Wyrok z 2 czerwca 2026, sygn. II W 237/26

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 2 czerwca 2026 roku

Sąd Rejonowy w Nysie, Wydział II Karny, Sekcja ds. Wykroczeń

w składzie:

Przewodniczący - Sędzia Sądu Rejonowego Bartłomiej Madejczyk

Protokolant – st. sekr. sąd. Ewa Chrząstek

Za Oskarżyciela Publicznego Straż Miejska w D. – st. strażnik R. A.

po rozpoznaniu na rozprawie 2 czerwca 2026 roku sprawy

V. U. (U.)

syna V. i V. z domu M.

ur. (...) w G.

obwinionego o to, że:

I.  w dniu 01.10.2025r. o godz. 12:33 na ul. (...) w D. umieścił plakat referendalny na tablicy reklamowej (...) bez zgody właściciela nieruchomości,

to jest o wykroczenie z art. 495 § 1 Kodeksu Wyborczego

II.  w dniu 01.10.2025r. o godz. 12:26 na ul. (...) w D. umieścił plakat referendalny na tablicy reklamowej (...) bez zgody właściciela nieruchomości,

to jest o wykroczenie z art. 495 § 1 Kodeksu Wyborczego

1.  uniewinnia obwinionego V. U. od popełnienia zarzucanych mu czynów,

2.  na podstawie art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w. kosztami postępowania obciąża Gminę D..

Na oryginale właściwe podpisy za zgodność st. sekr. sąd. Ewa Chrząstek

UZASADNIENIE

W oparciu o dowody przeprowadzone w toku rozprawy głównej, sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W D. miało odbyć się 5 października 2025 r. referendum lokalne.

Gmina D. zawarła z (...) sp. z o.o. w V. umowy, na podstawie których spółka mogła korzystać z części nieruchomości gminnych, na których posadowione były tablice reklamowo-informacyjne zlokalizowane w D. przy ul. (...) i ul. (...).

W październiku 2025 r. spółka (...) wyraziła zgodę na korzystanie przez V. R. z tych tablic.

V. U. został poinformowany przez V. R., że uzyskał zgodę spółki (...) na zawieszenie plakatów referendalnych na tablicach reklamowo-informacyjnych przy ul. (...) i ul. (...). 1 października 2025 r. umieścił on plakaty referendalne na obu tablicach.

/ dowód: wyjaśnienia; dokumentacja fotograficzna; umowy; zapis monitoringu; pismo spółki (...); postanowienie komisarza wyborczego; informacja z KRS/

Z. faktyczny w zasadzie był bezsporny, strony różniły się oceną prawną.

Sąd dał wiarę wyjaśnieniom obwinionego.

Sąd oparł się na wskazanych dowodach z dokumentów, gdyż nie były kwestionowane przez strony, a ich prawdziwość i autentyczność nie budziły wątpliwości.

Pozostałe dowody z dokumentów, w tym opinie prawne, nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy.

Sąd zważył co następuje:

V. U. został obwiniony o czyn z art. 495 § 1 kodeksu wyborczego.

Przepis art. 495 § 1 pkt 1 kodeksu wyborczego stanowi, że kto, w związku z wyborami umieszcza plakaty i hasła wyborcze na ścianach budynków, przystankach komunikacji publicznej, tablicach i słupach ogłoszeniowych, ogrodzeniach, latarniach, urządzeniach energetycznych, telekomunikacyjnych i innych bez zgody właściciela lub zarządcy nieruchomości, obiektu albo urządzenia, podlega karze grzywny.

Zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy z 15 września 2000 r. o referendum lokalnym w zakresie nieuregulowanym w ustawie do referendum lokalnego stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu wyborczego (z wyjątkiem art. 37e, art. 37f, art. 103aa oraz art. 103ba).

Na wstępie dalszych rozważań podkreślić należy, że sąd stoi na stanowisku, iż ze względu na gwarancyjny charakter norm prawa karnego materialnego niedopuszczalne jest rozumienie odpowiedniego stosowania przepisów innej ustawy w ten sposób, że dotyczy to również przepisów karnych. Prawo karne materialne ze swej istoty nie dopuszcza interpretacji stosowania przepisów opisujących typy czynów zabronionych w sposób rozszerzający. Tak więc powinno cechować się wysoką gwarancyjnością regulacji dla obywateli oraz precyzją tak co do redakcji przepisów, jak i materii, której dotyczą. Potwierdzają to również zapisy § 28 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 20 czerwca 2002 r. w sprawie „Zasad techniki prawodawczej”, zgodnie z którymi przepisy karne zamieszcza się tylko w przypadku, gdy naruszenie przepisów ustawy (w tym przypadku ustawy o referendum lokalnym ) nie są objęte sankcją określoną w przepisach kodeksu, karnego, kodeksu karnego skarbowego lub kodeksu wykroczeń […], a jednocześnie czyn wymagający zagrożenia karą jest związany tylko z treścią tej ustawy. Skoro więc ustawodawca w rozdziale 9. ustawy o referendum lokalnym zatytułowanym „Przepisy karne” nie stypizował odrębnie czynu zabronionego – podobnego do tego z art. 495 § 1 pkt 1 kodeksu wyborczego, to zachowanie obwinionego nie mogło być ocenianie przez pryzmat znamion tego czynu, lecz tylko na gruncie przepisów kodeksu wykroczeń, w tym przypadku art. 63a § 1 k.w.

Za wykroczenie z art. 63a § 1 k.w. odpowiada ten kto umieszcza w miejscu publicznym do tego nieprzeznaczonym ogłoszenie, plakat, afisz, apel, ulotkę, napis lub rysunek albo wystawia je na widok publiczny w innym miejscu bez zgody zarządzającego tym miejscem.

W związku z zawarciem umów na korzystanie z gruntu gminnego, spółka (...) była zarządzającym częściami nieruchomości gminnych, na których posadowione były tablice reklamowo-informacyjne. Skoro umieszczenie plakatów na obu tablicach odbyło się za zgodą spółki, to tym samym nie zostały one umieszczone bez zgody zarządzającego, co jest znamieniem wykroczenia z art. 63a § 1 k.w.

Natomiast zupełnie inną kwestią jest to, czy spółka (...) nie przekroczyła zapisów umów łączących ją z Gminą D.. Przy czym jeśli nawet do takiej sytuacji doszło, to nie mogło to rzutować na odpowiedzialność obwinionego na gruncie prawa wykroczeń, gdyż sprawca odpowiada tylko w granicach swojego zamiaru.

Reasumując, brak w zachowaniu sprawcy choćby jednego z elementów czynu zabronionego, powoduje zdekompletowanie jego znamion, a tym samym niemożność przypisania odpowiedzialności za wykroczenie.

Tak więc skoro obwiniony swoim zachowaniem nie wyczerpał znamion zarzucanego mu czynu zabronionego to zachodziła negatywna przesłanka procesowa z art. 5 § 1 pkt 2 k.p.w. W tej sytuacji sąd wydał wyrok uniewinniający.

Jednocześnie na podstawie art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w., wobec uniewinnienia obwinionego kosztami postępowania obciążono Gminę D..