Wyrok z 30 marca 2026, sygn. I C 596/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 30 marca 2026 roku

Sąd Rejonowy w Kielcach I Wydział Cywilny

w składzie następującym:

Przewodniczący:	sędzia Renata Rosiak-Doroz
Protokolant:	starszy sekretarz sądowy Ł. V.

po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2026 roku w V.

na rozprawie

sprawy z powództwa Banku (...) S.A. w U.

przeciwko X. Ł.

o zapłatę

I.  zasądza od pozwanej X. Ł. na rzecz powoda Banku (...) S.A. w U. kwotę 4 546,71 zł (cztery tysiące pięćset czterdzieści sześć złotych 71/100) wraz z odsetkami umownymi za opóźnienie w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie liczonymi od dnia 19 sierpnia 2024 roku do dnia zapłaty;

II.  zasądza od pozwanej X. Ł. na rzecz powoda Banku (...) S.A. w U. kwotę 1 317 zł (jeden tysiąc trzysta siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.

sędzia Renata Rosiak-Doroz

Sygn. akt I C 596/25 upr

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 4 lutego 2024 roku powód Bank (...) S.A. w U. domagał się zasądzenia od X. Ł. kwoty 4 546,71 zł wraz z umownymi odsetkami w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie od dnia 19 sierpnia 2024 roku do dnia zapłaty oraz kosztów procesu. W uzasadnieniu powód wyjaśnił, że łączyła go z pozwaną umowa pożyczki ekspresowej nr (...), na mocy której udzielił pozwanej pożyczki w kwocie 7 300 zł. Wobec zaprzestania przez pozwaną spłaty rat pożyczki, umowa została wypowiedziana, a wierzytelność postawiona w stan natychmiastowej wymagalności. Na kwotę objętą pozwem składa się: kapitał w kwocie 4142,79 zł, odsetki umowne od kapitału nieprzeterminowanego w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie należne za okres od dnia 13 marca 2024 roku do dnia 18 sierpnia 2024 roku w kwocie 403,92 zł ( k.2-3).

Nakazem zapłaty z dnia 24 marca 2025 roku referendarz sądowy w całości uwzględniła żądanie (k.17).

Pozwana w sprzeciwie od nakazy zapłaty wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postepowania. Pozwana zarzuciła przedwczesność powództwa a także zarzuciła, że umowa narusza przepisy ustawy o kredycie konsumenckim (k.32-35).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Bank (...) S.A. w U. (pożyczkodawca) w dniu 7 maja 2020 roku zawarł z X. B. obecnie Ł. (pożyczkobiorca) umowę pożyczki ekspresowej nr (...). Zgodnie z umową bank udzielił pożyczkobiorcy pożyczki w kwocie 7 300 zł od dnia 7 maja 2020 roku do 7 maja 2027 roku. Całkowita kwota pożyczki wyniosła 6 570,73 zł, a koszt pożyczki 3 607,15 zł, w tym odsetki 1954,72 zł, prowizja 729,27 zł, opłata za prowadzenie (...) 1 104 zł. Całkowita kwota do zapłaty na dzień zawarcia umowy wynosiła 10 177,88 zł. Spłata pożyczki nastąpić miała w równych ratach kapitałowo – odsetkowych, które na dzień zawarcia umowy wynosiły 110,18 zł.

Strony zastrzegły, że w przypadku nieterminowej spłaty pożyczki Bank pobiera od kwoty kapitału odsetki w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie (§ 22 umowy).

X. Ł. jako swój adres korespondencyjny wskazała V. ul. (...). Umowa przewidywała, że pożyczkobiorca niezwłocznie informuje bank o zmianie: imienia, nazwiska, adresu zamieszkania, adresu do korespondencji, adresu e-mail, serii i numeru dowodu tożsamości oraz o złożeniu wniosku o ogłoszenie upadłości (§ 14.2 umowy).

Dowód: umowa pożyczki (k.10-12), historia rachunku bankowego (k.54-55,56-58), Karta (...) Banku (k.60-61), wyciąg z taryfy i opłat bankowych (k.62-63)

W dniu 2 września 2023 roku Bank (...) S.A. wezwał X. Ł. do zapłaty zadłużenia przeterminowanego w kwocie 254,09 zł w terminie 14 dni.

Dowód: wezwanie (k.13) z wydrukiem śledzenia PP (k.14).

W dniu 5 października września 2023 roku Bank (...) S.A. wypowiedział X. Ł. umowę pożyczki numer (...). Korespondencja z wypowiedzeniem skierowana na adres X. Ł. powróciła do nadawcy z adnotacją: „zwrot nie podjęto w terminie”.

Dowód: wypowiedzenie umowy (k.15) z wydrukiem śledzenie PP (k.16).

W piśmie z 30 marca 2024 roku Bank (...) Kasa (...) ostatecznie wezwał X. Ł. do zapłaty zadłużenia w kwocie 4 187,40 zł na dzień sporządzenia pisma. Korespondencja z pismem skierowana na adres X. Ł. powróciła do nadawcy z adnotacją: „zwrot nie podjęto w terminie”.

Dowód: ostateczne wezwanie do zapłaty (k.17) koperta (k.18).

Wysokość zadłużenia X. Ł. z tytułu umowy pożyczki nr (...) wynosi na dzień 19 sierpnia 2024 roku 4 546,71 zł w tym należność główna 4 142,79 zł, odsetki umowne naliczone od kwoty kapitału za okres od dnia 13 marca 2024 roku do dnia 18 sierpnia 2024 roku 403,92 zł.

Dowód: wyciąg z ksiąg bankowych (k.59), szczegółowe rozliczenie (k.72).

Powyższy stan faktyczny sprawy Sąd ustalił w oparciu o dowody z dokumentów przedstawionych przez stronę powodową. W ocenie Sądu ich moc dowodowa była wystarczająca dla wykazania twierdzeń przywołanych przez stronę powodową.

Sąd zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 720 § 1 k.c., przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Pożyczka jest umową, na podstawie, której dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego przedmiot pożyczki, a biorący zobowiązuje się zwrócić przedmiot pożyczki w pieniądzach o tej samej wielkości lub w rzeczach tego samego gatunku i takiej samej jakości.

Z ustalonego stanu faktycznego wynika, że pozwana X. Ł. w dniu 7 maja 2020 roku zawarła umowę pożyczki ekspresowej z Bankiem (...) S.A. w U. nr umowy (...). Bank udostępnił pozwanej środki na wskazany przez nią cel. Pozwana natomiast nie wywiązała się z przyjętego na siebie zobowiązania i nie spłaciła pożyczki w całości.

Pozwana złożyła oświadczenie woli, stanowiące element umowy kredytu konsumenckiego w formie pisemnej, natomiast powód w sposób dorozumiany poprzez oddanie do dyspozycji środków pieniężnych na czas oznaczony (wypłacenie ich w gotówce) – oświadczenie pożyczkobiorcy k. 43. Po złożeniu tego oświadczenia obie strony przystąpiły do realizacji umowy o treści zawartej w dokumencie (por. wyrok Sądu Najwyższego z 11 grudnia 2014 r., I PK 118/14, Legalis nr 1185765).

Od sposobu oświadczania woli (art. 60 KC) odróżnić należy formę czynności prawnych (art. 73-81 KC). Sposobem wyrażenia woli jest jej zaprezentowanie wyraźne lub dorozumianie w akceptowanym zachowaniu składającego oświadczenie (per facta concludentia). Formą jest uzewnętrznienie oświadczenia przez jego wypowiedzenie ustne lub pisemne (zwykłe, kwalifikowane przez sposób podpisania, opatrzenie datą pewną, ze wskazaniem skutków niedochowania tej formy). W wypadku oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego jest mowa nie o sposobie, ale o formie oświadczenia woli. Zgodnie z tym przepisem w przypadku naruszenia przez kredytodawcę art. 29 ust. 1, art. 30 ust. 1 pkt 1-8, 10, 11, 14-17, art. 31-33, art. 33a i art. 36a-36c u.k.k. konsument, po złożeniu kredytodawcy pisemnego oświadczenia, zwraca kredyt bez odsetek i innych kosztów kredytu należnych kredytodawcy w terminie i w sposób ustalony w umowie. W okolicznościach niniejszej sprawy nie przedstawiono pisemnego oświadczenia złożonego przez pozwaną. Jak wynika z treści dokumentu (k.25) pełnomocnictwo nie zawierało upoważnienia reprezentującego ją pełnomocnika do składania w imieniu pozwanej takowego oświadczenia. Powyższe prowadzi do uznania, że oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego zawarte w sprzeciwie od nakazu zapłaty jest nieskuteczne, a wskazane tam naruszenia stanowią zarzuty procesowe.

Zdaniem sądu rozpoznającego niniejszą sprawę brak jest w zawartej między pozwaną a powodem jakichkolwiek postawień umownych, które stanowią naruszenia ustawy o kredycie konsumenckim, a które skutkowałyby ich nieobowiązywaniem w stosunku do konsumenta.

Zgodnie z ustawą z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim, na koszty kredytu/pożyczki mogą składać się nie tylko odsetki, ale również pozaodsetkowe koszty kredytu – prowizje, opłaty, itp. Nie mogą one jedynie przekraczać ustawowych założeń, odnoszących się do ich wysokości.

Zauważyć także należy, że pozwana zawierając umowę pożyczki zaakceptowała zawarte w niej opłaty dodatkowe, jak również miała świadomość konieczności uiszczenia ich na rzecz pożyczkodawcy, zatem postanowienia dotyczące wysokości prowizji i odsetek – oprocentowania pożyczki, nie mogą stanowić klauzul abuzywnych, co wynika a contrario z regulacji zawartej w przepisie art. 36a pkt 2 ustawy o kredycie konsumenckim.

Stosownie do treści art. 36 a ust. 2 przywołanej ustawy, pozaodsetkowe koszty kredytu w całym okresie kredytowania nie mogą być wyższe od całkowitej kwoty kredytu. Z kolei z ust. 3 tego przepisu wynika, że pozaodsetkowe koszty kredytu wynikające z umowy o kredyt konsumencki nie należą się w części przekraczającej całkowitą kwotę kredytu. Z kolei z art. 5 ust. 7 ustawy wynika, że całkowita kwota kredytu to maksymalna kwota wszystkich środków pieniężnych nieobejmujących kredytowanych kosztów kredytu, które kredytodawca udostępnia konsumentowi na podstawie umowy o kredyt, a w przypadku umów, dla których nie przewidziano tej maksymalnej kwoty, suma wszystkich środków pieniężnych nieobejmujących kredytowanych kosztów kredytu, które kredytodawca udostępnia konsumentowi na podstawie umowy o kredyt.

Prowizja i opłata za udzielenie pożyczki mają swoją podstawę w zawartej przez strony umowie i nie przekraczają wysokości pozaodsetkowych kosztów pożyczki, o których mowa w art. 36a Ustawy o kredycie konsumenckim. Analizując treść łączącej strony umowy ocenić należy, iż postanowienie umowne w zakresie prowizji i opłaty zostało sformułowane w sposób jednoznaczny i nie wymaga innej interpretacji, niż wynikająca z treści umowy. Jest ono zrozumiałe także puntu widzenia konsekwencji ekonomicznych jakie wywołuje ta umowa, a więc jasno określa wysokość udzielonej pozwanemu pożyczki oraz kwot jakie podlegać mają zwrotowi, czyli wysokości kosztów jakie wiążą się z jej udzieleniem. W świetle art. 385 [1] § 1 zd. 2 k.c. za bezskuteczne nie mogą być uznane te postanowienia, które określają główne świadczenia stron, o ile zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. W związku z tym wyrażenie takiego postanowienia w przejrzysty sposób wyłącza możliwość jego kontroli.

Należy również wskazać, że dla dokonywanej oceny, mającej skonkretyzować wskazaną klauzulę generalną miarodajne są okoliczności występujące w chwili zawierania umowy. Dlatego też późniejsze wypadki nie mogą wpływać na tę ocenę. Redakcja przepisu może sugerować, że wskazano w nim wszystkie kryteria, jakie powinny służyć odkodowaniu klauzuli dobrych obyczajów (tak I. K. , (...) G. Bieniek, Komentarz KC, t. 1, 2007, s. 152), przy czym trudno byłoby uznać takie stanowisko za zasadne w sytuacji rozważania stosowania klauzuli generalnej (zob. W. Popiołek, w: K. Pietrzykowski, Komentarz KC, t. 1, 2008, art. 385 ², Nb 6; E. Łętowska, Ustawa o ochronie, s. 100).

Pozwana kwestionowała również skuteczność oświadczenia o wypowiedzenia ww. umowy pożyczki, zarzucając brak wymagalności roszczenia. Jak już ustalono wobec niestwierdzenia nieważności postanowień umowy pożyczki pozwana pozostała w zadłużeniu względem powoda.

Procedurę wypowiedzenia umowy pożyczki reguluje § 20 ust 1 umowy, zgodnie z którym Bank był uprawniony do rozwiązania umowy z zachowaniem 30-dniowego okresu wypowiedzenia m.in. w razie opóźnienia pożyczkobiorcy ze spłatą rat pożyczki za co najmniej dwa okresy płatności o ile w terminie 14 dni od daty otrzymania przez Kredytobiorcę wezwania do zapłaty. Kredytobiorca nie spłacił zadłużenia wynikającego z treści wezwania. W okolicznościach sprawy umowa została skutecznie wypowiedziana, przez osoby do tego umocowane i z zachowaniem terminów wynikający z umowy i ustawy. W konsekwencji Sąd uznał, że powód wypełnił tryb wypowiedzenia umowy, zaś po upływie 30 - dniowego terminu wypowiedzenia, roszczenie stało się wymagalne.

W niniejszej sprawie wbrew twierdzeniem pozwanej powód zrealizował postanowienia umowne.

Zgodnie z poglądem wyrażonym w orzecznictwie z art. 61 § 1 k.c. wynika, że oświadczenie woli, które ma być złożone innej osobie, jest złożone z chwilą, w której mogła się zapoznać z jego treścią. Przepis nie wymaga zatem, aby adresat oświadczenia zapoznał się faktycznie z jego treścią, wystarczająca jest sama możliwość zapoznania się. Taką możliwość daje wysłanie pisma zawierającego oświadczenie woli przesyłką poleconą. Uznać zatem można że dla skuteczności wyczerpania przez powoda trybu wypowiedzenia przewidzianego w przepisach art. 75 c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Prawo bankowe (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 128 ze zm.), wystarczające było skierowanie do pozwanej np. monitu za pomocą przesyłki pocztowej rejestrowanej. Tymczasem w okolicznościach niniejszej sprawy powód skierował do pozwanej wypowiedzenie umowy pożyczki poprzedzone wezwaniem do zapłaty w sposób umożlwiający jej zapoznanie się z treścią pism – skierowanych na wskazany przez pozwaną adres do doręczeń w jej Karcie Klienta Banku.

W okolicznościach sprawy uznać zatem należało, że powód wypowiedział więc umowę pożyczki w odpowiednim trybie zgodnie z umową pożyczki.

Podsumowując, zaznaczyć trzeba iż pozwana nie wykazała, by strona powodowa niezasadnie obciążyła ją kwotą objętą żądaniem powodu. Na gruncie cywilnego prawa procesowego obowiązuje zaś zasada kontradyktoryjności, koncentracji materiału dowodowego i sprawności postępowania, co znajduje wyraz w tym, że to strony są obowiązane dostarczać materiału procesowego, przedstawienia stanu faktycznego, składania oświadczeń procesowych zgodnie z prawdą (art. 3 k.p.c., art. 232 k.p.c.). To strony mają dążyć, z zachowaniem dyscypliny procesowej, do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, gdyż to na nich spoczywa ciężar odpowiedzialności za wynik procesu wynikający z założeń zasady kontradyktoryjności.

Powód domagał się zasądzenia od pozwanej na swoją rzecz kwoty 4 546,71 zł, na co składały się: 4 142,79 zł z tytułu udzielonej pożyczki, odsetki umowne od kapitału przeterminowanego w wysokości odsetek maksymalnych za opóźnienie naliczone od kwoty kapitału za okres od dnia 13 marca 2024 roku do dnia 18 sierpnia 2024 roku w kwocie 403,92 zł.

Kwota odsetek w łącznej wysokości 403,92 zł została ustalona w oparciu o zapisy umowy zawarte w § 22 umowy i przepis art. 481 § 2 [1] k.c.

Podstawę prawną orzeczenia w zakresie odsetek od zasądzonej kwoty stanowił przepis art. 481 § 2 [1] k.c.

Zgodnie z powyższym sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku.

Przy orzekaniu o kosztach procesu Sąd miał na względzie okoliczność, że powód wygrał sprawę, co uzasadnia zastosowanie dyspozycji art. 98 § 1 k.p.c. i obciążenie pozwanego kosztami procesu. Zgodnie z treścią art. 98 § 1 k.p.c., strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony (koszty procesu).

Na koszty poniesione przez powoda w kwocie 1 317 zł składa się: opłata od pozwu w kwocie 400 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł, kwota 900 zł z tytułu wynagrodzenia reprezentującego powoda radcy prawnego stosownie do dyspozycji § 2 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. Ust. 2015 poz.1804 z późn. zm.).

sędzia Renata Rosiak-Doroz