapłaty i od kwoty 4 000 złotych od dnia 26 sierpnia 2013 roku do dnia zapłaty oraz zasądzenie od pozwanego zwrotu kosztów procesu. W uzasadnieniu wskazała, że roszczenie dochodzone pozwem wynika z umowy pożyczki zawartej z pozwanym w dniu 14 maja 2013 roku. (pozew – k. 1-4)

W sprzeciwie od nakazu zapłaty wydanego w elektronicznym postępowaniu upominawczym w dniu 05 lutego 2014 roku, pozwany T. B. (1) zaskarżył nakaz zapłaty w całości, wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powódki na jego rzecz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Wskazał, że żądanie pozwu jest bezzasadne, albowiem po stronie pozwanej nie istnieje zobowiązanie wobec powoda co do zapłaty żądanej kwoty, wszelkie należności z tytułu wiążącej strony umowy zostały rozliczone poprzez kompensatę wzajemnych wierzytelności. Podniósł, że w dniu 14 maja 2013 roku istniało po stronie powodowej zobowiązanie do zapłaty na rzecz pozwanego naliczonych i wymagalnych odsetek od kwoty 30 000 złotych należnej pozwanemu z tytułu wpłaconej w 2009 roku na rzecz powódki D. B. (1) zaliczki w kwocie 68 000 złotych na poczet zakupu samochodu osobowego. W dniu 17 lipca 2012 roku D. B. (1) złożyła oświadczenie, w którym potwierdziła że jest zobowiązana do zapłaty na rzecz T. B. (1) kwoty 30 000 złotych. Kwotę 30 000 złotych powódka wpłaciła na jego rzecz w dniu 14 maja 2013 roku. Strony nie rozliczyły jednak należności wynikającej z wymagalnych i naliczonych odsetek, które na dzień 14 maja 2013 roku wynosiły 16 307 złotych. D. B. (1) nie uiściła na jego rzecz żadnej kwoty tytułem ww. odsetek. Podał, że w dniu 11 czerwca 2013 roku dokonał potrącenia wierzytelności przysługującej D. B. (1) z tytułu umowy pożyczki z wierzytelnością przysługującą mu z tytułu niezapłaconych przez D. B. (1) odsetek. (sprzeciw – k. 6-13)

W piśmie złożonym w dniu 03 czerwca 2014 roku powódka podtrzymała żądanie pozwu, podniosła zarzut nieistnienia w dacie potrącenia po stronie powodowej zobowiązania do zapłaty odsetek należnych pozwanemu z tytułu zaliczki wpłaconej przez pozwanego w dniu 27 lipca 2009 roku na rzecz powódki oraz z ostrożności procesowej podniosła zarzut przedawnienia roszczeń strony pozwanej w stosunku do strony powodowej z tytułu zwrotu zaliczki. (pismo – k. 43-46)

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W 2009 roku T. B. (1) poinformował D. B. (1), prowadzącą działalność gospodarczą polegają na pośredniczeniu w sprzedaży samochodów, że jest zainteresowany zakupem samochodu osobowego. W dniu 27 lipca 2009 roku D. B. (1) pobrała od niego kwotę 68 000 złotych tytułem zaliczki na poczet ceny samochodu osobowego marki T. (...) o nr nadwozia wskazanym w oświadczeniu pisemnym D. B. (1), samochód miał zostać zarejestrowany w terminie do końca sierpnia 2009 r. Umowa sprzedaży ww. pojazdu nie została zrealizowana. W styczniu 2010 roku T. B. (1) zwrócił się o zwrot części wpłaconej kwoty, tj. kwoty 20 000 złotych, informując aby pozostała kwota zaliczki pozostała w dyspozycji D. B. (1) i aby poszukiwała odpowiedniego dla niego samochodu osobowego. W dniu 12 stycznia 2010 roku D. B. (1) zwróciła na jego rzecz kwotę 20 000 złotych. Po kilku miesiącach ponownie zwrócił się o zwrot części wpłaconej kwoty, tj. 18 000 złotych, również prosząc aby pozostała kwota pozostała w dyspozycji D. B. (1) i aby nadal poszukiwała odpowiedniego dla niego samochodu osobowego. Zwrot kwoty 18 000 złotych nastąpił na podstawie umowy cesji wierzytelności przysługującej D. B. (1) w stosunku do K. M., który jako jej dłużnik zwolnił się z długu wpłacając w dniu 05 maja 2010 roku na rzecz T. B. (1) kwotę 18 000 złotych.

Następnie pismem z dnia 17 maja 2010 roku T. B. (1) wezwał D. B. (1) do zwrotu pozostałej kwoty 30 000 złotych. Strony ustaliły jednak, że D. B. (1) ma nie zwracać powyższej kwoty i nadal szukać odpowiedniego samochodu dla T. B. (1). W okresie od maja 2010 do lutego 2012 roku D. B. (1) przekazywała T. B. (2) informacje o samochodach osobowych, których zakupem mógłby być zainteresowany. Żadna z propozycji nie została zaakceptowana.

W dniu 17 lipca 2012 roku D. B. (1) złożyła oświadczenie, w którym potwierdziła że posiada wobec T. B. (1) nierozliczoną kwotę 30 000 złotych w związku z wpłaconą zaliczką na samochód oraz że kwota ta zostanie rozliczona w formie samochodu do dnia 31 sierpnia 2012 roku. W powyższym terminie przedstawione przez D. B. (1) oferty zakupu auta również nie zostały zaakceptowane.

Pismem z dnia 24 stycznia 2013 roku T. B. (1) zwrócił się ponownie o zwrot kwoty 30 000 złotych, po raz kolejny ustalono że D. B. (1) ma nie zwracać wskazanej w wezwaniu kwoty i nadal szukać odpowiedniego samochodu.

( dowód: oświadczenie D. B. (1) z dnia 27 lipca 2009 roku i z dnia 17 lipca 2012 roku– k. 18, 53, potwierdzenie wpłaty – k. 54, wydruk korespondencji email z dnia 13 maja 2010 roku – k. 110-111)

W dniu 14 maja 2013 roku T. B. (1) planował dokonać zakupu od A. K. (męża D. B. (1)) zakupu samochodu osobowego za cenę 42 000 złotych.

W dniu 14 maja 2013 roku D. B. (2) zwróciła na rzecz T. B. (1) kwotę 30 000 złotych. W tym też dniu T. B. (1) złożył oświadczenie, że w związku z umową z dnia 2012 roku zawartą z D. B. (2) dotyczącą rozliczenia kwoty 30 000 złotych długu w związku z wpłatą w 2010 roku kwoty na poczet sprowadzenia samochodu osobowego z zagranicy, przyjmuje kwotę 30 000 złotych i co do tej kwoty umowę uważa za rozliczoną. Kwota 30 000 złotych została wpłacona na poczet ceny zakupu auta. Pozostałą kwotę 12 000 złotych T. B. (1) miał zapłacić w gotówce. Wobec tego, iż nie dysponował taką kwotą zwrócił się z prośbą o udzielenie mu pożyczki. W dniu 14 maja 2013 roku D. B. (1) i T. B. (1) zawarli umowę pożyczki w kwocie 12 000 złotych, na podstawie której T. B. (1) zobowiązał się do zwrotu kwoty pożyczki w następujących ratach i terminach: kwotę 4 000 złotych do dnia 25 czerwca 2013 roku, kwotę 4 000 złotych do dnia 25 czerwca 2013 roku i kwotę 4 000 złotych do dnia 25 sierpnia 2013 roku.

W dniu 14 maja 2013 roku A. K. (mąż D. B. (1)) sprzedał na rzecz T. B. (1) samochód osobowy za cenę 42 000 złotych.

T. B. (1) nie zwrócił pożyczki. W piśmie z dnia 11 czerwca 2013 roku oświadczył że dokonał kompensaty jego wierzytelności przysługującej wobec D. B. (1) z tytułu odsetek od wpłaconej kwoty zaliczki na zakup samochodu z wierzytelnością D. B. (1) przysługującą z tytułu umowy pożyczki z dnia 14 maja 2013 roku, jednocześnie wzywając D. B. (1) do zapłaty kwoty 4 860,11 złotych.

( dowód: umowa sprzedaży samochodu – k. 80, umowa pożyczki – k. 51, oświadczenie T. B. (1) – k. 79, oświadczenie o kompensacie – k. 81, zeznania świadka A. B. – k. 165, zeznania powódki – k. 165, zeznania pozwanego w części – k. 165)

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie wskazanych dowodów. Za wiarygodne Sąd uznał wszystkie w/w dowody z dokumentów zgromadzonych dla potrzeb niniejszej sprawy. Sąd uznał za wiarygodne zeznania powódki i świadka A. B. oraz zeznania T. B. (1) w części w jakiej potwierdził, że nie zwrócił pożyczki i potwierdził okoliczności wynikające z dokumentów złożonych w sprawie. Sąd nie dał wiary zeznaniom pozwanego w części w jakiej podał, że nie były przedstawiane mu oferty zakupu samochodu w okresie od lipca 2009 roku do maja 2013 roku. Dodatkowo czyniąc ustalenia faktyczne Sąd uwzględnił twierdzenia strony, którym przeciwnik nie przeczył w trybie art. 230 k.p.c..

W ocenie Sądu powyższe dowody, w zakresie, w jakim stanowiły podstawę poczynionych w niniejszej sprawie ustaleń faktycznych, tworzą razem zasadniczo spójny i nie budzący wątpliwości w świetle wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, a przez to zasługujący na wiarę materiał dowodowy.

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo zasługuje na uwzględnienie w całości.

Podstawę roszczenia dochodzonego w niniejszej sprawie stanowiła umowa pożyczki zawarta przez powódkę z pozwanym w dniu 14 maja 2013 roku.

Zgodnie z art. 720 § 1 i § 2 k.c. przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości; umowa pożyczki, której wartość przenosi pięćset złotych, powinna być stwierdzona pismem.

Okolicznością bezsporną w niniejszej sprawie był fakt zawarcia umowy pożyczki przez strony w kwocie 12 000 złotych, stwierdzonej pismem z dnia 14 maja 2013 roku, ponadto okoliczność że pozwany powyższej kwoty nie zwrócił, jak również okoliczność że powódka zwróciła na rzecz pozwanego kwotę 20 000 złotych i 18 000 złotych tytułem zaliczki uiszczonej przez T. B. (1) na poczet sprzedaży samochodu, a w dniu 14 maja 2013 roku pozostałą część zaliczki w kwocie 30 000 złotych.

Pozwany kwestionował zasadność żądania pozwu podnosząc, że dokonał potrącenia należności przysługującej powódce wobec niego z tytułu umowy pożyczki z wierzytelnością, która przysługiwała mu wobec niej z tytułu odsetek od zaliczki w kwocie 68 000 złotych, uiszczonej przez niego na samochód T. (...) w związku z umową z dnia 27 lipca 2009 r., umowa nie została wykonana, a zaliczka została zwrócona przez powódkę w ratach.

Podniesiony przez pozwanego zarzut potrącenia nie zasługiwał na uwzględnienie, przedstawiona zaś przez niego argumentacja jest nietrafna. Pozwany nie udowodnił, że w dacie złożenia oświadczenia z dnia 11 czerwca 2013 roku o potrąceniu przysługiwała mu wobec powódki wierzytelność, której dotyczy oświadczenie o potrąceniu.

Zgodnie z art. 498 § 1 i § 2 k.c. gdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potrącić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym; wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej.

Materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie potwierdził, że umowa stron z dnia 27 lipca 2009 roku dotycząca sprzedaży samochodu T. (...) została zmodyfikowana i powódka szukała innego samochodu dla pozwanego. Powyższą okoliczność potwierdzają w szczególności zeznania świadka, zeznania pozwanego oraz wydruk korespondencji email prowadzonej przez strony w okresie od maja 2010 roku do lutego 2012 roku, w którym pozwany potwierdza że strony umówiły się na rozliczenie pozostałej kwoty zaliczki przez sprzedaż samochodu i zwracał się o przedstawienie kolejnych aut. Na modyfikację pierwotnej umowy wyraźnie wskazują przede wszystkim zeznania pozwanego złożone na rozprawie w dniu 02 września 2015 r. (k.163), w których wskazał, że pomiędzy stronami był taki układ, że skoro państwo B. nie mają pieniędzy, a potrafią tanio „załatwić samochód”, to pozwany uznał, że zorganizują dla niego samochód. Ustalenia te - jak wskazał pozwany - miały charakter dorozumiany, i oznaczały, że czekają na samochód. W tym czasie pozwany otrzymywał maile z propozycjami sprzedaży samochodów. Wskazuje na to także zachowanie samego pozwanego, który nie był konsekwentny w żądaniu brakującej części uiszczonej przez niego kwot. Po wezwaniu powódkę do zwrotu pieniędzy, na skutek ustaleń pomiędzy stronami, prosił o propozycje sprzedaży samochodów (k. 67). Fakt zmiany umowy potwierdzają także późniejsze okoliczności, w szczególności okoliczność że zwrot kwoty 30 000 złotych nastąpił w dniu zakupu auta od męża powódki za kwotę 42 000 złotych i brakującą kwotę 12 000 złotych pozwany pożyczył od powódki.

Wobec powyższego Sąd uznał, że umowa sprzedaży została zmodyfikowana, strony dokonały odnowienia zobowiązania, dotychczasowe zobowiązanie powódki do sprzedaży samochodu marki T. (...) zostało umorzone, w to miejsce powódka zobowiązała się sprzedać pozwanemu inny samochód.

Stosownie do treści art. 506 § 1 k.c. jeżeli w celu umorzenia zobowiązania dłużnik zobowiązuje się za zgodą wierzyciela spełnić inne świadczenie albo nawet to samo świadczenie, lecz z innej podstawy prawnej, zobowiązanie dotychczasowe wygasa (odnowienie). W tym miejscu wskazać należy, iż po dokonaniu odnowienia wierzyciel nie może już powoływać się na zarzuty wynikające z dawnego zobowiązania, przyjmuje się bowiem, że poprzez odnowienie dłużnik zrzekł się tych zarzutów.

Strony postanowiły, że w miejsce dotychczasowego zobowiązania D. B. (1) spełni inne świadczenie, tj. sprzeda pozwanemu inny samochód. Tym samym należało uznać, że wierzytelność, którą pozwany przedstawił do potrącenia nie istniała w dniu złożenia przez pozwanego oświadczenia o kompensacie wierzytelności. Gdyby pozwany posiadał wymagalną wierzytelność wobec powódki nie brałby pożyczki i złożył wówczas oświadczenie o potrąceniu.

Mając zatem na względzie, że umowa pożyczki została przez powódkę wykonana w dniu 14 maja 2013 roku przez przeniesienie na własność pozwanego pieniędzy w kwocie 12 000 złotych, ze złożonego zaś przez pozwanego oświadczenia potwierdzającego, że powódka wpłaciła na jego rzecz kwotę 30 000 złotych nie wynika, że zobowiązana jest do zwrotu jeszcze innej kwoty (np. tytułem odsetek), Sąd uznał że pozwany jest zobowiązany do zwrotu wskazanej kwoty pożyczki. Jednocześnie należy wskazać, iż pozwany potwierdził że nie zwrócił na rzecz powódki udzielonej mu pożyczki. Termin zwrotu pożyczki został przez strony ustalony.

Z powyższych względów Sąd uznał, iż roszczenie powoda D. B. (1) zasługuje na uwzględnienie w całości i dlatego orzekł jak w pkt. 1 sentencji, zasądzając od pozwanego na rzecz powódki całą dochodzoną pozwem kwotę 12 00 złotych. Ponadto Sąd zasądził od pozwanego na rzecz powoda odsetki ustawowe za opóźnienie w zapłacie dochodzonej w pozwie kwoty za okres od dnia wymagalności poszczególnych rat pożyczki do dnia zapłaty, tj. od kwoty 4 000 złotych od dnia 26 czerwca 2013 roku do dnia zapłaty, od kwoty 4 000 złotych od dnia 26 lipca 2013 roku do dnia zapłaty i od kwoty 4 000 złotych od dnia 26 sierpnia 2013 roku do dnia zapłaty. Podstawę prawną rozstrzygnięcia w przedmiocie odsetek stanowi art. 481 § 1 k.c., zgodnie z którym jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe (art. 481§2 zdanie pierwsze k.c.).

W pkt. 2 sentencji Sąd orzekł o zwrocie kosztów procesu na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c., zgodnie z zasadą odpowiedzialności za jego wynik. Na zasądzoną z tego tytułu od pozwanego na rzecz powoda kwotę 2 567 złotych składają się: opłata sądowa od pozwu w wysokości 150 złotych oraz koszty zastępstwa adwokackiego powoda w wysokości 2 400 złotych (§ 6 pkt. 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (tekst jednolity: Dz.U. z 2013 r. poz. 461)) wraz z opłatą skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 17 złotych.

Ponadto Sąd nakazał pobrać od pozwanego T. B. (1) na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego dla W. M.w W. kwotę 450 złotych tytułem części nieuiszczonej opłaty sądowej od pozwu oraz kwotę 601,76 zł złotych tytułem zwrotu wydatków poniesionych tymczasowo ze środków budżetowych Skarbu Państwa. (pkt 3 i 4 sentencji)

Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

(...)

ZARZĄDZENIE

(...)

W., (...)

(...)