Postanowienie z 17 listopada 2022, sygn. IV C 1359/22
Sygn. akt IV C 1359/22
POSTANOWIENIE
Dnia 17 listopada 2022 r.
Sąd Okręgowy w Warszawie IV Wydział Cywilny w składzie:
Przewodniczący: SSO Andrzej Sterkowicz
po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2022 r. w Warszawie
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa P. L.
przeciwko (...) w likwidacji w W. oraz (...) w W.
o zapłatę
w przedmiocie wniosku powoda o udzielenie zabezpieczenia
postanawia:
1. Udzielić zabezpieczenia roszczenia o zapłatę poprzez:
a. zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego pozwanego (...) w likwidacji nr (...) prowadzonego przez (...)
b. oddalić wniosek w pozostałym zakresie.
SSO Andrzej Sterkowicz
Sygn. akt IV C 1359/22
UZASADNIENIE
postanowienia z dnia 17 listopada 2022r.
Dnia 07 listopada 2022r. (data prezentaty k. 2) powód P. L. złożył pozew skierowany przeciwko (...) w likwidacji w W. oraz (...) w W. wnosząc o zasądzenie od pozwanych solidarnie na rzecz Powoda kwoty (...) zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 15 kwietnia 2021r. do dnia zapłaty oraz zasądzenie od pozwanych solidarnie na rzecz Powoda zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty.
Wraz z pozwem powód złożył także wniosek o udzielenie zabezpieczenia roszczenia P. L. wobec (...) w likwidacji w W. oraz (...) w W. o zapłatę kwoty (...) złotych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 30 kwietnia 2021r. do dnia zapłaty oraz obowiązku zwrotu kosztów postepowania poprzez zajęcie wierzytelności z rachunków bankowych pozwanego (...) w likwidacji w W., w tym w szczególności (...) prowadzonego przez (...) oraz poprzez zajęcie wierzytelności z rachunków bankowych pozwanego oraz (...) w W. w tym w szczególności rachunku bankowego nr (...) prowadzonego przez (...) do łącznej kwoty (...) złotych (pozew wraz z wnioskiem o zabezpieczenie 2-18).
Sąd zważył, co następuje.
Wniosek zasługiwał na częściowe uwzględnienie.
Zgodnie z art. 730 § 1 k.p.c. w każdej sprawie cywilnej podlegającej rozpoznaniu przez sąd lub sąd polubowny można żądać udzielenia zabezpieczenia. Z kolei stosownie do przepisu art. 730 1 k.p.c., udzielenia zabezpieczenia może żądać każda strona lub uczestnik postępowania, jeżeli uprawdopodobni roszczenie oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia istnieje wtedy, gdy brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia lub w inny sposób uniemożliwi lub poważnie utrudni osiągnięcie celu postępowania w sprawie. Zgodnie zaś z art. 736 § 1 k.p.c. wniosek o udzielenie zabezpieczenia powinien odpowiadać wymaganiom przepisanym dla pisma procesowego, a nadto zawierać wskazania sposobu zabezpieczenia i uprawdopodobnienie okoliczności uzasadniających wniosek.
W przepisie art. 730 1 § 1 k.p.c. ustawodawca wskazuje na przesłanki zasadności żądania udzielenia zabezpieczenia, którymi są uprawdopodobnienie roszczenia oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Podkreślić przy tym należy, że obie te przesłanki muszą być spełnione kumulatywnie. Tym samym zasadność wniosku o udzielenie zabezpieczenia roszczeń, jak i przyczyn jego oddalenia winna zostać oceniona z powołaniem przepisów regulujących istotę i dopuszczalny zakres rozstrzygnięcia sądu w ramach takiego rodzaju sądowego postępowania cywilnego.
Po pierwsze podstawą udzielenia zabezpieczenia jest istnienie po stronie uprawnionego konkretnego roszczenia wynikającego z przytoczonych przez uprawnionego okoliczności faktycznych, którego ochrona wynika z obowiązujących przepisów prawa. Nie wystarczy uprawdopodobnienie abstrakcyjnego roszczenia wynikającego z przepisów prawa. Należy uprawdopodobnić, iż w konkretnych okolicznościach faktycznych uprawnionemu przysługuje roszczenie podlegające ochronie w świetle obowiązujących przepisów prawa. Uprawdopodobnienie nie wymaga niepodważalnych dowodów istnienia roszczenia. Nie oznacza to jednak, że każde twierdzenie uprawnionego o istnieniu roszczenia stanowi jego uprawdopodobnienie. Uprawdopodobnienie ma dać sądowi słuszną podstawę do przypuszczenia o istnieniu roszczenia. Różnica pomiędzy uprawdopodobnieniem a wynikiem postępowania rozpoznawczego stanowiącego podstawę wydania orzeczenia sprowadza się jedynie do tego, że uprawdopodobnienie nie wymaga zachowania szczegółowych przepisów o postępowaniu dowodowym. Uprawdopodobnienie roszczenia oznacza zatem przytoczenie takich okoliczności, z których wynikać będzie, że roszczenie mu przysługuje, a okoliczności te będą przez niego uprawdopodobnione. (por. T. Ereciński, J. Gazdowski, M. Jędrzejowska, Kodeks postępowania cywilnego, Komentarz, Warszawa, 2006, t. 3, s. 400 – 401)
Odwołując się do pojęcia interesu prawnego, to w typowych przypadkach wyraża się on w tym, że brak zabezpieczenia uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia. Interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia może wyrażać się także w potrzebie uzyskania natychmiastowej ochrony prawnej o treści nieróżniącej się od ochrony żądanej w merytorycznym postępowaniu w sprawie. Przez zawieszenie egzekucji uprawniony uzyskuje tymczasowo taki skutek, do jakiego definitywnie doprowadzi uwzględnienie powództwa (zob. Jakubecki Andrzej. Art. 730(1). W: Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz do wybranych przepisów nowelizacji 2019. System Informacji Prawnej LEX, 2019).
Zakres zabezpieczenia powództwa wyznacza z kolei art. 731 k.p.c., zgodnie z którym zabezpieczenie nie może zmierzać do zaspokojenia roszczenia, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jak stanowi natomiast art. 738 k.p.c. sąd rozpoznaje wniosek o udzielenie zabezpieczenia w jego granicach, biorąc za podstawę orzeczenia materiał zebrany w sprawie.
W ocenie Sądu Okręgowego powód P. L. uprawdopodobnił swoje roszczenie wobec pozwanego (...) w likwidacji albowiem na poparcie swoich twierdzeń przedłożył do akt szereg dokumentów: akt poświadczenia dziedziczenia z dnia 14 lutego 2019r. Rep. (...) celem wykazania faktu śmierci M. L., daty jej śmierci, nabycia przez powoda spadku po M. L. na podstawie testamentu, umowy o częściowy dział spadku z dnia 05 marca 2019r., pisma z dnia 05 marca 2019r. oraz z dnia 07 marca 2019r., formularzy żądania wykupu certyfikatów inwestycyjnych z dnia 29 września 2020r. pism pozwanego funduszu dotyczącego redukcji i ilości wykupionych lub umorzonych certyfikatów z dnia 29 kwietnia 2021r. oraz z dnia 09 listopada 2021r., informacji z dnia 26 października 2021r. dotyczącej podziału certyfikatów i otwarcia likwidacji Funduszu, wydruków z rachunków bankowych, wydruków korespondencji elektronicznej powoda z pozwanymi, uchwały nr (...) Zarządu (...) z dnia 27 kwietnia 2015r. wraz z postanowieniem Sądu Okręgowego w Warszawie, VII Wydział Cywilny Rejestrowany wydanym w sprawie o sygn. akt VII Ns Rej Fi 1232,1233,1234/15 oraz uchwały nr (...) Zarządu (...) z dnia 29 marca 2016r. wraz z postanowieniem Sądu Okręgowego w Warszawie, VII Wydział Cywilny Rejestrowy wydanym w sprawie o sygn. akt VII Ns Rej Fi 2225/16 .
Uznając wniosek o zabezpieczenie za uprawdopodobniony, Sąd przeszedł do analizy drugiej przesłanki z art. 730 1 § l k.p.c., a mianowicie istnienia interesu prawnego.
Zdaniem Sądu w realiach przedmiotowej sprawy tj. udzielenie P. L. zabezpieczenia roszczenia o zapłatę poprzez: zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego pozwanego (...) w likwidacji nr (...) prowadzonego przez (...) jest zasadne, gdyż w ocenie Sądu Okręgowego brak zabezpieczenia w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy uniemożliwi lub poważnie utrudni wykonanie zapadłego w sprawie orzeczenia. Jak wynika z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach niniejszej sprawy pozwany (...) w likwidacji od ponad roku znajduje się w stanie likwidacji. Planowany termin jej zakończenia, zgodnie z załączonym do pozwu komunikatem z dnia 26 października 2021r. przypada na koniec 2023r. z możliwością wcześniejszego jej zakończenia. Z kolei z publikowanych przez pozwanego (...) w likwidacji co kwartał komunikatów na temat kosztów postępowania likwidacyjnego oraz ściągniętych w tym czasie wierzytelności jasno wynika, że ponoszone przez fundusz koszty konsumują znaczną część uzyskanych przez Fundusz dochodów lub wręcz je przewyższają. Powyższe świadczy o złej kondycji finansowej spółki, braku płynności finansowej, a także o nie trwałości sytuacji finansowej.
Przyczynami zagrażającymi w poważnym stopniu osiągnięciem celów postępowania w sprawie - jak to wynika z orzecznictwa i piśmiennictwa - jest bowiem zła kondycja finansowa zobowiązanego, która przejawia się m. in. w zaprzestaniu regulowania zobowiązań czy ograniczaniu zakresu działalności. W ocenie Sądu orzekającego taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Sąd zatem podziela i uznaje za słuszne argumenty, które podnosił powód, uzasadniając swe twierdzenie o istnieniu interesu prawnego, w rozumieniu art. 730 1 § 2 k.p.c., w udzieleniu zabezpieczenia.
W ocenie Sądu, zastosowanie sposobów zabezpieczenia, o których mowa w sentencji postanowienia, nie będzie zmierzało do zaspokojenia przyszłego roszczenia i nie będzie obciążało (...) w likwidacji ponad miarę, albowiem zabezpieczenie nie pozbawi go statusu uprawnionego do udziałów i wierzytelności, a jedynie uniemożliwi dysponowanie nimi na czas trwania procesu.
Sąd Okręgowy oddalił wniosek o zabezpieczenie w zakresie sumy zabezpieczenia oraz udzielenia zabezpieczenia poprzez zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych pozwanego oraz (...) w W. w tym w szczególności rachunku bankowego nr (...) prowadzonego przez (...) do łącznej kwoty (...) złotych.
W ocenie Sądu Okręgowego co do sposób zabezpieczenia wskazywany przez powoda, to mógłby potencjalnie naruszyć interesy osób trzecich – innych uczestników Funduszu. Odwołać się należy do art. 249 u.f.i., zgodnie z którym zaspokojenie wierzycieli funduszu i umorzenie jednostek uczestnictwa lub certyfikatów inwestycyjnych przez wypłatę uzyskanych środków pieniężnych uczestnikom funduszu powinno odbywać się proporcjonalnie do liczby posiadanych przez nich jednostek uczestnictwa lub certyfikatów inwestycyjnych. Udzielenie zabezpieczenia w sposób wskazany przez powoda mogłoby więc stanowić naruszenie praw pozostałych uczestników funduszu, również oczekujących na zaspokojenie ich roszczeń.
W ocenie Sądu Okręgowego udzielone zabezpieczenie wystarczająco chroni odpowiedni interes powoda, a pozwanego nie obciąża ponad miarę.
Wobec powyższego, Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji.
SSO Andrzej Sterkowicz
Zarządzenie: (...)
SSO Andrzej Sterkowicz