Wyrok z 8 grudnia 2025, sygn. V GC 559/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 8 grudnia 2025 roku

Sąd Rejonowy w Radomiu V Wydział Gospodarczy w składzie:

po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2025 roku w Radomiu na rozprawie

sprawy z powództwa O. (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w R.

przeciwko P. (...) spółka akcyjna w W.

o zapłatę

I.  zasądza od P. (...) spółka akcyjna w W. na rzecz O. (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w R. kwoty:

- 6.918,45 zł (sześć tysięcy dziewięćset osiemnaście złotych czterdzieści pięć groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 12 stycznia 2024 roku do dnia zapłaty,

- 842,18 zł (osiemset czterdzieści dwa złote osiemnaście groszy) wraz
z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 8 października 2025 roku do dnia zapłaty;

II.  oddala powództwo w pozostałym zakresie;

III.  zasądza od P. (...) spółka akcyjna w W. na rzecz O. (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w R. kwotę 3.300,86 zł (trzy tysiąc trzysta złotych osiemdziesiąt sześć groszy) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz
z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty.

Sygn. akt V GC 559/24

UZASADNIENIE

O. (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w R. wniosła o zasądzenie na jej rzecz od P. (...) spółki akcyjnej w W. kwoty 7.218,45 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie:

- od kwoty 6.918,45 zł od dnia 12 stycznia 2024 roku do dnia zapłaty,

- od kwoty 300 zł od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty.

Ponadto, powódka wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa – 17 zł. Uzasadniając swoje roszczenie powódka wskazała, że pozwany – jako ubezpieczyciel sprawcy zdarzenia drogowego z dnia 8 grudnia 2023 roku, wypłacił z tytułu uszkodzenia pojazdu marki D. o nr rej. (...) odszkodowanie w wysokości 2.310,98 zł netto. Wierzytelność przysługującą poszkodowanej B. K. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą (...) z tytułu w/w zdarzenia drogowego ponad wypłaconą kwotę – powódka nabyła w drodze ciągu umów cesji wierzytelności. Powódka wykonała szczegółową kalkulację kosztów naprawy i jej koszt ustalono na kwotę 9.229,43 zł netto. Powódka dochodzi różnicy pomiędzy wartością kosztów niezbędnych do naprawy przedmiotowego pojazdu w wysokości 6 918,45 zł netto a kwotą wypłaconą tytułem odszkodowania oraz kwoty 300 zł z tytułu kosztów sporządzenia prywatnej kalkulacji ( pozew – karty: 4-7 verte akt sprawy).

Referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym w Radomiu w dniu 27 września 2024 roku wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym w przedmiotowej sprawie ( nakaz zapłaty - karta 36 akt sprawy).

W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na jego rzecz od powoda kosztów procesu wg norm przepisanych oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa – 17 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Pozwany przyznał, że przyjął odpowiedzialność za skutki zdarzenia i wypłacił tytułem odszkodowania za koszty naprawy pojazdu kwotę 2.310,98 zł netto. Wskazał, że poszkodowany miał możliwość naprawy pojazdu w warsztatach sieci naprawczej pozwanego. Pozwany bowiem zaoferował poszkodowanemu przywrócenie pojazdu do stanu poprzedniego w konkretnym warsztacie. Rezygnacja poszkodowanego z tej możliwości świadczy o braku współdziałania poszkodowanego z ubezpieczycielem i oznacza przyczynienie się poszkodowanego do zwiększenia szkody. Ponadto, pozwany podnosił, że do naprawy uszkodzonego pojazdu możliwe było użycie części alternatywnych (sprzeciw od nakazu zapłaty, karty: 44-47 verte akt sprawy).

Pismem procesowym z dnia 24 lipca 2025 roku (data stempla pocztowego) powódka wniosła o rozszerzenie powództwa o kwotę 842,18 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 12 stycznia 2024 roku do dnia zapłaty (pismo karta 95 akt sprawy).

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

B. K. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą (...) była właścicielką samochodu marki D. o nr rejestracyjnym (...) (okoliczności bezsporne).

W dniu 8 grudnia 2023 roku doszło do zdarzenia wskutek którego uszkodzeniu uległ pojazd marki D. o nr rejestracyjnym (...). Pojazd, którym poruszał się sprawca szkody w dacie zdarzenia posiadał ubezpieczenie OC w ruchu krajowym w P. (...) spółka akcyjna w W.. Szkoda została zgłoszona pozwanemu zakładowi ubezpieczeń i zarejestrowana pod nr (...) (niesporne).

(...) spółka akcyjna w W. sporządził kalkulację zgodnie z którą koszt naprawy pojazdu marki D. o nr rejestracyjnym (...) po potrąceniu z tytułu wzrostu wartości pojazdu po naprawie bez Vat wyniósł 2.310,97 zł (kalkulacja P. (...) karty:16-18v).

Decyzją z dnia 19 stycznia 2024 roku P. (...) spółka akcyjna w W. wypłacił z tytułu odszkodowania za szkodę na uszkodzonym pojeździe kwotę 9.106,98 zł. Na odszkodowanie złożyła się kwota 6.796,00 zł z tytułu kosztów pojazdu zastępczego oraz kwota 2.310,98 zł z tytułu kosztów naprawy pojazdu wyliczonych na podstawie kalkulacji (decyzja karta 53 akt sprawy).

W dniu 29 stycznia 2024 roku w G. (...) B. K. jako Cedent zawarła z O. (1) spółką komandytową z siedzibą w G. (...) umowę cesji praw nr (...). Przedmiotem umowy była wierzytelność wobec sprawcy, właściwego ubezpieczyciela oraz wobec innych podmiotów ponoszących odpowiedzialność odszkodowawczą z tytułu szkody z dnia 8 grudnia 2023 roku (umowa cesji praw karty: 19-20 akt sprawy, oświadczenie B. K. karta: 24).

Umową cesji wierzytelności O. (1) spółka komandytowa z siedzibą w G. (...) przeniosła na O. (...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w R. ww. wierzytelność, którą nabyła od B. K. (umowa cesji wierzytelności karta: 25 akt sprawy, zawiadomienie o cesji karta 26 akt sprawy).

Na zlecenie powódki P. (1) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. sporządził prywatną kalkulację naprawy nr (...) uszkodzonego pojazdu. Zgodnie z tą kalkulacją koszt naprawy pojazdu marki D. o nr rejestracyjnym (...) wyniósł 9.229,43 zł netto tj. 11.352,20 zł brutto (kalkulacja naprawy nr (...) karty: 12-14). Z tytułu sporządzenia kosztorysu wystawiono w ciężar O. (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w R. fakturę nr (...) ustalając, że wartość wykonania usługi wynosi 300 zł.

Szacunkowy koszt naprawy samochodu (...) o nr rejestracyjnym (...) po zdarzeniu drogowym z dnia 8 grudnia 2023 roku uwzględniający zakres uszkodzeń i kwalifikacje elementów uszkodzonych przy zastosowaniu cen części oryginalnych, średniej stawki za roboczogodzinę w regionie (...) – 130 zł netto w roku 2023 wyniósłby około 12.388,08 zł brutto.

Sąd Rejonowy rozważył, co następuje:

Data i okoliczności zdarzenia drogowego, jakie miało miejsce w dniu 8 grudnia 2023 roku z udziałem pojazdu marki D. nr rejestracyjnym (...), osoba odpowiedzialna za to zdarzenie oraz legitymacja procesowa czynna i bierna – nie były przedmiotem sporu. Strona pozwana w tym zakresie nie zgłosiła żadnych zarzutów, w związku z czym Sąd nie prowadził postępowania dowodowego w tym przedmiocie i dokonał ustaleń na podstawie dowodów zaoferowanych przez strony.

Podstawę prawną niniejszego powództwa, stanowią przepisy ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U. z 2003 r., Nr 124, poz. 1152 ze zm.). Zgodnie z art. 4 w/w ustawy ubezpieczeniem obowiązkowym jest ubezpieczenie OC posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów. Stosownie natomiast do treści art 13 ust. 2 ustawy w obowiązkowych ubezpieczeniach OC odszkodowanie wypłaca się w granicach odpowiedzialności cywilnej podmiotów objętych ubezpieczeniem. W sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego (art. 22 ust. 1 powołanej ustawy). I tak zgodnie z art. 822 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia OC ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Sprawca szkody ponosi odpowiedzialność za zdarzenie komunikacyjne wywołujące szkodę na zasadach ogólnych o których mowa w art. 436 § 2 k.c. oraz według zasad określonych w art. 363 k.c., a w wypadku odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń - według zasad określonych w § 2 tego przepisu – a zatem w ramach odpowiedzialności z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych wyłącznym sposobem naprawienia szkody jest odszkodowanie pieniężne.

W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że skoro odszkodowanie pieniężne ma pełnić taką samą funkcję jak przywrócenie do stanu poprzedniego, to jego wysokość powinna pokryć wszystkie celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki niezbędne dla przywrócenia stanu poprzedniego uszkodzonego pojazdu. Przywrócenie stanu poprzedniego uszkodzonego pojazdu wiąże się z reguły z koniecznością wymiany elementów, które uległy zniszczeniu. Ze względu na okoliczność, że niejednokrotnie części pojazdu, uszkodzonego w trakcie zdarzenia wyrządzającego szkodę, były eksploatowane już przez określony czas, powstaje kwestia, na czym ma polegać przywrócenie do stanu sprzed wyrządzenia szkody. W szczególności, czy przywrócenie do stanu poprzedniego uzasadnia użycie nowych części i materiałów służących do naprawy uszkodzonego pojazdu. Z punktu widzenia ubezpieczyciela sprowadza się to do zagadnienia, czy kwota, którą ma wypłacić poszkodowanemu, może być zmniejszona o tyle, o ile mniejsza jest wartości części i materiałów starych od wartości części i materiałów nowych, które mają je zastąpić w trakcie naprawy. Skład powiększony Sądu Najwyższego uchwałą z dnia 12 kwietnia 2012 roku, wydaną w sprawie III CZP 80/11 rozstrzygnął, że zakład ubezpieczeń zobowiązany jest na żądanie poszkodowanego do wypłaty, w ramach odpowiedzialności z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego, odszkodowania obejmującego celowe i ekonomicznie uzasadnione koszty nowych części i materiałów służących do naprawy uszkodzonego pojazdu. Jeżeli ubezpieczyciel wykaże, że prowadzi to do wzrostu wartości pojazdu, odszkodowanie może ulec obniżeniu o kwotę odpowiadającą temu wzrostowi. Sąd Najwyższy uznał w wyniku wykładni art. 361 § 2 i art. 363 § 2 k.c., że ubezpieczyciel, w ramach umowy o odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu, powinien ustalić odszkodowanie w kwocie, która zapewnia przywrócenie pojazdu do stanu sprzed zdarzenia wyrządzającego szkodę jako całości. Przywrócenie do takiego stanu oznacza, że pojazd ma być sprawny technicznie i zapewnić poszkodowanemu komfort jazdy, w takim stopniu, jak przed zdarzeniem. Jeżeli w tym celu należy wymienić uszkodzoną część, to niewątpliwie jest to normalne następstwo działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła, w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. Przy założeniu, że nie da się jej naprawić w taki sposób, aby przywrócić ją do stanu sprzed zdarzenia wyrządzającego szkodę, część ta musi zostać zastąpiona inną nową częścią. W takiej sytuacji zakład ubezpieczeń powinien ustalić wysokość odszkodowania z uwzględnieniem cen części nowych, skoro bowiem chodzi o przywrócenie do stanu poprzedniego pojazdu jako całości, to nie ma co do zasady znaczenia, że w miejsce części starych wmontowano części nowe. W szczególności nie ma żadnych podstaw prawnych, aby zawsze odrębnie oceniać wartość części i jeżeli części stare były już w chwili wypadku częściowo zużyte, z tego powodu obniżać należne odszkodowanie za przywrócenie do stanu poprzedniego całego pojazdu. Sąd Najwyższy zauważył, że nie można z góry wykluczyć, iż zamontowanie podczas przywracania do stanu poprzedniego nowych części spowoduje wzrost wartości pojazdu jako całości. Jeżeli wymianie podlegały części już znacznie wyeksploatowane i przestarzałe technicznie, a jednocześnie stanowiące znaczną część wartości całego pojazdu, to może się okazać, że w konkretnym przypadku wartość pojazdu po naprawie wzrośnie. Ciężar dowodu w tym zakresie obciąża ubezpieczyciela. Ponadto, warto zwrócić uwagę na to, że zgodnie z orzecznictwem wysokość odszkodowania nie zależy od ulg i rabatów możliwych do uzyskania przez poszkodowanego od podmiotów współpracujących z ubezpieczycielem (Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2024 r. w sprawie III CZP 142/22).

Ponieważ spór pomiędzy stronami dotyczył kosztów naprawy przedmiotowego pojazdu, zweryfikowanie kalkulacji naprawy sporządzonych przez strony, ustalenie zakresu uszkodzeń przedmiotowego pojazdu powstałych w wyniku zdarzenia z dnia 8 grudnia 2023 roku oraz weryfikacja faktycznie przeprowadzonej naprawy, w tym użytych części - wymagały wiadomości specjalnych. Z tego względu Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu mechaniki samochodowej ( postanowienie z dnia 12 grudnia 2024 roku - karta 57 akt sprawy).

Jak wynika z opinii biegłego kwota przyjęta ostatecznie przez pozwanego jako koszt naprawy przedmiotowego pojazdu, nie jest kwotą wystarczającą do pokrycia kosztów przywrócenia tego pojazdu do stanu sprzed szkody. Z opinii biegłego wynika, że szacunkowy koszt naprawy samochodu (...) o nr rejestracyjnym (...) po zdarzeniu drogowym z dnia 8 grudnia 2023 roku uwzględniający zakres uszkodzeń i kwalifikacje elementów uszkodzonych przy zastosowaniu cen części oryginalnych, średniej stawki za roboczogodzinę w regionie (...) – 130 zł netto w roku 2023 wyniósłby około 10.071,61 zł netto tj. 12.388,08 zł brutto (str. 5 opinii biegłego karta 76 akt sprawy).

W tym miejscu należy wskazać, że obowiązek naprawienia szkody przez wypłatę odpowiedniej sumy pieniężnej, powstaje z chwilą wyrządzenia szkody i nie jest uzależniony od tego, czy poszkodowany dokonał naprawy rzeczy i czy w ogóle zamierza ją naprawiać (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 7 sierpnia 2003 r., IV CKN 387/01, uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z dnia 15 listopada 2001 r., III CZP 68/01).

Przy takim rozumieniu obowiązku odszkodowawczego, nie ma w zasadzie znaczenia prawnego okoliczność, czy poszkodowany dokonał naprawy oraz jakim kosztem to uczynił, pod warunkiem, że był to koszt rynkowy. Poszkodowany może zatem naprawić pojazd (lub nie) w dowolnym zakładzie naprawczym, pod warunkiem, że zastosowane stawki będą rynkowe. Jak wskazuje się w judykaturze odszkodowanie, jakie zobowiązany jest w takiej sytuacji wypłacić zakład ubezpieczeń, obejmuje wszelkie celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki poniesione w celu przywrócenia stanu poprzedniego rzeczy. Przywrócenie uszkodzonej rzeczy do stanu poprzedniego oznacza doprowadzenie jej do stanu używalności i jakości w zakresie istniejącym przed wypadkiem; w razie pojazdu mechanicznego chodzi o przywrócenie mu sprawności technicznej, zapewniającej bezpieczeństwo kierowcy i innych uczestników ruchu, oraz wyglądu sprzed wypadku.

Z uwagi na treść zarzutów pozwanego istotne znaczenie miało ustalenie, czy w ramach obowiązku minimalizacji szkody mieści się powinność poszkodowanego współdziałania z ubezpieczycielem w toku postępowania likwidacyjnego i konieczność skorzystania z propozycji w zakresie wyboru warsztatu naprawczego.

Jak zostało wskazane ubezpieczyciel nie może narzucać sposobu naprawienie szkody. Rolą poszkodowanego jest zdecydować czy chce pojazd naprawiać i w którym warsztacie. Istotne jest tylko to, aby koszt naprawy odpowiadał stawkom rynkowym.

Sąd uznał ponadto, iż poszkodowany nie był zobowiązany do naprawy pojazdu
w warsztatach współpracujących z pozwanym, jak też do nabycia części zamiennych
i materiałów lakierniczych za ceny wynikające ze sporządzonej przez pozwanego ekspertyzy. Jak wyjaśniono wyżej, to do poszkodowanego należy wybór, czy zamierza naprawiać uszkodzony pojazd, a jeśli tak, w jakim warsztacie zamierza to uczynić. Nie jest on przy tym zobowiązany do naprawy pojazdy najtańszym możliwym kosztem. Wprawdzie poszkodowany w zdarzeniu drogowym powinien współpracować z zakładem ubezpieczeń i dążyć do minimalizacji rozmiarów szkody, to jednak zasada ta nie może oznaczać ograniczenia jego uprawnień. Obowiązek minimalizacji skutków szkody musi być bowiem utrzymany i stosowany w rozsądnych granicach i nie powinien być wykorzystywany do nakłaniania poszkodowanego, aby zrezygnował z realizacji przysługujących mu praw podmiotowych. Narzucanie poszkodowanemu gdzie i za ile ma naprawić pojazd niespornie niweczyłoby jego uprawnienie odnośnie wyboru sposobu likwidacji szkody. Jak już wyjaśniono - pozwany nie udowodnił, iż poszkodowany byłby w stanie naprawić uszkodzony pojazd za kwotę podaną w kalkulacji naprawy, przy założeniu, że naprawa ta winna zostać przeprowadzona zgodnie z technologią producenta pojazdu, przy użyciu nowych oryginalnych części. Poszkodowany ma prawo do tego, aby za ustaloną kwotę odszkodowania móc naprawić pojazd w wybranym warsztacie naprawczym, rabaty zaś nie są elementami powszechnie obowiązujących cen na rynku części zamiennych. Jeżeli w procesie wyceny wysokości szkody przyjmuje się czynniki niewystępujące na rynku lub też występujące sporadycznie, uznać należy, że nie jest to obiektywna wycena kosztów naprawy. Rabat cenowy jest kwestią indywidualną, ustaloną między sprzedawcą a klientem, w konsekwencji nie można automatycznie stosować procentowego pomniejszenia ceny części czy usługi przy likwidacji szkody, ponieważ to czysto hipotetyczne działanie prowadziłoby w istocie do obniżenia należnego poszkodowanemu świadczenia. Poszkodowany ma prawo swobodnie nabyć części niezbędne do dokonania naprawy w miejscu swego zamieszkania i nie ma obowiązku ich zakupu od podmiotu funkcjonującego w innej miejscowości, co każdorazowo wiązać się musi także z czasem transportu oraz problemami w razie ewentualnej reklamacji.

Mając na uwadze powyższe Sąd ustalił koszt naprawy przedmiotowego pojazdu na kwotę 10.071,61 zł netto. Różnica pomiędzy tą kwotą, a kwotą wypłaconą poszkodowanemu stanowi 7 760,63 zł. W niniejszym postępowaniu powód początkowo dochodził zapłaty należnego odszkodowania w kwocie 6.918,45 zł netto, jednak następnie rozszerzył powództwo o kwotę 842,18 zł. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Sąd uznał za uzasadnione roszczenie powoda (w miejsce poszkodowanego) w zakresie całości dochodzonej kwoty tj. 7.760,63 zł na podstawie art. 822 § 1 k.c., art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, art. 436 § 2 k.c., art. 361 § 1 i 2 k.c. oraz art. 363 § 1 k.c.

Oddaleniu podlegało roszczenie powódki w zakresie kwoty 300 zł, której powódka domagała się z tytułu kosztów sporządzenia prywatnej kalkulacji. W ocenie Sądu wydatek w postaci kosztów prywatnej wyceny nie stanowił wydatku koniecznego i nie pozostawał w związku przyczyno-skutkowym ze zdarzeniem. Ustalenie zakresu szkody oraz przybliżonego kosztu naprawy uszkodzeń możliwe było w warsztacie naprawczym. Zdaniem Sądu koszt wykonania ekspertyzy nie był także koniecznym i niezbędnym do wytoczenia powództwa przez powódkę, skoro jednocześnie powódka zgłosiła w pozwie wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego. Wskazać także należy, iż kalkulacja kosztów naprawy została sporządzona w dniu 27 kwietnia 2024 roku, a zatem nie miała żadnego związku z pierwszą umową cesją i działaniami samego pokrzywdzonego. Mając na uwadze powyższe Sąd oddalił roszczenie powódki w zakresie żądania zwrotu kosztów sporządzenia ekspertyzy – na podstawie art. 361 § 1 k.c. w związku z art. 6 k.c. i art. 232 k.p.c.

O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 k.c., stosownie do którego jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Orzekając w powyższym zakresie Sąd miał na względzie unormowanie art. 14 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U. z 2003r. Nr 124, poz. 1152), który stanowi, że zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie. W przypadku gdyby wyjaśnienie w terminie, o którym mowa w ust. 1, okoliczności niezbędnych do ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania okazało się niemożliwe, odszkodowanie wypłaca się w terminie 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe. W niniejszej sprawie zgłoszenie szkody nastąpiło w dniu 10 grudnia 2023 roku, a zatem od dnia 11 grudnia 2024 roku pozwany pozostawał w opóźnieniu z wypłatą odszkodowania. Mając na uwadze zasadność żądania powoda, Sąd orzekł w przedmiocie należności ubocznych od kwoty 6,918,45 zł zgodnie z żądaniem pozwu.

W zakresie odsetek ustawowych za opóźnienie od kwoty 842,18 zł Sąd uwzględnił roszczenie powódki jedynie częściowo, zasądzając odsetki od wskazanej kwoty nie od daty żądanej przez powódkę a od daty późniejszej – odpowiadającej chwili w której pozwany popadł w opóźnienie w spełnieniu świadczenia w rozszerzonym zakresie.

Zgodnie z wyrażoną w art. 98 § 1 i 3 k.p.c. zasadą odpowiedzialności za wynik procesu - strona przegrywająca zobowiązana jest zwrócić swojemu przeciwnikowi poniesione przez niego koszty procesu niezbędne do celowego dochodzenia swoich praw i celowej obrony. Celowość kosztów ustawodawca łączy z czynnością dochodzenia praw (przez stronę powodową) i celowej obrony (przez stronę pozwaną). Jakkolwiek pojęcie "niezbędności" podlega ocenie sądu, to jednak kosztów wymienionych w art. 98 nie można uznać za zbędne. Pod pojęciem kosztów postępowania cywilnego należy rozumieć więc wszelkie koszty ponoszone przez podmioty postępowania w związku z jego tokiem. Koszty postępowania cywilnego obejmują: koszty sądowe, na które składają się opłaty sądowe (opłata i opłata kancelaryjna), podlegające zwrotowi wydatki sądowe, koszty mediacji, koszty związane z udziałem strony występującej osobiście lub reprezentowanej przez pełnomocnika niewykwalifikowanego, na które składają się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie, koszty zastępstwa procesowego strony przez pełnomocnika wykwalifikowanego, na które składają się jego wynagrodzenie i poniesione wydatki, w tym opłata skarbowa od pełnomocnictwa ( uchwała Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2003 roku, w sprawie III CZP 2/03). Mając na uwadze powyższe za koszty spełniające wskazane warunki, a poniesione przez strony, Sąd uznał: opłatę od pozwu 400 zł, opłatę od pisma rozszerzającego powództwo – 100 zł, opłaty za czynności profesjonalnych pełnomocników ustalone na podstawie § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. poz. 1804) – 3.600 zł (2 x 1.800 zł), opłaty od pełnomocnictw w kwocie łącznej 34 zł (2 x 17 zł), rozliczoną zaliczkę w wysokości 1.182,16 zł – łącznie 5.316,16 zł. Opłaty za czynności zawodowych pełnomocników reprezentujących strony Sąd ustalił na poziomie stawki minimalnej. Sąd podziela bowiem stanowisko orzecznictwa i doktryny prawniczej, że ustawodawca określając wysokość stawek minimalnych wynagrodzenia profesjonalnych pełnomocników za poszczególne czynności lub za udział w postępowaniach rozważył i uwzględnił wszelkie okoliczności charakterystyczne dla danego typu spraw. Tym samym w stawkach minimalnych odzwierciedlona została swoista wycena koniecznego nakładu pracy pełnomocnika związana ze specyfiką określonego rodzaju postępowań. Jednocześnie ustawodawca pozostawił sądom orzekającym możliwość uwzględnienia nadzwyczajnych, szczególnych okoliczności, które pojawiając się w danej sprawie zwiększają nakład pracy niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków profesjonalnego pomocnika procesowego. Brak jest przesłanek zasądzenia wynagrodzenia wyższego od stawek minimalnych w przedmiotowej sprawie, gdyż wskazane powyżej okoliczności nie wystąpiły, a skala aktywności pełnomocników stron pozostawała na przeciętnym poziomie. Sporządzanie obszernych pism procesowych, których treść w znacznym zakresie zawiera fragmenty orzeczeń Sądu Najwyższego i sądów powszechnych oraz fragmenty z komentarzy – nie stanowi o nakładzie pracy ponad poziom przeciętny, gdyż poglądy prezentowane przez Sąd Najwyższy oraz doktrynę – Sąd analizuje – na potrzeby rozstrzygnięcia sporu.

Przepis art. 100 k.p.c. uzupełnia zasadę odpowiedzialności za wynik procesu, wprowadzając zasadę kompensaty (zniesienia kosztów) oraz zasadę ich stosunkowego rozdziału. W wypadku zatem, kiedy obie strony procesu w równym lub różnym stopniu wygrały i przegrały proces orzeczenie o kosztach procesu może przybrać trzy różne postacie, a mianowicie:

1) wzajemnego zniesienia kosztów – jeżeli strony w równym lub niemal równym stopniu wygrały i przegrały proces;

2) stosunkowego rozdzielenia kosztów – jeżeli sąd uwzględnił tylko część roszczenia (roszczeń) powoda, w zależności od stopnia tego uwzględnienia;

3) zwrotu wszystkich kosztów – jeżeli przeciwnik strony uległ tylko w nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu.

Strona pozwana przegrała spór w 96,27%:

8.060,63 zł – 100%

7.760,63 zł – x

x = 96,27%

w związku z powyższym powinna ponieść koszt procesu odpowiadające 96,27% sumy tych kosztów - to jest w kwocie 3.300,86 zł (5.316,16 zł x 96,27%=5.117,86 zł - 1.817 zł jako koszty poniesione przez pozwaną). Wobec powyższego taką kwotę zgodnie z powyżej przestawionymi zasadami rozliczania kosztów procesu, pozwana powinien zwrócić powódce, co mając na uwadze Sąd orzekł w punkcie trzecim wyroku na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z art. 100 k.p.c.