sygn. I C 557/25 21 maja 2026 Sąd Rejonowy w Świnoujściu

Zarządzenie z 21 maja 2026, sygn. I C 557/25

Data orzeczenia 21 maja 2026
Sąd Sąd Rejonowy w Świnoujściu
Wydział I Wydział Cywilny
Przewodniczący Sędzia Agnieszka Trytek-Błaszak
Tagi
#Sąd Rejonowy w Świnoujściu #I Wydział Cywilny #zarządzenie

Sygn. akt I C 557/25

UZASADNIENIE

Powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S.wniósł przeciwko M. Z. powództwo o zapłatę kwoty 46.811,54 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w transakcjach handlowych od dnia 23 grudnia 2023 roku do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kwoty 6.058 zł tytułem zwrotu kosztów procesu, z uwzględnieniem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł oraz kwoty 3.600 zł kosztów zastępstwa procesowego, wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwu wyjaśnił, że prowadzi działalność gospodarczą m.in. w zakresie usług związanych z robotami budowlanymi i w dniu 19 lipca 2022 roku zawarł z pozwanym M. Z. umowę na wykonanie prac wykończeniowo - budowlanych lokalu niemieszkalnego zakwaterowania turystycznego apartamentu numer (...) o powierzchni około 50 m ( 2), zlokalizowanego w miejscowości (...) ((...)). Powód w ramach zawartej umowy zobowiązał się do wykończenie wskazanego apartamentu „pod klucz”, dokonania jego przebudowy według planów określonych w Załączniku nr 2 oraz realizacji wykończenia zgodnie z projektem i wizualizacją przesłaną na adres poczty elektronicznej pozwanego, jak również wykonania usługi sprzątania w celu przygotowania pomieszczeń do użytkowania. Z tego tytułu powód poniósł wydatki na kwotę 229.449,59 zł brutto. W oparciu o łączącą strony umowę powód na podstawie stopnia zaawansowania wykonanych robót cyklicznie wystawiał faktury VAT. Początkowo współpraca układała się prawidłowo, a pozwany na bieżąco regulował zobowiązania, w konsekwencji czego dokonał wpłat w łącznej wysokości 182.638,05 zł, jednak w końcowej fazie realizacji umowy pojawiły się problemy dotyczące niezgodności wyposażenia sauny (...) wykonywanej przez producenta na indywidualne zamówienie pozwanego, które to niezgodności dotyczyły wyposażenia, bowiem dostarczona do apartamentu pozwanego sauna nie posiadała podświetlenia LED w oparciach, jak również nie została wyposażona w promienniki kwarcowe marki (...)(3 x 350 W i 2 x 500 W) w ilości pięciu sztuk, co skutkowało wszczęciem postępowania reklamacyjnego, o czym pozwany wiedział. Pełnomocnik powoda pismem z dnia 02 listopada 2023 roku wezwał (...) Sp. z o.o. w W. do wykonania przedmiotu umowy polegającego na uzupełnieniu powołanych powyżej braków w terminie do dnia 30 listopada 2023 roku zgodnie z instrukcją montażu (specyfikacją) i zaleceniami producenta pod rygorem odstąpienia od umowy. Pozwany w dniu 07 listopada 2023 roku o godzinie 18:30 przesłał na adresy poczty elektronicznej należące do R. S. oraz A. M. oświadczenie o odstąpieniu od umowy na prace wykończeniowe z dnia 19 lipca 2023 roku stanowiące załącznik do ww. wiadomości e-mail, w którym wezwał do natychmiastowego zwrotu kluczy do apartamentu oraz wyznaczył termin odbioru wykonanych prac wraz z ich opisem na dzień 09 listopada 2023 roku. W dniu 10 listopada 2023 roku o godzinie 07:32 przesłał na adresy poczty elektronicznej R. S. i A. M. dokumentację fotograficzną oraz protokół odbioru lokalu, w odpowiedzi na co pełnomocnik powoda pismem z dnia 14 listopada 2023 roku poinformował pozwanego, że procedura reklamacyjna dotycząca sauny została wszczęta i oczekuje na rozpoznanie. Pismem z dnia 29 listopada 2023 roku zaadresowanym do powoda pełnomocnik pozwanego oświadczył, że w jego ocenie nie było żadnych podstaw do utrzymywania stosunku zobowiązaniowego, zaś w dniu 30 listopada 2023 roku na terenie inwestycji (...) stawił się przedstawiciel (...) Sp. z o.o. celem zakończenia procedury reklamacyjnej dotyczącej montażu sauny w apartamencie pozwanego, jednak pozwany - mimo tego, że został o tym odpowiednio wcześniej poinformowany - nie stawił się, czym uniemożliwił sfinalizowanie procedury reklamacyjnej. Powód wyjaśnił, iż dochodzi należności wynikającej z faktury VAT nr (...) wystawionej w dniu 01 grudnia 2023 roku na kwotę 46.811,54 zł, a pełnomocnik powoda w ostatecznym przedsądowym wezwaniu do zapłaty z dnia 15 stycznia 2024 roku wezwał pozwanego do dobrowolnej zapłaty zadłużenia, w którym jednocześnie poinformował pozwanego, że niezastosowanie się do wezwania skutkować będzie skierowaniem sprawy na drogę postępowania sądowego.

Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 24 maja 2024 roku, sygn. akt V GNc 491/24, Sąd Rejonowy w Legnicy orzekł zgodnie z żądaniem pozwu.

Pozwany M. Z. wniósł sprzeciw od nakazu zapłaty, w którym wniósł o oddalenie powództwa w całości.

W uzasadnieniu swojego stanowiska zarzucił, że umowa z dnia 19 lipca 2022 roku, z której powód wywodzi swoje roszczenia zawiera niedozwolone postanowienia umowne (art. 385 1 § 1 kc zdanie pierwsze w związku z art. 385 3 pkt 23 kc). Pozwany zawierając umowę występował jako konsument w rozumieniu art. 22 1 kc, bowiem dokonywał z powodem czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z działalnością gospodarczą lub zawodową, a stosownie do przywołanych przepisów, postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy, przy czym wśród niedozwolonych klauzul umownych przewidziana została taka, która narzuca rozpoznanie sprawy przez Sąd, który wedle ustawy nie jest miejscowo właściwy. Podniósł, że powód przedstawia wybiórczo stan faktyczny sprawy, nie wyjaśniając w żaden sposób, jaka jest podstawa faktyczna i prawna roszczenia, a nadto pomija różny status stron zawartej umowy, a co za tym idzie zakres ciążących na nich uprawnień i obowiązków. Zwrócił uwagę, że powód załączył do pozwu kilkadziesiąt faktur, spośród których część to faktury pro-forma nie mające waloru dokumentu rachunkowego, ani tym bardziej skutku podatkowego czy rachunkowego, jak i faktury zaliczkowe czy paragony fiskalne, a nawet umowy dostarczenia i sprzedaży towaru, które nie wiadomo w jakim mają pozostawać związku z przedmiotem dochodzonego roszczenia. Gdyby miały one - zgodnie z tezą dowodową - dokumentować zakup materiałów do apartamentu pozwanego, to trzeba zwrócić uwagę, że obejmują one także koszty prac wykończeniowych, a powód nie wykazuje w żaden sposób faktu zapłaty za przedmiot tych faktur. Pozwany zakwestionował w całości te dokumenty, tak co do ich przedmiotu, jak i kwot w nich wskazanych podkreślając, że nie był w żaden sposób związany z wystawcami tych faktur, umowami. Pozwany zawarł umowę na prace wykończeniowe z powodem, wobec czego relacje powoda z podmiotami trzecimi pozostawały poza jego zainteresowaniem, a zwłaszcza poza uzgodnieniami umownymi stron. Podkreślił, że powód nigdy nie przedstawił mu - w trakcie obowiązywania umowy z dnia 19 lipca 2022 roku - załączonych do pozwu dokumentów ani do zapoznania, ani do akceptacji, co jest zrozumiałe właśnie z uwagi na brak istnienia jakiejkolwiek relacji między pozwanym a tymi podmiotami. Niezrozumiała jest również wartość dochodzonego przez powoda roszczenia. Zgodnie z treścią umowy z dnia 19 lipca 2022 roku wynagrodzenie powoda ustalone zostało na kwotę 187.592,71 zł brutto, a jego ostateczna wysokość miała być określona w oparciu o faktycznie zrealizowany zakres robót, podczas gdy z samego wyciągu załączonego przez powoda wynika, że do dnia odstąpienia od umowy pozwany świadczył na rzecz powoda kwotę 187.558,05 zł, a nie sposób pominąć tego, że w kwocie wynagrodzenia mieściła się także kwota z tytułu wykonania w apartamencie pozwanego sauny (...), która przecież, co potwierdza sam powód, nie została wykonana z przyczyn nieleżących po stronie pozwanego. Już tylko z tej przyczyny z kwoty wspomnianego wynagrodzenia winna zostać odjęta kwota zaliczki objętej fakturą VAT z dnia 12 października 2022 roku wystawionej przez (...) Sp. z o.o. którą przecież powód oszczędził, skoro nie doszło do wykonania sauny, a tym samym nie ziściła się podstawa do zapłaty wynagrodzenia wykonawcy sauny. Najistotniejsze jest jednak, że pozwany odstąpił oświadczeniem złożonym powodowi w piśmie z dnia 07 listopada 2023 roku od umowy na prace wykończeniowe, które to oświadczenie wbrew stanowisku powoda jest nie tylko skuteczne, ale miało i ma nadal oparcie w stanie faktycznym sprawy, w szczególności w rażąco nienależytym wykonywaniu przedmiotowej umowy przez powoda. To powód był bowiem w rażącym opóźnieniu z wykonaniem przedmiotu umowy, które w chwili składania oświadczenia o odstąpieniu od umowy wynosiło ponad 56 dni, w sytuacji gdy cała umowa łącząca strony miała być wykonana w terminie 90 dni od dnia przekazania apartamentu powodowi, tj. w okresie od dnia 14 czerwca 2023 roku do dnia 12 września 2023 roku. Sama umowa została zawarta niemalże rok wcześniej, co dawało powodowi znaczny, a z pewnością wystarczający okres czasu na przygotowanie się do jej wykonania i zgromadzenie stosownych sił, środków i zasobów materiałowych oraz osobowych do jej terminowego i prawidłowego wykonania. Niesporne jest, że w dniu złożenia przez pozwanego oświadczenia o odstąpieniu od umowy zakres jej wykonania był daleki od ustalonego zakresu, a pozwany zgłaszał zastrzeżenia dotyczące nienależytego wykonywania przedmiotu umowy powodowi już na początku 2023 roku, zaś w zdecydowanej większości wady i usterki wskazane wówczas przez pozwanego nie zostały usunięte, a prace niewykonane pozostały takimi również na dzień złożenia przez pozwanego oświadczenia o odstąpieniu od umowy. Podniósł, że jakość wykonania prac, które na dzień 07 listopada 2023 roku były zrealizowane, była daleko niewłaściwa, a zatem powód nienależycie wykonał przedmiot swojego zobowiązania. Istotnym elementem w zakresie niewykonanego przedmiotu umowy była sauna. W ocenie pozwanego niezrozumiałe jest, że powód podjął działania dotyczące realizacji przez swojego wykonawcę sauny w listopadzie 2023 roku, podczas gdy pierwotny termin jej wykonania został ustalony na dzień 31 grudnia 2022 roku. Wszystko to złożyło się na decyzję pozwanego o odstąpieniu od umowy łączącej strony, a nie - całkowicie nieprawdziwie zarzucana - rzekoma wola uniknięcia zapłaty należności na rzecz powoda. W istocie to pozwany poniósł szkodę materialną i niematerialną, bowiem wskutek zaniechań powoda nie mógł korzystać z przedmiotu swojej własności przez okres wielu miesięcy, a w dniu odbioru apartamentu występowały w nim nadal istotne wady polegające na niewłaściwym wykonaniu prac przez powoda, co zostało szczegółowo opisane w protokole odbioru wykonanych prac związanych z realizacją umowy z dnia 19 lipca 2022 roku sporządzonym w dniu 09 listopada 2023 roku w trakcie czynności odbiorowych. Podkreślił, że formalnie działania powoda w przedmiocie wykonania przedmiotu umowy w zakresie sauny zostały podjęte dopiero w dniu odstąpienia pozwanego od umowy, bowiem w tym dopiero dniu pełnomocnik powoda wysłał do wykonawcy pismo zawierające żądanie wykonania przedmiotu umowy, co daje jednoznaczny i negatywny obraz woli powoda przy wykonywaniu przedmiotu umowy z dnia 19 lipca 2022 roku. Opóźnienie w realizacji umowy na prace wykończeniowe leżało wyłącznie po stronie powoda, jego fatalnej organizacji pracy, braku koordynacji działań podwykonawców, opóźnieniach w płatnościach na rzecz tych podmiotów, co uniemożliwiało prowadzenie prac, względnie skutkowało ich przerywaniem przez te podmioty do czasu otrzymania należnej zapłaty, co jednak nie może obciążać pozwanego, który swoje świadczenie spełnił w całości oraz terminowo, nie uzyskując zaś w zamian za to ekwiwalentnego przedmiotu świadczenia od strony powodowej. Ostatecznie, pozwany został zmuszony do samodzielnego demontażu elementów sauny i zakupienia oraz zlecenia montażu nowej, kompletnej i wykonanej zgodnie ze sztuką sauny innemu wykonawcy wraz z poniesieniem związanych z tym kosztów. Nie ma przy tym podstaw do twierdzenia, że pozwany uniemożliwił sfinalizowanie procedury reklamacyjnej, skoro taka procedura w ogóle się nie toczyła, a działania powoda podjęte po upływie 3 tygodni od dnia wygaśnięcia umowy uwidoczniają jedynie jak nieprofesjonalne i jednocześnie naruszające uprawnienia pozwanego jako konsumenta były działania powoda. Choć powód miał wystarczającą ilość czasu, aby prawidłowo i terminowo wykonać umowę, to dopiero złożenie przez pozwanego oświadczenia o odstąpieniu od umowy spowodowało reakcję z jego strony tyle, że już bez skutku prawnego i poza zainteresowaniem strony pozwanej, która utraciła zaufanie do powoda. Pozwany podejmował szereg prób polubownego załatwienia sprawy z powodem wykazując ponadstandardową dobrą wolę, jednak bezskutecznie. Nie zaistniały jakiekolwiek okoliczności, które uprawniałyby powoda do wystawienia faktury VAT nr (...), a w szczególności domagania się zapłaty kwoty w niej wskazanej od pozwanego. Choć powód po myśli obowiązku wynikającego z art. 6 kc winien był wykazać zasadę i wysokość dochodzonego roszczenia, to tego nie uczynił.

Pismem procesowym z dnia 16 sierpnia 2024 roku (k. 208-213) powód podkreślił, że pozwany zakupił nieruchomość w celach inwestycyjnych, wobec czego w obrocie gospodarczym w dniu zawarcia umowy traktowany był jako profesjonalista, bowiem w okresie od dnia 06 grudnia 2001 roku do dnia 31 stycznia 2023 roku prowadził jednoosobową działalność gospodarczą. Wyjaśnił, że podejmowane przez niego w ramach realizacji umowy działania były transparentne, bowiem pozwany był na bieżąco informowany o wszystkich kosztach i wydatkach ponoszonych na wykończenie jego apartamentu, a znamienne jest to, że nigdy nie kwestionował i zawsze potwierdzał uruchamianie kolejnych prac i zakupów. Zawarta między stronami umowa miała określony sposób wynagradzania, który składał się z sumy poniesionych wydatków na wykonaną usługę, czego przejawem miał być kosztorys powykonawczy, zaś wynagrodzenie dla powoda było określone jako dodatkowa pozycja w kosztorysie powykonawczym natomiast kosztorys ofertowy stanowiący załącznik do umowy był wstępnym szacunkowym zestawieniem planowanych kosztów i był sporządzony w 2022 roku z założeniem, że może i będzie poddany modyfikacjom w zakresie cen, miejsc zakupów, zmian w asortymencie, a celem tej elastyczności miała być optymalizacja kosztów remontu zgodnie z życzeniami i modyfikacjami wprowadzonymi przez pozwanego. Podkreślił, że czas wykonania usługi, na który powołuje się pozwany oraz próba odstąpienia od umowy mimo określenia go na 90 dni mógł ulec wydłużeniu ze względu na konieczne modyfikacje projektu, które były pozwanemu doskonale znane, a dodatkowo czas ten przedłużał się o czas postępowań reklamacyjnych. Zakres prac (kosztorys ofertowy) określony był na podstawie planów i rysunków technicznych przedstawionych przez pozwanego, który stał się pełnoprawnym właścicielem apartamentu w czerwcu 2023 roku, a wymiary ścian okazały się inne niż pierwotnie zaplanowane, co wymusiło wprowadzenie zmian wpływających ostatecznie na opóźnienie prac (zbyt wąskie ościeżnice). W kwestii dotyczącej sauny pozwany zdaje się zapominać, że powód zakwestionował jakość wykonanej usługi i nie zaakceptował produktu dostarczonego przez (...), a pozwany zablokował dostęp do apartamentu poprzez wymianę zamków, czym uniemożliwił dokończenie prac, a zgłaszane przez pozwanego zastrzeżenia co do niezadowolenia i braku możliwości korzystania z apartamentu w toku realizacji umowy są zadziwiające w świetle wiadomości wystosowanej do powoda, w której wskazywał, że apartament bardzo się jemu oraz małżonce podoba. Jako, że pozwany w zasadzie od początku października 2023 roku nie był zainteresowany dalszym rozliczeniem kosztów, które zostały poniesione na jego apartament, zajął się wyszukiwaniem usterek w nieskończonym przecież jeszcze apartamencie, a ostatecznie ograniczył do niego dostęp mimo posiadanej wiedzy o opóźnieniach wynikających z procesów reklamacyjnych i zmian w projekcie.

W piśmie procesowym z dnia 10 grudnia 2024 roku (k. 263-269) pozwany podniósł, że powód nie odniósł się do większości zarzutów podniesionych w sprzeciwie od nakazu zapłaty, wobec czego przyjąć należy, iż przyznał, że zawarta przez strony na przygotowanym przez powoda wzorcu umowa z dnia 19 lipca 2022 roku zawiera niedozwolone postanowienia oraz nie udowodnił, że załączone do pozwu faktury, o ile przyjąć, że mogą wywrzeć jakikolwiek skutek wobec pozwanego, zostały przez powoda w ogóle uregulowane. Dodatkowo powód nie zakwestionował, że otrzymał całą kwotę zaliczki zawartej w fakturze VAT z dnia 12 października 2022 roku wystawionej przez (...) Sp. z o.o., którą oszczędził, skoro nie doszło do wykonania sauny, a tym samym nie ziściła się podstawa do zapłaty przez powoda wynagrodzenia na rzecz pierwotnego wykonawcy, jak również że pozwany odstąpił oświadczeniem z dnia 07 listopada 2023 roku od umowy, a w chwili składania przez niego ww. oświadczenia powód pozostawał już w opóźnieniu w wykonaniu przedmiotu umowy wynoszącym ponad 56 dni, zaś zakres wykonania umowy daleki był od ustalonego zakresu prac objętych umową, a pozwany zgłaszał zastrzeżenia co do nienależytego wykonania przez niego przedmiotu umowy już na początku października 2023 roku. Powód nie zakwestionował także i tego, że w zdecydowanej większości wady i usterki wykazane wówczas przez pozwanego pozostały nie usunięte, a prace niewykonane pozostały takimi również na dzień złożenia przez pozwanego oświadczenia o odstąpieniu od umowy, przy czym opóźnienie w realizacji umowy leżało wyłącznie po stronie powoda i fatalnej organizacji pracy, braku koordynacji działań podwykonawców, opóźnienia w płatnościach na rzecz podmiotów trzecich, co uniemożliwiało prowadzenie prac, a względnie skutkowało ich przerywaniem przez te podmioty do czasu otrzymania należnej zapłaty. Pozwany podkreślił, że nie może ulegać wątpliwości, iż zawierając umowę z powodem występował on w charakterze konsumenta, a faktu tego nie zmienia prowadzenie przez niego jednoosobowej działalności gospodarczej, której przedmiot nie pozostawał w żadnym związku z przedmiotem umowy łączącej strony. Samo zaś nabycie apartamentu w celach inwestycyjnych nie pozbawia pozwanego statusu konsumenta. Odnosząc się do kwestii charakteru przewidzianego umową wynagrodzenia pozwany wskazał, że wynagrodzenie należne było powodowi za „wykończenie apartamentu nr (...) według kosztorysu powykonawczego”, a powód ani nie wykończył apartamentu - wykonując jedynie część prac, za które otrzymał wynagrodzenie - ani nie sporządził żadnego, a tym bardziej zaakceptowanego przez pozwanego kosztorysu powykonawczego, który to dokument dopiero mógłby stanowić podstawę do dokonywania ewentualnych rozliczeń. Z kolei twierdzenia powoda dotyczące terminu wykonania umowy wskazują jedynie na brak profesjonalizmu - to powód zaproponował taki a nie inny termin wykonania umowy, a okres między jej zawarciem, a faktycznym przystąpieniem do prac był wystarczający do przygotowania się, zgromadzenia sił, zasobów i środków oraz terminowego wykonania zobowiązania. Nieprawdziwe są twierdzenia powoda, jakoby pozwany szukał usterek, bowiem sama przedstawicielka powoda przyznała ich istnienie i wskazywała, kiedy miałyby zostać usunięte, do czego ostatecznie jednak nie doszło z winy powoda.

Na rozprawie w dniu 22 kwietnia 2026 roku (k. 402-404) powód wniósł o zasądzenie od pozwanego na swoją rzecz zwrotu kosztów procesu w kwocie łącznej 6.680 zł, na którą składa się kwota 4.305 zł wynagrodzenia pełnomocnika procesowego, kwota 2.340 zł opłaty sądowej od pozwu oraz kwota 34 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictw. Wyjaśnił, iż dochodzona pozwem kwota stanowi wynagrodzenie należne powodowi w związku z fizycznie poniesionymi przez niego kosztami wyposażenia apartamentu stanowiącego własność pozwanego, które to koszty wynikają z załączonych - szczegółowych - faktur. Z materiału dowodowego jasno wynika, jaka kwota została przez pozwanego zapłacona na rzecz powoda oraz jaka kwota została przez powoda wydatkowana celem wyposażenia apartamentu stanowiącego własność pozwanego. Nie można przy tym czynić zarzutu powodowi, że pobierał zaliczki mając na celu zagwarantowanie pozwanemu ceny, zwłaszcza że do każdej uiszczonej przez pozwanego zaliczki było przygotowane przez powoda skrupulatne rozliczenie, których to rozliczeń pozwany nie kwestionował aż do czasu, gdy została wystawiona faktura końcowa. Zwrócił też uwagę na to, że choć pozwany zakreślił termin, w którym niespełniająca jego oczekiwań sauna miała zostać ukończona, to ostatecznie kwestia ta nie była tak pilna, bowiem demontaż sauny nastąpił dopiero w dniu 25 stycznia 2024 roku. Gdyby zaś pozwany stawił się w dniu 30 listopada 2023 roku na czynności przewidziane z przedstawicielem firmy (...), to zapewne wszystkie zgłaszane przez niego kwestie zostałyby usunięte już tego samego dnia. Na marginesie powód wskazał, że spośród tylu osób, na rzecz których realizowane były przez niego prace związane z wykończaniem apartamentów, jedynie pozwany ma jakiekolwiek zastrzeżenia.

Na tej samej rozprawie stanowisko procesowe zaprezentowane w sprzeciwie od nakazu zapłaty oraz w dalszych pismach procesowych podtrzymał pozwany podkreślając, że choć powód stara się wykazać, iż zastrzeżenia zgłaszane przez pozwanego pod adresem zrealizowanych przez powoda prac miały na celu wyłącznie uchylenie się od obowiązku uiszczenia należnego powodowi wynagrodzenia w pełnej wysokości, to pomija fakt, że to on jest przedsiębiorcą, który zawarł umowę o określonej treści, przyjmując na siebie zobowiązanie do wykonania określonych czynności i to w określonym terminie. Powód miał też czas na to, aby do realizacji zawartej przez siebie umowy się przygotować. Skoro umowa została zawarta w lipcu 2022 roku, a apartament został przekazany do wykonania prac w czerwcu 2023 roku, w konsekwencji czego powód dysponował jedenastoma miesiącami na zorganizowanie i zaplanowanie niezbędnych do wykonania prac, którego to czasu nie wykorzystał, a prace rozciągnęły się na kolejne miesiące i jeszcze w październiku 2023 roku były nie ukończone. W konsekwencji tego w dniu 07 listopada 2023 roku pozwany złożył skuteczne oświadczenie o odstąpieniu od umowy i po tej dacie twierdzenia dotyczące czynności, które miały być zrealizowane w dniu 30 listopada 2023 roku czy w jakimkolwiek innym terminie po tej dacie są bezprzedmiotowe, ponieważ umowa wygasła. Pozwany podkreślił, że z samego faktu wystawienia przez powoda faktury, na której oparte jest żądanie pozwu, nic nie wynika, bowiem pozwany uiścił całą należną powodowi kwotę, a brak jest jakiegokolwiek dowodu, z którego miałoby wynikać dlaczego taką kwotę i że w ogóle jakąkolwiek kwotę pozwany winny jest powodowi. Kwota, której dochodzi powód wynika z jakiegoś zestawienia, które nie jest poparte żadnymi dowodami, w szczególności, że część czynności objętych zakresem umowy - jak na przykład usługa sprzątania apartamentu czy sauna - nie zostało ostatecznie na rzecz pozwanego wykonanych. Za prace zaś, które zostały przez powoda wykonane - mimo, iż częściowo nieprawidłowo - powód należne wynagrodzenie otrzymał. Skoro zaś pozwany uiścił na rzecz powoda całe należne mu wynagrodzenie, to roszczenie powoda nigdy nie zaistniało. Wniósł nadto o zasądzenie od powoda na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 19 lipca 2022 roku powód (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S.zawarła z pozwanym M. Z. umowę na prace wykończeniowe. Zgodnie z jej treścią wykonawca (powód) wykonać miał na rzecz klient (pozwanego) prace wykończeniowo - budowlane lokalu niemieszkalnego zakwaterowania turystycznego, zwanego apartamentem nr (...), o powierzchni około 50 m ( 2) zlokalizowanego w (...) D. (...), szczegółowo określonego w załączniku nr 1 do umowy - Rzut Apartamentu. Pełen opis prac, które miały zostać przeprowadzone, został uzgodniony pomiędzy klientem a wykonawcą i stanowił załącznik nr 2 do umowy - Opis prac. Strony uzgodniły następujący harmonogram prac: termin realizacji 90 dni od dnia protokolarnego odbioru apartamentu przez wykonawcę oraz odbiór przez klienta w ciągu 14 dni od dnia zgłoszenia gotowości do odbioru przez wykonawcę (§ 1 umowy).

Wykonawca miał prawo angażować podwykonawców do prowadzenia prac, które miały być wykonywane pod nadzorem wykonawcy, a do jego obowiązków należało: terminowe wykonanie i przekazanie całego przedmiotu umowy, jak i poszczególnych etapów robót, sprawowanie ciągłego nadzoru nad prowadzonymi w apartamencie robotami budowlanymi, ponoszenie odpowiedzialności za wszelkie szkody, jakie może bezpośrednio wyrządzić w apartamencie lub jego wyposażeniu, a także w sąsiednich nieruchomościach (§ 2 umowy).

Po myśli § 3 umowy do uprawnień klienta należała kontrola sposobu i jakości prowadzonych przez wykonawcę robót, zaś do obowiązków: zapewnienie wykonawcy pełnego dostępu do apartamentu w okresie prowadzonych w nim prac oraz nieodpłatnego korzystania z mediów w tym okresie i umożliwienie wykonawcy prowadzenia prac w kolejności, jaką uzna za konieczną, w celu zakończenia prac w odpowiednim terminie.

Przewidywaną/ wstępna wysokość wynagrodzenia kosztorysowego wykonawcy za zrealizowanie przedmiotu umowy, uwzględniającą wszystkie składniki określone w umowie ustalono na kwotę 152.514,40 zł netto, tj. kwotę 187.592,71 zł brutto, które to wynagrodzenie płatne miało być w terminach wskazanych w harmonogramie stanowiącym załącznik nr 4 do umowy - harmonogram płatności, uwzględniając zaawansowanie prac. Strony ustaliły, że wynagrodzenie to miało charakter kosztorysowy, wynikający z kosztorysu ofertowego stanowiącego załącznik 3 do umowy - kosztorys ofertowy i odpowiadać miało zakresowi robót opisanemu w załączniku nr 2 do umowy, zawierając wszystkie koszty związane z uzyskaniem przez wykonawcę przychodu z tytułu wykonania umowy, jak i koszty usług i robót pomocniczych nie ujętych w dokumentacji projektowej oraz w kosztorysie ofertowym, których realizacja jest niezbędna dla prawidłowego wykonania przedmiotu umowy. Na wypadek konieczności wykonania robót dodatkowych (niestanowiących robót pomocniczych), które nie zostały uwzględnione w kosztorysie ofertowym, a których wykonanie jest konieczne do zrealizowania przedmiotu umowy, miały zostać one wykonane po sporządzeniu przez wykonawcę protokołu konieczności wykonania robót wraz ze wstępną kalkulacją ich wykonania, potwierdzonego przez klienta. Ostateczna wysokość wynagrodzenia za wykonanie przedmiotu umowy określona miała być w oparciu o faktycznie zrealizowany zakres robót, wynikający z dokonanych i potwierdzonych przez klienta obmiarów powykonawczych robót oraz sporządzonych na ich podstawie kosztorysów powykonawczych, z uwzględnieniem robót dodatkowych, z tym zastrzeżeniem, że kwoty jednostkowe robót podstawowych użyte przez wykonawcę w kosztorysie ofertowym mogły ulec zmianie w okresie realizacji przedmiotu umowy, w przypadku zmiany cen materiałów lub kosztów związanych z realizacją przedmiotu umowy. Wykonawca zobowiązany był wykazać w jaki sposób i jakiej wysokości zmiana cen materiałów lub kosztów wpłynęła na cenę przedmiotu umowy, przedstawiając w tym cel i stosowne wyliczenia oraz materiały źródłowe na żądanie klienta. Kosztorys powykonawczy sporządzony miał być w oparciu o faktycznie poniesione koszty, na podstawie dokumentów przedłożonych przez wykonawcę (§ 4 umowy).

Okres prowadzenia prac przedłużony miał być o odpowiedni i uzasadniony czas w sytuacji, gdy: wykonawca musiał poświęcić dodatkowy czas na prowadzenie prac wynikających ze zmian wprowadzonych do opisu prac lub wykonawca nie jest w stanie zakończyć prac w terminie z przyczyn niezależnych od niego, wynikających na przykład z siły wyższej, z procedury reklamacyjnej otrzymanych materiałów i urządzeń lub wykonawca nie jest w stanie prowadzić prac z winy klienta (§ 5 ust. 1 umowy). Po zakończeniu prac wykonawca miał zawiadomić klienta o gotowości protokolarnego przekazania mu apartamentu, a klient w terminie 14 dni roboczych od powiadomienia przez wykonawcę o gotowości protokolarnego przekazania apartamentu zobowiązany był zakończyć czynności odbioru apartamentu. Z czynności odbioru apartamentu strony sporządzić miały protokół odbioru z zastrzeżeniem, że w przypadku pojawienia się w trakcie odbioru usterek, których naprawa zgodnie z treścią umowy należy do obowiązków wykonawcy, klient w protokole odbioru wyznaczyć miał stosowny termin na ich usunięcie, nie krótszy niż 21 dni roboczych od daty podpisania protokołu odbioru. Po usunięciu wszystkich wynikłych z przyczyn leżących po stronie wykonawcy usterek zgłoszonych w protokole odbioru, strony podpisać miały protokół zatwierdzający wykonanie prac związanych z usunięciem usterek, a po podpisaniu protokołu odbioru wszystkie dodatkowe prace budowlane związane z aranżacją wnętrz apartamentu miały wiązać się z dodatkowym wynagrodzeniem (§ 6 umowy).

Zgodnie z harmonogramem płatności pozwany uiścić miał zaliczkę na zakupy materiałów wykończeniowych: materiały budowlane Hurtownia (...) 30% (11.239 zł brutto), meble pod wymiar (...)40% (15.379 zł brutto, schody - stopnie - 3.690 zł brutto, balustrady 30% (1.019 zł brutto), saunę - do zapłaty w chwili ostatecznej wyceny (wrzesień) oraz wynagrodzenie wykończeniowe dla wykonawcy - do zapłaty w momencie ostatecznej wyceny (sierpień). Pozostała część zapłaty nastąpić miała po wykonaniu dostawy materiałów lub prac wykonawczych po wcześniejszej informacji z 14 dniowym wyprzedzeniem na podstawie faktury VAT 23%.

Wydanie nabywcom lokali wybudowanych w ramach realizacji inwestycji o nazwie (...) polegającej na wybudowaniu 9 budynków zakwaterowania turystycznego w zabudowie szeregowej, nastąpiło z opóźnieniem - dopiero w dniu 14 czerwca 2023 roku. Wówczas strony przystąpiły do realizacji zawartej niemalże rok wcześniej umowy na prace wykończeniowe.

( dowód: informacja odpowiadająca odpisowi aktualnemu z KRS - k. 28-30,

umowa na prace wykończeniowe z 19.07.2022r. z załącznikami - k. 31-34,

częściowo zeznania świadka E. Z. - protokół rozprawy z

12.12.2025r. - k. 365 odwrót (płyta CD - k. 368),

częściowo przesłuchanie A. M. w charakterze powoda - protokół

rozprawy z 22.04.2026r. - k. 402 odwrót-403 (płyta CD - k. 404),

przesłuchanie pozwanego M. Z. - protokół rozprawy z

22.04.2026r. - k. 403 (płyta CD - k. 404) )

Wykonując umowę zawartą z pozwanym powód korzystał z podwykonawców.

Początkowo współpraca stron układała się dobrze. Pozwany regulował należności wynikające z przedstawianych mu przez powoda w miarę postępu prac faktur VAT, uiszczając w wykonaniu umowy na rzecz powoda łączną kwotę 182.638,05 zł, która obejmowała między innymi kwotę 24.600 zł wpłaconą tytułem zaliczki na budowę sauny infrared.

( dowód: faktury VAT - k. 39-106,

historia rachunku - k. 107,

wydruk wiadomości z komunikatora (...) - k. 144-154,

częściowo zeznania świadka R. D. - protokół rozprawy z

12.12.2025r. - k. 365 odwrót (płyta CD - k. 368),

częściowo zeznania świadka E. Z. - protokół rozprawy z

12.12.2025r. - k. 365 odwrót (płyta CD - k. 368),

częściowo przesłuchanie A. M. w charakterze powoda - protokół

rozprawy z 22.04.2026r. - k. 402 odwrót-403 (płyta CD - k. 404),

przesłuchanie pozwanego M. Z. - protokół rozprawy z

22.04.2026r. - k. 403 (płyta CD - k. 404) )

Powód nie zrealizował przedmiotu umowy w terminie, co legło u podstaw zaistniałego między stronami i eskalującego konfliktu. Przebywając w terminie przypadającym już po okresie ustalonym przez strony na wykonanie umowy, tj. od dnia 23 października 2023 roku do dnia 25 października 2023 roku w stanowiącym jego własność apartamencie pozwany odnotował szereg usterek oraz prac wykończeniowych pozostałych jeszcze do zrealizowania. Najbardziej jednak problematyczna pozostawała kwestia wykonanej i zamontowanej przez wybranego przez powoda podwykonawcę sauny infrared, która dotknięta była wadami, do których usunięcia pozwany również wezwał powoda, jednak bezskutecznie.

Pismem z dnia 07 listopada 2023 roku pozwany złożył powodowi oświadczenia o odstąpieniu od umowy na prace wykończeniowe z dnia 19 lipca 2022 roku, wzywając powoda do natychmiastowego zwrotu kluczy do apartamentu oraz wyznaczając na dzień 09 listopada 2023 roku termin na dokonanie odbioru wykonanych prac wraz z ich opisem oraz wydania wszelkich posiadanych przez powoda dokumentów dotyczących lokalu niemieszkalnego i zainstalowanych tam urządzeń, wyposażenia, materiałów itp., a w szczególności instrukcji obsługi oraz eksploatacji, certyfikatów, atestów, gwarancji od producentów.

W wyznaczonym przez pozwanego terminie na formalne zakończenie współpracy stron oraz dokonanie odbioru wykonanych prac nie stawił się nikt ze strony powoda, który nie uznał skuteczności złożonego przez pozwanego oświadczenia o odstąpieniu od umowy z dnia 19 lipca 2022 roku.

( dowód: ostateczne wezwanie do wykonania przedmiotu umowy z 02.11.2023r. z potwierdzeniem nadania - k. 108-109,

wydruk wiadomości e-mail - k. 110, 112-113, 126-143, 182-200, 216-257,

oświadczenie z 07.11.2023r. o odstąpieniu od umowy - k. 111,

pismo pełnomocnika powoda do pozwanego z 14.11.2023r. - k. 114,

pismo pełnomocnika pozwanego do pełnomocnika powoda z 29.11.2023r.

- k. 115-121,

częściowo zeznania świadka M. P. - protokół rozprawy z

12.12.2025r. - k. 366 (płyta CD - k. 368),

częściowo zeznania świadka J. Ś. – protokół

rozprawy z 18.02.2026r. - k. 387 (płyta CD - k. 389),

częściowo zeznania świadka U. C.- protokół rozprawy z

22.04.2026r. - k. 402 (płyta CD - k. 404),

częściowo przesłuchanie A. M. w charakterze powoda -

protokół rozprawy z 22.04.2026r. - k. 402 odwrót-403 (płyta CD - k. 404),

przesłuchanie pozwanego M. Z. - protokół rozprawy z

22.04.2026r. - k. 403 (płyta CD - k. 404) )

Pozwany nie wyraził zgody na usunięcie wad zamontowanej w stanowiącym jego własność lokalu niemieszkalnym sauny infrared, które to prace miały być zrealizowane już po złożeniu przez niego powodowi oświadczenia o odstąpieniu od umowy z dnia 19 lipca 2022 roku. Ostatecznie sauna ta została przez pozwanego zdemontowana, a w jej miejsce zamontowana została przez innego wykonawcę sauna spełniająca wymagania pozwanego.

Powód częściowo nie uregulował wynagrodzenia należnego pierwotnemu wykonawcy sauny infrared.

( dowód: protokół stawiennictwa z 30.11.2023r. - k. 122,

częściowo zeznania świadka M. B. - protokół rozprawy z

22.04.2026r. - k. 402 odwrót (płyta CD - k. 404) )

W dniu 01 grudnia 2023 roku powód wystawił fakturę VAT nr (...) na kwotę 46.814,54 zł jako fakturę końcową za wykończenie apartamentu nr (...) według kosztorysu powykonawczego, wzywając pozwanego pismem z dnia 15 stycznia 2026 roku do zapłaty wynikającej z niej kwoty w terminie do dnia 31 stycznia 2026 roku.

Wezwanie pozostało bezskuteczne.

( dowód: bilans - k. 35-37,

faktura VAT nr (...) z 01.12.2023r. - k. 123,

ostateczne przedsądowe wezwanie do zapłaty z 15.01.2024r. - k. 124-125,

przesłuchanie A. M. w charakterze powoda - protokół rozprawy

z 22.04.2026r. - k. 402 odwrót-403 (płyta CD - k. 404),

przesłuchanie pozwanego M. Z. - protokół rozprawy z

22.04.2026r. - k. 403 (płyta CD - k. 404) )

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo nie zasługiwało na uwzględnienie.

Bezsporne w sprawie było, że w dniu 19 lipca 2022 roku strony zawarły umowę na prace wykończeniowe lokalu niemieszkalnego stanowiącego własność pozwanego i jego żony. Poza sporem pozostawało także i to, że choć początkowo współpraca stron układała się poprawnie, to ostatecznie sposób realizacji umowy przez powoda i wybranych przez niego podwykonawców nie satysfakcjonował pozwanego, który w wykańczanym dla niego apartamencie, już nawet po upływie przewidzianego umową terminu, odnotował szereg wad i niedociągnięć, a spośród których najistotniejsze były te dotyczące zamontowanej w apartamencie sauny infrared. Wątpliwości nie budzi także i to, że w wykonaniu łączącej strony umowy pozwany uiścił na rzecz powoda łączną kwotę 182.638,05 zł, która obejmowała między innymi kwotę 24.600 zł wpłaconą tytułem zaliczki na budowę sauny infrared - składając jednak przed finalizacją przewidzianych zakresem umowy prac wykończeniowych oświadczenie o odstąpieniu od umowy pismem z dnia 07 listopada 2023 roku i odmawiając zapłaty kwoty ujętej w wystawionej przez powoda fakturze VAT z dnia 01 grudnia 2023 roku, która stanowić miała należne powodowi pozostałe do uregulowania przez pozwanego wynagrodzenie.

Spór stron koncentrował się wokół skuteczności odstąpienia od umowy przez pozwanego oraz istnienia i wysokości dochodzonego przez powoda roszczenia.

Pierwszorzędnie zważyć należy, iż łączący strony stosunek prawny w zakresie wykonania prac wykończeniowo - budowlanych lokalu niemieszkalnego zakwaterowania turystycznego, zwanego apartamentem nr (...) należy zakwalifikować jako umowa o dzieło, a o kwalifikacji tej przesądzał w szczególności brak takich elementów stanu faktycznego jak przedmiot oraz rozmiar przedsięwzięcia objętego umową, obowiązek dostarczenia dokumentacji projektowej oraz wykonania prac zgodnie z tą dokumentacją (zob. wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 03 czerwca 2015 roku, sygn. akt III Ca 699/15). Choć załącznik nr 1 do umowy zawierał rzuty apartamentu, a załącznik nr 2 wskazywał, że umowa dotyczy przebudowy apartamentu według planów w nim ujętych oraz realizacji wykończenia zgodnie z projektem i wizualizacją, to jednak załączone do umowy materiały nie stanowiły projektu budowlanego ani wykonawczego w rozumieniu prawa budowlanego, lecz miały wyłącznie charakter poglądowy i aranżacyjny. Przedstawiały one koncepcję rozkładu pomieszczeń oraz estetykę wykończenia, nie zawierając przy tym szczegółowych rozwiązań technicznych, obliczeń, ani dokumentacji wymaganej dla realizacji robót budowlanych w znaczeniu normatywnym. Tym samym nie sposób uznać, że realizacja umowy wymagała prowadzenia procesu budowlanego w rozumieniu przepisów prawa, w szczególności z udziałem kierownika budowy czy prowadzenia dziennika budowy. Istotą zobowiązania wykonawcy było osiągnięcie konkretnego, indywidualnie oznaczonego rezultatu - wykończonego apartamentu o określonych cechach funkcjonalnych i estetycznych „pod klucz”. Taki rezultat podlega weryfikacji przy odbiorze i odpowiada konstrukcji umowy o dzieło. W odróżnieniu od umowy o roboty budowlane, która co do zasady dotyczy realizacji obiektu budowlanego lub jego istotnej części na podstawie projektu budowlanego i w reżimie prawa budowlanego, przedmiotowa umowa nie przewidywała realizacji inwestycji budowlanej o takim charakterze, skoro zakres prac ograniczał się do przebudowy i wykończenia istniejącego lokalu, bez wykazania, aby wiązało się to z koniecznością prowadzenia robót w trybie właściwym dla procesu budowlanego.

Zgodnie z treścią umowy z dnia 19 lipca 2022 roku wykonawca (powód) wykonać miał na rzecz klient (pozwanego) prace wykończeniowo - budowlane lokalu niemieszkalnego zakwaterowania turystycznego - zwanego apartamentem nr (...), zlokalizowanego w (...) D. (...), szczegółowo określonego w załączniku nr 1 do umowy - Rzut Apartamentu. Pełen opis prac, które miały zostać przeprowadzone, został uzgodniony pomiędzy klientem a wykonawcą i stanowił załącznik nr 2 do umowy - Opis prac. Zgodnie z treścią Opisu prac obejmowały one wykończenie apartamentu pod klucz, a kosztorys ofertowy (załącznik nr 3) obejmował takie pozycje jak: łazienka + WC - kwota netto 35.145,39, kwota brutto 43.228,83 zł; salon przedpokój oświetlenie kwota netto 13.192,99 zł, kwota brutto 16.227,38 zł; korytarz kwota netto 16.110,57 zł, kwota brutto 19.816 zł; duża sypialnia kwota netto 3.259,17 zł, kwota brutto 4.008,78 zł; mała sypialnia kwota netto 5.488,61 zł, kwota brutto 6.750,99 zł; inne kwota netto 72.817,67 zł, kwota brutto 89.565,74 zł; (...) kwota netto 6.500 zł, kwota brutto 7.995, w sumie 152.514,40 zł netto / 187.592,71 zł brutto (k. 34), a szczegółowy kosztorys wraz z linkami i dokładnymi kwotami przesłany miał być na adres e-mail pozwanego. Z kolei harmonogram płatności (załącznik 4 - k. 34 odwrót) przewidywał: zaliczkę na zakupy materiałów wykończeniowych: materiały budowlane Hurtownia (...) 30% - 11.239 zł brutto (1), meble pod wymiar (...) 40% - 15.379 zł brutto (2), schody - stopnie 3.690 zł brutto (3), balustrady 30% 1.019 zł brutto, saunę - do zapłaty w chwili ostatecznej wyceny (wrzesień), wynagrodzenie wykończeniowe dla wykonawcy - do zapłaty w momencie ostatecznej wyceny (sierpień). Dodatkowo pozostała część zapłaty po wykonaniu dostawy materiałów lub prac wykonawczych po wcześniejszej informacji z 14 dniowym wyprzedzeniem na podstawie faktury VAT 23%.

Przekładając powyższe na okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że brak było podstaw, aby powód ustalił wynagrodzenie w kwocie przewyższającej kwotę ujętą w umowie, tj. 187.592,71 zł brutto, a kwota wskazana w pozwie w wysokości 229.449,59 zł nie została w żadnym zakresie udowodniona. Stosownie do zapisów umowy w przypadku wykonania robót dodatkowych - niestanowiących robót pomocniczych - które nie zostały uwzględnione w kosztorysie ofertowym, a których wykonanie jest konieczne do zrealizowania przedmiotu umowy, zostać one miały wykonane po sporządzeniu przez wykonawcę protokołu konieczności wykonania robót wraz z wstępną kalkulacją ich wykonania, potwierdzonego przez klienta, a ostateczna wysokość wynagrodzenia za wykonanie przedmiotu umowy określona miała zostać w oparciu o faktycznie zrealizowany zakres robót wynikający z dokonanych i potwierdzonych przez klienta obmiarów powykonawczych robót oraz sporządzonych na ich podstawie kosztorysów powykonawczych, z uwzględnieniem robót dodatkowych. Tymczasem w materiale dowodowym na próżno szukać zarówno wykazu rzekomo dodatkowo przez powoda zrealizowanych prac, jak i dokonanych oraz potwierdzonych przez pozwanego obmiarów powykonawczych, a także kosztorysu powykonawczego. Słuszność przy tym należy przyznać pozwanemu, że faktury wystawione są przez podmioty, z którymi pozwany nie był związany żadnymi umowami, a na ich podstawie nie sposób w ogóle ustalić czy dotyczą one materiałów czy też prac zrealizowanych w lokalu stanowiącym własność pozwanego. Przykładem takiego dokumentu księgowego jest choćby faktura nr (...) na kwotę 34.378,50 zł, w której jako towar/ usługę wskazano „prace wykończeniowe apartamentu” bez zindywidualizowania którego apartamentu to dotyczy, podczas gdy podwykonawca przesłuchany w charakterze świadka zeznał, że realizował prace w trzech apartamentach równocześnie. Nie ulega przy tym wątpliwości, na co uwagę słusznie zwracał pozwany, że z przedłożonego przez powoda zestawienia wpłat dokonanych przez pozwanego wynika, iż w okresie od zawarcia umowy, tj. po 19 lipca 2022 roku pozwany uiścił na rzecz powoda łącznie kwotę 182.638,05 zł (k. 107). Nie sposób przy tym nie zważyć, że wpłacona przez pozwanego na rzecz powoda kwota obejmowała kwotę 24.600 zł, która stanowiła należność za saunę infrared, a która wobec wadliwego jej wykonania przez podwykonawcę wybranego przez powoda stanowiła jedną z przyczyn zaistniałego między stronami sporu, wobec którego powód wszczął procedurę reklamacyjną i która ostatecznie została zdemontowana z apartamentu pozwanego. Skoro pozwany uiścił na rzecz powoda zapłatę za usługę/ towar, który był wadliwy i ostatecznie został zdemontowany, to nawet jeśli uwzględnić różnicę występującą między kwotą 182.638,05 zł a należnym powodowi wynagrodzeniem za zrealizowanie całej umowy w wysokości 187.592,71 zł (4.920 zł) i zestawić to z faktem, że powód nie uiścił ostatecznie na rzecz wykonawcy sauny wobec jej wadliwości wynagrodzenia przynajmniej w części, co wynika nie tylko z twierdzeń samego powoda, ale także z zeznań świadka M. B., który odpowiedzialny był za wykonanie oraz montaż sauny infrared w lokalu pozwanego - to wpłacona przez pozwanego kwota i tak przewyższała świadczenie wzajemne powoda. Nie sposób przy tym nie zważyć, że umowa o dzieło zawarta przez strony nie została zrealizowana w całości, co w zasadzie było niewątpliwe, w szczególności jeśli pod uwagę weźmie się treść załączonej do akt korespondencji e-mail (vide: k. 126-134) prowadzonej przez strony oraz protokołu sporządzonego przez pozwanego już po złożeniu oświadczenia w przedmiocie odstąpienia od umowy.

Na uwadze należy mieć także i to, że choć umowa zawarta została w dniu 19 lipca 2022 roku, to początek jej realizacji przypadał poczynając od 14 czerwca 2023 roku, czego powód nie kwestionował. Uwzględniając ustalony przez strony termin realizacji umowy, objęte jej zakresem prace winny zostać wykonane do dnia 12 września 2023 roku, co jednak nie miało miejsca, a okoliczność ta również nie była kwestionowana przez powoda. W tym kontekście godzi się wskazać, że choć zapisy umowy przewidywały możliwość przedłużenia okresu jej obowiązywania, a strony przedłużyć miały okres prowadzenia prac o odpowiedni i uzasadniony czas, to jednak opcja ta zastrzeżona została dla sytuacji, w których: wykonawca musiał poświęcić dodatkowy czas na prowadzenie prac wynikających ze zmian wprowadzonych do opisu prac lub wykonawca nie jest w stanie zakończyć prac w terminie z przyczyn niezależnych od niego, wynikających np. z siły wyższej, z procedury reklamacyjnej otrzymanych materiałów i urządzeń lub wykonawca nie jest w stanie prowadzić prac z winy klienta. Tymczasem w materiale dowodowym na próżno szukać jakiegokolwiek dokumentu potwierdzającego, że powód poczynił starania o przedłużenie okresu obowiązywania umowy. Samo zaś zaistnienie konieczności przeprowadzenia procedury reklamacyjnej związanej z niewłaściwą jakością sauny zrealizowanej przez wybrany przez powoda podmiot, czy też innych prac realizowanych w lokalu niemieszkalnym należącym do pozwanego jak choćby ościeżnice, nie powodował automatycznego przedłużenia okresu obowiązywania umowy, wobec czego jej temporalny zakres obowiązywania upływał z dniem 12 września 2023 roku. Nawet gdyby uznać, że strony w sposób dorozumiany przedłużyły okres obowiązywania umowy, to nie budzi wątpliwości, że zarówno według stanu na ten dzień - jak i dużo później - zakres prac objętych umową nie został zrealizowany, wobec czego pozwany był uprawniony do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy, które winno być oceniane jako skuteczne. Zgodnie bowiem z treścią art. 635 kc jeżeli przyjmujący zamówienie opóźnia się z rozpoczęciem lub wykończeniem dzieła tak dalece, że nie jest prawdopodobne, żeby zdołał je ukończyć w czasie umówionym, zamawiający może bez wyznaczenia terminu dodatkowego od umowy odstąpić jeszcze przed upływem terminu do wykonania dzieła. Podkreślić przy tym należy, że o ile dla realizacji tego uprawnienia istotne jest, aby opóźnienie nie wynikało z przyczyn leżących po stronie zamawiającego (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 września 2006 roku, sygn. akt I CSK 129/06, nie publ.), o tyle nie są istotne przyczyny, dla których wykonawca opóźnia się z wykonaniem robót, co oznacza, że możliwe jest skorzystanie przez inwestora z uprawnienia do odstąpienia od umowy nawet wtedy, gdy wykonawca nie popada w zwłokę. W razie zwłoki na wykonawcy spoczywa obowiązek naprawienia szkody, ale nie wynikłej ze zwłoki, lecz z niewykonania umowy na podstawie art. 494 kc w związku z art. 471 kc. Regułą jest, że odstępuje się od umowy w czasie jej obowiązywania, chociaż w prawie przewidziano sytuacje, w których odstąpienie jest możliwe w czasie realizacji umowy, a zwłaszcza w razie nienależytego jej wykonania. Dopuszczalna jest taka sytuacja między innymi w przypadku nienależytego wykonywania umowy o dzieło, a argument przemawiający za prawem do odstąpienia od takiej umowy już po upływie terminu jego wykonania płynie z samego literalnego brzmienia art. 635 kc, w którym użyto sformułowania, że w okolicznościach w nim wskazanych zamawiający może odstąpić od umowy „jeszcze przed upływem terminu do wykonania dzieła”. Wynika z tego zatem, że odstąpienie od umowy jest możliwe także po upływie tego terminu. Gdyby inny był zamiar ustawodawcy, sprowadzający się do ograniczenia prawa do odstąpienia od umowy tylko do wyznaczonego terminu wykonania dzieła, słowo „jeszcze” byłoby w art. 635 kc zbędne, podczas gdy jego użycie jednoznacznie przemawia za dopuszczeniem odstąpienia od umowy o dzieło zarówno w terminie oznaczonym na wykonanie umowy, jak i po upływie tego terminu. Jest to zatem szczególne unormowanie uprawnienia zamawiającego do spowodowania wygaśnięcia umowy o dzieło, nie przez jej wypowiedzenie, lecz przez odstąpienie od tej umowy, które stanowi dla stron zdarzenie prawne skutkujące wygaśnięciem umowy (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2012 roku, sygn. akt IV CSK182/11).

Dodatkowo, stosownie do art. 636 § 1 kc, jeżeli przyjmujący zamówienie wykonywa dzieło w sposób wadliwy albo sprzeczny z umową, zamawiający może wezwać go do zmiany sposobu wykonania i wyznaczyć mu w tym celu odpowiedni termin. Po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu zamawiający może od umowy odstąpić albo powierzyć poprawienie lub dalsze wykonanie dzieła innej osobie na koszt i niebezpieczeństwo przyjmującego zamówienie. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że wiadomością e-mail z dnia 04 listopada 2023 roku pozwany wyszczególnił powodowi szereg zastrzeżeń, usterek oraz prac do wykonania, a w odpowiedzi na nią powód wskazał wprost, że „apartament nie jest wykończony, a jego użytkowanie niesie za sobą niedogodności opisane przez pozwanego” (k. 132). Nie sposób przy tym nie zważyć, że nie była to pierwsza wiadomość tego typu, bowiem już na początku października 2023 roku pozwany zgłaszał swoje uwagi wnosząc o wskazanie terminu zakończenia prac wykończeniowych (k. 186), a z udzielonej na tą wiadomość odpowiedzi wynikało, że na przestrzeni niemalże dwóch tygodni niektóre tylko z prac zostały przez powoda zrealizowane (k. 185-186). W konsekwencji powyższego należy uznać, że pozwany uprawniony był do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy, które złożone zostało przez pozwanego w dniu 07 listopada 2023 roku, a zatem oczywistym było, że powód nie tylko opóźnia się z wykończeniem dzieła tak dalece, że nie jest prawdopodobne, żeby zdołał je ukończyć w czasie umówionym, ale już wówczas był w niemalże dwumiesięcznym opóźnieniu.

Na uwadze należy mieć także przepis art. 644 kc, zgodnie z treścią którego dopóki dzieło nie zostało ukończone, zamawiający może w każdej chwili od umowy odstąpić płacąc umówione wynagrodzenie. Jednakże w wypadku takim zamawiający może odliczyć to, co przyjmujący zamówienie oszczędził z powodu niewykonania dzieła. Przepis ten przyznaje zamawiającemu szczególne uprawnienie do jednostronnego zakończenia stosunku obligacyjnego jeszcze przed ukończeniem dzieła, nawet bez wskazywania przyczyn odstąpienia. Charakter tego uprawnienia wielokrotnie podkreślany był w orzecznictwie Sądu Najwyższego, w którym wskazuje się, iż przepis art. 644 kc stanowi wyjątek od zasady trwałości zobowiązań umownych i służy ochronie interesu zamawiającego, który utracił zainteresowanie dalszą realizacją dzieła lub nie widzi możliwości prawidłowego wykonania umowy przez przyjmującego zamówienie. W wyroku z dnia 26 stycznia 2001 roku, w sprawie sygn. akt II CKN 365/00, Sąd Najwyższy podkreślił, iż odstąpienie od umowy na podstawie art. 644 kc ma charakter prawa kształtującego i może zostać wykonane aż do chwili ukończenia dzieła, niezależnie od przyczyn leżących u podstaw decyzji zamawiającego.

Nie ulega wątpliwości, że zakres prac objętych umową nie został przez powoda zrealizowany, wobec czego pozwany także w oparciu o przywołany przepis - wspomnianym już oświadczeniem - uprawniony był do odstąpienia od umowy. Brak jest jakichkolwiek dowodów przemawiających za uznaniem, iż na dzień składania oświadczenia o odstąpieniu od umowy pozwany zobowiązany był do uiszczenia na rzecz powoda jeszcze dalszych kwot tytułem wynagrodzenia. Zgodnie z zapisami umowy, której projekt przygotował sam powód - harmonogram płatności (załącznik 4 - k. 34 odwrót) przewidywał: zaliczkę na zakupy materiałów wykończeniowych: materiały budowlane Hurtownia (...) 30% - 11.239 zł brutto (1), meble pod wymiar (...) 40% - 15.379 zł brutto (2), schody - stopnie 3.690 zł brutto (3), balustrady 30% 1.019 zł brutto, saunę - do zapłaty w chwili ostatecznej wyceny (wrzesień), wynagrodzenie wykończeniowe dla wykonawcy - do zapłaty w momencie ostatecznej wyceny (sierpień). Dodatkowo pozostała część zapłaty po wykonaniu dostawy materiałów lub prac wykonawczych po wcześniejszej informacji z 14 dniowym wyprzedzeniem na podstawie faktury VAT 23%. W toku realizacji umowy pozwany uiścił na rzecz powoda kwotę 182.638,05 zł. Skoro zaś sauna, za którą pozwany uiścił na rzecz powoda kwotę 24.600 zł dotknięta była wadami, a powód nie uiścił całości tej kwoty 24.600 zł na rzecz wykonawcy sauny, to już tylko z tej przyczyny przyjąć należy, że pozwany od należnego powodowi wynagrodzenia mógł odliczyć należność - tudzież jej część - tytułem wadliwej sauny. Podkreślić należy, że to rolą powoda było wykazanie, że kwota którą zaoszczędził z powodu niewykonania dzieła była niższa i z jakich przyczyn aniżeli 24.600 zł. Wszystko to prowadzi do wniosku, że pozwany nie tylko na dzień złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy nie był już zobowiązany do zapłaty żadnego wynagrodzenia, ale wręcz posiadał „nadpłatę”.

Istotnego znaczenia nabiera także profesjonalny charakter działalności prowadzonej przez powoda, który występował w obrocie jako przedsiębiorca zawodowo zajmujący się realizacją prac wykończeniowych i budowlanych. Zgodnie zaś z treścią art. 355 § 2 kc należytą staranność dłużnika prowadzącego działalność gospodarczą określa się przy uwzględnieniu zawodowego charakteru tej działalności. Oznacza to, iż od powoda jako profesjonalisty należało wymagać podwyższonego miernika staranności nie tylko na etapie organizacji procesu wykonawczego, ale również już na etapie konstruowania treści umowy, jak i końcowego rozliczenia inwestycji. To nikt inny, jak właśnie powód przygotował wzorzec umowy, w którym przewidział określone mechanizmy dokumentowania robót dodatkowych, procedurę sporządzania kosztorysów powykonawczych oraz wymóg potwierdzania obmiarów przez klienta. Skoro zatem sam ukształtował sposób dokumentowania zakresu prac i ustalania należnego wynagrodzenia, to obowiązany był dochować szczególnej staranności w realizacji tych postanowień, a obecnie nie może skutecznie wywodzić korzystnych dla siebie skutków prawnych z faktu, iż procedur tych sam nie dochował. W kategoriach kosztorysu powykonawczego, o którym stanowi umowa nie można oceniać przedłożonego przez powoda wydruku przedstawiającego w formie tabelarycznej zestawienie dokumentów księgowych oraz kwot (k. 35-37), który nie został opatrzony nawet żadnym tytułem czy podpisem osoby go sporządzającej. W konsekwencji nie sposób ustalić ani autora tego zestawienia, ani okoliczności jego sporządzenia, ani tego, czy przedstawione w nim dane stanowią wynik jakichkolwiek rzeczywistych obliczeń odnoszących się do prac wykonanych w lokalu pozwanego. Przede wszystkim jednak podkreślenia wymaga, iż przedmiotowy wydruk - wobec braku podpisu osoby, która miałaby złożyć zawarte w nim oświadczenie - nie posiada waloru dokumentu prywatnego w rozumieniu art. 245 kpc. Elementem konstytutywnym dokumentu prywatnego jest możliwość identyfikacji osoby składającej określone oświadczenie woli lub wiedzy, co następuje co do zasady poprzez opatrzenie dokumentu podpisem, którego brak uniemożliwia przypisanie dokumentowi cech dokumentu prywatnego oraz wyłącza możliwość domniemania, iż określona osoba złożyła oświadczenie zawarte w jego treści. Wszystko to przemawia za uznaniem, że przedłożony przez powoda wydruk ma charakter całkowicie prywatnego, jednostronnego zestawienia sporządzonego na potrzeby procesu, którego treść nie została w żaden sposób zweryfikowana ani potwierdzona przez pozwanego. Co więcej, dokument ten pozostaje całkowicie niespójny z procedurą rozliczeniową przewidzianą przez samą stronę powodową w przygotowanym przez nią wzorcu umowy, który wymagał sporządzenia kosztorysu powykonawczego w oparciu o faktycznie wykonane i potwierdzone obmiary robót oraz dokumenty źródłowe. Tymczasem przedłożone zestawienie nie zawiera ani wskazania zakresu wykonanych prac, ani obmiarów, ani powiązania poszczególnych pozycji z konkretnymi elementami dzieła. Nie sposób zatem uznać, aby mogło ono stanowić miarodajny dowód wysokości należnego powodowi wynagrodzenia. Zupełnie zaś bezpodstawne było odwołanie się w treści wystawionej w dniu 01 grudnia 2023 roku faktury VAT do „kosztorysu powykonawczego”, który to dokument nigdy nie został przez strony sporządzony.

Nie powinno przy tym budzić wątpliwości także i to, że profesjonalny charakter działalności powoda nakładał na niego obowiązek należytego przygotowania procesu wykonawczego, w tym właściwego oszacowania czasu koniecznego do wykonania prac oraz odpowiedniego zorganizowania podwykonawców. Skoro bowiem powód przyjął na siebie zobowiązanie wykonania oznaczonego zakresu prac w terminie 90 dni, to należało oczekiwać, iż termin ten został przez niego uprzednio zweryfikowany pod kątem realności wykonania inwestycji przy zachowaniu należytej organizacji prac, a w sytuacji, w której zachowanie przyjętego terminu okazało się niemożliwe, powód podejmie działania zmierzające do zgodnego z przewidzianą w umowie procedurą jego przedłużenia.

W uzupełnieniu poczynionych rozważań wskazać należy, że pominąć należało - co też Sąd uczynił w toku rozprawy z dnia 22 kwietnia 2026 roku - dowód, o którego przeprowadzenie w treści pozwu wnioskował powód, tj. dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu budownictwa na okoliczność zakresu prac i robót wykonanych przez powoda oraz wartości tych prac i robót. Przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego jest bowiem zasadne wyłącznie wówczas, gdy dla rozstrzygnięcia sprawy konieczne jest posłużenie się wiadomościami specjalnymi, a jednocześnie istnieje realna możliwość dokonania ustaleń faktycznych w oparciu o materiał poddający się takiej ocenie. W niniejszej sprawie przesłanki te nie zostały spełnione. Jak wynika z wiarygodnych zeznań świadka E. Z., które potwierdzenie znajdują także w zeznaniach świadka M. P., prace które nie zostały wykonane przez powoda, zostały następnie zrealizowane przez innego wykonawcę. Oznacza to, że aktualny stan lokalu nie odzwierciedla zakresu robót faktycznie wykonanych przez powoda, lecz jest rezultatem działań co najmniej dwóch różnych podmiotów, w konsekwencji ewentualne oględziny przeprowadzone przez biegłego nie pozwoliłyby na miarodajne ustalenie, jaka część prac została wykonana przez powoda, a jaka przez kolejnego wykonawcę, co czyniłoby taki dowód nieprzydatnym dla rozstrzygnięcia sprawy.

Niezależnie od powyższego, treść umowy oraz jej załączników nie pozwala na precyzyjne odtworzenie zakresu prac powierzonych powodowi. Zgodnie z treścią opisu prac (załącznik nr 2 – k. 33 odwrót) obejmowały one wykończenie apartamentu pod klucz, a szczegółowy kosztorys wraz z linkami i dokładnymi kwotami przesłany miał być na adres e-mail pozwanego. Dokumenty te mają charakter ogólny i nie zawierają nie tylko szczegółowej, ale żadnej specyfikacji robót ani jednoznacznego określenia rodzaju i jakości materiałów, które miały zostać użyte. Brak jest zatem obiektywnego punktu odniesienia, który umożliwiałby biegłemu dokonanie rzetelnej wyceny prac rzekomo wykonanych przez powoda. W takiej sytuacji opinia biegłego miałaby charakter wyłącznie hipotetyczny i opierałaby się na założeniach, a nie na zweryfikowanych danych wynikających z materiału dowodowego, a tego rodzaju dowód nie spełnia wymogów przydatności i nie może stanowić podstawy ustaleń faktycznych.

Stan faktyczny sprawy Sąd ustalił w oparciu o zgromadzone w aktach dokumenty, których wiarygodność i moc dowodowa zostały ocenione już w powyżej poczynionych rozważaniach prawnych, a także w oparciu o zeznania świadków i dowód z przesłuchania stron.

Zeznania świadków Sąd ocenił przez pryzmat ich zgodności z pozostałym materiałem dowodowym, w szczególności z korespondencją e-mail prowadzoną pomiędzy stronami, dokumentacją dotyczącą realizacji prac oraz wzajemnej spójności i logiczności przedstawianych twierdzeń. Za wiarygodne Sąd uznał zeznania świadków E. Z. i M. P., bowiem były one konsekwentne, rzeczowe oraz korespondowały zarówno ze zgromadzoną dokumentacją, jak i stanowiskiem pozwanego prezentowanym w toku całego postępowania. Świadkowie ci zgodnie wskazywali, iż prace objęte umową z dnia 19 lipca 2022 roku nie zostały przez powoda ukończone w terminie, a w lokalu występowały liczne usterki i niewykonane elementy wykończenia. Z ich relacji wynikało również, że po zakończeniu współpracy z powodem konieczne było zaangażowanie kolejnego wykonawcy celem dokończenia i poprawienia prac w apartamencie pozwanego, w szczególności celem wykonania spełniającej zindywidualizowane wymagania pozwanego sauny infrared. Okoliczność ta znajdowała odzwierciedlenie zarówno w treści korespondencji elektronicznej prowadzonej pomiędzy stronami, jak i w stanowisku samego powoda, który przyznał, że apartament nie został ukończony.

Istotne znaczenie dla oceny materiału dowodowego miały także zeznania świadków będących podwykonawcami lub osobami uczestniczącymi w realizacji części prac. Wynikało z nich jednoznacznie, że prace prowadzone były równolegle również w innych apartamentach, co dodatkowo uniemożliwiało jednoznaczne przypisanie przedłożonych przez powoda dokumentów księgowych wyłącznie do lokalu pozwanego. Świadkowie ci nie byli również w stanie w sposób precyzyjny wskazać zakresu prac wykonanych konkretnie w apartamencie należącym do pozwanego ani ich wartości. Jednocześnie z zeznań M. B. w sposób niewątpliwy wynikało, że powód nie uiścił na rzecz podwykonawcy odpowiedzialnego za wyprodukowanie oraz montaż sauny całego należnego mu wynagrodzenia i to pomimo tego, że kwota 24.600 zł została uiszczona przez pozwanego na rzecz powoda w całości.

Sąd jedynie częściowo dał wiarę zeznaniom strony powodowej, bowiem pozostawały one w istotnym zakresie niespójne zarówno z dokumentacją zgromadzoną w sprawie, jak i z pozostałym materiałem dowodowym. W szczególności nie znajdowały potwierdzenia co do wykonania całości prac objętych umową ani co do zasadności dochodzonego wynagrodzenia przekraczającego kwotę ustaloną w umowie. Powód nie był również w stanie w sposób przekonujący wyjaśnić przyczyn braku sporządzenia kosztorysu powykonawczego oraz obmiarów robót, mimo że obowiązek taki wynikał wprost z przygotowanej przez niego umowy. Przymiot wiarygodności natomiast Sąd przyznał zeznaniom pozwanego, bowiem pozostawały spójne, logiczne oraz znajdowały potwierdzenie zarówno w korespondencji prowadzonej pomiędzy stronami, jak i w zeznaniach świadków. Pozwany konsekwentnie wskazywał na opóźnienia w realizacji prac, występowanie usterek oraz brak ukończenia dzieła, a okoliczności te zostały potwierdzone również przez samą stronę powodową. Ponadto relacja pozwanego dotycząca przebiegu współpracy stron oraz przyczyn odstąpienia od umowy pozostawała zgodna z zasadami logiki i doświadczenia życiowego.

Mając na względzie powyższe, powództwo należało - jako niewykazane tak co do zasady, jak i co do wysokości - oddalić w całości, o czym Sąd orzekł jak w punkcie I. sentencji wyroku.

O kosztach procesu w punkcie II. sentencji wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 98 § 1 i 3 kpc w związku z art. 99 kpc, z art. 108 § 1 kpc i z art. 109 § 2 kpc, zgodnie z ogólną zasadą, że strona która proces przegrała jest zobowiązana do zwrotu przeciwnikowi poniesionych przez niego kosztów procesu i obciążył tymi kosztami powoda jako stronę przegrywającą proces w całości. Na koszty poniesione przez pozwanego składa się wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego będącego radcą prawnym w kwocie 3.600 zł ustalone stosownie do treści § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2026r., poz. 118). Koszty procesu zasądzone zostały z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku. Zgodnie bowiem z art. 98 § 1 1 kpc od kwoty zasądzonej tytułem zwrotu kosztów procesu należą się odsetki, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono, do dnia zapłaty.

SSR Agnieszka Trytek - Błaszak

ZARZĄDZENIE

1.  (...)

2.  (...)

3.  (...)

4.  (...)

Dnia 21 maja 2026 roku

SSR Agnieszka Trytek - Błaszak