sygn. I C 2/25 25 lutego 2026 Sąd Rejonowy w Lipsku

Uzasadnienie z 25 lutego 2026, sygn. I C 2/25

Data orzeczenia 25 lutego 2026
Sąd Sąd Rejonowy w Lipsku
Wydział I Wydział Cywilny
Tagi
#Sąd Rejonowy w Lipsku #I Wydział Cywilny #uzasadnienie

I C 2/25

UZASADNIENIE

W dniu 27 grudnia 2024 roku powód (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L. reprezentowany przez zawodowego pełnomocnika, wytoczył przeciwko (...) Towarzystwo (...) z siedzibą w N. powództwo o zapłatę kwoty 723,24 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 4 września 2024 roku do dnia zapłaty, ponadto wniósł o zasądzenie zwrotu kosztów procesu według norm przepisanych. W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał, że w ramach prowadzonej działalności poprzednik prawny powoda dokonał naprawy pojazdu marki G. (...) o numerze rejestracyjnym (...) uszkodzonego w wyniku zdarzenia drogowego, którego właściciel przeniósł na rzecz poprzednika prawnego powoda wierzytelności przysługujące mu od pozwanego ubezpieczyciela.

Pełnomocnik powoda wskazał, iż pozwany uznał swoją odpowiedzialność oraz zasadność wszystkich czynności dotyczących naprawy obniżył jednak stawkę za rbg do kwoty 160 zł netto oraz niezasadnie dokonał innych korekt, ponadto odmówił uwzględnienia kosztów mycia pojazdu i obsługi szkody, co jest sprzeczne z rekomendacją Ogólnopolskiej Motoryzacyjnej Rady Technicznej. Pełnomocnik wyjaśnił ponadto, że naprawa została wykonana zgodnie z opisem uszkodzeń zaakceptowanym przez ubezpieczyciela, a sporna stawka za rbg miała ona rynkowy charakter, dodając, że poszkodowana w umowie ubezpieczenia wybrała pełen zakres ochrony i wariant serwisowy. Dochodzona pozwem kwota stanowi niedopłatę z tytułu wystawionej w dniu 27 sierpnia 2024 roku faktury nr (...). (pozew k . 3--22.)

W dniu 21 listopada 2024 roku Sąd Rejonowy w Lipsku wydał w sprawie I Nc 229/24 nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym w całości uwzględniający żądanie pozwu. / nakaz zapłaty k. 24/

W ustawowym terminie pozwany wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym zaskarżając go w całości. W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany wniósł o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych. Pozwany potwierdził, iż z właścicielem pojazdu łączyła go umowa Autocasco. W ramach rekompensaty szkody pozwany przyznał odszkodowanie w łącznej kwocie 2 004,90 złotych odpowiadającą wysokości kosztów naprawy określonych na podstawie zweryfikowanej faktury i kalkulacji kosztów naprawy sporządzonych przez warsztat naprawczy dokonujący naprawy uszkodzonego pojazdu oraz zapisów OWU AC. Pozwany stwierdził, że stawka za roboczogodzinę w wysokości 250 zł (brutto) zastosowana przez powoda odbiega ona znacznie od stawek stosowanych na rynku i zweryfikował ją do kwoty 196,80 zł (brutto). Za niezasadne pozwany uznał też koszty dodatkowe mycia pojazdu przed i po naprawie w kwocie 206,64 zł a także kosztów działalności gospodarczej powoda, tj. usługi obsługi szkody w cenie 516,60 zł (brutto). Pozwany twierdził, że powodowi nie przysługuje jakiekolwiek odszkodowanie z tego tytułu. Pozwany zakwestionował również legitymację strony powodowej wskazując, iż powód nie udowodnił, aby uzyskał wyraźną zgodę konsumenta - C. T. – na obciążenie jej dodatkowymi płatnościami za mycie przed i po naprawie w łącznej cenie 206,64 zł brutto oraz za obsługę szkody w cenie 516,60 zł brutto. /sprzeciw od nakazu zapłaty k. 27-33/

W toku procesu stanowiska stron nie uległy zmianie.

Sąd Rejonowy ustalił, co następuje:

C. T. zawarła w dniu 27 lipca 2023 roku z (...) Towarzystwo (...) z siedzibą w N. dobrowolną umowę ubezpieczenia: polisę seria i numer (...). Pojazdem objętym ubezpieczeniem był pojazd osobowy marki (...) o numerze rejestracyjnym (...). Przed zawarciem umowy poszkodowanej zostały doręczone m. in. Ogólne Warunki Ubezpieczenia (...).

Wykupując plisę wybrano wariant ubezpieczenia AC z sumą ubezpieczenia 34 934,00 zł brutto w wariancie serwisowym.

Zgodnie z treścią § 27 ust 1 Ogólnych Warunków (...) suma odszkodowania w przypadku wyboru sposobu rozliczenia szkody w wariancie „serwis” wysokość kosztów naprawy musi być uzgodniona z (...) przed rozpoczęciem naprawy. Przepis § 27 ust 2 wskazuje, iż uzgodnienie następuje w oparciu o kosztorys sporządzony przez zakład naprawczy wykonujący naprawę i przedstawiony (...). Przedstawiony kosztorys naprawy jest weryfikowany przez Towarzystwo zgodnie z zasadami określonymi w § 27 ust 3. W razie braku przedłożenia dokumentów potwierdzających zakres i koszt naprawy wyliczenie wysokości odszkodowania dokonywane jest na podstawie wyceny sporządzonej przez (...). W myśl natomiast § 27 ust 8 Ogólnych Warunków Ubezpieczenia w przypadku wykonania naprawy bez wcześniejszego uzgodnienia kosztów, (...) ma prawo do zastosowania stawek obowiązujących w zakładach współpracujących z (...) terenu zamieszkania Ubezpieczonego lub miejsca przeprowadzonej naprawy pojazdu oraz weryfikowania przedstawionych przez Ubezpieczonego faktur lub rachunków szczególnie, gdy ich wysokość odbiega od kosztów naprawy i cen części na podstawie systemu K. lub (...).

/bezsporne, a nadto: umowa ubezpieczenia (...) k. 70-73, pismo (...) k. 74-77, Ogólne Warunki Ubezpieczenia AC (...) k.111-119/

W dniu 11 lipca 2024 r. doszło do zdarzenia, w wyniku którego uszkodzeniu uległ pojazd marki G. (...) o numerze rejestracyjnym (...) /bezsporne/

W dniu 12 lipca 2024 roku C. T. zgłosiła szkodę w (...) Towarzystwo (...) z siedzibą w N., którą zarejestrowano pod numerem (...).

/teczka szkody płyta DVD koperta k. 35 plik Poszkodowany 7 dni - komunikacja (pojazd) AUTOCASCO (...) (...)-p1/

W dniu 2 sierpnia 2024 roku C. T. działając w imieniu własnym zawarła z A.S.(...) (...) sp. z o.o. w C. umowę przelewu wierzytelności z tytułu zwrotu kosztów naprawy powstałej w związku ze szkodą pojazdu z dnia 11 lipca 2023 r., kosztów usługi parkingowej, wynajmu pojazdu zastępczego jak i holowania. W imieniu A.S.(...) (...) sp. z o.o. w C. umowę przelewu zawarł L. M., Kierownik Serwisu, któremu prezes zarządu udzielił pełnomocnictwa pismem z dnia 19 września 2022 roku.

/kopia umowy przelewu wierzytelności - k. 11, kopia pełnomocnictwa udzielonego przez prezesa zarządu k. 13/

W dniu 6 sierpnia 2024 roku A.S.(...) (...) sp. z o.o. w C. sporządził kosztorys w systemie (...) o numerze (...), w którym oprócz kosztów naprawy polegającej na usunięciu wgnieceń, wskazano także mycie pojazdu przed i po naprawie, proces przyjęcia i likwidacji szkody. Kalkulację wraz z pozostałą niezbędną dokumentacją przesłano do pozwanego.

/teczka szkody płyta DVD koperta k. 35 plik aad74da0-KOSZTORYS ASO, (...)___szkoda_z_AC__(...)_(...)

W dniu 8 sierpnia 2024 roku pozwany zlecił rzeczoznawcom (...) weryfikację kosztorysu i wyliczenie kosztów naprawy.

/teczka szkody płyta DVD koperta k. 35 plik Wydruk zlecenia (...), Wydruk zlecenia (...)/

W dniu 9 sierpnia 2024 roku kosztorys K-280 został zweryfikowany przez pozwanego do kwoty 2004,90 zł, co stanowiło uzgodnienie w tym zakresie z kosztów naprawy we wskazanym warsztacie zgodnie z posiadanym wariantem polisy oraz warunkami OWU. Decyzją z dnia 9 sierpnia 2024 roku (...) Towarzystwo (...) z siedzibą w N. ustalił, na podstawie własnej kalkulacji, kwotę odszkodowania w wysokości 1 932,98 zł, o czym powiadomiono C. T. i A.S.C. A. sp. z o.o. w C..

/teczka szkody płyta DVD koperta k. 35 plik DECYZJA (...) - kalkulacja (...) (...)-d2, U. (...)

W dniu 27 sierpnia 2024 roku A.S.(...) (...) sp. z o.o. w C. dokonał naprawy uszkodzonego pojazdu i przedstawił pozwanemu fakturę VAT nr (...), wnosząc o dokonanie wypłaty brakującej kwoty (łącznie 2 728,14 zł. Suma ta pokrywała się ze sporządzoną przez powoda kalkulacją naprawy nr K-280.

/kopia Faktury VAT (...) k. 14, pismo A.S.(...) (...) sp. z o.o. w C. teczka szkody płyta DVD koperta k. 35 plik Dotyczy_szkody_nr_(...)___FV_(...)_(...)_(...)_(...)_(...)

Faktura VAT Nr została zweryfikowana przez (...) w dniu 29 sierpnia 2024 roku.

/teczka szkody płyta DVD koperta k. 35 plik Wydruk zlecenia (...), Zweryfikowana (...)

Pozwany decyzją z dnia 29 sierpnia 2024 roku wypłacił na rzecz A.S.R. (...) sp. z o.o. w C. kwotę dopłaty wysokości 72,08 zł (łącznie 2004,90 zł). Odszkodowanie przyznano w oparciu o zweryfikowaną fakturę (...). Pozwany zweryfikował fakturę wystawioną przez powoda w zakresie kosztów mycia pojazdu przed i po naprawie a także usługi przyjęcia ii likwidacji szkody.

/teczka szkody płyta DVD koperta k. 35 plik DECYZJA (...) faktura (...) (...)-d3, k. 16/

W dniu A.S.R. (...) sp. z o.o. w C. działający przez Prokurenta G. M. zawarł z (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L. reprezentowany przez pełnomocnika U. T., umowę powierniczego przelewu wierzytelności od (...) Towarzystwo (...) z siedzibą w N., wynikającej w związku z działaniami pojętymi w ramach zaistniałej szkody o numerze (...).

/umowa powierniczego przelewu wierzytelności k. 10/

Czynności wskazane przez A.S.(...) (...) sp. z o.o. w C. w kosztorysie K-280 zakresie kosztów mycia pojazdu przed i po naprawie a także usługi przyjęcia i likwidacji szkody nie wynikają z technologii naprawy według producenta pojazdu. Mycie pojazdu ujęte jest w pozycjach kosztorysu w systemie (...). Stawka za roboczogodzinę przyjęta w kosztorysie jest zbliżona do średniej stawki stosowanej przez warsztaty w Polsce w 2024 roku.

/opinia biegłego k. 52-54, częściowo uzupełniająca opinia biegłego k. 82-84, 128-133/.

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

G. faktyczny w zakresie niezbędnym dla rozstrzygnięcia Sąd ustalił go na podstawie dowodów z dokumentów oraz dowodu z opinii biegłego.

Dokumenty przedstawione przez strony nie były kwestionowane co do wiarygodności, sąd także nie znalazł podstaw, by ich wiarygodność kwestionować. Dostarczone dokumenty przedstawiają przebieg postępowania likwidacyjnego prowadzonego przez ubezpieczyciela. Dokumenty dołączone przez powoda do pozwu przedstawiają także okoliczności nabycia przez niego wierzytelności, której zapłaty dochodził pozwem, zlecenia naprawy pojazdu, jego naprawy i wystawienia faktury. Dokumenty dostarczone przez strony miały walor dokumentów prywatnych stanowiących dowód tego, że osoba, która go podpisała, złożyła oświadczenie zawarte w dokumencie (art. 245 k.p.c.).

Ustalając stan faktyczny Sąd oparł się również na opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej i ruchu drogowego dr. inż. T. W.. Konieczne bowiem było ustalenie kosztów naprawy pojazdu w zakresie uszkodzeń, co wymagało wiadomości specjalistycznych.

Sąd uznał przedmiotową pisemną z dnia 17 kwietnia 2025 roku opinię za wiarygodną w całości i w pełni podzielił wnioski biegłego. Opinia ta została sporządzona w sposób rzetelny, była logiczna, spójna, nie zawierała sprzeczności. Biegły udzielił odpowiedzi na pytanie sformułowane w tezie dowodowej.

Biegły wydając opinię uzupełniająca z dnia 9 lipca 2025 roku i z dnia 21 listopada 2025 roku częściowo zmienił swoje stanowisko wskazując, iż mycie pojazdu przed naprawą było konieczne z technologicznego procesu naprawy, zaś po umyciu niezbędne z punktu widzenia polityki warsztatu. W pozostałym zakresie udzielił podtrzymał wcześniejsze wnioski. Sąd nie przyjął jako własnych wskazań biegłego, w części zmienionej opiniami uzupełniającymi.

W pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu pozwanego kwestionującego legitymację powoda do dochodzenia roszczenia w sprawie, jako zasadniczej kwestii przesądzającej o wyniku całego postępowania, zważywszy, że jego uwzględnienie skutkuje oddaleniem powództwa a limine bez względu na zasadność pozostałych podnoszonych zarzutów. Strona ma legitymację procesową wówczas, gdy na podstawie przepisów prawa materialnego jest uprawniona do występowania w określonym procesie cywilnym w charakterze powoda lub pozwanego, to jest gdy z wiążącego strony procesu stosunku prawnego wynika zarówno uprawnienie powoda do zgłoszenia konkretnego żądania, jak również obowiązek pozwanego do jego spełnienia. Legitymacja procesowa stanowi przesłankę materialnoprawną, Sąd dokonuje oceny jej istnienia w chwili orzekania co do istoty sprawy (wyrokowania), a brak legitymacji procesowej - czynnej bądź biernej – prowadzi do oddalenia powództwa. Przy tym Sąd zobowiązany jest z urzędu badać legitymację stron do występowania w procesie na każdym etapie postępowania.

Zgodnie z art. 509 § 1 k.c., wierzyciel może bez zgody dłużnika przenieść wierzytelność na osobę trzecią (przelew), chyba że sprzeciwiałoby się to ustawie, zastrzeżeniu umownemu albo właściwości zobowiązania. Wraz z wierzytelnością przechodzą na nabywcę wszelkie związane z nią prawa, w szczególności roszczenie o zaległe odsetki ( art. 509 § 2 k.c.). Od „klasycznego przelewu”, o którym mowa w art. 509 k.c. należy odróżnić umowę o powierniczy przelew wierzytelności, która mimo wielu podobieństw, zawiera pewne zasadnicze odmienności, co do swojego charakteru, a przede wszystkim celu jej zawarcia.

W niniejszej sprawie powód swoją legitymację procesową wywodził:

1.  umowy przelewu wierzytelności z polisy AC poszkodowanego z dnia 2 sierpnia 2024 roku zawartej przez C. T. (cedent) z A.S.(...) sp. z o.o. w C. (cesjonariusz);

2.  z umowy o powierniczy przelew wierzytelności w celu jej ściągnięcia z polisy AC poszkodowanego zawartej w dniu 12 września 2024 roku przez A.S.(...). (...) sp. z o.o. w C. (cedent) działający przez Prokurenta G. M. a (...) Sp. z o.o. z siedzibą w L. (powiernik) reprezentowany przez pełnomocnika U. T..

Po przeprowadzeniu analizy wszystkich wyżej wskazanych umów w ocenie Sądu uznać należało, że umowy te skutkowały powstaniem po stronie powoda uprawnienia do dochodzenia od pozwanego w niniejszym postępowaniu tytułem odszkodowania kwoty. Brzmienie wymienionych powyżej przepisów oznacza, że do skuteczności i ważności umowy przelewu konieczne jest przede wszystkim to, aby podmiot dokonujący przelewu był wierzycielem przelewanej wierzytelności. Ponadto z przepisów tych wynika, że kauzalność przelewu jest zasadą iuris stricti, a więc nie może zostać zmieniona wolą stron. W przedmiotowej sprawie należało więc zbadać, czy doszło do przelania na rzecz powoda wierzytelności dochodzonej w niniejszym postępowania, a w szczególności, czy istniała przyczyna przelewu wierzytelności warunkująca jego skuteczność.

W przedmiotowej sprawie nie było sporne, że właścicielem uszkodzonego pojazdu marki (...) o numerze rejestracyjnym (...) była C. T.. Okoliczność ta wynika wprost z fotokopii dowodu rejestracyjnego pojazdu zawartego w aktach sprawy. W takiej sytuacji odszkodowanie za szkodę wyrządzoną w wymienionym pojeździe przysługiwało więc jako poszkodowanej C. T. jako ubezpieczonej, co wynika wprost z treści polisy. W ocenie Sądu strony pozostawały świadome powyższych okoliczności, albowiem w dniu 2 sierpnia 2024 roku C. T. zawarła z A.S.(...) sp. z o.o. w C. umowę o przelew wierzytelności z polisy AC poszkodowanego przysługującej jej z tytułu odszkodowania w związku z naprawą pojazdu. Nie budzi przy tym wątpliwości Sądu możliwość dokonania przelewu wierzytelności przyszłej. Konsekwencją powyższych uwag jest więc uznanie, że zawarta w dniu 2 sierpnia 2024 roku umowa o przelew wierzytelności z polisy AC poszkodowanego (w celu pokrycia kosztów naprawy pojazdu) była ważna i skuteczna. Jej skuteczność nie budziła też żadnych wątpliwości pozwanego, albowiem niesporna część odszkodowania została wypłacona poprzednikowi prawnemu powoda. Wbrew zarzutom pozwanego dotyczyła ona bowiem rzeczywistej wierzytelności poszkodowanej do pozwanego jako ubezpieczyciela. Użyte w umowie przelewu wierzytelności sformułowanie „zwrot Kosztów naprawy uszkodzonego pojazdu” należy interpretować szeroko, zasadność zaś roszczenia objętego pozwem, jest niezależne od legitymacji procesowej powoda.

W obrocie prawnym funkcjonują również umowy przelewu powierniczego (przelew w celu inkasa). Przelew powierniczy sprowadza się do przeniesienia wierzytelności na cesjonariusza, który zobowiązuje się do jej ściągnięcia we własnym imieniu, lecz na rachunek cedenta .

Istotę tej umowy wyjaśnił Sąd Najwyższy wyroku z 27 czerwca 2001 r., wydanego w sprawie II CKN 602/00. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd Najwyższy wskazał, że celem "umowy o powierniczy przelew wierzytelności" jest ściągnięcie (inkaso) tej wierzytelności. Przelew w celu ściągnięcia (inkasa) ma charakter czynności powierniczej [por. również wyrok Sąd Najwyższy z dnia 21.10.1999 r., I CKN 111/99]. W umowie leżącej u podstaw przelewu w celu ściągnięcia jedna ze stron zobowiązuje się wobec drugiej do podjęcia czynności zmierzających do uzyskania zapłaty od dłużnika przelanej wierzytelności. W ich zakres wchodzą nie tylko czynności prawne, ale i działania innego rodzaju. Dlatego omawianej umowy nie można uważać za zlecenie ( art. 734 § 1 k.c.), lecz za nienazwaną umowę o świadczenie usług, do której przepisy o zleceniu stosuje się odpowiednio ( art. 750 k.c.). Dalej Sąd Najwyższy wyjaśnił, że strona podejmująca się ściągnięcia przelanej wierzytelności pieniężnej może się zobowiązać do dokonania wszelkich niezbędnych czynności zmierzających do uzyskania od dłużnika kwoty, na którą wierzytelność ta opiewa. W takim wypadku zakres działań składających się na świadczenie tej strony wyznaczają przede wszystkim normy prawne regulujące szeroko rozumiane dochodzenie wierzytelności oraz okoliczności, w jakich doszło do przelewu w celu ściągnięcia. Gdy zaś strony dokładniej określą działania, które mają być podjęte dla ściągnięcia wierzytelności, świadczenie będące przedmiotem zobowiązania strony przyjmującej zlecenie obejmuje te właśnie określone działania.

Powód wykazał, iż osoby zawierające wskazane powyżej umowy były do tego uprawnione, a także przedstawił nieprzerwany ciąg przelewów wierzytelności. Zarzut braku legitymacji czynnej podlegał wobec powyższego oddaleniu.

Zgodnie z art. 805 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się zapłacić składkę. Z treści przepisu 805 § 2 k.c. wynika nadto, że przy ubezpieczeniu majątkowym świadczenie zakładu ubezpieczeń polega przede wszystkim na zapłacie określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku. Zgodnie natomiast z przepisem art. 824 1 § 1 k.c. o ile nie umówiono się inaczej, suma pieniężna wypłacona przez ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia nie może być wyższa od poniesionej szkody. Sąd zważył, że umowa ubezpieczenia autocasco jest ubezpieczeniem dobrowolnym, pełniącym głównie funkcję ochronną, zaś warunki tego ubezpieczenia określa zakład ubezpieczeń w tzw. ogólnych warunkach ubezpieczenia. Z chwilą doręczenia ubezpieczonemu ogólnych warunków ubezpieczenia stają się one integralną częścią umowy i należy je stosować. W ubezpieczeniach autocasco bowiem kompensacja szkody dokonywana jest w granicach określonych warunkami ubezpieczeń (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 stycznia 1981 roku, IV CR 555/80, Lex nr 8304). W przedmiotowej sprawie z załączonej do akt polisy wynikało, że przed zawarciem umowy poszkodowany otrzymał tekst ogólnych warunków ubezpieczenia wraz z klauzulami dodatkowymi i aneksami, na podstawie których zawarta została umowa ubezpieczenia, zaś poszkodowana zapoznała się z nimi i zaakceptowała ich treść.

Nie powielając ustaleń faktycznych przypomnienia wymaga, że zawierając umowę ubezpieczenia poszkodowany zdecydował się na wariant serwisowy. Od tak wybranego zakresu ubezpieczenia uiścił należną składkę, przy czym niewątpliwie wybrany wariant ubezpieczenia miał wpływ na wysokość składki i determinował sposób likwidacji szkody.

Przypomnienia wymaga w tym miejscu, iż zgodnie z art. 15 ust. 3 ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, umowa ubezpieczenia, ogólne warunki ubezpieczenia oraz inne wzorce umowy są formułowane jednoznacznie i w sposób zrozumiały. W myśl zaś ust. 5 powołanego przepisu, postanowienia umowy ubezpieczenia, ogólnych warunków ubezpieczenia oraz innych wzorców umowy sformułowane niejednoznacznie interpretuje się na korzyść ubezpieczającego, ubezpieczonego lub uprawnionego z umowy ubezpieczenia. Jak powszechnie przyjmuje się w judykaturze Sądu Najwyższego, w razie niejasności, niedomówień, braku jednoznaczności sformułowań ogólnych warunków umów, wynikające z tego wątpliwości należy tłumaczyć na korzyść ubezpieczonego.

Zgodnie z § 27 ust. 8 Ogólnych warunków ubezpieczenia (...) w przypadku wykonania naprawy bez wcześniejszego uzgodnienia kosztów (...) ma prawo do zastosowania stawek obowiązujących w zakładach współpracujących z (...) terenu zamieszkania Ubezpieczonego lub miejsca przeprowadzonej naprawy pojazdu oraz weryfikowania przedstawionych przez Ubezpieczonego faktur lub rachunków szczególnie, gdy ich wysokość odbiega od kosztów naprawy i cen części na podstawie systemu (...) i (...).

W ocenie Sądu powołany przepis jest jasny i jednoznaczny. Powód w niniejszej sprawie nie wykazał, aby przedstawiony przez niego kosztorysie (...) koszt naprawy został uzgodniony z pozwanym w wysokości podnoszonej przez powoda. Kosztorys ten został przedstawiony pozwanemu w dniu 6 sierpnia 2024 roku, w którym oprócz kosztów naprawy polegającej na usunięciu wgnieceń, wskazano także mycie pojazdu przed i po naprawie, proces przyjęcia i likwidacji szkody oraz odłączenie akumulatora i opiewał na kwotę 2 728,14 zł. Dołączony do pozwu kosztorys zawiera natomiast naniesione przez Pozwanego przekreślenia nieuznawanych pozycji ( w tym spornych mycie pojazdu przed i po naprawie, proces przyjęcia i likwidacji szkody ) oraz kwot – łącznie 2004,90 zł. Powód zaakceptował naprawę wgnieceń metoda (...) 25 wgnieceń za kwotę 1630 zł. Poprzednik prawny powoda był w pełni świadomy zaakceptowanej wysokości naprawy przez pozwanego. O otrzymał też decyzję z dnia 9 sierpnia 2024 roku przyznającą odszkodowanie.

Jeśli więc powód uważa, że w ramach tych działań doszło do „uzgodnienia” kosztów naprawy, to wytoczone przez niego powództwo i tak jest niezasadne z uwagi na to, że pozwany ubezpieczyciel spełnił zobowiązanie w uzgodnionej wysokości (2004,90 zł). Uzgodnienie nie oznacza jednostronnego narzucenia przez warsztat naprawczy kosztów naprawy, które ubezpieczyciel musi zaakceptować. Nie może być traktowane jako uzgodnienie kosztów i sposobu naprawy wysłanie ubezpieczycielowi kosztorysu naprawy, który nie został przez niego zaakceptowany. Istota zobowiązania umownego ubezpieczyciela z tytułu dobrowolnego ubezpieczenia autocasco polega na zapłacie – przy ubezpieczeniu majątkowym - określonego odszkodowania za szkodę powstałą wskutek przewidzianego w umowie wypadku. Zakres odszkodowania precyzuje umowa stron, w tym postanowienia ogólnych warunków umowy – w tym przypadku ogólne warunki ubezpieczeń, które należy traktować jako część umowy (tak Sąd Najwyższy w wyroku z 21 czerwca 2001r. IV CKN 382/00, Monitor Prawniczy z 2003, nr 1, s. 33). Przepis § 27 ust. 8 OWU jest sformułowany w sposób jasny, logiczny i co więcej nie narzuca poszkodowanemu przewidzianego w nim sposobu likwidacji szkody, umożliwiając jedynie uzyskanie odszkodowania w określonym, zazwyczaj niższym wymiarze, w sytuacji podjęcia decyzji o braku współpracy z ubezpieczycielem przy naprawie w wariancie serwisowym. To, że odszkodowanie wyliczone przy zastosowaniu § 27 ust. 8 OWU jest niższe, nie przesądza automatycznie o jego bezskuteczności, albowiem strony dobrowolnej umowy ubezpieczenia mienia mogą skutecznie zastrzec w jej treści określone obowiązki, których wykonanie przez ubezpieczającego służyć ma ochronie uprawnionego interesu ubezpieczyciela zagrożonego zdarzeniem objętym ryzykiem ubezpieczeniowym. W ocenie sądu postanowienie § 27 ust. 8 OWU jest zarówno jednoznaczna, jak i precyzyjna. Fakt, że pozwany nie określił sposobu uzgodnienia kosztów naprawy oznacza jedynie tyle, że może to nastąpić w dowolnej formie, także w formie wiadomości e-mail. W tej formie zresztą poprzednik prawny powoda prowadził z pozwanym korespondencję w toku postępowania likwidacyjnego. § 27 ust. 8 OWU pozwala też łatwością ustalić, że uzgodnienie kosztów i sposobu naprawy musi nastąpić przed jej dokonaniem. W ocenie sądu jest to w zupełności wystarczające, by postanowienie § 27 ust. 8 OWU uznać za jasne i zrozumiałe. Brak możliwości zakwestionowania i weryfikacji stanowiska ubezpieczyciela, który nie akceptuje przedstawionych mu rzeczywistych kosztów naprawy potwierdzonych wystawioną fakturą VAT także nie stanowi podstawy, by uznać postanowienie § 27 ust. 8 OWU za nieprecyzyjne bądź niejednoznaczne, bądź też abuzywne. Jest to postanowienie umowne służące ochronie ubezpieczyciela przed nieograniczoną odpowiedzialnością i brak jest podstaw, by ustanawiać jakąkolwiek procedurę odwoławczą w przypadku gdy jedna ze stron umowy naruszy wspomniane postanowienie.

Mając powyższe na uwadze nie sposób uznać, by wiążące strony przepisy OWU były niejasne, czy kształtowały prawa i obowiązki poszkodowanego w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (art. 385 1 § 1 k.c.), co mogłoby prowadzić do ich bezskuteczności.

Dążąc do ich podważania powód dąży bowiem do bezpodstawnego przekształcenia umowy ubezpieczenia dobrowolnego w czynność zapewniającą pokrycie wszelkich kosztów wynikłych ze zdarzenia ubezpieczeniowego, co przecież nie jest istotą ubezpieczenia AC. Tymczasem oceny, czy postanowienie umowne jest niedozwolone (art. 385 1 § 1 k.c.), dokonuje się według stanu z chwili zawarcia umowy. W ocenie Sądu przepisy § 27 OWU stanowią standardowe klauzule w umowach ubezpieczenia dobrowolnego i w żaden sposób nie naruszają równowagi kontraktowej stron.

Abstrahując od powyższego warto zauważyć, że ewentualne wyeliminowanie z OWU postanowień regulujących mechanizm ustalania wysokości należnego odszkodowania nie spowodowałoby wcale, że odpowiedzialność umowna ubezpieczyciela obejmowałaby wszelkie koszty wynikłe ze szkody. Usunięcie tych przepisów spowodowałoby niemożność ustalenia zakresu odpowiedzialności ubezpieczyciela.

Zaznaczyć należy, że w przypadku odpowiedzialności wynikającej z dobrowolnego ubezpieczenia Autocasco - to nie rynkowość stawki decyduje o wysokości odszkodowania, lecz postanowienia umowy określające sposób jego ustalenia.

Osią sporu w niniejszej sprawie pozostawało to, czy usługi polegające na umyciu pojazdu przed i po naprawie a także proces przyjęcia i likwidacji szkody mieściły się w zakresie kosztów naprawy. W ocenie Sądu powód nie wykazał tej okoliczności. Przepis z § 27 ust. 3 Ogólnych warunków ubezpieczenia (...) wskazuje w jaki sposób następuje ustalenie wysokości odszkodowania. Podstawą są normy czasowe, ceny części zmiennych i materiałów zawartych w systemach K. lub E.. Zdaniem Sądu przesądzająca w tym zakresie miała znaczenie pierwsza opina biegłego z zakresu techniki samochodowej z dnia 17 kwietnia 2025 roku. Biegły zaopiniował, iż sporne usługi mycia pojazdu nie wynikają z technologii naprawy według producenta. Mycie elementu podlegającego naprawie lakierniczej jest konieczne z technicznego punktu widzenia, ale czynność ta jest objęta pozycją kosztorysu w systemie K..

Jest to oczywiste zwłaszcza w kontekście procesu naprawy w technologii (...), która jak każda inna naprawa, obejmuje szereg czynności począwszy od przygotowania danego elementu, klejeniem tzw. „grzybków” i ich późniejszym demontażem, czy też demontażem elementów tapicerki (w przypadku uszkodzeń wymagających przyłożenia siły od wewnątrz). Żadna z takich pozycji nie jest osobno wyszczególniania w kosztorysie, stanowią one łączną sumę technologicznych czynności niezbędnych do przeprowadzenia naprawy daną technologią, w tym przypadku (...). Nie znalazły uzasadnienia dla przeprowadzenia naprawy dodatkowe koszty mycia pojazdu przed i po naprawie, gdyż nie wchodzą one w zakres czynności wynikających z technologii napraw producenta, a tym samym nie stanowią kosztów naprawy zgodnie z polisą AC. Poza tym mycie pojazdu przed naprawą jest uwzględnione w normach czasowych systemu (...), a mycie po naprawie nie wynika bezpośrednio z technologii producenta, do której odnoszą się postanowienia w ogólnych warunkach ubezpieczenia Autocasco. Mycie pojazdu po naprawie nie wchodzi w zakres naprawy pojazdu, a służy innym celom i odnosi się do walorów estetycznych, jak to określił biegły „polityki jakości warsztatu”. Uzasadnione jest, aby warsztaty w ramach dbania o swoją renomę i o jakość usług świadczonych klientom zapewniały kompleksową naprawę pojazdu wraz z wydaniem pojazdu w odpowiednim stanie estetycznym po naprawie, tj. dodatkowe usługi towarzyszące naprawie. Jest to jednak czynność wykraczająca poza samą naprawę pojazdu, a tym samym nieobjęta dobrowolnym ubezpieczeniem AC ustalonym w tej sprawie. Dlatego też odrębne wyszczególnianie i obciążanie powoda kosztami umycia pojazdu było – w ocenie Sądu – niezasadne i nie mieściło się w ramach zakresu ubezpieczenia.

Sąd pominął dowód z kolejnej uzupełniającej opinii biegłego o co wnioskował pełnomocnik pozwanego, kwestia mycia pojazdu zostały należycie i rzetelnie ustalone na podstawie pierwotnej opinii biegłego. Ustalenie, czy umowny zakres ubezpieczenia obejmuje również usługę likwidację szkody stanowiło kompetencję Sądu w ramach wykładni umowy, w związku z czym wiadomości specjalne biegłego byłyby nieprzydatne do tego ustalenia. Przeprowadzenie dodatkowych dowodów z opinii biegłych byłoby niecelowe i nieekonomiczne.

Mając na uwadze treść OWU, strony nie uzgodniły umownie, aby ubezpieczyciel odpowiadał za tzw. techniczną likwidację szkody polegającą na innych czynnościach niż związane bezpośrednio z procesem naprawy pojazdu. Wskazane w kosztorysie koszty w postaci procesu przyjęcia i likwidacji szkody mieszczą się w kosztach prowadzenia działalności powoda oraz są zawarte w stawce serwisowej za rbg. Co oczywiste, sam fakt poniesienia pewnych kosztów związanych z obsługą szkody nie przesądza automatycznie o tym, że zakład ubezpieczeń powinien je zwrócić. Co należy wreszcie podkreślić, poszkodowany zawarł dobrowolne ubezpieczenie AC na zasadach określonych w polisie oraz OWU. Treść umowy nie wspomina o wyżej wymienionych kosztach dodatkowych, by te były objęte ubezpieczeniem. Mając powyższe na uwadze powództwo zostało oddalone, o czym rozstrzygnięto w punkcie I sentencji wyroku.

O kosztach procesu Sąd orzekł w punkcie II wyroku w oparciu o zasadę odpowiedzialności za wynik procesu, tj. na podstawie art. 98 § 1, 1 1 i § 2 k.p.c. Jako, że pozwany wygrał proces w całości, powód obowiązany jest zwrócić mu, zgodnie z żądaniem, koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Na koszty poniesione przez pozwaną składały się: 270 zł wynagrodzenia pełnomocnika zgodnie z § 2 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 118), 17 zł tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz kwota 1996,47 zł tytułem pobranej zaliczki na poczet opinii biegłego, łącznie 2 253,47 zł i taką kwotę Sąd zasądził od powoda dla pozwanego w punkcie II wyroku. Kwota ta została zasądzona wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty, zgodnie z treścią brzmieniem art. 98 § 1 1 k.p.c., w myśl którego, od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty.

25.02.2026 r. SSR Jacek Kowalski

Zarządzenie: (...)

25.02.2026 r. SSR Jacek Kowalski