Zarządzenie z 3 stycznia 2025, sygn. I C 251/24

UZASADNIENIE

wyroku Sądu Rejonowego w Staszowie

z dnia 15 listopada 2024 roku

Pozwem z dnia 14 sierpnia 2024 roku powód E- Kancelaria Grupa (...) Sp. z o.o. z siedzibą we W., wniósł o zasądzenie od pozwanego L. S. kwoty w wysokości 201 zł. W uzasadnieniu pozwu strona powodowa podała, że w dniu 20 października 2023 roku została zawarta umowa cesji nr (...) pomiędzy (...) S.A. z siedzibą w S. a powodem,
w skutek której nastąpiło przejście uprawnień na rzecz strony powodowej, m. in. z tytułu wierzytelności dochodzonej w niniejszej sprawie. Powód wskazał, że pozwany zawarł
z pierwotnym wierzycielem umowy ubezpieczenia – umowę (...) z dnia 15 czerwca 2021 roku obejmującą okres ubezpieczenia od 15 czerwca 2021 roku do 14 czerwca 2022 roku. Polisa ta dotyczyła pojazdu SAM – Wznowienia (...). Powód wskazał, że strona pozwana nie uiściła na rzecz powoda należności z tytułu składki za ochronę ubezpieczeniową. Powód zaznaczył, że po zawarciu umowy cesji zawiadomił pozwanego o dokonaniu przelewu wierzytelności oraz wezwał do zapłaty zaległości. Strona pozwana natomiast do dnia wniesienia pozwu nie uregulowała należności, nie odpowiedziała na wezwanie do zapłaty, jak również nie zakwestionowała roszczenia. Podstawę prawną roszczenia stanowi natomiast przepis art. 805 § 1 k.c. Zdaniem powoda wierzyciel pierwotny świadczył na rzecz strony pozwanej ochronę ubezpieczeniową, więc wykonał postanowienia umowy, natomiast strona pozwana nie opłaciła należnej składki więc powództwo jest w pełni zasadne (k. 3-5.)

W dniu 4 września 2024 roku Sąd Rejonowy w Staszowie w sprawie o sygn. akt
I Nc 276/24 wydał nakaz zapłaty uwzględniając żądanie pozwu w całości (k. 33).

W dniu 4 października 2024 r. (data nadania) pozwany wniósł skutecznie sprzeciw od nakazu zapłaty zaskarżając go w całości, wskutek czego nakaz zapłaty utracił moc (k.40.). Wskazał on, że polisa nr (...) nie została opłacona z powodu sprzedaży pojazdu
w dniu 20 maja 2019 roku. Pozwany zaznaczył również, że nie zawierał kolejnej polisy na pojazd objęty tą polisą, prawdopodobnie polisa wznowiła się samoczynnie.

W odpowiedzi na sprzeciw powód podtrzymał żądania pozwu oraz oświadczył, m.in. że:

- dnia 15 czerwca 2021 roku doszło do kontynuacji umowy zawartej dnia 15 czerwca 2020 roku, potwierdzonej polisą nr (...),

- pozwany został poinformowany o możliwości odstąpienia od umowy,

- pozwany nie dokonał skutecznego wypowiedzenia przedmiotowej polisy.

W odpowiedzi na twierdzenia pozwanego powód wskazał również, że dotychczasowy właściciel pojazdu mechanicznego będącego przedmiotem ubezpieczenia jest zobowiązany do przekazania posiadaczowi, na którego przeniesiono prawo własności pojazdu, potwierdzenia zawarcia umowy ubezpieczenia OC, oraz do powiadomienia na piśmie zakład ubezpieczeń
w ciągu 14 dni od przeniesienia prawa własności pojazdu o fakcie przeniesienia tego prawa
i o danych posiadacza, na którego przeniesiono prawo własności pojazdu (k. 49-50).

Stanowiska stron do końca procesu nie uległy już zmianie.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 15 czerwca 2021 roku nieznany ubezpieczyciel wystawił dokument polisy
o numerze (...) dla przyczepy marki SAM, o nr rej. (...), w którym jako ubezpieczonego oraz jednocześnie ubezpieczającego wymienił L. S.. Z treści wystawionej polisy wynika, że ubezpieczenie obejmowało okres od 15 czerwca 2021 roku do 14 czerwca 2022 roku. Składka z tytułu ubezpieczenia wynosiła 201 zł, z terminem płatności do 16 lipca 2021 roku. Na polisie tej brak jest danych ubezpieczyciela, znajduje się jedynie faksymile agenta ubezpieczeniowego.

Dowód: polisa nr (...)(k. 8).

W dniu 20 października 2023 roku (...) S.A. z siedzibą w S. i powód zawarli Umowę nr (...). Przedmiotem tej umowy było odpłatne przeniesienia na rzecz powoda wierzytelności pieniężnych przysługujących pierwotnemu wierzycielowi z tytułu niezapłaconych składek ubezpieczeniowych wynikających
z zawartych umów ubezpieczenia. Szczegółowy wykaz wierzytelności stanowić miał Załącznik nr 1 do przedmiotowej Umowy.

Powód wystawił dokument zatytułowany wezwanie do zapłaty skierowane do L. S. Firma Handlowo-Usługowa (...), z którego wynika, iż informuje on pozwanego o umowie cesji z dnia 20 października 2023 roku oraz zadłużeniu na kwotę 250,93 zł.

Dowód: Umowa nr (...) (k. 11-14), Wezwanie do zapłaty (k. 7).

Pozwany L. S. w dniu 20 maja 2019 roku zatem 2 lata przed wystawieniem polisy nr (...) sprzedał przyczepę marki SAM, o nr rej. (...).

Dowód: faktura nr (...) z tytułu sprzedaży pojazdu (k. 41).

Podstawę ustaleń faktycznych stanowiły dokumenty przedłożone do akt sprawy przez strony postępowania.

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo jako niezasadne podlegało oddaleniu.

W toku niniejszego procesu strona powodowa dochodziła swego roszczenia w oparciu
o przepis art. 805 § 1 k.c., zgodnie z treścią którego, przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie
w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę.

W niniejszej sprawie strona powodowa stała na stanowisku, wedle którego doszło do prolongaty stosunku ubezpieczenia łączącego ubezpieczyciela (pierwotnego wierzyciela)
i pozwanego, która chcąc zakończyć ten stosunek prawny, winien zgodnie z art. 28 ust. 1 Ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz. U. z 2003 r. Nr 124, poz. 1152 z póź. zm.), nie później niż na jeden dzień przed upływem okresu 12 miesięcy, na który umowa ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych została zawarta, powiadomić na piśmie zakład ubezpieczeń o jej wypowiedzeniu, bowiem w przeciwnym wypadku uważa się, że została zawarta następna umowa na kolejne 12 miesięcy. W ocenie strony powodowej do takiej właśnie sytuacji doszło i brak wypowiedzenia umowy po stronie pozwanego skutkował wznowieniem polisy na okres kolejnych 12 miesięcy, tj. od 15 czerwca 2021 roku do dnia 14 czerwca 2022 roku.

Po pierwsze wskazać należy, że powód podstawę faktyczną dochodzonego roszczenia zmienił po zgłoszeniu przez pozwanego sprzeciwu od wydanego nakazu zapłaty. W uzasadnieniu pozwu wskazywał bowiem, że pozwany zawarł z powodową spółką umowę polisy nr (...). Nie twierdził, że jest to polisa wznowiona, a wynikało to jedynie z treści załączonej do pozwu polisy. W uzasadnieniu pozwu w ogóle nie powołał się na to, że strony łączyła inna umowa pierwotna.

Powód nie zaoferował materiału dowodu na potwierdzenie wywodzonych przez siebie okoliczności, a obejmujących wykazanie powstania zobowiązania podstawowego, z którego dochodził w niniejszej sprawie należności od pozwanego. Przedłożona polisa stanowi wydruk sporządzony przez stronę powodową i w całości od niej pochodzącą. Na polisie tej nie znajduje się podpis pozwanego. Umowa ta nie jest podpisana nawet przez agenta ubezpieczeniowego albowiem znajduje się na niej jedynie faksymile. Co więcej, z przedłożonej polisy w żaden sposób nie wynikają dane ubezpieczającego. Wiemy, że polisa ta została wystawiona na dane osobowe pozwanego, jednak brak jest jakichkolwiek danych identyfikujących świadczącego ubezpieczenie. Dowodu zawarcia umowy przez pozwanego nie może stanowić przedłożony przez stronę powodową wydruk informacji. Brak jest informacji w jakiej dacie przed datą sprzedaży ubezpieczonego pojazdu, która to sprzedaż miała miejsce w dniu 20 maja 2019 roku miała zostać zawarta umowa ubezpieczenia pierwotna, z jakim ubezpieczycielem i czy rzeczywiście były podstawy do wznowienia umowy, której powód do pozwu nie dołączył. Podkreślić należy, ze polisa objęta żądaniem pozwu dotyczy okresu od 15.06.2021 roku do 14.06.2022 roku, podczas gdy przyczepka mająca być przedmiotem ubezpieczenia została sprzedana przez pozwanego w dniu 20 maja 2019 roku i jak już wskazano wyżej, nie wiadomo kiedy i z jakim ubezpieczycielem miała zostać zawarta umowa pierwotna.

Powyższe oznacza, że strona powodowa nie wykazała legitymacji czynnej do wystąpienia z niniejszym powództwem albowiem nie wykazała, że (...) S.A. z siedzibą w S. miała roszczenie z tytułu dołączonej do pozwu polisy nr (...) wobec pozwanego. Na polisie tej nie zostały wskazane dane w/w ubezpieczyciela, nie wiadomo kto polisę tą miał podpisać i w imieniu jakiego ubezpieczyciela. Co istotne, powód nie przedłożył umowy pierwotnej ubezpieczenia, na podstawie której możliwe byłoby dalsze wznowienie. Nie sposób zatem przyjąć na podstawie zaoferowanego przez powoda materiału dowodowego by pozwanego oraz (...) S.A. łączył jakiś stosunek zobowiązaniowy.

Zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 392 z późn. zm.) jeżeli posiadacz pojazdu mechanicznego nie później niż na jeden dzień przed upływem okresu 12 miesięcy, na który umowa ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych została zawarta, nie powiadomi na piśmie zakładu ubezpieczeń o jej wypowiedzeniu, uważa się, że została zawarta następna umowa na kolejne 12 miesięcy, z zastrzeżeniem ust. 2. Ust. 2 stanowi, że zawarcie następnej umowy nie następuje, pomimo braku powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli:

1) nie została opłacona w całości określona w umowie składka za mijający okres 12 miesięcy lub w przypadku cofnięcia zakładowi ubezpieczeń zezwolenia na wykonywanie działalności ubezpieczeniowej w zakresie obowiązkowego ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych albo

2) w przypadku ogłoszenia upadłości zakładu ubezpieczeń, ogłoszenia lub zarządzenia likwidacji zakładu ubezpieczeń albo oddalenia wniosku o ogłoszenie upadłości lub umorzenia postępowania upadłościowego, w przypadku, o którym mowa w art. 98 ust. 2.

W przypadkach, o których mowa w ust. 2, odpowiedzialność zakładu ubezpieczeń kończy się z upływem okresu 12 miesięcy, z uwzględnieniem art. 33.

Jak wskazano wyżej, skoro strona powodowa dochodzi roszczenia wynikającego
z umowy zawartej na podstawie wskazanego wyżej przepisu, to zgodnie z regułą wynikającą z art. 6 k. c. i art. 232 k.p.c. winna była udowodnić, że zaistniały okoliczności przewidziane w hipotezie tego przepisu i na tę okoliczność przedłożyć stosowne dowody. Powód będąc reprezentowanym przez zawodowego pełnomocnika winien mieć świadomość co do tego, że wobec zgłoszonych przez pozwanego zarzutów, dokument w postaci kopii wystawionej polisy nie może zostać uznany za wystarczający materiał pozwalający na ustalenie, że doszło do zawarcia umowy stanowiącej podstawę żądania, jeśli jednocześnie brak będzie dowodów potwierdzających zaistnienie ustawowych podstaw do wznowienia umowy ubezpieczenia. Wobec kwestionowania przez pozwanego stosunku zobowiązaniowego powód winien był przedłożyć umowę, w oparciu o którą nastąpiło przedłużenie ubezpieczenia na kolejny okres 12 miesięcy oraz udowodnić, że strony łączył stosunek zobowiązaniowy takiej treści.

Należy jeszcze wskazać, iż do kontynuacji umowy ubezpieczenia na podstawie art. 28 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych nie dochodzi wówczas, gdy zachodzą przesłanki
z ust. 2, a w szczególności, gdy pomimo braku powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, nie została opłacona w całości określona w umowie składka za mijający okres 12 miesięcy. Faktu zapłaty wskazanej należności strona powodowa również nie wykazała w żaden sposób, pomimo ciążącego na niej obowiązku, a jest to warunek konieczny dla kontynuowania dotychczasowej umowy ubezpieczenia. Powód winien w pierwszej kolejności wykazać, że pozwanego łączyła umowa ubezpieczenia OC, która następnie uległa przedłużeniu na kolejne 12 miesięcy. W ocenie Sądu strona powodowa nie sprostała ciężarowi dowodu zasadności swoich roszczeń.

Według obowiązującej w procesie cywilnym zasadzie rozkładu ciężaru dowodu (art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c.), na powodzie spoczywa obowiązek wykazania faktów, z których wywodzi dochodzone roszczenie - co do zasady i wysokości, zaś obowiązek dowodowy pozwanego obejmuje fakty tamujące lub niweczące roszczenie powoda. Należy przy tym mieć na względzie oczywistą prawidłowość, iż obowiązek dowodzenia po stronie pozwanego aktualizuje się dopiero w przypadku skutecznego wywiedzenia jego odpowiedzialności przez powoda. Nadto należy zauważyć, że zgodnie art. 28 ust. 1a w/w ustawy w przypadku zawarcia umowy ubezpieczenia na skutek braku wypowiedzenia umowy obowiązującej dotychczas, nakłada na zakład ubezpieczeń obowiązek potwierdzenia zawarcia tej umowy dokumentem ubezpieczenia w terminie 14 dni od dnia jej zawarcia. Dalsze przepisy statuują nadto kolejne obowiązki o charakterze informacyjnym, a informacje dotyczące ubezpieczenia na kolejny okres, winny być przesłane ubezpieczającemu nie później niż 14 dni przed upływem okresu 12 miesięcy, na który umowa ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych została zawarta.

Powód nie wykazał, aby ubezpieczyciel wywiązał się z ustawowego obowiązku wynikającego z art. 28 ust. 1a ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych. Powód nie wykazał, aby zakład ubezpieczeń wysłał ubezpieczającemu informację o ubezpieczeniu na kolejny okres ubezpieczenia w terminie 14 dni przed upływem okresu 12 miesięcy, na który umowa ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych została zawarta. Pozwany wskazywał, iż nie został poinformowany o zawarciu z nim nowej umowy ubezpieczenia OC, natomiast strona powodowa nie sprostała wynikającemu z art. 6 k.c. ciężarowi udowodnienia tego faktu. Co więcej, pozwany nie miał możliwości zapoznania się z warunkami tej umowy, w szczególności
z wysokością składki rocznej, a dodatkowo o istnieniu umowy i roszczeniach strony powodowej dowiedziała się dopiero w chwili doręczenia nakazu zapłaty. Strona powodowa wskazywała
w uzasadnieniu pozwu, że poinformowała o przeniesieniu wierzytelności i wzywała pozwanego do zapłaty, jednakże twierdzenia te nie mogą się ostać wobec braku ich udowodnienia. Wprawdzie do akt sprawy powód dołączył pismo wzywające pozwanego do zapłaty, to jednak brak jest potwierdzenia jego nadania i odbioru przez adresata, tj. pozwanego.

Mając na uwadze powyższe rozważania, powództwo należało oddalić.

ZARZĄDZENIE

Odpis wyroku wraz z odpisem uzasadnienia doręczyć pełnomocnikowi strony powodowej.