Postanowienie SN z 25 listopada 2010, sygn. III CZ 54/10
Data orzeczenia
25 listopada 2010
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział III
Przewodniczący
SSN Kazimierz Zawada
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 25 listopada 2010 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Kazimierz Zawada (przewodniczący)
SSN Marian Kocon
SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca)
w sprawie z wniosku S. T.
1. o wznowienie postępowania,
w sprawie z powództwa S. T.
przeciwko Radzie Niepełnosprawnych w K. i Skarbowi Państwa - Naczelnikowi Urzędu
Skarbowego
o ustalenie, zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 4
czerwca 2001 r., sygn. akt II Ca (…)
2. o wznowienie postępowania,
w sprawie z wniosku S. T. o wznowienie postępowania zakończonej prawomocnym
postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z dnia 13 marca 2007 r., sygn. akt II Ca (…)
w sprawie z powództwa S. T. przeciwko Radzie Niepełnosprawnych w K. i Skarbowi
Państwa - Naczelnikowi Urzędu Skarbowego o ustalenie, zakończonej prawomocnym
wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 4 czerwca 2001 r., sygn. akt II Ca (…)
3. o wznowienie postępowania,
w sprawie z wniosku S. T. o wznowienie postępowania zakończonej prawomocnym
postanowieniem Sądu Okręgowego w K. z dnia 26 stycznia 2010 r., sygn. akt II Ca (…)
w sprawie z powództwa S. T. przeciwko Radzie Niepełnosprawnych w K. o zapłatę
zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 15 października
2009 r., sygn. akt II Ca (…)
4. o wznowienie postępowania,
2
w sprawie z powództwa S. T. przeciwko Radzie Niepełnosprawnych w K. o zapłatę
zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 15 października
2009 r., sygn. akt II Ca (…);
5. o wznowienie postępowania,
w sprawie z wniosku Rady Niepełnosprawnych w K.
przy uczestnictwie S. T. i M. G.
o zmianę stwierdzenia nabycia spadku zakończonej prawomocnym postanowieniem
Sądu Wojewódzkiego w K. z dnia 25 marca 1998 r., sygn. akt II Ca (…)
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 25 listopada 2010 r.,
zażalenia S. T.
na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 10 maja 2010 r., sygn. akt II Ca (…),
1. oddala zażalenie.
2. przyznaje adwokat M. Ś.-B. od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w K. kwotę
180 (sto osiemdziesiąt) zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej
udzielonej z urzędu S. T. w postępowaniu zażaleniowym, podlegająca
podwyższeniu o należny podatek od towarów i usług.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 10 maja 2010 r. Sąd Okręgowy w K. odrzucił skargi S. T.
o wznowienie postępowania, w tym skargę dotyczącą wznowienia postępowania w
sprawie z wniosku Rady Niepełnosprawnych w K. przy udziale S. T. i M. G. o zmianę
stwierdzenia nabycia spadku, zakończonej prawomocnym postanowieniem Sądu
Wojewódzkiego z dnia 25 marca 1998 r., sygn. akt II Ca (…).
Z uzasadnienia postanowienia wynika, że S. T. jako podstawę wznowienia
postępowania wskazała art. 401 pkt 2 k.p.c. Nie wystarczy jednak – zdaniem Sądu –
sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający ustawowej podstawie.
Niezbędne jest także wykazanie, że zachodzą okoliczności uzasadniające powołaną
podstawę wznowienia postępowania. Tymczasem S. T. nie wykazała, aby została w
sprawie pozbawiona możliwości działania na skutek naruszenia przepisów prawa. Z akt
sprawy wynika bowiem, że brała ona udział w postępowaniu i korzystała z
przysługujących jej środków zaskarżenia. Skarga podlegała zatem odrzuceniu jako
3
niedopuszczalna, ponieważ nie zachodzi wskazana w niej podstawa wznowienia (art.
410 § 1 k.p.c.).
W zażaleniu skarżąca zarzuciła, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z
naruszeniem art. 401 pkt 2, 410, i 328 § 2 w związku z art. 361 k.p.c. i wniosła o
uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego
rozpoznania bądź „o zmianę zaskarżonego postanowienia i pełne uwzględnienie
stanowiska uczestniczki”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 401 pkt 2 k.p.c. pozbawienie strony możności działania na skutek
naruszenia przepisów prawa stanowi samodzielna podstawę wznowienia postępowania.
Z przytoczonego przepisu wynika wyraźnie, że stanowiące podstawę wznowienia
postępowania pozbawienie możności działania powinno nastąpić na skutek naruszenia
przepisów prawa. Powołanie się na tę podstawę wznowienia postępowania wymaga
zatem – poza przytoczeniem tych przepisów prawa – także wykazania, że zachodzi
związek przyczynowy między naruszeniem prawa a pozbawieniem strony możności
działania.
Tymczasem skarżąca, opierając skargę o wznowienie postępowania na
omawianej podstawie wznowienia, w ogóle nie wskazała przepisów prawa, które – jej
zdaniem – spowodowały pozbawienie jej możliwości działania w sprawie. Oczywistą
konsekwencją tego jest także niewykazanie związku przyczynowego między
naruszonym przepisem prawa a pozbawieniem możności działania. Zatem już z tego
powodu nie można było uznać, że zachodzi podniesiona przez skarżącą ustawowa
podstawa wznowienia postępowania. W tej sytuacji dla oceny trafności zaskarżonego
postanowienia nie ma istotnego znaczenia podjęta w zażaleniu polemika ze
stanowiskiem Sądu, że pozbawienie strony możności działania należy rozumieć jako
niemożność występująca w całej sprawie. Wspomniana kwestia nie ma istotnego
znaczenia również z tego powodu, że skarżąca nie wykazała, aby pozbawienie jej
możliwości działania w sprawie na skutek naruszenia przepisów prawa dotyczyło jedynie
określonego fragmentu postępowania lub istotnych dla sprawy czynności procesowych.
Zaskarżonego postanowienia nie podważa także podniesiona przez skarżąca
okoliczność, że „gdyby nie fakt, iż uczestniczka została pozbawiona możności
skutecznego działania na skutek pozaprawnego współdziałania Izby Skarbowej w K. z
pełnomocnikiem uprawnionych Sąd orzekający wydałby inne rozstrzygnięcie”. Również
przytoczona okoliczność powodująca – zdaniem skarżącej – pozbawienie jej możliwości
4
działania nie zostało bowiem powiązane z naruszeniem konkretnego przepisu prawa, a
okoliczność, że doszło w sprawie do „pozaprawnego współdziałania Izby Skarbowej z
pełnomocnikiem uprawnionych” oparta jest jedynie na twierdzeniu skarżącej.
Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia – wbrew zarzutowi skarżącej – zawiera
zarówno przytoczenie, jak i wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
Z przedstawionych powodów zażalenie podlega oddaleniu jako pozbawione
uzasadnionych podstaw (art. 39814
w związku z art. 3941
§ 3 k.p.c.). Podstawę prawną
przyznania adwokatowi kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu
stanowi § 13 ust. 2 pkt 2 w związku z § 9 pkt 2 i § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra
Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie
oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej
z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).