Wyrok z 25 lutego 2025, sygn. V GC 631/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

25 lutego 2025 r.

Sąd Rejonowy w Nowym Sączu V Wydział Gospodarczy

w składzie następującym:

Przewodniczący Sędzia Anna Dobosz

po rozpoznaniu 25 lutego 2025 r. w Nowym Sączu

na posiedzeniu niejawnym

sprawy z powództwa (...) Spółka Akcyjna w W.

przeciwko E. M. i K. M.

o zapłatę

I.  powództwo oddala;

II.  kosztami procesu obciąża powoda.

Sędzia Anna Dobosz

Sygn. akt V GC 631/24

UZASADNIENIE WYROKU

z dnia 25 lutego 2025 r.

Strona powodowa (...) S.A. w W. w pozwie wniesionym w dniu 10 października 2024 r. przeciwko pozwanym K. M. oraz E. M. domagała się zasądzenia od pozwanych solidarnie kwoty 70670,45 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 18 grudnia 2023 r. czyli od dnia wniesienia pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym oraz kosztów postępowania w tym kosztów poniesionych w elektronicznym postepowaniu upominawczym oraz wynagrodzenia pełnomocnika w podwójnej wysokości wraz z odsetkami.

W uzasadnieniu wskazano, iż strony postępowania zawarły w dniu 18 czerwca 2020 r. umowę subwencji finansowej nr (...). Powódka wskazała, iż kwota subwencji uzależniona była indywidulnie od spadku przychodów beneficjenta. Warunki programowe przewidywały trzy przedziały spadku przychodów:

I próg spadek przychodów większy niż 25% a mniejszy niż 50%,

II próg spadek przychodów większy niż 50% a mniejszy niż 75%,

III próg spadek dochodów większy niż 75%.

Przy zawieraniu umowy subwencji pozwani deklarowali spadek przychodów większy niż 75%. W wykonaniu umowy strona powodowa, na podstawie oświadczenia beneficjenta decyzją wypłaciła na rzecz pozwanych subwencję finansową w kwocie 288000 zł. Powód wskazał, iż po dniu zawarcia umowy subwencji nastąpiła korekta w rejestrze Ministerstwa Finansów w zakresie wysokości przychodów. Zgodnie z tymi danymi skala spadku przychodów w wybranym przez beneficjenta okresie ustalona przez powoda w oparciu o dane Ministerstwa Finansów kwalifikowała beneficjentów do progu spadku przychodów w przedziale większym niż 50%, a mniejszym niż 75%. W konsekwencji należało uznać, iż pozwani złożyli nieprawdziwe oświadczenie w zakresie spadku przychodów, a to skutkowało tym, iż pozwani otrzymali zawyżoną kwotę subwencji, zatem są zobowiązani w związku z tym do zwrotu subwencji w kwocie 69873,60 zł. Jako podstawę roszczenia powód wskazał § 3 ust. 6 umowy subwencji. Powódka wskazała, iż na dochodzoną kwotę składa się kwota 69873,60 zł tj. kwota subwencji podlegająca zwrotowi oraz kwota 796,85 zł tytułem skapitalizowanych odsetek od kwoty subwencji do zwrotu od daty wymagalności do dnia poprzedzającego wniesienie pozwu w elektronicznym postepowaniu upominawczym.

W uwzględnieniu żądania pozwu został wydany nakaz zapłaty w postepowaniu upominawczym w dniu 28 października 2024 r. w sprawie o sygn. akt V GNc 1624/24.

W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwani wnieśli o odrzucenie pozwu względnie o oddalenie powództwa. Pozwani wskazali iż co do kwoty subwencji zapadło już prawomocne orzeczenie w sprawie V GNc 1596/23 w dniu 4 października 2023 r. i wszystkie należności objęte orzeczeniem zostały pobrane przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym dla Krakowa Nowej Huty w Krakowie Roberta Aksamita w sprawie GKM 165/24 . Do sprzeciwu pozwani załączyli potwierdzenie przelewu na kwotę 80680,81 zł z dnia 24 lipca 2024 r. i wskazali iż uznają sprawę za zamkniętą.

W piśmie z dnia 9 grudnia 2024 r. w odpowiedzi na sprzeciw powódka podtrzymała powództwo i wskazała, że sprawa V GNc 1596/23 na jaka powołują się pozwani dot. pierwotnej decyzji w sprawie zwolnienia z obowiązku zwrotu subwencji finansowej z dnia 22 lutego 2022 r.

Strona powodowa dodatkowo w piśmie z dnia 5 lutego 2025 r. podtrzymując swoje wcześniejsze twierdzenia wskazała, iż w sprawie V GNc 1596/23 w związku ze złożonym oświadczeniem beneficjenta o rozliczeniu subwencji finansowej powód na podstawie dostępnych danych wyliczył zwolnienie z obowiązku zwrotu subwencji w wysokości 73%. Tym samym wartość subwencji do spłaty wynosiła 78120 zł i ta kwota objęta była postępowaniem w sprawie V GNc 1596/23. Powódka przyznała iż roszczenie z tego tytułu zostało zapłacone. Kolejno powódka powołując się na § 8 regulaminu twierdziła iż powód może pozyskiwać informację czy dane podane przez beneficjenta były prawidłowe na każdym etapie wykonywania umowy subwencji, a także przy i po jej rozliczeniu, (bez wskazania z czego miałoby to wynikać). Dalej powód wskazuje, iż po dniu zawarcia umowy (bez doprecyzowania kiedy) nastąpiła korekta w zakresie przychodów pozwanych – spadek dochodów był mniejszy niż deklarowali pozwani i stąd pozwani zobowiązani są do zwrotu subwencji w kwocie 69873,60 zł i tej kwoty powódka dochodzi w niniejszym postępowaniu. Dalej powódka powołując się na § 3 ust 6 umowy wskazała, iż o czasu całkowitego zwrotu subwencji powód może kontrolować prawdziwość informacji i oświadczeń podanych przez pozwanych przy zawieraniu umowy, a w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w tym zakresie powód może podąć decyzje o zwrocie całości lub części subwencji. Powód powoływał się na przedsądowe wezwanie do zapłaty z 27 października 2023 r.

Sad ustalił następujący stan faktyczny.

Pomiędzy strona powodową a przedsiębiorcą – pozwanymi K. M. i E. M. wspólnikami spółki cywilnej została w dniu 18 czerwca 2020 r. zawarta umowa subwencji finansowej nr (...). W treści umowy przedsiębiorca deklarował iż jest mikro przedsiębiorcą. Deklarował spadek przychodów ze sprzedaży w kwietniu 2020 r. w wysokości 78%. Przedsiębiorca oświadczył iż max liczba pracowników na dzień 31 grudnia 2019 r. wynosi 8. Przedsiębiorca wnioskował o subwencję finansową w kwocie 288000 zł. W myśl § 3 ust. 6 umowy do czasu całkowitego zwrotu subwencji finansowej przez przedsiębiorcę (...) (powód) może kontrolować prawdziwość informacji i oświadczeń złożonych w związku z zawarciem umowy przez przedsiębiorcę lub osobę go reprezentującą. W przypadku stwierdzenia nieprawdziwości informacji lub oświadczeń zawartych w umowie (...) może podjąć decyzję o zwrocie przez przedsiębiorcę całości lub części subwencji finansowej. W takim przypadku subwencja finansowa stanie się wymagalna w terminie 14 dni roboczych od dnia udostępnienia przedsiębiorcy informacji o decyzji w sposób pozwalający przedsiębiorcy zapoznać się z informacją o decyzji (...).

Dowód umowa k. 20-25, oświadczenia beneficjenta k. 29

W wykonaniu umowy strona powodowa na podstawie decyzji z dnia 19 czerwca 2020 r. wypłaciła w dniu 22 czerwca 2020 r. na rzecz pozwanych subwencję finansową w kwocie 288000 zł.

Dowód: decyzja w sprawie umowy subwencji k. 26, potwierdzenie przelewu k. 33

W dniu 28 czerwca 2021 r. pozwani przedłożyli powodowi oświadczenie o rozliczeniu subwencji finansowej w kwocie 288000 zł. W § 1 ust. 7 tegoż oświadczenia wskazano, że beneficjent wnioskuje o zwolnienie z obowiązku zwrotu subwencji finansowej w kwocie nie większej niż 288000 zł. W § 3 ust. 1 ww. dokumentu beneficjent oświadczył, że średnia liczba pracowników przez okres pełnych 12 miesięcy kalendarzowych od końca miesiąca kalendarzowego poprzedzającego datę zawarcia umowy wyniosła 7,83. W ust. 2 pkt c. beneficjent oświadczył, że liczba pracowników zatrudnionych na dzień końca miesiąca poprzedzającego datę zawarcia umowy wynosiła 8. W ust. 3 beneficjent oświadczył, że skala redukcji zatrudnienia zgodnie z danymi wskazanymi w ust. 1 oraz 2 wynosiła 2%.

Dowód oświadczenie o rozliczeniu subwencji k. 27-28

W dniu 22 lutego 2022 r. powód wydał decyzję w sprawie zwolnienia z obowiązku zwrotu subwencji finansowej wypłaconej w oparciu o umowę subwencji finansowej nr (...). W decyzji wskazano, w powołaniu na regulamin, że (...) podjął decyzję o wysokości zwolnienia z obowiązku zwrotu subwencji finansowej udzielonej wg decyzji w kwocie 288000 zł. W decyzji wskazano, iż (...) wyliczył zwolnienie z obowiązku zwrotu subwencji finansowej w wysokości 73 %. Na podaną wartość zwolnienia składały się w 25 % czynniki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w całym okresie 12 miesięcy od dnia przyznania subwencji finansowej oraz w 48 % czynniki związane z utrzymaniem zatrudnienia przez 12 miesięcy. Pozwani zostali zwolnieni z obowiązku zwrotu części subwencji tj. w kwocie 209880 zł. Natomiast wartość subwencji finansowej pozostającej do spłaty została określona na kwotę 78120 zł, jej spłata została rozłożona przez (...) na 24 miesięczne raty 24 raty w kwocie 3255 zł płatne zgodnie z harmonogramem od 25 marca 2022 r. do 26 lutego 2024 r.

Dowód: decyzja w sprawie zwolnienia z obowiązku zwrotu subwencji k. 31, harmonogram k. 32

W sprawie toczącej się przed tut Sądem do sygn.. akt V GNc 1596/23 powódka domagała się od pozwanych zapłaty na podstawie umowy subwencji zawartej w dniu 18 czerwca 2020 r. nr (...) dot. wypłaconej umowy subwencji 288000 zł oraz na podstawie decyzji z 22 lutego 2022 r. w sprawie zwolnienia z obowiązku zwrotu subwencji gdzie wartość subwencji finansowej pozostającej do spłaty została określona na kwotę 78120 zł.

Do sprawy zostały dołączone oświadczenia z dnia 9 czerwca 2023 r. skierowane do pozwanych stanowiące oświadczenie w przedmiocie wypowiedzenia umowy subwencji nr (...) ze skutkiem natychmiastowym k. 23-28. W sprawie w uwzględnieniu żądania pozwu został wydany nakaz zapłaty w dniu 4 października 2023 r. przeciwko pozwanym w postępowaniu upominawczym którym zasądzono solidarnie od pozwanych na rzecz powódki kwotę 57921,93 zł z odsetkami za opóźnienie od dnia od dnia 19 czerwca 2023 r. oraz koszty postępowania w kwocie 6514 zł wraz z odsetkami od daty prawomocności orzeczenia. Orzeczenie uprawomocniło się w dniu 9 kwietnia 2024 r. i wierzycielowi został wydany tytuł wykonawczy. Na podstawie tytułu wykonawczego wobec pozwanych prowadzone było postępowanie egzekucyjne i należność objęta tytułem wykonawczym została przez pozwanych spłacona w całości.

(dowód: dokumenty w aktach sprawy V GNc 1596/23, potwierdzenie przelewu w niniejszej sprawie k. 80

Pismem z dnia 27 października 2023 r. powód wezwał pozwanych do zwrotu w terminie 14 dni od daty otrzymania wezwania, części otrzymanego wsparcia finansowego w wysokości 69873,60zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie naliczonymi w przypadku bezskutecznego upływu wskazanego terminu. Jako podstawę roszczenia wskazano § 3 ust. 6 zawartej przez strony Umowy Subwencji Finansowej z dnia 18 czerwca 2020 r. na podstawie której udzielono subwencji w kwocie 288000 zł. W wezwaniu wskazano, iż część subwencji jaka beneficjent otrzymał jest nienależna. Beneficjent otrzymał subwencję w kwocie 288000 zł. Powód wskazał, iż po dniu zawarcia umowy subwencji nastąpiła korekta w rejestrze Ministerstwa Finansów w zakresie wysokości przychodów pozwanych. Zgodnie z tymi danymi skala spadku przychodów w wybranym przez beneficjenta okresie ustalona przez powoda w oparciu o dane Ministerstwa Finansów, co kwalifikowało beneficjentów do progu spadku przychodów w przedziale większym niż 50% a mniejszym niż 75%.

W konsekwencji powód uznał, iż pozwani złożyli nieprawdziwe oświadczenie w zakresie spadku przychodów, a to skutkowało tym, iż pozwani otrzymali zawyżona kwotę subwencji. Zatem są zobowiązani w związku z tym do zwrotu subwencji w kwocie 69873,60 zł. Bowiem przy spadku dochodów w przedziale większym niż 50% a mniejszym niż 75% to prawidłowa wysokość subwencji wynosiłaby 192000 zł, wysokość zwolnienia z obowiązku zwrotu subwencji przy rzeczonej skorygowanej kwocie subwencji wynosiłaby 140006 zł. Stąd beneficjent jest zobowiązany do zwrotu na rzecz (...) kwoty 69873,60 zł stanowiącej część subwencji wypłaconej beneficjentowi nienależnie w oparciu o w oparciu o nieprawidłowe oświadczenia w zakresie spadku przychodów. Przedmiotowe pismo zostało doręczone pozwanym w dniu 31 października 2023 r.

Dowód: pismo powoda z dnia 27 października 2023 r. wraz z elektronicznym potwierdzeniem odbioru k. 40-41

W stosunku do objętego niniejszym postępowaniem roszczenia toczyło się przed Sądem Rejonowym Lublin-Zachód w Lublinie, VI Wydział Cywilny elektroniczne postępowanie upominawcze o sygn. akt Nc-e 1904496/23, zainicjowane pozwem z dnia 18 grudnia 2023 r. Postanowieniem z dnia 17 lipca 2024 r. postępowanie zostało umorzone w całości. Strona powodowa poniosła koszty wspomnianego postępowania w kwocie 884 zł.

Dowód: dokumenty EPU k. 12-19

Wraz z pozwem powódka przedłożyła regulamin dot. udzielania subwencji obowiązujący od 28 kwietnia 2021 r.

Dowód regulamin k. 42-62

Wraz z pozwem powód przedłożył pismo z dnia 18 sierpnia 2023 r. sporządzone przez KAS stanowiące odpowiedź na wniosek o udostępnienie danych podatkowych wraz z załącznikiem oraz pismo powódki bez daty (tabelka k.37) stanowiące korektę danych dotyczących pozwanych.

Dowód dokumenty k. 34-39

Sąd ustalił powyższy stan faktyczny w oparciu o dokumenty przedłożone przez strony postępowania. W ocenie Sądu dokumenty te w pełni zasługują na to, aby zostały ocenione jako wiarygodne, a ich prawdziwość nie była też kwestionowana przez strony niniejszego procesu.

Sąd zważył co następuje.

Powództwo podlegało oddaleniu.

Jako podstawę roszczenia powódka wskazała § 3 ust. 6 zawartej przez strony Umowy Subwencji Finansowej z dnia 18 czerwca 2020 r. na podstawie której udzielono subwencji w kwocie 288000 zł.

W myśl § 3 ust. 6 umowy do czasu całkowitego zwrotu subwencji finansowej przez przedsiębiorcę (...) (powód) może kontrolować prawdziwość informacji i oświadczeń złożonych w związku z zawarciem umowy przez przedsiębiorcę lub osobę go reprezentującą. W przypadku stwierdzenia nieprawdziwości informacji lub oświadczeń zawartych w umowie (...) może podjąć decyzję o zwrocie przez przedsiębiorcę całości lub części subwencji finansowej. W takim przypadku subwencja finansowa stanie się wymagalna w terminie 14 dni roboczych od dnia udostępnienia przedsiębiorcy informacji o decyzji w sposób pozwalający przedsiębiorcy zapoznać się z informacją o decyzji (...).

Żądanie powódki można także rozpatrywać w przepisach o bezpodstawnym wzbogaceniu. Przepis art. 405 k.c. stanowi, że kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości.

Z kolei z art. 409 k.c. wynika, że obowiązek wydania korzyści lub zwrotu jej wartości wygasa, jeżeli ten, kto korzyść uzyskał, zużył ją lub utracił w taki sposób, że nie jest już wzbogacony, chyba że wyzbywając się korzyści lub zużywając ją powinien był liczyć się z obowiązkiem zwrotu.

Przepis art. 6 k.c. stanowi, że ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne.

Powódka twierdziła, że pozwani podali nierzetelne i nieprawdziwe dane dotyczące spadku przychodów i uzyskali częściowo nienależną kwotę subwencji. Wskazać należy iż dopiero z przedsądowego wzywania do zapłaty z dnia 27 października 2023 r. można domniemywać w jaki sposób wyliczona została kwota dochodzona pozwem i nie stanowi ono decyzji o jakiem mowa w § 3 ust. 6 zawartej przez strony Umowy Subwencji Finansowej.

Na potwierdzenie okoliczności iż spadek przychodów u pozwanych był niższy niż pozwani deklarowali powódka przedłożyła jedynie pismo z dnia 18 sierpnia 2023 r. sporządzone przez KAS, stanowiące odpowiedź na wniosek o udostępnienie danych podatkowych wraz z załącznikiem, oraz pismo powódki bez daty (tabelka k.37) stanowiące korektę danych dotyczących pozwanych.

Dokument z k. 37 stanowi jedyny dokument z którego można jedynie domniemywać w jaki sposób wyliczono kwotę objętą żądaniem pozwu.

W ocenie Sądu powyższy dokument nie przekonuje o zasadności twierdzenia, iż u pozwanych spadek przychodów był niższy niż deklarowany, oraz w jaki sposób została wyliczona kwota objęta żądaniem. Dokument (tabelka) nie został przez kogokolwiek podpisany, nie posiada nawet cech identyfikujących jego wystawcę (autora) i czas jego sporządzenia. Po drugie, opis znajdujących się w nim kolumn danych ma charakter skrótowy, co skazywało pozwanego i Sąd na domysły, jaki sens mają wskazane w nim dane.

Rolą pozwanego i Sądu nie jest natomiast domyślanie się sensu dokumentów przedstawianych w charakterze dowodów. To zadaniem strony procesu jest wyrazić konkretne twierdzenia o faktach i przedstawić - w zakresie, w jakim istnieje spór - takie dowody, które będą umożliwiały zrozumienie ich treści, rzeczowe odniesienie się do nich i wyrobienie sobie względnie pewnego przekonania o wydarzeniach z przeszłości.

Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał twierdzenie o spadku przychodów w stopniu niższym niż deklarowany przez pozwanych za nieudowodnione.

W związku z tym przyjąć trzeba, że powódka nie udowodniła nierzetelności oświadczeń i danych złożonych przez pozwanych.

Stąd też mając na uwadze powyższe powództwo podlegało oddaleniu w całości.

Orzeczenie o kosztach zapadło w oparciu o zasadę odpowiedzialności za wynik procesu Powódka przegrała proces w całości i to ja obciążają koszty postępowania.