Postanowienie z 16 grudnia 2025, sygn. I Ns 650/25

POSTANOWIENIE

Dnia 16 grudnia 2025r.

Sąd Rejonowy w Opocznie I Wydział Cywilny w składzie następującym:

PrzewodniczącySędzia Anna Olejnik

Protokolantst. sekr. sąd. Krystyna Grabska

po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2025 r. w Ś.

na rozprawie

sprawy z wniosku O. D. (1)

przy udziale L. D. i Z. S.

o zasiedzenie nieruchomości

postanawia:

1.  oddalić wniosek;

2.  stwierdzić, że wnioskodawczyni i uczestniczy ponoszą koszty postępowania związane ze swoim udziałem w sprawie.

Sygn. akt I Ns 650/25

UZASADNIENIE

We wniosku z dnia 8 sierpnia 2025 roku wnioskodawczyni O. D. (1) domagała się stwierdzenia, że nabyła z dniem 11 sierpnia 2001 roku przez zasiedzenie prawo własności udziału 1/2 w nieruchomości położonej w E., oznaczonej numerem (...).

W uzasadnieniu wskazała, że przedmiotowa nieruchomość stanowi lasy. Działka stanowiła własność T. i E. P. (rodzice wnioskodawczyni) w udziale 1/2, a w pozostałej części władanie samoistne sprawowali T. X. i K. S.. W całości jednak nieruchomością zajmował się ojciec wnioskodawczyni E. P., a po jego śmierci w dniu 10 sierpnia 1981 roku wnioskodawczyni /wniosek k-3-5/.

Z uwagi na fakt, iż wnioskodawczyni pozostawała w związku małżeńskim Sąd wezwał do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania jej męża L. D., który przyłączył się do wniosku.

Wezwany do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania Z. S. nie zajął stanowiska w sprawie.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Nieruchomość objęta wnioskiem położona jest w E., gmina Ś., powiat (...), województwo (...).

Działka nr (...) ma powierzchnię 0,92 ha i stanowi las. Dla nieruchomości tej nie jest prowadzona księga wieczysta ani zbiór dokumentów.

/dowód: wypisy z rejestru gruntów i wyrys z mapy ewidencyjnej k. 10-11/

Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2018 roku w sprawie sygn. akt I Ns 375/18 Sąd Rejonowy w Opocznie stwierdził, że E. P. i jego żona T. P. nabyli na prawach wspólności ustawowej małżeńskiej z dniem 4 listopada 1971 roku na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 26 października 1971 roku o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych z mocy samego prawa udział 1/2 w prawie własności nieruchomości położonej we wsi E., gmina Ś., oznaczonej w ewidencji (...) o powierzchni 0,92 ha.

Postanowieniem z dnia 30 października 2019 roku w sprawie sygn. akt I Ns 343/19 Sąd Rejonowy w Opocznie dokonał działu spadku po E. P. i udział 1/2 w prawie własności (...) położonej w E. przyznał na wyłączną własność O. D. (2) zd. P., c. E. i T..

/dowód: postanowienie SR w Opocznie I Ns 375/18 k. 17 akt I Ns 375/18, postanowienie SR w Opocznie I Ns 343/19 k. 16 akt I Ns 343/19/

Zarówno podczas postępowania w sprawie I Ns 375/18 dotyczącego nabycia prawa własności nieruchomości, jak i w sprawie I Ns 375/18 dotyczącej działu spadku po E. P., strony wskazywały, iż połowę działki nr (...) posiadał Z. S..

/dowód: protokół rozprawy k. 15 akt I Ns 378/18, protokół rozprawy k. 11 akt I Ns 343/19/

Matka O. D. (1) pokazała jej, gdzie położona jest (...) nr (...) i jaki jest przebieg granicy. Z. S. nie użytkuje swojej połowy od około 2009 roku. Wnioskodawczyni i jej mąż nie korzystają z przedmiotowej działki. Uczestnik L. D. nie posiada wiedzy, gdzie położona jest przedmiotowa nieruchomość. Wnioskodawczyni wraz z mężem opłaca podatek od nieruchomości objętej wnioskiem w całości.

/dowód: zeznania wnioskodawczyni O. D. (1) k. 55v, 48, CD k. 50, zeznania uczestnika L. D. k. 55v, 48v, CD k. 49/

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił w oparciu o przedłożone przez strony do akt dokumenty. Ich wiarygodność nie budzi zastrzeżeń Sądu i nie była tez kwestionowana przez żadnego z uczestników postępowania. Sąd oparł swoje ustalenia również na materiałach zgromadzonych w sprawach I Ns 343/19 i I Ns 375/18 oraz zeznaniach samych stron.

Sąd zważył, co następuje :

Wniosek nie zasługuje na jego uwzględnienie.

Stosownie do dyspozycji przepisu art. 172 § 1 k.c. posiadacz nieruchomości nie będący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat dwudziestu jako posiadacz samoistny, chyba że uzyskał posiadanie w złej wierze (zasiedzenie). Po upływie lat trzydziestu posiadacz nieruchomości nabywa jej własność, choćby uzyskał posiadanie w złej wierze (§ 2 art. 172 k.c.).

Zasiedzenie jest sposobem nabycia własności nieruchomości przez osobę, która nie posiada tytułu własności do nieruchomości, ale posiada ją jak właściciel.

W myśl art. 6 k.c. ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Zgodnie z zasadą wyrażoną w powyższym przepisie, podstawę rozstrzygnięcia sądu stanowią w głównej mierze twierdzenia i dowody przedstawione przez strony. To strony są obowiązane powoływać dowody na potwierdzenie faktów, z których wywodzą skutki prawne. (por. postanowienie SN z dnia 24.04.2019r.

Wskazana zasada oznacza, że wnioskodawczyni składając wniosek o stwierdzenie zasiedzenia własności nieruchomości powinna udowodnić fakty, które świadczą o zasadności wniosku, a więc posiadanie nieruchomości, fakt, iż posiadanie było samoistne i nieprzerwane przez czasokres określony w przepisach kodeksu cywilnego, a także dobrą wiarę, jeśli opierałaby się o tę właśnie przesłankę.

Użyte w przepisie art. 172 k.c. sformułowanie „posiadacz samoistny” należy rozumieć w kontekście treści art. 336 kc. Zgodnie z jego brzmieniem posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny). Co istotne, dla nabycia własności rzeczy w drodze zasiedzenia niezbędne jest posiadanie samoistne, gdyż jedynie takie prowadzi do przejścia prawa. Posiadanie jest stanem faktycznym istniejącym obiektywnie. Przejawiać się może samym władztwem nad rzeczą, bądź wolą posiadania. Prawo odróżnia zatem takie pojęcia jak władztwo nad rzeczą (corpus) i wolę posiadania (animus). Dla bytu posiadania samoistnego konieczne jest, aby posiadacz przez swoje posiadanie realizował w stosunku do rzeczy uprawnienia, które przysługują właścicielowi. W rzeczywistości osobie trzeciej trudno często jest określić, czy osoba posiada daną rzecz jak właściciel. Często dzierżawca czy użytkownik wykonują szereg czynności, które dla obserwatora wyglądają tak jakby wykonywał je właściciel. Kryterium, które odróżnia posiadanie samoistne od posiadania zależnego, jest- oprócz zewnętrznego sposobu wykonywania posiadania, a więc rodzaj władztwa – także czynnik woli / animus/ w tym znaczeniu, że gdy określona osoba włada rzeczą cum animo domini, jest posiadaczem samoistnym, gdy zaś wyraża wolę korzystania z rzeczy w takim zakresie, jaki odpowiada innemu prawu, jest posiadaczem w zakresie tego innego prawa. Na przykład samo korzystanie z działki rolnej nie pozwala na zorientowanie się, jakie posiadanie wchodzi w rachubę, a zwłaszcza czy jest to posiadanie samoistne, czy też posiadanie prawa użytkowania lub prawa dzierżawy. Wówczas należy sięgnąć do jeszcze innych faktów, jak okoliczności nabycia posiadania, wypowiedzi posiadacza itp.

Wnioskodawczyni nie zaoferowała żadnych dowodów celem wykazania swojego władztwa nad nieruchomością objętą wnioskiem. Mimo udzielenia jej terminu na zgłoszenie osobowych źródeł dowodowych, nie zgłosiła żadnych świadków. Z zeznań jej i jej męża wynika, iż drugi z posiadaczy Z. S. zaprzestał użytkowania tej nieruchomości około 2009 roku, a wnioskodawczyni i jej mąż z działki tej nie korzystali i nie korzystają. Mąż wnioskodawczyni nawet nie wie, gdzie działka ta jest położona. Nie uprzątają tego lasu, nie korzystają z drewna. Jedynym przejawem ich władztwa na tą nieruchomością jest opłacanie podatku od niej. Wnioskodawczyni twierdzi, że nie uzyskuje zgody na wycinkę drzewa z lasu, gdyż nie jest jedyną właścicielką, ale nie wykazała, by o taką zgodę w ogóle występowała.

W ocenie Sądu wnioskodawca nie wykazała przesłanek do zasiedzenia udziału 1/2 przedmiotowej nieruchomości.

Mając wszystkie powyższe rozważania na uwadze, Sąd orzekł jak w punkcie 1 postanowienia.

O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 520 § 1 k.p.c.