Wyrok z 13 stycznia 2026, sygn. I C 265/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 13 stycznia 2026 roku

Sąd Rejonowy w Opocznie I Wydział Cywilny w następującym składzie:

Przewodniczący: Sędzia Anna Olejnik

po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2026 roku w Z. na posiedzeniu niejawnym

sprawy z powództwa R. L. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą (...) w C.

przeciwko Towarzystwo (...) S.A. z siedzibą w R.

o zapłatę

1.  zamyka rozprawę;

2.  zasądza od pozwanego Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą w R. na rzecz powoda R. L. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą (...) w C. kwotę 9.700,00 (dziewięć tysięcy siedemset 00/100) złotych z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 8 lutego 2024 roku do dnia zapłaty;

3.  oddala powództwo w pozostałym zakresie;

4.  zasądza od pozwanego Towarzystwa (...) S.A. z siedzibą w R. na rzecz powoda R. L. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą (...) w C. kwotę 4.566,11 (cztery tysiące pięćset sześćdziesiąt sześć 11/100) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.

Na oryginale podpis Sędziego.

Za zgodność z oryginałem świadczy

starszy sekretarz sądowy

F. Ł.

Sygn. akt IC 265/24

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 23 lipca 2024 roku (data nadania) powód R. L. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą (...) w C., reprezentowany przez pełnomocnika w osobie adwokata, domagał się zasądzenia od pozwanego Towarzystwa (...) Spółki Akcyjnej w R. kwoty 9.700,- złotych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 17 sierpnia 2023 roku do dnia zapłaty tytułem częściowego odszkodowania za szkodę powstałą w dniu 17lipca 2023 roku w mieniu należącym do A. X., kwoty 600,- zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia wytoczenia powództwa do dnia zapłaty tytułem poniesionych przez powoda wydatków związanych z wykonaniem wyceny kosztów przywrócenia mienia poszkodowanej do stanu sprzed szkody, a także zasądzenie od pozwanego zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego.

W uzasadnieniu swego stanowiska powód wskazał, iż w dniu 17 lipca 2023 roku doszło do zdarzenia, w wyniku którego powstała szkoda w mieniu poszkodowanej A. X.. W chwili szkody mienie poszkodowanej objęte było ochroną udzielona przez pozwanego z tytułu ubezpieczenia. Pozwany przyjął odpowiedzialność za zdarzenie wypłacając poszkodowanej odszkodowanie w łącznej wysokości 33.870,21 złotych. Powód podniósł, iż ustalone przez pozwanego odszkodowanie jest zaniżone i nie odzwierciedla realnych kosztów niezbędnych do przywrócenia mienia do stanu sprzed szkody /pozew k. 3-5/

W odpowiedzi na pozew z dnia 14 sierpnia 2024 roku (data nadania) pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości, obciążenie powoda kosztami postępowania i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego. Pozwany zaprzeczył wszelkim twierdzeniom powoda, których bezpośrednio nie przyznał. Pozwany przyznał, iż poszkodowana A. X. była ubezpieczona w pozwanym zakładzie ubezpieczeniowym. Pozwany podnosił, iż dokonał likwidacji szkody, a poszkodowana nie przedstawiła żadnych faktur ani rachunków dokumentujących koszt naprawy /odpowiedź na pozew k. 52-55/.

Sąd ustalił, co następuje:

W dniu 29 lipca 2022 roku A. X. zawarła z pozwanym z Towarzystwem (...) S.A. w R. umowę ubezpieczenia domu jednorodzinnego na okres od 29 lipca 2022 roku do 28 lipca 2023 roku. W związku z zawartą umową wystawiono polisę numer (...). Sumę ubezpieczenia domu określono na kwotę 150.000,- złotych.

/okoliczność bezsporna, a nadto dowód : polisa ubezpieczeniowa karta – 70/

W dniu 17 lipca 2023 roku w domu A. X. położonym w Z. przy (...) doszło do pożaru w wyniku zwarcia instalacji elektrycznej. Do pożaru doszło w części parterowej domu, gdzie wcześniej prowadzona była przez poszkodowana działalność gospodarcza – kawiarnia. Działalność została zakończona przez poszkodowana kilka lat wcześniej – w 2017 roku. W wyniku pożaru zniszczeniu uległ cały dół budynku, tj. część gdzie wcześniej była kawiarnia.

/dowód : zeznania świadka A. X. k. 109v/

A. X. zgłosiła szkodę u pozwanego, która została zarejestrowana pod numerem (...). Pozwany przyjął odpowiedzialność za powyższe zdarzenie i tytułem odszkodowania wypłacił A. X. kwotę 33.870,21 złotych. Wypłacone odszkodowanie nie wystarczyło na pokrycie kosztów przywrócenia lokalu do stanu sprzed szkody. Poszkodowana wykonała część remontu: wymieniono przewody elektryczne i okna, wykonano parapety wewnętrzne, położono tynki na ścianach i na suficie. Według prywatnej wyceny sporządzonej na zlecenie poszkodowanej, koszt remontu miał wynieść ponad 90.000 zł.

/dowód: zeznania świadka A. X. k. 109v, kosztorys pozwanego k. 58-59, decyzje k. 60-63, 64, 65-67, 68-69/

W dniu 11 czerwca 2024 roku poszkodowana A. X. na podstawie umowy cesji przeniosła na rzecz powoda wszelkie przysługujące jej prawa do odszkodowania, jakie przysługiwały jej od Towarzystwa (...) S.A. w R. w związku ze szkodą z dnia 17 lipca 2023 roku.

/dowód: umowa cesji k. 7-8/

Opiniujący w sprawie biegły z zakresu budownictwa lądowego M. Ł. oszacował, iż koszt doprowadzenia domu przy ul. (...) w Z. do stanu sprzed szkody wynosi 59.177,17 złotych.

/dowód: opinia podstawowa i opinia uzupełniająca biegłego M. Ł. k. 131-170, 193-199/

Powyższy stan faktyczny został ustalony w oparciu o złożone do akt dokumenty, które Sąd uznał za w pełni wiarygodne. Żadna ze stron nie kwestionowała złożonych dokumentów. W ocenie Sądu ich prawdziwość nie budziła żadnej wątpliwości.

Sąd uznał za wiarygodną opinię biegłego M. Ł.. Biegły ustalił. Opinia ta jest logiczna, konsekwentna. Biegły wyjaśnił szczegółowo wątpliwości do opinii obu stron. Jest wyczerpująca i konsekwentna.

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo zasługuje na uwzględnienie co do zasady, a co do wysokości w części.

Legitymacja procesowa czynna powoda nie budzi zastrzeżeń Sądu, nie była też kwestionowana przez pozwanego.

W ocenie Sądu stan faktyczny w zakresie rozmiaru zniszczeń wywołanych pożarem i przebiegu dotychczasowego postępowania likwidacyjnego był bezsporny między stronami. Fakt odpowiedzialności odszkodowawczej po stronie pozwanego również nie budził wątpliwości. Pozwany przyznał, iż ubezpieczał budynek należący do A. X. i przyznał, iż w toku postępowania likwidacyjnego wypłacił poszkodowanej kwotę 33.870,21 zł. Osią sporu w niniejszym postępowaniu było ustalenie faktycznej wysokości odszkodowania, tj. rzeczywistych kosztów niezbędnych do przywrócenia stanu budynku sprzed pożaru.

Zgodnie z przepisem art. 805 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę.

W świetle przedłożonej do akt polisy ubezpieczeniowej dotyczącej nieruchomości należącej do A. X. oraz ogólnych warunków ubezpieczenia domu, nie ulega wątpliwości, że umowa ubezpieczenia zawarta przez poszkodowaną obejmowała szkody w jej nieruchomości będące bezpośrednim następstwem między innymi zaistniałego na ubezpieczonej nieruchomości pożaru. W dniu 17 lipca 2023r. doszło bowiem do pożaru domu jednorodzinnego objętego przedmiotową umową. Zatem wystąpiło zdarzenie pociągające za sobą odpowiedzialność odszkodowawczą pozwanego. W tym stanie rzeczy, co zresztą nie było kwestionowane, pozwany ponosi odpowiedzialność co do zasady. Wskazać także należy, że pozwany uznał zresztą swoją odpowiedzialność w postępowaniu likwidacyjnym, przyznając poszkodowanej część odszkodowania w łącznej wysokości 33.870,21 zł.

Zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 1 OWU, rozmiar szkody mienia ustala się na podstawie cen obowiązujących na rynku lokalnym z dnia powstania szkody. W przypadku domu jednorodzinnego rozmiar ten uwzględnia się koszt naprawy, a w przypadku braku możliwości naprawy koszt odbudowy zniszczonego lub uszkodzonego mienia z zachowaniem dotychczasowych wymiarów konstrukcji, rodzaju zastosowanych materiałów wraz z nakładami na materiały wykończeniowe. W przypadku instalacji, urządzeń technicznych, stałych elementów, małej architektury odszkodowanie ustala się według kosztów naprawy, a w przypadku braku możliwości naprawy, kosztu nabycia lub kosztu wytworzenia nowego przedmiotu tego samego lub podobnego rodzaju, tej samej lub zbliżonej marki przy uwzględnieniu cen rynkowych obowiązujących na danym terenie w dniu ustalania odszkodowania oraz kosztów montażu.

Kierując się wyżej opisanymi kryteriami i wyznacznikami ustalania rozmiaru szkody, biegły z zakresu budownictwa M. Ł. ustalił, iż po pożarze w budynku przy (...) w Z. niezbędne było wykonanie następujących robót naprawczych: wymiana płyt GK na sufitach, gruntowanie sufitów, malowanie sufitów farbą emulsyjną, wymiana płyt GK na ścianach, gruntowanie ścian, malowanie ścian farba emulsyjną, mycie podłóg, prace porządkowe, wymiana okna, wymiana wentylatorów, wymiana rolet, wymiana drzwi zewnętrznych i drzwi wewnętrznych, pranie dywanów, sprawdzenie instalacji elektrycznej, wymiana grzejnika, wymiana halogenów, taśmy ledowej, kuli dyskotekowej. Koszt wykonania wszelkich prac po pożarze biegły wycenił na kwotę 59.177,17 zł brutto. Ponadto poszkodowana poniosła straty w mieniu ruchomym na kwotę 89.000 zł, jednak nie były one objęte ochroną ubezpieczeniową.

Mając powyższe na uwadze wysokość należnego odszkodowania za pożar w dniu 17 lipca 2023 roku Sąd ustalił w oparciu o treść opinii biegłego na kwotę 59.177,17 złotych W ramach postepowania likwidacyjnego pozwany wypłacił poszkodowanej kwotę 33.870,21 złotych. W tej sytuacji wartość należnego odszkodowania winna zostać pomniejszona o wartość dotychczas wypłaconych kwot. Żądana przez powoda kwota 9.700 zł tytułem odszkodowania jest nawet niższa o ustalonej przez Sąd. Dlatego Sąd w punkcie 1 wyroku zasądził całą żądaną w pozwie kwotę odszkodowania. O odsetkach Sąd orzekł w myśl art. 481 § 1 k.c. i art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych oraz art. 482 k.c. Ostatnia decyzja po złożonych przez poszkodowaną reklamacjach zapadła w dniu 7 lutego 2024 roku, a więc po tym dniu pozwany pozostaje w opóźnieniu.

Sąd oddalił powództwo w zakresie żądania przez powoda zwrotu kosztów poniesionej wyceny szkody. Przyjmuje się, że w uzasadnionych wypadkach elementem szkody w rozumieniu art. 361 k.c. może być również koszt prywatnej opinii czy ekspertyzy rzeczoznawcy, jeżeli jej sporządzenie było niezbędne do efektywnego dochodzenia odszkodowania (por. uchwałą SN z 2.09.2019r., III CZP 99/18, OSNC 2020/2/13). W realiach niniejszej sprawy Sąd nie znalazł okoliczności, które uzasadniałyby powyższe żądanie. Powód prowadzi od wielu lat prowadzi działalność gospodarczą w zakresie dochodzenia roszczeń ubezpieczeniowych, obejmującą m.in. ocenę ryzyka i szacowanie poniesionych strat. Od powoda jako profesjonalnego podmiotu należy oczekiwać, iż w ramach posiadanych kompetencji, wiedzy i wieloletniego doświadczenia, jest w stanie samodzielnie, choćby w przybliżeniu określić wysokość dochodzonego roszczenia, którego ostateczna weryfikacja i tak dokona się w oparciu o opinię biegłego sądowego.

Mając powyższe na uwadze, sąd uznał, iż kosztu prywatnej kalkulacji nie można potraktować jako pozostającego w adekwatnym związku przyczynowym ze szkodą. Nadto powód nie wykazał, by rzeczywiście koszty takie poniósł. Przedstawiona faktura nie dowodzi, iż została ona opłacona. Zatem Sąd uznał, iż zlecenie ekspertyzy powiązanej z powodem Spółce zmierzało jedynie do maksymalizacji szkody, a nie jej minimalizacji, co jest obowiązkiem obu stron.

O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 100 k.p.c., stosując zasadę stosunkowego ich rozdzielenia.

Powód poniósł koszty procesu w łącznej kwocie 5.100,46 zł, na które złożyły się: opłata od pozwu wysokości 750,- złotych, wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 3.600,- złotych (§ 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie), opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa w wysokości 17,- złotych oraz połowa kosztów opinii biegłego w wysokości 733,46 zł.

Pozwany poniósł koszty procesu w łącznej kwocie 4.065,05 zł, na które złożyły się: wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 3.600,- złotych (§ 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych), opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa w wysokości 17,- złotych oraz połowa kosztów opinii biegłego w wysokości 448,05 złotych.

Łącznie koszty procesu wyniosły 9.165,51 złotych. Powód wygrał proces w 94,17%, obciążają go zatem koszty w stosunku, w jakim oddalono powództwo, czyli 5,83%, co stanowi kwotę 534,35 złotych. Faktycznie powód poniósł koszty w wysokości 5.100,46 zł, stąd różnicę w kwocie 4.566,11 zł Sąd zasądził od pozwanego na jego rzecz tytułem zwrotu kosztów procesu w punkcie 4 sentencji orzeczenia.