Postanowienie z 8 kwietnia 2026, sygn. III Ns 485/23

POSTANOWIENIE

Dnia 8 kwietnia 2026 r.

Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie III Wydział Cywilny

w składzie:

Przewodniczący: Sędzia Justyna Pikulik

po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2026 r. w J.

na posiedzeniu niejawnym

sprawy z wniosku T. A. i J. A.

przy udziale M. A.

o dział spadku

postanawia

na podstawie przepisu art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. zawiesić postępowanie w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania toczącego się przed Sądem Rejonowym w Gryfinie o sygn. akt I C 391/24.

Sygn. akt III Ns 485/23

UZASADNIENIE

Postanowienia Sądu Rejonowego Szczecin- Centrum w Szczecinie z dnia 8 kwietnia 2026 r.

Wnioskodawcy T. A. i J. A. wnieśli o dział spadku po W. A., zmarłym w dniu 12 grudnia 2021 r. w J. i tam mającym ostatnie miejsce zwykłego pobytu, wskazując, że w skład masy spadkowej wchodzi między innymi prawo dzierżawy nieruchomości gruntowej położonej w J. przy (...), o powierzchni 900 m ².

W toku postępowania wnioskodawcy (pismo z dnia 31 grudnia 2024 r.) poinformowali, że zaistniał spór pomiędzy wydzierżawiającym – Gminą Miasto J., a spadkobiercami W. A. i obecnie przed Sądem Rejonowym w Gryfinie toczy się postępowanie w sprawie I C (...), które rozstrzygnie kwestię obowiązywania umowy dzierżawy.

Sąd ustalił, że sprawa I C (...)/(...) pozostaje w toku – wyznaczono termin rozprawy na 22 kwietnia 2026 r.

Przepis art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. stanowi, że sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postepowania cywilnego. By można było mówić o tym, że wydane w innej sprawie orzeczenie ma charakter prejudycjalny we właściwym tego słowa znaczeniu dla rozstrzygnięcia innej konkretnej sprawy, nie wystarcza zwykła więź faktyczna czy logiczna, ale również konieczna jest zależność o charakterze prawnym, skonstruowana w samej normie cywilnoprawnej, powołującej się na pojęcia z zakresu określonej dziedziny prawa, z reguły innej niż stosowane prawo. Zależność prejudycjalna postępowania cywilnego od wyniku innego postępowania występuje zatem wtedy, gdy kwestia będąca lub mająca być przedmiotem innego postępowania stanowi element podstawy faktycznej rozstrzygnięcia sprawy w postępowaniu cywilnym. Relacja zachodząca pomiędzy zagadnieniem prejudycjalnym oraz przedmiotem postępowania cywilnego jest taka, że bez uprzedniego rozstrzygnięcia kwestii prejudycjalnej niemożliwe jest rozstrzygnięcie sprawy w toczącym się postępowaniu ( por. wyrok SA w Łodzi z dnia 16 października2016 r., I ACa 429/16).

Tego rodzaju zależność prejudycjalna zachodzi pomiędzy wynikiem niniejszego postępowaniem a wynikiem postępowania toczącego się przed Sądem Rejonowym w Gryfinie, które ma rozstrzygnąć kwestię obowiązywania umowy dzierżawy.

Sąd prowadzący postępowanie o dział spadku jest zobowiązany, stosownie do treści przepisu art. 684 k.p.c., do ustalenia składu i wartości spadku podlegającego podziałowi. Przedmiotem postępowania o dział spadku jest natomiast majątek, który był własnością spadkodawcy i istniał w dacie otwarcia spadku. Nadto ruchomości i nieruchomości oraz prawa wchodzące w skład spadku w tej dacie muszą istnieć również w dacie dokonywania podziału, bowiem decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia mają, zgodnie z przepisem art. 316 § 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., okoliczności istniejące w dacie zamknięcia rozprawy.

Skoro zatem obecnie toczy się postępowanie, w którym przesądzone zostanie, czy umowa dzierżawy, którą zawarł spadkodawca, wiąże jego spadkobierców i tym samym, czy prawo to istnieje w dniu zamknięcia rozprawy, zachodzą przesłanki do zawieszenia postępowania w niniejszej sprawie, zgodnie z art. 177 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie Sądu Rejonowego w Gryfinie w sprawie I C (...).

Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji postanowienia z dnia 8 kwietnia 2026 r.