Uzasadnienie z 18 marca 2026, sygn. IV P 671/25

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 5 czerwca 2025 r. (data nadania w placówce pocztowej – k. 40) skierowanym przeciwko (...) (...) (...) i (...) we U. powód U. X., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniósł o orzeczenie nakazem zapłaty wydanym w postępowaniu upominawczym, iż strona pozwana ma zapłacić na jego rzecz kwotę 8 900,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od następujących kwot i terminów:



500 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty (za lipiec 2024);



400 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty (za sierpień 2024);



500 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty (za wrzesień 2024);



500 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty (za październik 2024);



1000 zł od dnia 08.12.2024 r. do dnia zapłaty (za listopad 2024);



1000 zł od dnia 08.01.2025 r. do dnia zapłaty (za grudzień 2024);



1000 zł od dnia 08.02.2025 r. do dnia zapłaty (za styczeń 2025);



1000 zł od dnia 08.03.2025 r. do dnia zapłaty (za luty 2025);



1000 zł od dnia 08.04.2025 r. do dnia zapłaty (za marzec 2025);



1000 zł od dnia 08.05.2025 r. do dnia zapłaty (za kwiecień 2025);



1000 zł od dnia 08.06.2025 r. do dnia zapłaty (za maj 2025);

oraz zwrócić koszty postępowania, w tym opłaty sądowe, opłaty skarbowe od udzielonego pełnomocnictwa, koszty zastępstwa procesowego według norm przepisanych wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od uprawomocnienia się nakazu zapłaty do dnia zapłaty.

W razie wniesienia przez stronę pozwaną sprzeciwu od nakazu zapłaty, bądź wyznaczenia rozprawy powód wniósł o zasądzenie od strony pozwanej na rzecz powoda kwoty 8 900,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od następujących kwot i terminów:



500 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty;



400 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty;



500 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty;



500 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty;



1000 zł od dnia 08.12.2024 r. do dnia zapłaty;



1000 zł od dnia 08.01.2025 r. do dnia zapłaty;



1000 zł od dnia 08.02.2025 r. do dnia zapłaty;



1000 zł od dnia 08.03.2025 r. do dnia zapłaty;



1000 zł od dnia 08.04.2025 r. do dnia zapłaty;



1000 zł od dnia 08.05.2025 r. do dnia zapłaty;



1000 zł od dnia 08.06.2025 r. do dnia zapłaty;

oraz o zasądzenie od strony pozwanej na rzecz powoda zwrotu kosztów postępowania, w tym opłaty sądowej, opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych wraz z ustawowymi odsetkami liczonymi od dnia uprawomocnienia się wyroku zasądzającego do dnia zapłaty.

W treści uzasadnienia pozwu powód wskazał, że od dnia 6 września 2010 r. był zatrudniony w Zespole Placówek (...) we U. w charakterze wychowawcy w oparciu o umowę o pracę na czas określony. Następnie umowa o pracę została zawarta na czas nieokreślony. W dniu 1 kwietnia 2015 roku doszło do przejęcia zakładu pracy na podstawie art. 23 ^{( 1)} k.p. przez (...) (...) (...) i (...) we U.. Aktualnie powód kontynuuje zatrudnienie u strony pozwanej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony w charakterze starszego wychowawcy. Od września 2023 roku powód został zwolniony z obowiązku świadczenia pracy w związku z pełnioną funkcją związkową w (...) Organizacji (...) i (...) U.- N. na czas trwania kadencji 2023-2028, początkowo w wymiarze ½ etatu. Od 1 października 2024 etat w (...) zwiększył się do wymiaru całego etatu. Powód wskazał, że niniejszym pozwem domaga się zapłaty od swojego pracodawcy dodatku do wynagrodzenia, który nazywany jest przez pracodawcę dodatkiem motywacyjnym-rządowym. Podstawą domagania się roszczeń pozwu jest Uchwała nr 63 Rady Ministrów z dnia 19 czerwca 2024 r. w sprawie rządowego programu "Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027", podjęta w oparciu o art. 187b ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Powód wskazał, że strona pozwana udzieliła mu odpowiedzi, iż dodatek, o którym mowa w ww. programie, będzie się należał pracownikowi oddelegowanemu do pracy w związku zawodowym z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, wyłącznie w ramach pracy wykonywanej na rzecz pracodawcy, polegającej na bezpośrednim wykonywaniu działań określonych w ustawie z 09.06.2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Gdy natomiast pracownik jest oddelegowany do pracy w związkach w wymiarze pełnego etatu dodatek nie przysługuje. Natomiast gdy pracownik korzysta ze zwolnienia od pracy na rzecz działalności związkowej w niepełnym wymiarze etatu, a w pozostałej części etatu świadczy pracę na rzecz pracodawcy, to wówczas przysługuje mu dodatek w wysokości proporcjonalnej do wymiaru czasu pracy wykonywanej na rzecz pracodawcy. W ocenie powoda pełnienie przez pracownika funkcji związkowej z wyboru w zarządzie działającej u pracodawcy zakładowej organizacji związkowej, wiąże się z prawem do zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji (w pełnym lub niepełnym wymiarze godzin) z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. Powód w dalszej części uzasadnienia powołał się na rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 listopada 2018 r. w sprawie trybu udzielenia i korzystania ze zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji w zarządzie zakładowej organizacji związkowej przysługującego osobie wykonującej pracę zarobkową, sposobu ustalenia wysokości wynagrodzenia albo świadczenia pieniężnego przysługującego osobie w okresie zwolnienia od pracy oraz wynikających z tego tytułu uprawnień i świadczeń – tj. § 5 ust. 1 i § 8 ust.1. Powód wskazał, iż zastosowanie również mają §6, 7, 8, 10, 14 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop. Stosownie do zasad określonych w przywołanym wyżej rozporządzeniu wynagrodzenie od pracodawcy, przysługujące pracownikowi w okresie zwolnienia od pracy, ustala się według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy z wyłączeniem dodatkowego wynagrodzenia za pracę w warunkach szkodliwych dla zdrowia w przypadku, gdy w czasie zwolnienia narażenie na takie warunki ustaje, przy czym wynagrodzenie przysługujące w okresie zwolnienia od pracy podlega ponownemu ustaleniu w razie zmiany zasad wynagradzania, którymi pracownik byłby objęty, gdyby nie korzystał ze zwolnienia od pracy (§ 6 ust. 1 i 2), korzystanie przez pracownika ze zwolnienia od pracy w niepełnym wymiarze godzin nie pozbawia go uprawnień pracowniczych uzależnionych od pracy w pełnym wymiarze czasu pracy (§ 7), a nadto pracownik korzystający ze zwolnienia od pracy zachowuje prawo do świadczeń wynikających z tytułu zatrudnienia u pracodawcy udzielającego zwolnienia, zgodnie z przepisami określającymi zasady ich przyznawania (§ 8). Zachowanie, przez pracownika zwolnionego z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji w zarządzie zakładowej organizacji związkowej, prawa do wynagrodzenia i innych świadczeń oraz uprawnień pracowniczych wynika nie tylko z zasady gwarancji swobodnej działalności związkowej, ale również z faktu, że pracownik taki co prawda nie wykonuje obowiązków pracowniczych wynikających z zakresu przypisanego jego stanowisku pracy zakresu czynności, od której to pracy jest zwolniony, jednakże nie jest w istocie w pracy nieobecny z powodu niemożności stawienia się i jej świadczenia. Powód jako członek zarządu zakładowej organizacji związkowej wciąż wykonuje we (...) (...) (...) i (...) we U., objętym jej działaniem, obowiązki w zakresie obrony szeroko pojętych praw i interesów pracowników, ich reprezentacji w sporach z pracodawcą, przestrzegania przepisów prawa pracy i inne, powierzone tej organizacji przepisami ustawy o związkach zawodowych. Oznacza to, iż w tym sensie wykonuje on pracę, lecz inną, niż wynikająca ze stosunku zobowiązaniowego łączącego go z pracodawcą. Zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy należy rozumieć jako zwolnienie z obowiązku świadczenia pracy zawodowej, na co wskazuje brzmienie art. 25 ust. 2 i art. 31 ust. 3 ustawy o związkach zawodowych. Finalnie powód wskazał, że ani przepisy ustawy o związkach zawodowych, ani rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 listopada 2018 r. nie uzależniają prawa pracownika zwolnionego z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji w zarządzie zakładowej organizacji związkowej udzielającego zwolnienia do wynagrodzenia i świadczeń wynikających z zatrudnienia u pracodawcy od czasu faktycznie przepracowanego. Zgodnie bowiem z § 8 ww. rozporządzenia, pracownik korzystający ze zwolnienia od pracy zachowuje prawo do świadczeń wynikających z tytułu zatrudnienia u pracodawcy udzielającego zwolnienia, zgodnie z przepisami określającymi zasady przyznawania takich świadczeń. Przepisy te mają na celu zapewnienie pracownikom zwolnionym od pracy w celu pełnienia funkcji związkowej z zachowaniem prawa do wynagrodzenia takich samych świadczeń, jakie by otrzymywali, gdyby nie korzystali ze zwolnienia. Pracownik chroniący w ramach działalności związkowej interesu pracowników danego pracodawcy nie świadczy co prawda pracy objętej zakresem jego obowiązków, jednakże wykonując pracę związkową, pośrednio wykonuje pracę na rzecz danego pracodawcy.

W odpowiedzi na pozew strona pozwana U. Centrum (...) we U., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wniosła o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie kosztów postępowania od powoda, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.

W treści uzasadnienia strona pozwana podała, że aby pracownik był uprawniony do dodatku motywacyjnego musi spełniać warunki ściśle określone w Programie. Jak wskazują powyżej przytoczone zapisy Programu niezbędne jest aby pracownik był zatrudniony na umowę o pracę, w jednej z jednostek wskazanych w części III Programu oraz bezpośrednio realizował zadania określone w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej lub wykonywał działania o charakterze obsługowym, administracyjnym, służące zapewnieniu odpowiednich warunków do realizacji działań określonych w tej ustawie przez wskazane wyżej placówki i ośrodki. Wszystkie ww. przesłanki muszą być spełnione łącznie aby pracownik otrzymał dodatek motywacyjny. W ocenie strony pozwanej podstawowym celem Programu, na który wielokrotnie wskazuje autor Programu tj. Ministerstwo Rodziny Pracy i Polityki Społecznej jest przyznanie dodatku motywacyjnego nie dla wszystkich pracowników pieczy, a jedynie dla tych, którzy bezpośrednio realizują działania określone w ustawie o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, lub którzy wykonują działania o charakterze obsługowym, administracyjnym, służące zapewnieniu odpowiednich warunków do realizacji działań określonych w powyższej ustawie. Powód w okresie zwolnienia go z obowiązku świadczenia pracy w związku z pełnioną funkcją związkową w wymiarze ½ etatu otrzymywał dodatek motywacyjny w wysokości proporcjonalnej do wymiaru czasu pracy wykonywanej na rzecz pracodawcy tj. w wysokości 500 zł miesięcznie. Z kolei od dnia oddelegowania powoda do pracy na rzecz związków zawodowych w pełnym wymiarze czasu pracy, tj. od 1 października 2024 r. powodowi nie przysługiwał już dodatek. Strona pozwana podkreśliła, że zgodnie z zapisami programu jako pracodawca nie ma dowolności w wypłacie dodatku motywacyjnego i że przy jego wypłacie musi kierować się zasadami Programu uwzględniając jednocześnie wytyczne Wojewody w zakresie tych zasad, który w swoim stanowisku wskazał, że powodowi nie jest należy dodatek, gdyż od 1 października 2024 r. świadczy pracę na rzecz związków zawodowych, nie wykonując tym samym w żadnej mierze obowiązków wychowawcy wynikających z ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.

W piśmie procesowym z dnia 16 września 2025 r. (data nadania) pełnomocnik powoda podtrzymał stanowisko w sprawie w całości. W treści pisma pełnomocnik powoda wskazał, że w niniejszej sprawie koniecznym jest dokonanie prawidłowej wykładni przepisów, w oparciu, o które powód wywodzi swoje roszczenia, a w szczególności niezbędna jest prawidłowa wykładania uchwały nr 63 Rady Ministrów z 19.06.2024 r. Pełnomocnik powoda podniósł, że strona pozwana oparła swoje stanowisko wyłącznie na wykładni językowej uchwały rządowej. Doprowadziło to jednak do interpretacji zwężającej. W ocenie powoda należy uchwałę rządową oraz pozostałe przepisy prawa pracy dotyczące uprawnienia dot. wynagrodzenia działacza związkowego poddać wykładni systemowej i teleologicznej. Powód zarzucił stronie pozwanej, że swoim postępowaniem doprowadziła do niekorzystnego zróżnicowania jego sytuacji w zakresie wynagrodzenia względem osób niebędących działaczami związkowymi. W rezultacie pracownik będący działaczem związkowym otrzymuje niższe wynagrodzenie niż inni pracownicy, tylko z powodu swojej działalności związkowej. Każde odstępstwo od równego traktowania w zakresie pensji między działaczami, zwykłymi członkami związku i osobami niezrzeszonymi, może świadczyć o nierównym traktowaniu.

Na rozprawie w dniu 4 marca 2026 r. pełnomocnik powoda podtrzymał żądanie pozwu, a także wniósł o zasądzenie od strony pozwanej kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych, zaś na wypadek nieuwzględnienia roszczenia z ostrożności procesowej pełnomocnik powoda wnosił o nieobciążanie powoda kosztami na zasadzie art. 102 k.p.c. Stanowisko strony pozwanej nie uległo zmianie.

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

Powód od dnia 6 września 2010 r. był zatrudniony w Zespole (...) przy ul. (...) we U. w charakterze wychowawcy w oparciu o umowę o pracę na czas określony. Następnie umowa o pracę została zawarta na czas nieokreślony. W dniu 1 kwietnia 2015 roku doszło do przejęcia zakładu pracy na podstawie art. 23 ¹ k.p. przez (...) (...) (...) i (...) we U.. Powód kontynuuje zatrudnienie u strony pozwanej na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony w charakterze starszego wychowawcy.
Od września 2023 roku powód został zwolniony z obowiązku świadczenia pracy w związku z pełnioną funkcją związkową w (...) Organizacji (...) i (...) U.- N. na czas trwania kadencji 2023-2028, początkowo w wymiarze ½ etatu. Począwszy od 1 października 2024 etat w (...) zwiększył się do wymiaru całego etatu.

Okoliczności bezsporne, a ponadto dowód:

- pismo (...) i (...) U. – N. z dn. 14.08.2024 r. – k. 31-31v;

- porozumienie z dn. 7.04.2025 r. – k. 34;

- umowa o pracę z dn. 6.09.2010 r., 30.11.2010 r., 30.12.2011 r. , 1.09.2012 r. – k. 35-38;

- porozumienie z dn. 1.0 4.2015 . – k. 39-39;

- przesłuchanie powoda U. X. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;

W dniu 19 czerwca 2024 r. Rada Ministrów przyjęła uchwałę w sprawie ustanowienia rządowego programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027” na podstawie art. 187b ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej zgodnie z którym Rada Ministrów może przyjąć rządowy program dofinansowania wynagrodzeń oraz kosztów składek od tych wynagrodzeń pracowników określonych w tym programie, zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego lub na ich zlecenie (na podstawie art. 190 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej).
Zgodnie z § 2 uchwały wykonawcami Programu są minister właściwy do spraw rodziny oraz właściwi miejscowo wojewodowie, a beneficjentami jednostki samorządu terytorialnego, zgodnie z zakresem wskazanym w Programie (ust. 1).Program jest realizowany od dnia 1 lipca 2024 r. do dnia 31 grudnia 2027 r. (ust.2.).
Załącznikiem to uchwały z koeli został rządowy program "Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027".
W części II programu wskazano, że celem Programu jest dofinansowanie wynagrodzeń pracowników wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej, zatrudnionych na podstawie stosunku pracy przez jednostki organizacyjne wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej prowadzone przez jednostki samorządu terytorialnego (gminy, powiatu lub województwa) lub przez podmioty wykonujące zadania publiczne na ich zlecenie. Dofinansowanie jest realizowane w formie dodatku.
Program jest adresowany do pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej zatrudnionych przez jednostki organizacyjne gmin, powiatów, 3 województw oraz do pracowników zatrudnionych przez podmioty niepubliczne, które zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej realizują ww. zadania na zlecenie jednostek samorządu terytorialnego, tj. do:

- asystentów rodziny;
- koordynatorów rodzinnej pieczy zastępczej;
- pracowników placówek opiekuńczo-wychowawczych;
- osób zatrudnionych do pomocy w rodzinach zastępczych zawodowych;
- osób zatrudnionych do pomocy w rodzinnych domach dziecka;
- pracowników regionalnych placówek opiekuńczo-terapeutycznych;
- pracowników interwencyjnych ośrodków preadopcyjnych;
- pracowników placówek wsparcia dziennego;
- pracowników ośrodków adopcyjnych.
Pracownikiem jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej zgodnie z Programem jest osoba zatrudniona na umowę o pracę, która bezpośrednio realizuje działania określone w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, lub która wykonuje działania o charakterze obsługowym, administracyjnym, służące zapewnieniu odpowiednich warunków do realizacji działań określonych w tej ustawie przez wskazane wyżej placówki i ośrodki ( Dział III.).
Udzielenie dotacji nastąpi na podstawie zapotrzebowania gminy/powiatu/województwa składanego do właściwego wojewody na każdy rok realizacji Programu (Dział IV ust. 4). W ramach Programu przewiduje się dodatki do wynagrodzenia w wysokości 1000 zł brutto w okresie od dnia 1 lipca 2024 r. do dnia 31 grudnia 2027 r.
Zgodnie z treścią Działu V Programu :
1. W ramach Programu przewiduje się dodatki do wynagrodzenia w wysokości 1000 zł brutto w okresie od dnia 1 lipca 2024 r. do dnia 31 grudnia 2027 r.
2. Dofinansowanie do wynagrodzenia otrzymują osoby zatrudnione na umowę o pracę, o których mowa w części III Programu.
3. Dofinansowanie otrzymane w ramach Programu nie stanowi podstawy naliczania świadczeń, odszkodowań i innych wypłat wynikających z odrębnych przepisów, w tym dodatkowego wynagrodzenia rocznego i nagród rocznych.
4. W przypadku zatrudnienia w mniejszym lub większym wymiarze czasu pracy dofinansowanie przysługuje w wysokości proporcjonalnej do wymiaru czasu pracy.
5. Dofinansowanie do wynagrodzenia przysługuje za okres zatrudnienia, za który przysługuje wynagrodzenie (z wyjątkiem okresów czasowej niezdolności do pracy).
6. Dofinansowanie do wynagrodzenia wypłaca się w wysokości proporcjonalnej do okresu zatrudnienia, o którym mowa w ust. 5.
7. Przyznane środki nie mogą pomniejszać dotychczas pobieranego wynagrodzenia, ani zastąpić innych przyznanych dodatków przez pracodawcę.
8. Dofinansowanie otrzymane w ramach Programu nie stanowi podstawy naliczania świadczeń, odszkodowań i innych wypłat wynikających z odrębnych przepisów, w tym dodatkowego wynagrodzenia rocznego i nagród rocznych.
9. Dofinansowanie może stanowić 100% kosztów zwiększenia wynagrodzenia pracownika wraz z kosztami składek.

Zgodnie z C. VI programu U. przekazuje jednostce samorządu terytorialnego środki na realizację Programu, a po zakończeniu Programu rozlicza jednostkę samorządu terytorialnego z przekazanych środków.
Okoliczności bezsporne, a ponadto dowód:
- uchwała nr 63 Rady Ministrów z dn. 19.06.2024 r. – k. 17-18v;
- zeznania świadka Z. L. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;

(...) (...) (...) to placówka opiekuńczo-wychowawcza. Zadaniem strony pozwanej jest wspieranie rodzin. Strona pozwana jest adresatem programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027”.

Dowód:
- zeznania świadka Z. L. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;

Po wejściu w życie powyższej uchwały, a co za tym szło programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027” pojawił się szereg wątpliwości i pytań m.in. odnośnie definicji pracownika. Celem ujednolicenia spornych kwestii odbywały się spotkania, a także webinaria. Strona pozwana odnosząc się do przepisów uchwały przyjęła, że definicja pracownika wskazuje, że pracownikowi, który jest oddelegowany do związków zawodowy na pełen etat nie przysługuj dodatek motywacyjny. Strona pozwana uznała za powyższą decyzję za zasadną, gdyż pracownikowi, który realizuje swoje obowiązki ma obniżany dodatek za każdy dzień swojej nieobecności chorobowej o 33,00 zł.
Strona pozwana nie wlicza dodatku motywacyjnego do ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy.

Dowód:
- zeznania świadka Z. L. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;

Powód w okresie zwolnienia go z obowiązku świadczenia pracy w związku z pełnioną funkcją związkową w wymiarze ½ etatu otrzymywał dodatek motywacyjny w wysokości proporcjonalnej do wymiaru czasu pracy wykonywanej na rzecz pracodawcy tj. w wysokości 500,00 zł miesięcznie. Z kolei od dnia oddelegowania powoda do pracy na rzecz związków zawodowych w pełnym wymiarze czasu pracy, tj. od 1 października 2024r. powodowi nie był wypłacany już dodatek.

Okoliczności bezsporne a nadto dowód:

- zdjęcie transakcji – k. 32;

- zeznania świadka Z. L. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;
- przesłuchanie powoda U. X. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;

Po zaprzestaniu wypłaty dodatku motywacyjnego powód zwrócił się strony pozwanej o wypłatę dodatku motywacyjno – rządowego na podstawie Uchwały nr 63 Rady Ministrów z dnia 19 czerwca 2024 r. Przed wystąpieniem do ministerstwa o interpretacje przepisów strona pozwana wskazywała powodowi, że oddelegowanie pracowników do innych zadań oznacza, że nie realizują oni w tym czasie zadań wynikających z ustawy, a co za tym idzie dodatek nie jest powodowi należy ze środków programu.
W związku z tym, iż powód nie zgadzał się z przyjętym stanowiskiem strony pozwanej zwróciła się ona o interpretację przepisów do (...) (...) we U., a także do Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki Społecznej.
W pierwszej kolejności strona pozwana otrzymała odpowiedź z Ministerstwa Rodziny Pracy i Polityki Społecznej w której wskazano, że głównym celem Rządowego Programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027" jest docenienie ogromnej odpowiedzialności i zaangażowania pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej. Zgodnie z założeniami Programu udzielanie informacji jednostkom samorządu terytorialnego o zasadach Programu, a także kontrola i nadzór nad realizacją Programu przez jednostki samorządu terytorialnego należy do zadań wojewody. Przy realizacji Programu należy kierować się zapisami Programu, przy jednoczesnym uwzględnieniu organizacji finansowo-budżetowej poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego. Sposób organizacji poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego jest różny, zatem pewne decyzje powinny być podejmowane na poziomie organizacji, z udziałem służb prawnych, kadrowych i finansowo-księgowych. W przypadku wątpliwości interpretacyjnych dotyczących zapisów Programu podmiotem właściwym w przedmiocie wyjaśnień pozostaje wojewoda jako wykonawca Programu.
(...) (...) we U. w piśmie z dnia 24 lutego 2025 r. wskazał, że dodatek motywacyjny o którym mowa w programie „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027”, będzie się należał starszemu wychowawcy (...) (...) (...) i (...) we U. - pracownikowi placówki opiekuńczo-wychowawczej, oddelegowanemu do pracy w związku zawodowym z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, włącznie w ramach pracy wykonywanej na rzecz pracodawcy, polegającej na bezpośrednim wykonywaniu działań określonych w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Oznacza to, że w przypadku, gdy pracownik jest oddelegowany do pracy w związkach w wymiarze pełnego etatu, dodatek nie przysługuje.
Powodowi została przekazana odpowiedź udzielona przez (...) (...) we U..
Dowód:
- pismo z dn. 24.02.2025 r. – k. 19-19v, 74-75;
- pismo z dn. 17.01.2025 r. – k. 20-21, 76-78;
- pismo z dn. 8.01.2025 r. – k. 22, 79;
- pismo z dn. 26.11.2024 r. – k. 23-24;
- pismo z dn. 18.11.2024 r. – k. 25-26;
-wiadomości e-mail – k. 27-28;
- pismo Ministerstwa Rodziny, Pracy i polityki Społecznej – k. 73-73v;
- zeznania świadka Z. L. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;
- przesłuchanie powoda U. X. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;

Po oddelegowaniu od 1 października 2024 r. na pełen etat do związków zawodowych powód nie wykonywał obowiązków starszego wychowawcy. W tym okresie U. X. nie otrzymywał także innych, wcześniej wypłacanych dodatków celowych, które wypłacano w okresie aktywnej pracy na rzecz strony pozwanej w związku z realizacją konkretnych działań.
Strona pozwana w okresie oddelegowania powoda do związków zawodowych nie miała od powoda informacji, kiedy przebywał na terenie zakładu w związku z wykonywaniem obowiązków związkowca. Faktycznie powód składał różne wizyty w siedzibie strony pozwanej.

Dowód:

- zeznania świadka Z. L. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;
- przesłuchanie powoda U. X. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;

Dodatek motywacyjny jest wypłacany pracownikom, którzy wykonują czynności o charakterze obsługowym, administracyjnym, gdyż zapewniają oni funkcjonowanie placówek.

Dowód:
- zeznania świadka Z. L. – protokół rozprawy dn. 4.03.2026 r. – czas nagrania: 00:27:15-00:52:53, k 101-101v;

Pismem z dnia 7 kwietnia 2025 r. powód wezwał stronę pozwaną do zapłaty zaległych świadczeń z tytułu braku wypłaty dodatku motywacyjnego za okres od lipca 2024 r. do marca 2024 r. w łącznej kwocie 7 400,00 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwot:



500 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty;



400 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty;



500 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty



500 zł od dnia 06.11.2024 r. do dnia zapłaty



1000 zł od dnia 08.12.2024 r. do dnia zapłaty



1000 zł od dnia 08.01.2025 r. do dnia zapłaty



1000 zł od dnia 08.02.2025 r. do dnia zapłaty



1000 zł od dnia 08.03.2025 r. do dnia zapłaty



1000 zł od dnia 08.04.2025 r. do dnia zapłaty.

W odpowiedzi na powyższe strona pozwana wskazał, że wezwanie jest w całości bezzasadne. Swoje stanowisko strona pozwana uzasadniła tym, że to Wojewoda przekazuje jednostce samorządu terytorialnego środki na realizację programu, a po zakończeniu programu rozlicza jednostkę samorządu terytorialnego z przekazanych środków. (...) nie ma dowolności w wypłacie dodatku motywacyjnego i że przy jego wypłacie musi kierować się zasadami programu uwzględniając jednocześnie interpretację tych zasad przez Wojewodę. Strona pozwana wskazała powodowi, że otrzymał w dniu 27 lutego 2025r. stanowisko U. (...) z dnia 24 lutego 2025 r. w przedmiocie wypłaty dodatku motywacyjnego dla pracownika oddelegowanego do pracy w związkach zawodowych, z którego bezspornie wynika, że cyt. „(...) Jednocześnie wyjaśniam, że pracownik placówki opiekuńczo - wychowawczej, tj. starszy wychowawca (...), wykonujący funkcje związkowe w ramach tzw. etatu związkowego i nie świadcząc w tym czasie de facto pracy na rzecz pracodawcy nie jest upoważniony do uzyskiwania dodatku motywacyjnego. Za ten okres przysługuje pracownikowi - działaczowi związku zawodowego, wynagrodzenie ustalone w § 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 listopada 2018r. w sprawie trybu udzielenia i korzystania ze zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji w zarządzie zakładowej organizacji związkowej przysługującego osobie wykonującej pracę zarobkową, sposobu ustalenia wysokości wynagrodzenia albo świadczenia pieniężnego przysługującego osobie w okresie zwolnienia od pracy oraz wynikających z tego tytułu uprawnień i świadczeń (...) Reasumując, w przedstawionym stanie faktycznym dodatek motywacyjny, o którym mowa w Programie będzie się należał starszemu wychowawcy (...) pracownikowi placówki opiekuńczo - wychowawczej oddelegowanemu do pracy w związku zawodowym z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, wyłącznie w ramach pracy wykonywanej na rzecz pracodawcy, polegającej na bezpośrednim wykonywaniu działań określonych w ustawie z dnia 9 czerwca 2011r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Oznacza to, że w przypadku, gdy pracownik jest oddelegowany do pracy w związkach w wymiarze pełnego etatu dodatek nie przysługuje. Natomiast w przypadku, gdy pracownik korzysta ze zwolnienia od pracy na rzecz działalności związkowej w niepełnym wymiarze etatu, a w pozostałej części etatu świadczy pracę na rzecz pracodawcy, to wówczas przysługuje mu dodatek w wysokości proporcjonalnej do wymiaru czasu pracy wykonywanej na rzecz pracodawcy, pod warunkiem spełnienia kryterium funkcjonalnego, o którym mowa w Programie”. Strona pozwana w swojej odpowiedzi podkreśliła, że założeniem programu jest przyznanie dodatku motywacyjnego nie dla wszystkich pracowników pieczy, a jedynie dla tych, którzy bezpośrednio realizują działania określone w ustawie o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej lub którzy wykonują działania o charakterze obsługowym, administracyjnym, służące zapewnieniu odpowiednich warunków do realizacji działań określonych w ustawie.

Dowód:

- przedsądowe wezwanie do zapłaty z dn. 7.04.2025 r. – k. 10-12v;

- pismo z dn. 15.04.2025 r. – k. 13-16;

Strona pozwana omyłkowo jej zdaniem wypłaciła powodowi dodatek motywacyjny w wysokości 340,62 zł za miesiąc październik 2024 r. Strona pozwana wzywała powoda do zwrotu tego świadczenia.

Dowód:
- pismo z dn. 11.04.2025 r. – k. 68-72;

Średnie miesięczne wynagrodzenie powoda U. X. liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy wynosiło 9.826,34 zł brutto.

Dowód:
- zaświadczenie z dn. 18.08.2025 r. – k. 66;

Sąd Rejonowy zważył co następuje:
Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.
Stan faktyczny w sprawie Sąd ustalił na podstawie zaoferowanych przez strony postępowania dowodów z dokumentów, stanowiących dowody w sprawie na podstawie art. 243 ^{( 2)} k.p.c. Wiarygodność dokumentów nie była kwestionowana przez strony w toku postępowania.
Ponadto, ustalając stan faktyczny Sąd oparł się na dowodzie z przesłuchania stron z ograniczeniem do przesłuchania powoda, a także na dowodzie z zeznań świadka Z. L..
Zeznania świadka były w ocenie Sądu wiarygodne i przekonywujące, przy czym Sąd samodzielnie dokonywał oceny prawnej zagadnień, które poruszane były przez świadka. Niemniej jednak dzięki swojemu stanowisku pracy świadek przybliżyła cele przyznania dodatku, zaś jej zeznania korespondowały z treścią samego programu oraz z treścią korespondencji, która dotyczyła problemu rozstrzyganego w przedmiotowej sprawie.
Sąd Rejonowy ocenił również zeznania powoda jako w pełni wiarygodne, korespondujące z materiałem dowodowym w sprawie, przy czym prezentowane przez powoda oceny prawne (podobnie jak oceny świadka) nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie. Jednocześnie stwierdzić należy, że stan faktyczny w sprawie był w całości bezsporny, a strony różniły się w istocie jedynie w zakresie ocen prawnych. W niniejszej sprawie przede wszystkim bezspornie było to, że powód od września 2023 r. został zwolniony z obowiązku świadczenia pracy u pozwanego w związku pełnioną funkcją związkową w (...) Organizacji (...) (...) (...) i (...) U.-N. na czas trwania kadencji w latach 2023-2028, początkowo w wymiarze ½ etatu, a od 1 października 2024 r. w wymiarze całego etatu. Przedmiotem sporu było natomiast to, czy powodowi przysługiwał dodatek motywacyjny w pełnej wysokości za okres od lipca 2024 r. do maja 2025 r., przewidziany w Uchwale nr 63 Rady Ministrów z dnia 19 czerwca 2024 r. w ramach Rządowego programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027” dla pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej zatrudnionych przez jednostki organizacyjne gmin, powiatów, województw oraz do pracowników zatrudnionych przez podmioty niepubliczne, które zgodnie z ustawą o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej realizują ww. zadania na zlecenie jednostek samorządu terytorialnego.
W ocenie Sądu powód nie spełniał warunków do przyznania mu w pełnej wysokości dodatku motywacyjnego za miesiące od lipca do września 2024 r., a także przyznania mu dodatku za okres od października do maja 2025 r.
W rozpatrywanej sprawie należy odnieść się zarówno do literalnej warstwy normatywnej rządowego programu, z którego powód wywodził roszczenia, jak i elementów celowościowych programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027”.
W tym wypadku zauważenia wymaga, że w dniu 19 czerwca 2024 r. Rada Ministrów przyjęła Uchwałę nr 63 w sprawie ustanowienia rządowego programu „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027”. Na podstawie art. 187b ust. 1 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej zgodnie z którym Rada Ministrów może przyjąć rządowy program dofinansowania wynagrodzeń oraz kosztów składek od tych wynagrodzeń pracowników określonych w tym programie, zatrudnionych w jednostkach organizacyjnych wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego lub na ich zlecenie (na podstawie art. 190 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej). Zgodnie z § 2 uchwały wykonawcami Programu są minister właściwy do spraw rodziny oraz właściwi miejscowo wojewodowie, a beneficjentami jednostki samorządu terytorialnego, zgodnie z zakresem wskazanym w Programie (ust. 1). Program jest realizowany od dnia 1 lipca 2024 r. do dnia 31 grudnia 2027 r. (ust.2). Załącznikiem do uchwały został program "Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027".
Jak wynika z części III program jest adresowany do pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej zatrudnionych przez jednostki organizacyjne gmin, powiatów, 3 województw oraz do pracowników zatrudnionych przez podmioty niepubliczne, które zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej realizują ww. zadania na zlecenie jednostek samorządu terytorialnego, tj. do: asystentów rodziny, koordynatorów rodzinnej pieczy zastępczej pracowników placówek opiekuńczo-wychowawczych, osób zatrudnionych do pomocy w rodzinach zastępczych zawodowych, osób zatrudnionych do pomocy w rodzinnych domach dziecka, pracowników regionalnych placówek opiekuńczo-terapeutycznych , pracowników interwencyjnych ośrodków preadopcyjnych, pracowników placówek wsparcia dziennego, pracowników ośrodków adopcyjnych.
(...) (...) (...) i (...) to placówka opiekuńczo-wychowawcza, tak więc jest ona jest adresatem programu. W ocenie powoda zatem spełnia on przesłanki materialne do otrzymania dodatku za okres od lipca 2024 r. do maja 2025 r. W przypadku powoda jednak wziąć pod uwagę, iż w okresie kiedy został wprowadzony program pełnił on funkcję związkową na ½ etatu, a od 1 października 2024r. już w wymiarze pełnego etatu. Zgodnie z treścią art. 31 ust. 2 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych pracownikowi zwolnionemu z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji w zarządzie zakładowej organizacji związkowej (zoz) przysługuje prawo do wynagrodzenia, o ile wnosił o to do pracodawcy zarząd zoz. Kwestia ta nie jest sporna pomiędzy stronami. Sposób obliczania wynagrodzenia za pracę pracownika delegowanego precyzuje § 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 listopada 2018 r. w sprawie trybu udzielenia i korzystania ze zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji w zarządzie zakładowej organizacji związkowej przysługującego osobie wykonującej pracę zarobkową, sposobu ustalenia wysokości wynagrodzenia albo świadczenia pieniężnego przysługującego osobie w okresie zwolnienia od pracy oraz wynikających z tego tytułu uprawnień i świadczeń (Dz. U. z 2018 r. poz. 2323). Zgodnie z treścią przepisu pracownikowi w okresie zwolnienia od pracy ustala się wynagrodzenie według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany przez pracownika urlop wypoczynkowy określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 173 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy. Przy ustalaniu tego wynagrodzenia dodatkowe wynagrodzenie za pracę w warunkach szkodliwych dla zdrowia, szczególnie uciążliwych, uciążliwych lub niebezpiecznych uwzględnia się, jeżeli w okresie zwolnienia od pracy nie ustaje dotychczasowe narażenie pracownika na oddziaływanie takich warunków.
W ocenie Sądu w niniejszym składzie, po pierwsze więc dodatku wskazanego w programie „Dofinansowania wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027” nie należy doliczać do ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy. Powyższe wynika z samej treści programu, z którego wynika, że dofinansowanie otrzymane w ramach Programu nie stanowi podstawy naliczania świadczeń, odszkodowań i innych wypłat wynikających z odrębnych przepisów, w tym dodatkowego wynagrodzenia rocznego i nagród rocznych (cześć V ust. 3 i 8). Tak więc z woli samego autora projektu wyłączono możliwość doliczenia powyższego dodatku do innych świadczeń wynikających z odrębnych przepisów. Wskazać zatem na marginesie należy, że prawidłową jest więc praktyka przyjęta przez stronę pozwaną, w ramach której dodatek ten nie jest doliczany do ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy. Jednocześnie z tych też względów odwoływanie się do Rozporządzenia szczegółowo określającego zasady ustalenia wysokości ekwiwalentu za urlop wypoczynkowy jest w całości bezprzedmiotowe.
W dalszej kolejności wyjaśnienia wymaga, że w ocenie Sądu przyznanie tego dodatku za okres od lipca do września 2024 r. w pełnej wysokości oraz od października do maja 2025 r. mijałoby się z celem samego programu. Celem Programu jest dofinansowanie wynagrodzeń pracowników wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej, zatrudnionych na podstawie stosunku pracy przez jednostki organizacyjne wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej prowadzone przez jednostki samorządu terytorialnego (gminy, powiatu lub województwa) lub przez podmioty wykonujące zadania publiczne na ich zlecenie. Wedle treści Programu - Pracownikiem jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej jest pracownik, który bezpośrednio realizuje działania określone w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny systemie pieczy zastępczej, lub który wykonuje działania o charakterze obsługowym, administracyjnym, służące zapewnieniu odpowiednich warunków do realizacji działań określonych w tej ustawie przez wskazane wyżej placówki i ośrodki (część III Programu).
Jak zostało już wcześniej wskazane część V Programu wskazuje w szczególności, że dofinansowanie do wynagrodzenia otrzymują osoby zatrudnione na umowę o pracę, o których mowa w części III Programu (ust. 2), dofinansowanie do wynagrodzenia przysługuje za okres zatrudnienia, za który przysługuje wynagrodzenie z wyjątkiem okresów czasowej niezdolności do pracy ( ust. 5). Z Programu wynika zatem bezspornie, że aby pracownik był uprawniony do dodatku motywacyjnego musi spełniać warunki ściśle określone w Programie. Jak wskazują powyżej przytoczone zapisy Programu niezbędne jest aby pracownik był zatrudniony na umowę o pracę, w jednej z jednostek wskazanych w części III Programu oraz bezpośrednio realizował zadania określone w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej lub wykonywał działania o charakterze obsługowym, administracyjnym, służące zapewnieniu odpowiednich warunków do realizacji działań określonych w tej ustawie przez wskazane wyżej placówki i ośrodki. Podkreślenia wymaga, że wszystkie ww. przesłanki muszą być spełnione łącznie aby pracownik otrzymał dodatek motywacyjny. W okresie oddelegowania pracownika do związków zawodowych następuje jedynie czasowa "modyfikacja" stosunku pracy - oddelegowany pracownik nie świadczy pracy objętej zakresem jego dotychczasowych obowiązków, lecz wykonuje u pracodawcy obowiązki w zakresie szeroko rozumianej ochrony praw i interesów pracowników, ich reprezentacji w sporach z pracodawcą, przestrzegania przepisów prawa pracy itp. Oznacza to, iż w tym sensie pośrednio wykonuje on pracę u danego pracodawcy, lecz inną niż wynikająca z łączącego go stosunku pracy z pracodawca. Powód w okresie do września 2024 r. realizował działania określone w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej lub która wykonuje działania o charakterze obsługowym, administracyjnym, służące zapewnieniu odpowiednich warunków do realizacji działań określonych w tej ustawie przez wskazane placówki i ośrodki jako starszy opiekun w związku z czym powód za ten okres otrzymywał dodatek motywacyjny w wysokości proporcjonalnej do wymiaru czasu pracy wykonywanej na rzecz pracodawcy tj. w wysokości 500 zł miesięcznie. Ta praktyka pozostawała zgodna z treścią części V ust. 4 Programu. Jednocześnie zapis ten także naprowadza na taką interpretację, że jedynie efektywna praca w konkretnym obszarze determinuje wypłatę dodatku. Reasumując, w przedstawionym stanie faktycznym, dodatek motywacyjny o którym mowa w programie „Dofinansowanie wynagrodzeń pracowników jednostek wspierania rodziny i systemu pieczy zastępczej na lata 2024-2027”, będzie się należał pracownikowi placówki opiekuńczo-wychowawczej, oddelegowanemu do pracy w związku zawodowym z zachowaniem prawa do wynagrodzenia, włącznie w ramach pracy wykonywanej na rzecz pracodawcy, polegającej na bezpośrednim wykonywaniu działań określonych w ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej. Oznacza to, że w przypadku, gdy pracownik jest oddelegowany do pracy w związkach w wymiarze pełnego etatu, dodatek nie przysługuje, a w przypadku oddelegowania na ½ etatu przysługuje mu w wysokości proporcjonalnej do wymiaru czasu pracy wykonywanej na rzecz pracodawcy.
Sąd pochylił się również nad elementem definicji pracownika, gdzie wskazano, iż dodatek przysługuje również pracownikom jednostek organizacyjnych pomocy społecznej, którzy wykonują czynności obsługowe, administracyjne. W ocenie Sądu nie można przypisać powodowi wykonywania czynności obsługowych, czy też administracyjnych w okresie pełnienia przez niego funkcji w organizacji związkowej. Osoby wykonujące czynności obsługowe i administracyjne (np. pomoc administracyjna, pracownicy biurowi, księgowi, kadrowi itd.) odpowiadają za prawidłowe funkcjonowanie biura, przepływ informacji oraz wsparcie merytoryczne i techniczne zespołu lub przełożonych. Obsługują one te jednostki w potocznym tego słowa znaczeniu. W ocenie Sądu powodowi nie można przypisać ww. działań jako związkowcowi. Sąd nie neguje tego, że powód ma częściowy wpływ na sytuacje pracowników zatrudnionych u strony pozwanej realizując swoje obowiązki, jednakże nie można tych czynności uznać za administrowanie pracownikami, ani także jako ich ,,obsługę”. Zakres aktywności związku może mieć potencjalnie wpływ na sytuację faktyczną poszczególnych pracowników, czy też grup pracowników. Nie jest to jednak stała obsługa, bez której nie jest możliwe realizowanie obowiązków przez poszczególnych pracowników. A w ten właśnie sposób należy rozumieć zwrot „czynności obsługowe” powołany w definicji pracownika. Przychylenie się do stanowiska powoda w tej kwestii byłoby nadinterpretacją. Za niezasadne należało także uznać stanowisko powoda, aby doszło w jego przypadku do nierównego traktowania. W ocenie powoda strona pozwana doprowadziła do niekorzystnego zróżnicowania jego sytuacji w zakresie wynagrodzenia względem osób niebędących działaczami związkowymi. W ocenie Sądu twierdzenie powoda, iż jako działacz związkowy otrzymuje niższe wynagrodzenie niż pozostali pracownicy jest nieuzasadnione. Zgodnie z Programem dodatek motywacyjny nie jest przyznawany automatycznie wszystkimi pracownikom placówek objętych Programem, a jedynie tym, którzy są zatrudnieni na podstawie umowy o pracę i dodatkowo bezpośrednio realizują działania określone w ustawie o wspieraniu rodziny i systemu pieczy zastępczej, lub które wykonują działania o charakterze obsługowym, administracyjnym, służące zapewnieniu odpowiednich warunków do realizacji działań określonych w ustawie. Powód nie może porównywać swoje sytuacji do innych pracowników, gdyż są one rożne. Do powoda jako związkowca mają odniesienie inne regulacje prawne, niż do pozostałych pracowników strony pozwanej, tak więc powód nie może porównywać się do innych pracowników. Aby mówić o nierównym traktowaniu należy porównywać tożsame sytuacje, gdzie w tym wypadku sytuacja faktyczna powoda jest inna, a zdeterminowana jego działalnością związkową. Ponadto w niniejszej sprawie nie doszło do zmiany zasad wynagradzania ogółu pracowników, a jedynie zmianie uległy warunki pracy poszczególnych pracowników pozwanego, którzy spełnili wszystkie warunki wskazane w Programie.
Przesłanką przyznania świadczenia nie jest wreszcie także § 8 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 listopada 2018 r. W tym zakresie mieć należy na względzie przede wszystkim treść § 5 tego rozporządzenia, gdzie wykładni § 8 nie można prowadzić odrębnie od § 5. Sam zaś ust. 1 § 8 wspominanego rozporządzenia wskazuje, na to, że osoba korzystająca ze zwolnienia od pracy zachowuje prawo do świadczeń wynikających ze stosunku prawnego łączącego tę osobą z pracodawcą, zgodnie z przepisami określającymi zasady przyznawania takich świadczeń, lub postanowieniami umów, na podstawie, których inna niż pracownik osoba wykonująca pracę zarobkową świadczy pracę. W tym także wypadku trzeba brać całą warstwę literalną tego zapisu, gdzie wprost odwołano się przepisów zasad przyznawania takich świadczeń. Tym samym konieczne było uwzględnienie treści rządowego programu oraz intencji autora tego programu – który zdaniem Sądu niewątpliwie zamierzał premiować konkretny szczególny wysiłek związany ze wspieraniem rodziny i systemu pieczy zastępczej. Na marginesie Sąd zauważa, że nie budziło kontrowersji między stronami, czemu też powód dał wyraz w swoich zeznaniach, że powód nie otrzymuje aktualnie innych motywacyjnych dodatków przyznawanych za realizację projektów, których aktualnie powód nie podejmuję.
Tym samym zarówno wykładnia literalna, jak i celowościowa (teleologiczna), po którą zasadniczo sięga się jeżeli wykładnia literalna budzi wątpliwości, a co w tym wypadku nie zachodziło - prowadziły do wniosku, że roszczenie powoda o uzupełnienie dodatku motywacyjnego za miesiące od lipca do września 2024 r. i zasądzenie dodatku w pełnej wysokości za okres od października do maja 2025 r. podlegało oddaleniu, o czym Sąd orzekł w punkcie I sentencji wyroku.
Sąd w punkcie II sentencji wyroku zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej jako strony wygrywającej sprawę zwrot kosztów zastępstwa procesowego, która zgodnie z § 2 pkt 4 w zw. z § 9 ust. 2 pkt 2 w Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych wyniosły 1 350,00 zł. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu uzasadnia treść art. 98 k.p.c., który ustanawia zasadę odpowiedzialności za wynik procesu. Koszty postępowania zgodnie z art. 98 § 1 k.p.c. ponosi strona, która przegrała proces.
Sąd nie przychylił się do wniosku pełnomocnika powoda o zastosowanie w przypadku negatywnego rozstrzygnięcia dla powoda art. 102 k.p.c. Zgodnie z tym przepisem, w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może nie obciążyć kosztami strony przegrywającej. Przywołany przepis, realizujący zasadę słuszności, stanowi wyjątek od ogólnej reguły obciążania stron kosztami procesu, zgodnie z którą strona przegrywająca sprawę jest zobowiązana zwrócić przeciwnikowi, na jego żądanie, wszystkie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (art. 98 § 1 k.p.c.) - tzw. zasada odpowiedzialności za wynik procesu. Hipoteza przepisu art. 102 k.p.c. odwołująca się do występowania „wypadków szczególnie uzasadnionych”, pozostawia sądowi orzekającemu swobodę oceny, czy fakty związane z przebiegiem procesu, jak i dotyczące sytuacji życiowej strony, stanowią podstawę do nie obciążania jej kosztami procesu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2007 r., I CZ 110/07). Do kręgu „wypadków szczególnie uzasadnionych” należą okoliczności zarówno związane z samym przebiegiem procesu, jak i leżące na zewnątrz. Do pierwszych zaliczane są sytuacje wynikające z charakteru żądania poddanego rozstrzygnięciu, jego znaczenia dla strony, subiektywne przekonanie strony o zasadności roszczeń, przedawnienie. Drugie natomiast wyznacza sytuacja majątkowa i życiowa strony, z tym zastrzeżeniem, że niewystarczające jest powoływanie się jedynie na trudną sytuację majątkowa, nawet jeśli była podstawą zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Całokształt okoliczności, które mogłyby uzasadniać zastosowanie tego wyjątku powinny być ocenione z uwzględnieniem zasad współżycia społecznego (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 1 grudnia 2011 r., I CZ 26/11, z dnia 25 sierpnia 2011 r., II CZ 51/11). W realiach niniejszego postępowania Sąd nie dopatrzył się jednak żadnych szczególnych okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie art. 102 k.p.c. Powód przegrał postępowanie, a charakter sprawy, przebieg postępowania oraz sytuacja procesowa stron nie dawały podstaw do odstąpienia od ogólnej reguły odpowiedzialności za wynik procesu. Przed wytoczeniem powództwa powód został poinformowany o stanowisku nie tylko pracodawcy, ale i wojewody odnośnie nie przyznania mu dodatku za sporny okresy. Strona pozwana w sposób jasny i klarowny przedstawiła swoje stanowisko powodowi. Nie można więc zarzucić stronie pozwanej, że nie wyjaśniła wystarczająco spornej kwestii. Powód przed wytoczeniem powództwa znał nie tylko stanowisko pracodawcy, ale i wojewody, do którego de facto należała realizacja programu. Powód, do czego miał oczywiście pełne prawo, nie zaakceptował stanowiska strony pozwanej i dlatego zdecydował się na wytoczenie powództwa, w pełni rozumiejąc relatywnie niewielkie ryzyko procesowe. Jednocześnie koszty sądowe w pełni ponosił Skarb Państwa. Sam powód oczekiwał na wypadek pozytywnego rozstrzygnięcia zwrotu kosztów procesu. Odnośnie kwestii finansowej, to zauważyć należy, co wynika z przedłożonego zaświadczenia o zarobkach powoda, że powód miesięcznie zarabia ponad średnią krajową. W ocenie Sądu pokrycie kosztów nie będzie wiązało się z szczególnym trudem dla powoda. W konsekwencji brak było więc podstaw do nieobciążania powoda kosztami zastępstwa procesowego na rzecz strony pozwanej.
W punkcie III sentencji wyroku Sąd nieuiszczone koszty sądowe zaliczył na rachunek Skarbu Państwa na podstawie art. 113 u.k.s.c. w zw. z art. 96 ust. 1 pkt 6 u.k.s.c. w zw. z art. 98 k.p.c., mając na względzie, że nie było podstaw do obciążania tymi kosztami ani powoda zwolnionego z kosztów sądowych z mocy ustawy, ani strony pozwanej ze względu na wygranie sprawy. Powód w tym wypadku wciąż był traktowany jako pracownik, gdyż mimo aktualnej delegacji do pełnienia obowiązków w organizacji związkowej, jego roszczenia wiązały się z podstawowym stosunkiem pracy, który nadal wiąże strony.