Postanowienie SN z 29 września 2010, sygn. V CZ 60/10
Data orzeczenia
29 września 2010
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział V
Przewodniczący
SSN Lech Walentynowicz
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 29 września 2010 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący)
SSN Barbara Myszka (sprawozdawca)
SSN Krzysztof Pietrzykowski
w sprawie z powództwa A. K.
przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej w S.
o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 września 2010 r.,
zażalenia powódki na orzeczenie o kosztach, zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego z
dnia 1 kwietnia 2010 r., sygn. akt I ACa (…),
1. odrzuca zażalenie,
2. oddala wniosek adw. Z. O. o przyznanie mu od Skarbu Państwa kosztów
nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powódce w postępowaniu
zażaleniowym,
3. nie obciąża powódki kosztami postępowania zażaleniowego poniesionymi
przez stronę pozwaną.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny – po rozpoznaniu sprawy z powództwa A. K. przeciwko
Spółdzielni Mieszkaniowej w S. o zobowiązanie do złożenia oświadczenia woli, na
skutek apelacji powódki od wyroku Sądu Okręgowego oddalającego powództwo –
2
wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2010 r. oddalił apelację i zasądził od powódki na rzecz
pozwanej kwotę 2 700 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.
Uzasadniając rozstrzygnięcie o kosztach Sąd Apelacyjny wskazał na wynikającą
z art. 98 k.p.c. zasadę odpowiedzialności za wynik procesu oraz na przepisy § 6 pkt 6 w
związku z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września
2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb
Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z
urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.).
W zażaleniu na zawarte w powołanym wyroku postanowienie o kosztach procesu
powódka wniosła o jego uchylenie i zwolnienie jej z obowiązku poniesienia zasądzonych
na rzecz pozwanej kosztów postępowania apelacyjnego w kwocie 2 700 zł.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Na postanowienie sądu drugiej instancji co do kosztów procesu, które nie były
przedmiotem rozstrzygnięcia sądu pierwszej instancji, przysługuje zażalenie do Sądu
Najwyższego (art. 3941
§ 1 pkt 2 k.p.c.). Termin do wniesienia tego zażalenia jest
tygodniowy i liczy się od doręczenia postanowienia, a gdy strona nie zażądała w
terminie przepisanym doręczenia postanowienia zapadłego na rozprawie –
od ogłoszenia postanowienia (art. 394 § 2 w związku z art. 3941
§ 3 k.p.c.).
Powódka, reprezentowana przez pełnomocnika ustanowionego przez sąd
w osobie adw. A. H.-M., złożyła w przepisanym terminie wniosek o sporządzenie
uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego i doręczenie tego wyroku wraz z
uzasadnieniem. W dniu 21 kwietnia 2010 r. Sąd Apelacyjny doręczył pełnomocnikowi
powódki wyrok z uzasadnieniem, wobec czego tygodniowy termin do wniesienia
zażalenia na zawarte w tym wyroku postanowienie o kosztach procesu upłynął z dniem
28 kwietnia 2010 r.
W dniu 7 maja 2010 r. powódka złożyła wniosek o ustanowienie dla niej
adwokata. Postanowieniem z dnia 10 maja 2010 r. Sąd Apelacyjny uwzględnił ten
wniosek, po czym pismem z dnia 11 maja 2010 r. zwrócił się do właściwej okręgowej
rady adwokackiej o wyznaczenie adwokata w celu reprezentowania powódki w
postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Pismem z dnia 18 maja 2010 r. Okręgowa
Rada Adwokacka poinformowała Sąd Apelacyjny o wyznaczeniu dla powódki adw. Z.
O., który w dniu 1 czerwca 2010 r. wniósł zażalenie na zawarte w wyroku Sądu
Apelacyjnego z dnia 1 kwietnia 2010 r. postanowienie o kosztach procesu.
3
W ramach kontroli zachowania wymagań formalnych trzeba stwierdzić,
że zażalenie zostało wniesione po upływie przepisanego terminu, gdyż przewidziany w
art. 394 § 2 w związku z art. 3941
§ 3 k.p.c. tygodniowy termin upłynął bezskutecznie z
dniem 28 kwietnia 2010 r. Oceny tej nie zmienia wprowadzona przez art. 1 pkt 8 ustawy
z dnia 17 grudnia 2009 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz
niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 7, poz. 45) nowa regulacja zawarta w art. 124 § 2
k.p.c., dotyczy ona bowiem ustanowienia adwokata lub radcy prawnego na wniosek
zgłoszony przed upływem terminu do wniesienia zażalenia. W niniejszej sprawie
natomiast ustanowienie adwokata nastąpiło na wniosek zgłoszony przez powódkę po
upływie terminu do wniesienia zażalenia.
Z tych względów Sąd Najwyższy odrzucił wniesione zażalenie (art. 373 w związku
z art. 370, art. 397 § 2, art. 39821
i art. 3941
§ 3 k.p.c.) i postanowił o kosztach
postępowania zażaleniowego po myśli art. 102 w związku z art. 391 § 1, art. 397 § 2,
art. 39821
i art. 3941
§ 3 k.p.c., uznając, że za odstąpieniem od zasady wyrażonej w art.
98 k.p.c. przemawia trudna sytuacja życiowa żalącej, której wyrazem było zwolnienie jej
od kosztów sądowych w całości.
Wobec odrzucenia zażalenia Sąd Najwyższy oddalił wniosek pełnomocnika
powódki o przyznanie mu od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej
(zob. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 lutego 1999 r., II CKN 341/98, OSNC
1999, nr 6, poz. 123, z dnia 18 marca 1999 r., I CKN 1046/97, OSNC 1999, nr 10, poz.
178 i z dnia 20 września 2007 r., II CZ 69/07, OSNC 2008, nr 3, poz. 41).