Postanowienie SN z 14 października 2011, sygn. III CNP 20/11
Data orzeczenia
14 października 2011
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Cywilna, Wydział III
Przewodniczący
SSN Jacek Gudowski
Tagi
Podstawa prawna
POSTANOWIENIE
Dnia 14 października 2011 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Jacek Gudowski
w sprawie z powództwa Akademii Górniczo-Hutniczej w K.
przy interwencji ubocznej po stronie powodowej Gminy Miejskiej K.
przeciwko M. S., M. S., K. G. i małoletniej O. G. reprezentowanej przez
przedstawiciela ustawowego K.G.
o eksmisję,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 października 2011 r.,
na skutek skargi pozwanej M. S.
o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego
z dnia 26 listopada 2008 r.,
odrzuca skargę i zasądza od pozwanej M. S. na rzecz strony
powodowej kwotę 300 zł (trzysta zł) tytułem zwrotu kosztów
postępowania wywołanego skargą.
Uzasadnienie
2
Wyrokiem z dnia 26 listopada 2008 r. Sąd Okręgowy oddalił apelację
pozwanych od wyroku Sądu Rejonowego z dnia 17 kwietnia 2008 r.
Pozwana M. S. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem
prawomocnego orzeczenia od wyroku Sądu Okręgowego podnosząc, że na skutek
wydania zaskarżonego orzeczenia poniosła szkodę w postaci wystąpienia przez
powoda z żądaniem zapłaty comiesięcznego odszkodowania z tytułu bezprawnego
zajmowania lokalu w wysokości 552,50 zł miesięcznie, to jest 8,50 zł za każdy metr
kwadratowy od dnia 1 sierpnia 2009 r.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 4241
§ 1 k.p.c., odczytywanym łącznie z art. 4171
§ 2 k.c.,
skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia
przysługuje wtedy, gdy przez wydanie prawomocnego wyroku niezgodnego
z prawem stronie wyrządzona została szkoda. Z tego powodu wśród tzw.
konstrukcyjnych wymagań skargi przewidziano obowiązek uprawdopodobnienia
wyrządzenia szkody (art. 4245
§ 1 pkt 4 k.p.c.), który oznacza złożenie przez
skarżącego w skardze oświadczenia, że szkoda wystąpiła – ze wskazaniem jej
rodzaju i rozmiaru – oraz uwiarygodnienie tego oświadczenia poprzez
powoływanie i przedstawianie dowodów, w tym tzw. dowody niedające pewności,
oraz innych środków, nieuznawanych przez kodeks za dowody, np. pisemne
oświadczenia, surogaty dokumentów. Zawarte w art. 4241
§ 1 k.p.c. sformułowanie
„przez wydanie” oznacza, że między wydaniem zaskarżonego orzeczenia
a powstaniem szkody musi zachodzić normalny, adekwatny związek przyczynowy,
o którym mowa w art. 361 § 1 k.c. Brak związku przyczynowego skutkuje
niemożnością uznania, że szkoda została wyrządzona przez wydanie
zaskarżonego orzeczenia i sprawia, że skarga jest niedopuszczalna. Szkoda musi
zatem być spowodowana przez wydanie orzeczenia, a więc powinna zostać
poniesiona później niż w chwili wydania orzeczenia. (por. postanowienia Sądu
Najwyższego z dnia 17 listopada 2005 r., II CNP 15/05, OSNC 2006, nr 9, poz. 153,
z dnia 27 lipca 2006 r., II BP 11/06, OSNP 2007, nr 15-16, poz. 223, z dnia 28
listopada 2006 r., III CNP 46/06, IC 2007, nr 12, s. 50, z dnia 25 maja 2007 r.,
III CNP 30/07, IC 2008, nr 12, s. 52).
3
W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że do spełnienia
przesłanki przewidzianej w art. 4245
§ 1 pkt 4 k.p.c. konieczne jest istnienie szkody
w chwili wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego
orzeczenia, nie jest zatem wystarczające powołanie się w skardze na samo
zagrożenie wystąpienia szkody, choćby było ono realne. Taki wniosek wynika
z wykładni literalnej powołanego przepisu dokonywanej w związku z art. 4241
§ 1
k.p.c. i art. art. 4171
§ 2 k.c., w których ustawodawca powtórzył zawarty w art. 4245
§ 1 pkt 4 k.p.c. zwrot „została wyrządzona szkoda”. Sformułowanie to świadczy
o tym, że omawiana skarga przysługuje stronie tylko wtedy, gdy przez wydanie
prawomocnego orzeczenia niezgodnego z prawem została już stronie wyrządzona
szkoda w postaci realnego uszczerbku majątkowego (por. postanowienia Sądu
Najwyższego z dnia 23 września 2005 r., III CNP 5/05, niepubl., z dnia 4 sierpnia
2009 r., II CNP 43/09, niepubl., z dnia 10 grudnia 2010 r., III CNP 48/10, niepubl.,
z dnia 31 stycznia 2006 r., IV CNP 38/05, OSNC 2006, nr 7-8, poz. 141, z dnia
11 stycznia 2006 r., II CNP 13/05,OSNC 2006, nr 6, poz. 110).
Skarżąca nie powołała się w skardze na rzeczywistą, realną szkodę, która
została już poniesiona przez nią na skutek wydania zaskarżonego orzeczenia,
lecz na szkodę hipotetyczną, przyszłą. Z materiałów sprawy wnika,
że pozwana nie wykonała zaskarżonego wyroku, a dopiero spełnienie przez nią
zasądzonego świadczenia – na podstawie wyroku, który uznaje za niezgodny
z prawem – mogłoby skutkować powstaniem szkody. Skoro więc skarżąca nie
wykonała prawomocnego orzeczenia i z tego powodu ponosi koszty, to koszty
te nie mogą zastać zakwalifikowane jako szkoda w rozumieniu art. art. 4245
§ 1 pkt
4 k.p.c.; pozwana ponosi je na skutek własnego zaniedbania związanego
z niewykonywaniem prawomocnego orzeczenia sądu.
Okoliczność ta przesądza, że nie została spełniona przesłanka art. 4245
§ 1
pkt 4 k.p.c., w związku z czym skarga uczestniczki o stwierdzenie niezgodności
z prawem prawomocnego orzeczenia podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Z tych względów orzeczono. jak w sentencji (art. 4248
§ 1 k.p.c.).