Wyrok z 7 listopada 2025, sygn. III RC 533/24
Sygn. akt III RC 533/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 7 listopada 2025 r.
Sąd Rejonowy w Grudziądzu, Wydział III Rodzinny i Nieletnich
w składzie:
Przewodnicząca sędzia Justyna Szczepkowska
Protokolant st. sekr. sąd. Justyna Renkiewicz- Kicza
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2025 r. w G.
sprawy z powództwa J. P. (1)
przeciwko R. W. (1)
o podwyższenie alimentów
I . podwyższa od pozwanego R. W. (1) alimenty na rzecz powoda
J. P. (1) ustalone ugodą z dnia 12.09.2022 r. w sprawie III RC 259/22 Sądu Rejonowego w Grudziądzu z kwoty 700 zł miesięcznie do kwoty 1600 zł (jeden tysiąc sześćset zł) miesięcznie, poczynając od dnia 09.12.2024 r. płatne do dnia 15-go każdego miesiąca z góry do rąk powoda J. P. (1), z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w płatności poszczególnych rat;
II. oddala powództwo w pozostałym zakresie;
III. nie obciąża pozwanego kosztami sądowymi tytułem opłaty od pozwu, od uiszczenia których powód był zwolniony z mocy ustawy;
IV. nadaje wyrokowi w pkt. I rygor natychmiastowej wykonalności.
Sygn. akt III RC 533/24
UZASADNIENIE
Powód J. P. (1), reprezentowany przez pełnomocnika - matkę B. P., w dniu 9 grudnia 2024 r. złożył do Sądu Rejonowego w Grudziądzu pozew przeciwko R. W. (1) o podwyższenie alimentów z kwoty 700 zł miesięcznie do kwoty 2000 zł miesięcznie, płatnych do rąk powoda z góry do dnia 15. każdego miesiąca, począwszy od listopada 2024 r. wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w płatności. Jednocześnie wniósł o udzielenie zabezpieczenia roszczenia poprzez zobowiązania pozwanego do płacenia na jego rzecz alimentów w kwocie 2000 zł miesięcznie.
W uzasadnieniu pozwu i wniosku o udzielenie zabezpieczenie wskazał, że od czasu ustalenia alimentów w ugodzie sądowej z dnia 12 września 2022 r., sygn. akt III RC 259/22 istotnie wzrosły jego konieczne koszty utrzymania, wynoszące obecnie ok. 4380 zł - 4500 zł miesięcznie. Kontynuuje naukę na wyższej uczelni w innym mieście, co wiąże się z dużymi wydatkami. Ma alergię i musi przyjmować leki. Jego matka jest zatrudniona jako manager za wynagrodzeniem w wysokości ok. 5560 zł netto miesięcznie. Pozwany znajduje się w lepszej sytuacji finansowej, gdyż sprzedał mieszkanie o pow. 64 m 2 położone na osiedlu (...) w G. i po dobraniu środków z kredytu hipotecznego zakupił dwupoziomowe mieszkanie położone w centrum G.. /3-7 akt/
W odpowiedzi na pozew pozwany R. W. (1) wniósł o oddalenie powództwa ponad kwotę 900 zł miesięcznie i o oddalenie wniosku o udzielenie zabezpieczenia w całości.
W uzasadnieniu swojego stanowiska w sprawie wskazał, że ma na utrzymaniu jeszcze dwoje dzieci i jego możliwości majątkowe i zarobkowe nie pozwalają mu na łożenie alimentów w wyższej kwocie niż 900 zł miesięcznie. Zakwestionował wybór szkoły wyższej przez powoda, gdyż w jego ocenie powód mógłby z powodzeniem studiować na uczelni publicznej i mieszkać w akademiku. Podniósł, że powód nie konsultował z nim wyboru wyższej uczelni. Ponadto powód może podjąć pracę zarobkową, która w części pozwoliłaby mu na samodzielne utrzymanie. Powód dysponuje oszczędnościami, z których również mógłby się utrzymać. Jego dochód z działalności gospodarczej wynosi natomiast ok. 4800 zł miesięcznie. /k. 42-45 akt/
Postanowieniem z dnia 3 marca 2025 r. Sądu Rejonowego w Grudziądzu udzielił zabezpieczenia w ten sposób, że zobowiązał pozwanego R. W. (1) do płacenia na rzecz powoda J. P. (1) alimentów w kwocie po 1000 zł miesięcznie. /k.65 akt/
Sąd ustalił, co następuje:
Powód J. P. (1) urodził się w dniu (...) i jest dzieckiem B. P. i R. W. (1). W dniu 12 września 2022 r. strony zawarły ugodę przed Sądem Rejonowym w Grudziądzu w sprawie sygn. akt III RC 259/22, na mocy której pozwany R. W. (1) zobowiązał się płacić na rzecz powoda J. P. (1) alimenty w kwocie po 700 zł miesięcznie, poczynając od dnia 1 września 2022 r., płatne do dnia 15. każdego miesiąca z góry do rąk powoda.
W dacie zawarcia ugody sądowej powód miał ukończone 18 lat. Kontynuował naukę w Technikum Informatycznym. Zamieszkiwał z matką w G.. Pozwany prowadził działalność gospodarczą, z której uzyskiwał dochód w wysokości 4800 zł brutto miesięcznie.
Fakty bezsporne, dowód:
- ugoda sądowa z dnia 12.09.2022 r. k. 43 akt,
- protokół rozprawy z dnia 12.09.2022 r. k. 41-42 akt
Powód J. P. (1) ma obecnie 21 lat. W roku akademickim 2024/2025 rozpoczął studia na Uniwersytecie (...) w G. na Wydziale Informatyki i (...), kierunek Informatyka. Zdał wszystkie egzaminy i uzyskał wymagane zaliczenia z przedmiotów. W bieżącym roku akademickim kontynuuje naukę na I roku i I semestrze studiów stacjonarnych pierwszego stopnia na kierunku Informatyka na Uniwersytecie (...) w P. na Wydziale Finansów i (...). Nauka trwa 7 semestrów. Jest to uczelnia niepubliczna. Czesne wynosi 895 zł miesięcznie i jest płacone przez 10 miesięcy. Powód zmienił uczelnię z uwagi na zamknięcie kierunku. Dziekan nowego wydziału nie wyraził zgody na kontynuowanie przez niego nauki od II roku ze względu na zbyt duże różnice programowe.
Powód wynajmuje mieszkanie w P. z dziewczyną. Koszty utrzymania mieszkania wynoszą: czynsz najmu 1500 zł miesięcznie, czynsz administracyjny 450 zł miesięcznie plus wydatki na energię elektryczną. Opłaty ponoszą po połowie. Powód na wyżywienie wydaje około 1000 zł miesięcznie. Korzysta z komunikacji miejskiej, zakupił bilet na 5 miesięcy za 250 zł. Powód na stałe przyjmuje leki na alergię, które kosztują ok. 100 zł miesięcznie. Korzysta z opieki medycznej refundowanej przez NFZ.
Matka powoda opłaca mu wydatki mieszkaniowe oraz czesne. Dodatkowo przekazuje mu 500 zł miesięcznie na bieżące utrzymanie. Pozostałe środki na utrzymanie powód czerpie z oszczędności, które zgromadziła mu matka. Na początku studiów dysponował kwotą 15 000 zł oszczędności.
Matka powoda mieszka w G.. Zajmuje parter domu. Jest współwłaścicielką tej nieruchomości. I. piętro nieruchomości należy do jej kuzynostwa. Pracuje jako manager zmiany w firmie w B.. Jej wynagrodzenie za pracę wynosi ok. 5500 zł netto miesięcznie. Pozostaje w nieformalnym związku z A. B.. Ma jeszcze na utrzymaniu małoletniego syna w wieku 8 lat.
Dowód:
- umowa najmu okazjonalnego k. 9-12 akt,
- umowa o świadczenie usług edukacyjnych k. 13-16 akt,
- treść wiadomości tekstowych k. 17-18 akt,
- faktury k. 19-32 akt,
- zaświadczenie o kontynuowaniu nauki k. 64, 93, 137 akt,
- przesłuchanie powoda J. P. k. 94-94v, 138-138v akt
Pozwany R. W. (1) ma 51 lat, z wykształcenia jest nauczycielem. Od 2021 r. prowadzi własną działalność gospodarczą i świadczy usługi logistyczne dla (...) sp. z o.o. w S.. Zarabia ok. 4800-5000 zł netto. Rozlicza się na ryczałcie. W roku 2024 r. jego przychód z działalności gospodarczej wynosił 57 976,75 zł. Pozwany pozostaje w związku małżeńskim z K. W.. Jego żona pracuje w Urzędzie Miejskim w G.. Małżonkowie mają dwoje dzieci w wieku 17 i 19 lat. Pozwany przeznacza co miesiąc po ok. 1000 zł na utrzymanie każdego z nich. Pozwany w ubiegłym roku był z rodziną na wczasach na Teneryfie, które kosztowały 11 000 zł. Środki na wczasy pochodziły z nagrody jubileuszowej małżonki pozwanego. Jest współwłaścicielem w ¼ lokalu mieszkalnego o pow. 42,09 m 2 położonego w G. przy ul. (...). Ponadto wraz z żoną jest współwłaścicielem dwupoziomowego lokalu mieszkalnego o pow. 98,28 m 2 położonego w G. przy ul. (...). Zamieszkuje w tym lokalu wraz z żoną i córkami. Czynsz wynosi ok. 1000 zł miesięcznie, opłaty za energię elektryczną wynoszą ok. 110 zł miesięcznie, opłaty za 4 abonamenty telefoniczne wynoszą 159 zł miesięcznie. Nieruchomość jest obciążona hipoteką umowną na rzecz (...) S.A. w W. w wysokości 196 000 zł. Miesięczna rata kredytu hipotecznego wynosi 588 zł. Posiada garaż samochodowy, z którego korzysta. Jest właścicielem samochodu osobowego marki C. (...), rok prod. 2018. Firma, dla której świadczy usługi finansuje mu koszty paliwa.
Pozwany posiada oszczędności na kilku rachunkach bankowych w łącznej wysokości ok. 138 000 zł. Pozwany w 2024 r. skręcił prawe kolano i doznał urazu zerwania wiązadła. Ma zaplanowany zabieg we wrześniu 2026 r. Przyjmuje leki na alergię, obniżenie poziomu cholesterolu i nadciśnienie, które kosztują ok. 150 zł miesięcznie.
Dowód:
- ewidencja przychodów k. 46-47, 85-86 akt,
- informacja podatkowa k. 48-53, 87-93 akt,
- potwierdzenia przelewu k. 54, 56-60, 75-83 akt,
- faktury k. 55, 84 akt,
- wyniki badań k. 92 akt,
- wykaz ksiąg wieczystych k. 101-102 akt,
- informacja banku k. 104-105 akt,
- umowa współpracy k. 108-108v akt,
- zestawienie faktur k. 109-116, 128, 130, 132-133, 135-135v akt,
- przesłuchanie pozwanego R. W. k. 94v-95, 138v-139 akt
Sąd zważył, co następuje:
Powyższy stan faktyczny sąd ustalił w oparciu o okoliczności bezsporne, dowody z dokumentów zgromadzonych w aktach niniejszej sprawy, aktach sprawy sygn. akt III RC 259/22 oraz zeznaniach powoda J. P. (1) i pozwanego R. W. (1).
Sąd uznał za wiarygodne dokumenty zgromadzone w toku postępowania. W ocenie sądu brak było podstaw do kwestionowania ich wiarygodności.
Sąd uznał za wiarygodne zeznania powoda J. P. (1) i pozwanego R. W. (1) w zakresie w jakim znalazło to odzwierciedlenie w ustalonym stanie faktycznym. Za niewiarygodne uznał natomiast zeznania pozwanego R. W. (1) w zakresie w jakim twierdził, że zgromadzone na posiadanych przez niego rachunkach bankowych środki pieniężne należą do jego matki. Jego twierdzenia w tym zakresie nie są logiczne. Wysoce nieprawdopodobne jest, że pozwany zdecydował się na założenie własnego rachunku bankowego, na który jego brat wpłaca środki pieniężne należące do jego matki. Takie postępowanie rodziłoby trudności związane m.in. z opodatkowaniem tego dochodu w Urzędzie Skarbowym, wykazaniem skąd pozwany posiada takie środki, a ponadto prowadziłoby do dodatkowych trudności w przypadku np. śmierci matki pozwanego i działem spadku. Dużo rozsądniejszym wyborem byłoby np. udzielenie pozwanemu pełnomocnictwa do rachunku bankowego należącego do jego matki albo założenie rachunku powierniczego.
Przechodząc do rozważań prawnych należy zauważyć, że zgodnie z treścią art. 133 § 1 k.r.o. rodzice obowiązani są do świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie, chyba że dochody z majątku dziecka wystarczają na pokrycie kosztów jego utrzymania i wychowania. Poza powyższym wypadkiem uprawniony do świadczeń alimentacyjnych jest tylko ten, kto znajduje się w niedostatku (§ 2). Rodzice mogą uchylić się od świadczeń alimentacyjnych względem dziecka pełnoletniego, jeżeli są one połączone z nadmiernym dla nich uszczerbkiem lub jeżeli dziecko nie dokłada starań w celu uzyskania możności samodzielnego utrzymania się (§ 3). Natomiast zgodnie z art. 138 k.r.o. w razie zmiany stosunków można żądać zmiany orzeczenia lub umowy dotyczącej obowiązku alimentacyjnego. Osiągnięcie samodzielności przez dziecko, w rozumieniu art. 133 § 1 k.r.o., zakłada zdobycie przez nie odpowiadających jego uzdolnieniom i predyspozycjom kwalifikacji zawodowych. Rodzice winni zatem łożyć na utrzymanie i wykształcenia także pełnoletniego dziecka, zdobywającego kwalifikacje zawodowe, odpowiadające jego uzdolnieniom i predyspozycjom, np. uczącego się w szkole pomaturalnej lub studiującego na wyższej uczelni. Warunkiem jest tylko, by był to czas rzeczywistej nauki (tak wyr. SN z 26.11.1998 r., I CKN 898/97, L.).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że powód wykazał istotną zmianę w jego usprawiedliwionych potrzebach. Odnośnie do wysokości żądania pozwu Sąd ocenił, że zasługiwało na uwzględnienie tylko w części.
Od czasu ostatniego ustalenia alimentów do dnia wydania wyroku w przedmiotowej sprawie upłynęły 3 lata. W dniu zawarcia ugody powód wprawdzie był już osobą pełnoletnią, jednak uczęszczał do szkoły średniej. Obecnie kontynuuje naukę na niepublicznej wyższej uczelni, która jest odpłatna. Studiuje w P., zatem ponosi koszty związane z utrzymaniem się w tym mieście. Posiada wprawdzie oszczędności, z których korzysta, jednak nie są one na tyle wysokie, aby pozwoliły mu w pełni na samodzielne utrzymanie. Niemniej, ustalając wysokość alimentów Sąd uwzględnił fakt, że powód je posiada i korzysta z nich w celu pokrycia części swoich wydatków. Ponadto Sąd uznał za wiarygodne jego twierdzenia odnośnie do przyczyn podjęcia nauki na niepublicznej uczelni oraz konieczności zmiany uczelni po pozytywnym ukończeniu I roku nauki. Oceniając potrzeby powoda w oparciu o zebrane w sprawie dowody i zasady doświadczenia życiowego Sąd doszedł do wniosku, że nie wszystkie wskazane przez niego koszty utrzymania są usprawiedliwione. W toku niniejszego postępowania zmniejszyły się jego wydatki mieszkaniowe wynoszące aktualnie około 1000-1200 zł miesięcznie. Ponadto nie ma przeszkód, aby w okresie wakacyjnym mógł podjąć pracę zarobkową. Zauważyć należy, że rozwiązania systemu podatkowego i ubezpieczeń społecznych czynią grupę wiekową do 26 r.ż. bardzo atrakcyjną dla pracodawców i usługobiorców. Sąd jako koniecznego wydatku nie uwzględnił kosztów dojazdów do G., gdyż powód w tym czasie odwiedza swoją matkę i nie jest zasadne, aby te koszty miała ponosić pozwany. Sąd nie uwzględnił również wydatków na wizyty lekarskie, ponieważ pozwany w czasie przesłuchania przyznał, że korzysta z opieki zdrowotnej refundowanej przez NFZ. Dodatkowo mimo alergii na sierść powód przyznał, że wraz z nim i jego dziewczyną mieszka pies, dlatego wydatki związane z lekami na alergię powinien ponosić we własnym zakresie. Należy również uwzględnić fakt, że obowiązek alimentacyjny w postaci osobistych starań o wychowanie powoda nie jest już przez rodziców realizowany, ponieważ jest pełnoletni. W tej sytuacji obowiązek alimentacyjny w postaci finansowej obojga rodziców wysuwa się na pierwszy plan.
Głównym źródłem utrzymania pozwanego jest dochód uzyskiwany z prowadzonej działalności gospodarczej. Posiada on majątek w postaci nieruchomości oraz oszczędności w wysokości ok. 130 000 -140 000 zł. Stać go było na zagraniczne wczasy dla 4-osobej rodziny. Jego sytuacja majątkowa jest zatem lepsza niż deklarował w toku postępowania. Okoliczność, że posiada zadłużenie nie może mieć natomiast wpływu na wysokość alimentów, bowiem długi prywatne strony nie mają pierwszeństwa przed należnościami alimentacyjnymi. Sąd wziął pod uwagę, że pozwany ma na utrzymaniu jeszcze dwoje dzieci, co wpływa na jego możliwości zarobkowe i majątkowe. Jednakże jego rzeczywiste możliwości majątkowe pozwalają na łożenie wyższej kwoty niż uznana kwota 900 zł miesięcznie.
Mając na uwadze powyższe sąd uznał, że alimenty w wysokości 1600 zł miesięcznie z jednej strony wystarczą na zaspokojenie niezbędnych potrzeb powoda, z drugiej strony pozwany jest w stanie je ponosić bez uszczerbku dla utrzymania swojego i pozostałych dzieci.
Powód domagał się zasądzenia alimentów z datą wsteczną, tj. od listopada 2024 r. Zgodnie z art. 137 § 2 k.r.o. dopuszczalne jest dochodzenie roszczeń alimentacyjnych za okres poprzedzający wytoczenie powództwa o zaległe świadczenia okresowe z tytułu kosztów wychowania i utrzymania w przypadku, gdy pozostały niezaspokojone potrzeby lub zobowiązania zaciągnięte przez uprawnionego względem osoby trzeciej na pokrycie tychże kosztów. Z zebranego materiału dowodowego nie wynika, aby w przypadku powoda istniały jakiekolwiek niezaspokojone potrzeby za okres poprzedzający wytoczenie powództwa.
Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. 133 § 1 k.r.o. w zw. z art. 135 § 1 k.r.o. i art. 138 k.r.o. orzekł, jak w punkcie w punkcie I. i II. (a contrario) sentencji wyroku.
Powód z mocy ustawy jest zwolniony z kosztów sądowych. Wartość przedmiotu sporu wyniosła 15600 zł . Zgodnie art. 13 ust.1 pkt 4 u.o.k.s. (Dz.U.2025.1228 j.t.) opłata od pozwu wynosi 1000 zł. W części, w jakiej pozwany przegrał sprawę, powinien zostać obciążony kosztami sądowymi. Biorąc jednak pod uwagę charakter sprawy oraz to, że pozwany przede wszystkim powinien ponosić koszty utrzymania syna, Sąd w pkt. III odstąpił od obciążenia go kosztami sądowymi.
O rygorze natychmiastowej wykonalności orzeczono w punkcie IV. wyroku na podstawie z art. 333 § 1 pkt 1 k.p.c.