Wyrok z 3 lutego 2026, sygn. III C 321/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 3 lutego 2026 roku

Sąd Rejonowy Szczecin – Centrum w Szczecinie, w Wydziale III Cywilnym,

w składzie:

Przewodniczący - Sędzia Grzegorz Szacoń

Protokolant: Stażysta X. X.

po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2026 roku, w Ł.,

na rozprawie,

sprawy z powództwa Z. T.,

przeciwko pozwanemu (...) Zakładowi (...) Spółce Akcyjnej w I.,

o zapłatę

I.  zasądza od pozwanego (...) Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej w I. na rzecz powoda Z. T. kwotę 7.570,83 złotych (siedem tysięcy pięćset siedemdziesiąt złotych osiemdziesiąt trzy grosze) z liczonymi w stosunku rocznym odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 1 lutego 2023 r. do dnia zapłaty;

II.  zasądza od pozwanego (...) Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej w I. na rzecz powoda Z. T. kwotę 480 złotych (czterysta osiemdziesiąt złotych) z liczonymi w stosunku rocznym odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 10 kwietnia 2024 r. do dnia zapłaty;

III.  oddala powództwo w pozostałym zakresie;

IV.  zasądza od pozwanego (...) Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej w I. na rzecz powoda Z. T. kwotę 1.820,92 złotych (jeden tysiąc osiemset dwadzieścia złotych dziewięćdziesiąt dwa grosze), tytułem kosztów procesu, wraz z liczonymi w stosunku rocznym odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia wyroku do dnia zapłaty;

V.  nakazuje ściągnąć od powoda Z. T. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego Szczecin – Centrum w Szczecinie kwotę 177,56 złotych (sto siedemdziesiąt siedem złotych pięćdziesiąt sześć groszy), tytułem kosztów sądowych wyłożonych tymczasowo przez Skarb Państwa;

VI.  nakazuje ściągnąć od pozwanego (...) Zakładu Ubezpieczeń Spółki Akcyjnej w I. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego Szczecin – Centrum w Szczecinie kwotę 1.302,15 złotych (jeden tysiąc trzysta dwa złote piętnaście groszy), tytułem kosztów sądowych wyłożonych tymczasowo przez Skarb Państwa.

Sędzia Grzegorz Szacoń

Sygn. akt III C 321/24

UZASADNIENIE

Powód – Z. T. pozwem datowanym 2 kwietnia 2024 r. wniósł o zasądzenie od pozwanego kwoty 9.091,35 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwot: 7.570,83 zł od dnia 03.04.2024 r. do dnia zapłaty, (bowiem powód skapitalizował odsetki od kwoty 7.570,83 zł od dnia następnego po dniu wymagalności, tj. 01.02.2023 do dnia 02.04.2024 — dnia sporządzenia pozwu - wyliczenie na podstawie programu do liczenia odsetek na kwotę 1.040,52 zł i doliczył do wps),

W uzasadneniu żądania pozwu wskazano, że po zdarzeniu drogowym i przeprowadzonej cesji od poszkodowanego powód zgłosił szkodę pozwanemu i likwidatorowi wzywając do jej refundacji w pełnej wysokości, podając w jego nieprofesjonalnej ocenie kwotę brakującego odszkodowania w pełnej wysokości oraz zaznaczając, że brak ustalenia szkody spowoduje konieczność zlecenia sporządzenia opinii prywatnej, która ustali wstępną wartość szkody za kwotę 480 zł. Kalkulacja naprawy nr (...), utwierdziła go w przekonaniu, że pozwany wypłacił poszkodowanemu znacząco zaniżoną kwotę odszkodowania oraz pozwolił ustalić prawidłowy (...) w sprawie. W kalkulacji określono wstępnie koszt przywrócenia pojazdu do stanu sprzed szkody na kwotę 14.274,37 zł brutto. Kalkulację przesłano do pozwanego, który nie dopłacił brakującego odszkodowania. Naprawienie szkody powinno nastąpić, wg wvboru poszkodowanego, przez przywrócenie stanu poprzedniego, albo przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Odszkodowanie musi przywrócić w majątku poszkodowanego stan naruszony zdarzeniem wyrządzającym szkodę — co nie oznacza tylko naprawy pojazdu. W przypadku pojazdu, przywrócenie rzeczy uszkodzonej polega na doprowadzeniu jej do stanu używalności w takim samym zakresie, jaki istniał przed wyrządzeniem szkody. Jeśli w pojeździe znajdowały się części oryginalne, należy takie części zastosować także przy jego naprawie. Ponadto koszt wykonania naprawy musi odpowiadać rzeczywistym kosztom, jakie należy ponieść - według stawek rynkowych.

W dalszym wywodzie powód przedstawił wybór orzeczeń Sądów powszechnych uzasadniających jego tezy co do zasadności powództwa.

Pozwana – (...) Spółka Akcyjna w I. wniosła o oddalenie powództwa i o zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu swojego stanowiska pozwana wskazała, że przyznaje, iż ponosi odpowiedzialność z OC sprawcy. Pozwana przyznaje, iż wypłaciła rzecz poszkodowanego kwotę 6.703,54 zł. Pozwana co do zasady uznaje swoją odpowiedzialność za szkodę z ubezpieczenia OC sprawcy. Pozwana kwestionuje legitymację czynną po stronie powodowej z uwagi na brak zawarcia umowy przelewu wierzytelności z dnia 17.01.2024 r., czyli brak z zapłaty pełnej ceny wynagrodzenia. S. był zobowiązany wypłacić cedentowi kwotę 1.200 zł brutto. Zgodnie z ust. 4 par. 2 umowę uznaje się za zawartą z chwilą przekazania wynagrodzenia na rzecz cedenta. Załączone do pozwu potwierdzenie zapłaty wynagrodzenia nie jest na pełną kwotę tylko na 1.056 zł. Jeśli strony umawiają się na kwotę brutto i po stronie cesjonariusza jest konsument, cecjonariusz nie ma prawa potrącać podatków od tej kwoty. Kwestią sporną jest wysokość odszkodowania.

Pozwana wskazała, że kwestionuje zakres jak i koszt naprawy. Pozwana wskazała, iż składała poszkodowanemu propozycje naprawy pojazdu w ramach sieci naprawczej (...), gdzie cena napraw i części zamiennych może być niższa nawet o 30%. Poszkodowany nie skorzystał z przedstawionych propozycji obniżenia kosztów likwidacji szkody. Kalkulacja rzeczoznawcy sporządzona na zlecenie strony pozwanej na potrzeby rozpoznania szkody i ustalenia wysokości odszkodowania została wykonana zgodnie z zasadami naliczania kosztów napraw i technologią zawartą w systemłe eksperckim. Wskazane przez pozwaną kwoty są średnimi cenami powszechnie występującymi na rynku lokalnym. Kalkulacja kosztów naprawy uwzględnia zatem wszystkie czynności i elementy niezbędne do przywrócenia pojazdu do stanu sprzed zdarzenia — zgodnie z technologią producenta. Pozwana kwestionuje koszt prywatnej opinii. Pozwana stoi nadto na stanowisku, iż obciążanie jej kwotą sporządzenia przez cesjonariusza prywatnej opinii technicznej nie mieści się w zakresie odpowiedzialności z OC sprawcy pojazdu. Powód specjalizuje się w naprawach pojazdów i dochodzeniu tego typu roszczeń stąd pozwana nie może odpowiadać za prywatne koszty jego działalności. Powód oferuje w ramach swojej dzielności pełną obsługę szkód oraz wycenę www.promesco.pl

(...) wniosła nadto o oddalenie powództwa w zakresie żądania odsetek z uwagi na fakt, iż spełniła świadczenie i dokonała wypłaty przysługującego poszkodowanemu odszkodowania w pełnej wysokości, w wyznaczonym ku temu terminie.

Sąd ustalił - opierając się na niżej wskazanych dowodach - następujący stan faktyczny:

W dniu 28 grudnia 2022 r. doszło do kolizji drogowej, w której samochód U. V. marki Z., nr rej. (...) został uszkodzony.

Ubezpieczyciel wypłacił rzecz poszkodowanego kwotę 6.703,54 zł.

Dowód:

- kalkulacja naprawy – k. 23 – 29;

- zeznanie świadka U. V. – k. 89 – 91;

- ustalenie wysokości szkody – k. 14.

W dniu 17 stycznia 2024 r. U. V. dokonał przelewu swojej wierzytelności od ubezpieczyciela na rzecz Z. T..

Dowód:

- umowa przelewu wierzytelności – k. 19;

- zeznanie świadka U. V. – k. 89 – 91.

Kalkulacja naprawy nr (...) zawierała wskazanie, że koszt przywrócenia pojazdu do stanu sprzed szkody wynosił kwotę 14.274,37 zł brutto. Kalkulację przesłano do ubezpieczyciela, który nie dopłacił brakującego odszkodowania.

Dowód:

- kalkulacja naprawy – k. 23 – 29;

- zeznanie świadka U. V. – k. 89 – 91.

Kalkulacja naprawy zlecona przez Z. T. nr (...) kosztowała 480 złotych.

Dowód:

- faktura – k. 30.

Koszt naprawy uszkodzonego pojazdu, przywracającego jego stan sprzed szkody wynosiłby kwotę 15.398,14 złotych.

Dowód:

- opinia z załącznikiem w postaci kalkulacji naprawy biegłego sądowego Z. Z. – k. 107 – 126;

- opinia uzupełniająca biegłego sądowego Z. Z. – k. 143 – 150.

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo okazało się uzasadnione.

W przedmiocie zakresu szkody i odszkodowania obowiązują reguły wyrażone w przepisach ogólnych księgi III Kodeksu cywilnego, tj. przepisy art. 361 § 2 k.c. oraz art. 363 k.c. Zastosowanie w przedmiotowej sprawie znajdują także przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące ubezpieczeń majątkowych. W myśl przepisu art. 822 § 1 i 2 k.c., przez umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność za szkodę ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony (§ 1). Jeżeli strony nie umówiły się inaczej, umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej obejmuje szkody, o jakich mowa w § 1, będące następstwem przewidzianego w umowie zdarzenia, które miało miejsce w okresie ubezpieczenia (§ 2). Wysokość odszkodowania winna odpowiadać rzeczywistym, uzasadnionym kosztom usunięcia skutków wypadku, ograniczona jest jedynie kwotą określoną w umowie ubezpieczenia (art. 824 § 1 k.c.). Zaś poszkodowany w związku ze zdarzeniem objętym umową ubezpieczenia obowiązkowego odpowiedzialności cywilnej może dochodzić roszczeń bezpośrednio od zakładu ubezpieczeń (art. 822 § 4 k.c.).

W toku procesu nie kwestionowanym było, iż sprawca szkody posiadał ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych u pozwanego ubezpieczyciela.

Przepis aart. 361 § 2 k.c. obrazuje zasadę pełnego odszkodowania i jednocześnie statuuje obowiązek odszkodowawczy w zakresie dwóch postaci szkody: straty (damnum emergens) i utraconych korzyści (lucrum cessans). Zgodnie z założeniem "teorii różnicy" (metody dyferencyjnej), że szkodę ujmuje się jako różnicę między dwoma stanami majątku poszkodowanego, przedmiotem porównania jest stan rzeczywisty, tak jak przedstawia się po wystąpieniu zdarzenia szkodzącego oraz hipotetyczny, czyli taki, który by istniał bez zakłócenia wywołanego tym zdarzeniem.

Ogólne reguły odnoszące się do sposobów naprawienia szkody wyznacza art. 363 § 1 k.c., zgodnie z którym co do zasady powinno to nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź też przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Możliwość naprawienia szkody w postaci przywrócenia stanu poprzedniego została przez ustawodawcę ograniczona, gdyż poszkodowany nie może jej żądać, gdy przywrócenie stanu poprzedniego jest niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty. W literaturze przyjmuje się, że w warunkach gospodarki rynkowej pieniężna postać odszkodowania zwykle wystarczająco zaspokaja interesy poszkodowanego, umożliwiając mu np. nabycie zastępczych dóbr i usług, ale także podjęcie decyzji co do odmiennego wykorzystania uzyskanych środków. Przepis art. 822 § 1 k.c. modyfikuje normę wynikającą z art. 363 § 1 k.c. tylko w ten sposób, że roszczenie o przywrócenie stanu poprzedniego przekształca w roszczenie o zapłatę kosztów restytucji. Ustalanie wysokości odszkodowania polega na obliczeniu takiej kwoty, która jednocześnie pokryje skutki wyrządzone szkodą i nie będzie powodować wzbogacenia w skali majątku poszkodowanego. Kwota ta ma pełnić funkcję naprawczą względem poszkodowanego i pozwolić mu na realne przywrócenie pojazdu do stanu sprzed szkody, a metodę obliczeniową należy dobierać odpowiednio do indywidualnego stanu faktycznego zaistniałego w danej sprawie.

Zarzuty pozwanego nie są uprawnione. Wbrew zapatrywaniu pozwanego – co wynika z ustaleń biegłego – wypłacone odszkodowanie nie pokrywa wartości zaistniałej szkody. Poszkodowany nie ma obowiązku z korzystania z sieci warsztatów naprawczych współpracujących z ubezpieczycielem. To strona poszkodowana ma prawo wyboru miejsca naprawy i sposobu jej przeprowadzenia – nawet niezależnie od wysokości mozliweego do uzyskania odszkodowania. W ramach ciążącego na poszkodowanym obowiązku minimalizacji szkody i współdziałania z dłużnikiem (ubezpieczycielem) nie mieści się obowiązek niezwłocznego zasięgnięcia informacji co do tego, czy ubezpieczyciel współpracuje z jakimiś warsztatami na rynku lokalnym i za jakie stawki naprawa może zostać przeprowadzona. Przesłanki odmowy skorzystania z warsztatu polecanego przez ubezpieczyciela nie mogą być uznane co do zasady za nieekonomiczne i niecelowe. Ich wybór i ocena są w pełnym zakresie domeną poszkodowanego zdarzeniem, a ten nie ma obowiązku wyjaśniać ich ubezpieczycielowi.

Cesja wierzytelności dokonana przez właściciela pojazdu jest ważna i skutecznie uprawnia powoda do wysunięcia przedmiotowego roszczenia. Określenie wierzytelności jest dostatecznie precyzyjne i wskazuje na zdarzenie ze szkody komunikacyjnej z dnia 28 grudnia 2022 r. Kwota zapłacona odpowiada wartości świadczenia z cesji, a zastosowane potrącenie jest jedynie polem do reakcji ze strony cedenta - nie ubezpieczyciela.

Biorąc pod uwagę powyższe należało uwzględnić żądanie pozwu, bowiem kosztu naprawy 15.398,14 złotych nie równoważy wypłacone odszkodowanie - 6.703,54 zł. Oznacza to, że dochodzona kwota 7.570,83 złotych mieści się we wskazanych kosztach naprawy. Dlatego należność główna podlega uwzględnieniu z odsetkami ustawowymi od dnia 1 lutego 2023 r. Zasadne jest także uwzględnienie kosztu kosztorysu zleconego przez powoda (480 złotych). Uznanie możliwości wywiedzeneia powództwa do Sądu może być poprzedzone zbadaniem możliwości uzupełnienia odszkodowania przyznanego przez ubezpieczyciela i jego potencjalnej wysokości. Jest to koszt celowy w zakresie dochodzenia roszczenia cywilnoprawnego i podlegał uwzględnieniu w pkt II-gim wyroku.

Nie jest uprawniony ze strony powoda zabieg kapitalizacji odsetek i dodania ich iloczynu do roszczenia z tytułu odszkodowania. Rozliczenie kwoty należnej z tytułu odszkodowania jest oparte na prostym odniesieniu: kalkulacji naprawy wobec kwoty wypłaconej przeez ubezpieczyciela i nie ma żadnych powodów do jej powiększania o nieokreśloną pod względem sposobu wyliczenia kapitalizację. Stąd zasądzenie w punkcie I-szym kwoty odszkodowania z odsetkami od daty upływu terminu zakończenia postepowania likwidacyjnego i oddalenie powództwa w pozostałym zakresie, tj. w formule kapitalizacji odsetek (pkt III-ci wyroku).

Roszczenie o odsetki ustawowe za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego znajduje swoje oparcie w treści art. art. 359 § 1 k.c. oraz art. 481 § 1 i 2 k.c. oraz art. 817 § 1 k.c. w zw. z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych. Zgodnie z treścią przepisu art. 481 § 1 k.c. jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Dłużnik popada w opóźnienie jeśli nie spełnia świadczenia pieniężnego w terminie, w którym stało się ono wymagalne także wtedy, gdy kwestionuje istnienie lub wysokość świadczenia. Ubezpieczyciel, stosownie do treści przepisu art. 817 § 1 k.c., obowiązany jest spełnić świadczenie w terminie trzydziestu dni, licząc od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku, a jeśli tego nie czyni, popada w opóźnienie uzasadniające naliczenie odsetek ustawowych od należnej wierzycielowi sumy. Świadczenie ubezpieczyciela ma zatem charakter terminowy, a spełnienie świadczenia w terminie późniejszym niż wynikający z art. 817 k.c. może być usprawiedliwione jedynie wówczas, gdy ubezpieczyciel wykaże istnienie przeszkód w postaci niemożliwości wyjaśnienia okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności albo wysokości świadczenia, mimo działań podejmowanych z wymaganą od niego starannością profesjonalisty, według standardu, którego reguły wyznaczane są przez prawo ubezpieczeniowe. W niniejszej sprawie takich przeszkód nie można stwierdzić. W odniesieniu do kwoty za kalkulację naprawy zleconą przez powoda jest to data wniesienia pozwu.

Sąd obciążył stronę pozwaną kosztami procesu przyjmując za podstawę, wyrażoną w art. 98 k.p.c., zasadę odpowiedzialności za jego wynik. Powód poniósł koszty procesu w łącznej kwocie 2.317 złotych, na którą składa się opłata od pozwu (500 złotych), opłata od pełnomocnictwa (17 złotych) i wynagrodzenie pełnomocnika procesowego w kwocie 1.800 złotych. Zważywszy, że żądanie pozwu zostało uwzględnione w zakresie kwoty stanowiącej 88% dochodzonego roszczenia, powodowi należy się zwrot poniesionych kosztów w takim samym stosunku, tj. kwota 2.038,96 złotych. Koszty pozwanego są identyczne – poza opłatą od pozwu – kwota należnych mu kosztów to 218,04 złotych. Bilans obu należności uwzględniono w punkcie IV-tym wyroku.

Pozwany i powód ponoszą koszty sądowe wyłożone tymczasowo przez Skarb Państwa – są to koszty opinii głównej i uzupełniającej biegłego sporządzonych do sprawy w wysokości: 1.113,61 i 366,10 złotych. Powód ponosi 12% tych kosztów, a pozwany 88%, o czym orzeczono w pkt V-tym i VI-tym wyroku.

Wobec powyższego orzeczono, jak w formule sentencji przedmiotowego wyroku.

Sędzia Grzegorz Szacoń