Wyrok z 19 listopada 2025, sygn. III C 672/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 19 listopada 2025 roku

Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie, III Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący:	sędzia Sebastian Otto
Protokolant:	stażysta Aleksander Dembek

po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2025 roku w Szczecinie

na rozprawie

sprawy z powództwa Gminy M. S.

przeciwko B. G.

o zapłatę

oddala powództwo.

Sędzia Sebastian Otto

Sygn. akt III C 672/24

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 19 listopada 2025 roku

Pozwem z dnia 29 lipca 2024 roku powódka Gmina M. S. wniosła o zasądzenie od pozwanej B. G. kwoty 8 163,61 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwot:

1)  7 567,13 złotych od dnia 13 grudnia 2023 roku do dnia zapłaty,

2)  596,48 złotych od dnia wniesienia pozwu w elektronicznym postepowaniu upominawczym tj. od dnia 12 stycznia 2024 roku do dnia zapłaty,

wraz z kosztami postepowania, w tym kosztami doręczenia korespondencji za pośrednictwem komornika i kosztami z tym związanymi oraz kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, prowizji w wysokości 0,39 złotych od opłaty sądowej dokonanej zgodnie z regulaminem opłat e-pozwów wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

W uzasadnieniu strona powodowa wskazała, że dnia 18 marca 1981 roku zawarła z matką pozwanej umowę najmu przedmiotowego lokalu. Najemca lokalu zmarł, zaś pozwana ubiegała się o wstąpienie w stosunek najmu po zgonie najemcy. Z uwagi jednak na brak zamieszkiwania strony pozwanej z najemcą do chwili jego śmierci brak było możliwości ustalenia, że pozwana wstąpiła w stosunku najmu. W dalszej części powódka poniosła, że w związku z faktem, iż pozwana zajmowała lokal bezumownie, nie posiadając do niego tytułu prawnego zobowiązana była uiszczać na rzecz powódki odszkodowanie z tytułu bezumownego korzystania z lokalu, czego pozwana nie czyniła.

Strona pozwana mimo wezwań kierowanych przez powódkę nie uiściła należnego odszkodowania za bezumowne korzystanie z nieruchomości, pomimo zajmowania przez nią lokalu w okresie objętym niniejszym pozwem. Pozwana wskazała, że na dochodzoną należność składają się opłaty i odszkodowanie za bezumowne zajmowanie lokaju stanowiące płatne z dołu świadczenie okresowe w wysokości 7 567,13 złotych za okres od czerwca 2022 roku do 30 listopada 2023 roku, skapitalizowane odsetki na dzień 12 grudnia 2023 roku oraz odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości 596,48 złotych.

Zarządzeniem z dnia 8 stycznia 2025 roku Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie ustanowił dla nieznanej z miejsca pobytu pozwanej kuratora w osobie r.pr. K. B..

W odpowiedzi na pozew z dnia 1 lutego 2025 roku kurator pozwanej wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz wniósł o obciążenie kosztami postępowania strony powodowej.

W dalszej części kurator pozwanej zgłosił zarzut nieudowodnienia roszczenia co do zasady i co do wysokości. Powyższy zarzut kurator uzasadnił wskazując, że strona powodowa nie wykazała, by pozwana B. G. zajmowała lokal i by była podstawa do zasądzenia na rzecz Gminy M. S. jakiegokolwiek roszczenia. Kurator podniósł iż powódka sama przyznała, że w momencie śmierci strony umowy – matki pozwanej, pozwana nie zamieszkiwała w lokalu oraz w dalszym ciągu go nie zamieszkuje.

Postanowieniem z dnia 8 sierpnia 2025 roku Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie zwolnił od udziału w sprawie kuratora r.pr. K. B..

W toku postępowania strony potrzymały dotychczasowe stanowiska.

Ustalenia faktyczne

Gmina M. S. jest właścicielem lokalu mieszkalnego położonego w S. przy ul. (...).

Niesporne.

Dnia 18 marca 1981 roku Gmina M. S. reprezentowana przez kierownika B. B. zawarła z D. K. umowę najmu lokalu mieszkalnego (użytkowego). Przedmiotem umowy najmu był lokal mieszkalny położony w S. przy ul. (...) składający się z 2 pokoi, kuchni – używalnością kuchni, przedpokoju, WC, łazienki i innych pomieszczeń o łącznej powierzchni użytkowej 54,03 m ² oraz powierzchni mieszkalnej (...) m ², wyposażony w instalację wodociągowo-kanalizacyjną, łazienkę, elektryczność, gaz, centralne ogrzewanie z dostawą ciepłej wody z umożliwieniem korzystania z dźwigu – według stanu określonego w protokole zdawczo-odbiorczym, stanowiącym załącznik do niniejszej umowy.

Dowód:



umowa najmu lokalu mieszkalnego (użytkowego) – k. 6.

Dnia 15 września 2022 roku B. G. wystąpiła do Zarządu (...) w S. z wnioskiem o regulację stanu prawnego lokalu mieszkalnego po zgonie najemcy. Wniosek dotyczył lokalu położonego w S. przy ul. (...), a jako adres do korespondencji wnioskodawczyni wskazała adres Łanowa 21 w S..

W uzasadnieniu wniosku B. G. wskazała, że w przedmiotowym lokalu mieszkała z rodzicami jako dziecko, a później jako osoba dorosła wraz z mężem i dziećmi. Po rozwodzie z mężem wnioskodawczyni wyjechała do pracy. Wnioskodawczyni wskazała również, że nie posiada zameldowania ani prawa do żadnego innego lokalu.

Dowód:



wniosek o regulację stanu prawnego lokalu mieszkalnego z dnia 15 września 2022 roku – k. 79 – 81,



oświadczenie o nieposiadanie tytułu prawnego z dnia 15 września 2022 roku – k. 81 v,



oświadczenie o stanie majątkowym – k. 82,



oświadczenie o potrzebach mieszkaniowych i zamieszkiwaniu z dnia 15 września 2022 roku – k. 83,



zaświadczenie o dochodach z dnia 20 września 2022 roku – k. 83 v.,



deklaracja o dochodach gospodarstwa domowego z dnia 15 września 2022 roku – k. 84,



kserokopia odpisu skróconego aktu zgonu Z. G. – k. 85.

Dnia 28 kwietnia 2023 roku B. G. złożyła wyjaśnienia w sprawie regulacji stanu prawnego lokalu mieszkalnego położonego w S. przy ul. (...) w S. po zgonie Z. G.. W treści wyjaśnień B. G. wskazała, że jest ona pasierbicą Z..

W dalszej części B. G. wyjaśniła, że od roku wynajmuje ona mieszkanie położone przy ul. (...), nie posiada żadnego innego tytułu do lokalu oraz nie jest nigdzie zameldowana. Stawająca wskazała również, że wcześniej wynajmowała lokal na ul. (...). W lokalu znajdującym się przy ul. (...) zamieszkiwała jej mama, która po rozwodzie wyszła ponownie za mąż za Z.. Wraz z matką wprowadziły się do lokalu, gdy miała 6 lat. B. G. poinformowała również, że nie mieszka w tym lokalu już od 30 lat.

W odpowiedzi na kolejne pytanie B. G. poinformowała, że przedmiotowe mieszkanie obecnie stoi puste, a ona sama nie przebywa w nim. W odpowiedzi o stan techniczny lokalu stawająca wskazała, że mieszkanie nadaje się do remontu i ma ona zamiar zdać to mieszkanie.

Dowód:



protokół z wyjaśnień strony z dnia 28 kwietnia 2023 roku – k. 7,



zeznania świadka L. P. z dnia 28 maja 2025 roku – płyta CD k. 145,



zeznania świadka B. L. z dnia 28 maja 2025 roku – płyta CD k. 145.

Pismem z dnia 16 maja 2023 roku Zarząd (...) w S. w odpowiedzi na wniosek w sprawie zawarcia umowy najmu lokalu położonego w S. przy ul. (...) po zgonie Z. G. poinformował B. G., że brak jest podstaw prawnych do pozytywnego załatwienia sprawy.

W związku z powyższym (...) zobowiązał B. G. do spłaty zaległości i przekazania lokalu mieszkalnego przy ul. (...) w S. w stanie wolnym od osób i rzeczy w terminie do dnia 23 czerwca 2023 roku.

Dowód:



pismo z dnia 16 maja 2023 roku – k. 8,



kopia koperty z adnotacją „zwrot – nie podjęto w terminie” – k. 9.

Dnia 2 stycznia 2024 roku Gmina M. S. wezwała B. G. do zapłaty w nieprzekraczalnym terminie do dnia 9 stycznia 2024 roku kwoty 8 163,61 złotych z tytułu odszkodowania za bezumowne korzystanie z lokalu położonego przy ul. (...) w S. oraz odsetek liczonych na dzień 12 grudnia 2023 roku.

Dowód:



wezwanie do zapłaty z dnia 2 stycznia 2024 roku – k. 10,



wydruk z pocztowej książki nadawczej z dnia 2 stycznia 2024 roku – k. 11.

Od czerwca 2022 roku czynsz za przedmiotowy lokal wynosił 146,56 złotych , z kolei zaliczkowe opłaty za świadczenia wynosiły 18,55 złotych.

Od lipca 2022 roku do maja 2023 roku czynsz wynosił około 399,70 złotych, natomiast zaliczkowe opłaty za świadczenia ustalono łącznie na kwotę 54,70 złotych

W listopadzie 2023 roku czynsz za lokal położony przy ul. (...) w S. wynosiły 419,28 złotych (brutto). Z kolei zaliczone opłaty za świadczenia tj. zaliczka za zimną wodę, kanalizację oraz śmieci wynosiły łącznie 55,22 złotych. Powyższe opłaty uległy zmianie w czerwcu 2023 roku, gdyż opłata za czynsz wzrosła wówczas do 419,28 złotych, z kolei łączna wysokość zaliczkowych opłat za świadczenia została ustalona na kwotę 55,22 złotych. Tożsame stawki opłaty zostały ustalone w lipcu 2023 roku.

W okresie od lipca 2022 roku do 1 listopada 2023 roku standard wyposażenia został ustalony łącznie na 34 punkty.

Dowód:



kartoteka konta za okres od 1 czerwca 2022 roku do 12 grudnia 2023 roku – k. 12 – 13,



analiza opłat oraz punktacji na listopad 2023 roku – k. 14,umowa o dostawę wody i odprowadzanie ścieków – k. 86 – 87,



deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnych w zabudowie wielorodzinnej – k. 88 – 89,



deklaracja o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w zabudowie wielorodzinnej – k. 90 – 92,



analiza opłat oraz punktacji – k. 93 – 97,



zawiadomienie o okresowym rozliczeniu mediów z dnia 12 kwietnia 2022 roku – k. 98 v.



rozliczenie zużycia wody za okres od 1 lipca 2022 roku do 31 grudnia 2022 roku – k. 99,



rozliczenie kosztów wywozu odpadów za okres od 1 lipca 2022 roku do 31 grudnia 2022 roku – k. 99v.,



zawiadomienie o okresowym rozliczeniu mediów z dnia 6 listopada 2023 roku – k. 100 v.,



rozliczenie zużycia wody za okres od 1 stycznia 2023 roku do 30 czerwca 2023 roku – k. 101,



rozliczenie kosztów wywozu odpadów za okres od 1 stycznia 2023 roku do 30 czerwca 2023 roku – k. 101 v.,



analiza opłat oraz punktacji na październik 2022 roku – k. 102,



analiza opłat oraz punktacji na czerwiec 2023 roku – k. 103 v,



zeznania na piśmie świadka Ł. G. – k. 134 – 138.

Rozważania.

Powództwo Gminy M. S. przeciwko B. G. okazało się nieuzasadnione w całości.

Stan faktyczny sprawy Sąd ustalił w oparciu o przedłożone przez stronę powodową dokumenty, którym Sąd dał wiarę, jako niebudzącym wątpliwości co do swojej prawdziwości i niekwestowanym przez żadną ze stron. Sąd uznał za wiarygodne także zeznania świadków Ł. G., L. P. oraz B. L., były one bowiem spójne, nie pozostawały w sprzeczności i pozwoliły na poczynienie ustaleń faktycznych, które były wystarczające dla wydania rozstrzygnięcia.

Sąd pominął dowód z zeznań świadków M. P. oraz P. Ł., albowiem nie stawili się na terminy rozprawy. Sąd pominął również dowód z przesłuchania stron postępowania.

Powódka żądała od pozwanej B. G. zapłaty kwoty 8 163,61 złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwot:

1)  7 567,13 złotych od dnia 13 grudnia 2023 roku do dnia zapłaty,

2)  596,48 złotych od dnia wniesienia pozwu w elektronicznym postępowaniu upominawczym tj. od dnia 12 stycznia 2024 roku do dnia zapłaty

Jako podstawę faktyczną powództwa strona powodowa wskazała okoliczność bezumownego zajmowania przez pozwaną B. G., lokalu mieszkalnego położonego przy ul. (...) w S. w okresie od czerwca 2022 roku do 30 listopada 2023 roku.

Podstawę prawną żądania pozwu stanowi art. 18 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym osoby zajmujące lokal bez tytułu prawnego są obowiązane do dnia opróżnienia lokalu co miesiąc uiszczać odszkodowanie. (ust. 2) Z zastrzeżeniem ust. 3, odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1, odpowiada wysokości czynszu, jaki właściciel mógłby otrzymać z tytułu najmu lokalu. Jeżeli odszkodowanie nie pokrywa poniesionych strat, właściciel może żądać od osoby, o której mowa w ust. 1, odszkodowania uzupełniającego.

Podstawną prawną żądania odsetek za opóźnienie był natomiast przepis art. 481 k.c., zgodnie z którym (§ 1) jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. (§ 2) Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie w wysokości równej sumie stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.

Biorąc pod uwagę zarzuty podniesione przez kuratora pozwanej, jak i zeznania świadków L. P. oraz P. Ł. z dnia 28 maja 2025 roku oraz argumentację zawartą w pismach procesowych powódki stwierdzić należy, że pierwszą okolicznością sporną, a zarazem kluczową dla rozstrzygnięcia sprawy było to, czy pozwana w okresie objętym żądaniem pozwu bezumownie korzystała z lokalu przy ul. (...) położonego w S..

Obowiązek uiszczania odszkodowania za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego dotyczy osób, które utraciły tytuł prawny do zajmowanego lokalu bądź nigdy takiego tytułu nie miały. W ustawie nie wskazuje się, o jaki tytuł prawny chodzi. Wobec tego art. 18 ust. 1 ustawy ma także zastosowanie do tych osób zajmujących lokal, które wcześniej legitymowały się prawnorodzinnym lub obligacyjnym tytułem do zajmowania lokalu, innym niż najem (por. wyrok Sądu najwyższego z 25 kwietnia 2018 r., sygn. akt III CA 1/18, Legalis 1799138). Warunkiem tej odpowiedzialności jest faktyczne zajmowanie lokalu.

Na Gminie M. S., jako stronie żądającej zapłaty, spoczywał ciężar wykazania na podstawie art. 6 k.c. w zw. z art. 232 k.p.c. w zw. z art. 18 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego, że w spornym okresie pozwana B. G. zajmowała lokal przy ul. (...) w S..

W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza zarzuty kuratora pozwanej, że w okresie objętym żądaniem pozwu pozwana nie zamieszkiwała w przedmiotowym lokalu, ani w jakikolwiek inny sposób z niego nie korzystała.

Przesłuchane na wniosek strony powodowej w charakterze świadków L. P. oraz P. Ł. nie potwierdziły by pozwana faktycznie zamieszkiwała w spornym okresie w lokalu położonym w S. przy ul. (...). Świadkowie wskazali, że nie posiadają wiedzy odnośnie tego, czy po śmierci Z. G. ktoś wprowadził się do przedmiotowego lokalu, jednakże z zeznań świadków wynika, iż mieszkanie stoi puste, sąsiedzi nie widzieli, by ktokolwiek się do niego wprowadzał, a w lokalu nie palą się światła. Świadek L. P. zeznała, że była ona pod lokalem 7a i pukała do drzwi, jednak nikt jej nie otworzył. Z kolei świadek B. L. zeznała również, że nie zauważyła, aby ktokolwiek przychodził do lokalu numer 7a oraz z rozmów przeprowadzonych z sąsiadami nie uzyskała informacji, by ktoś zajął ww. lokal.

Zeznania świadków były dla Sądu w całości wiarygodne.

W toku postępowania nie wykazano również, by pozwana posiadała klucze do przedmiotowego lokalu oraz by faktycznie z niego korzystała. Jeden ze świadków wskazał co prawa, że po śmierci Z. G. ktoś prawdopodobnie wyniósł jego rzeczy z przedmiotowego mieszkania, jednak świadek nie posiadał żadnych informacji odnośnie danych personalnych osoby, która mogła to zrobić, ani jak ta osoba mogła dostać się do lokalu tj. czy była w posiadaniu kluczy, czy też drzwi od mieszkania były otwarte.

Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że materiał dowodowy sprawy jest niewystarczający do ustalenia, że B. G. w spornym okresie zajmowała, w jakikolwiek sposób, lokal przy ul. (...) w S., a ciężar tej okoliczności spoczywa na stronie powodowej, co skutkowało oddaleniem powództwa w całości.

Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji wyroku.