Wyrok z 7 maja 2025, sygn. I C 1652/24

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 7 maja 2025 r.

Sąd Okręgowy w Warszawie, I Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący: Sędzia Agnieszka Nakwaska-Szczepkowska

Protokolant: stażysta Aleksandra Sieńczewska

po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2025 r. w Warszawie na rozprawie

sprawy z powództwa E. Z.

przeciwko Zarządcy Przymusowemu (...) S.A. w W.

o zapłatę

I.  zasądza od (...) S.A. w W. na rzecz E. Z. kwotę 121 320,85 zł (sto dwadzieścia jeden tysięcy trzysta dwadzieścia złotych osiemdziesiąt pięć groszy) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 24 maja 2023 r. do dnia zapłaty;

II.  oddala powództwo w pozostałej części;

III.  zasądza od (...) S.A. w W. na rzecz E. Z. tytułem zwrotu kosztów procesu kwotę 700 zł (siedemset złotych) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty;

IV.  nakazuje pobrać od (...) S.A. w W. na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Okręgowego w Warszawie kwotę 5 567 zł (pięć tysięcy pięćset sześćdziesiąt siedem złotych) tytułem kosztów sądowych, od uiszczenia których powódka była zwolniona.

Sędzia Agnieszka Nakwaska-Szczepkowska

Sygn. akt I C 1652/24

UZASADNIENIE

Pozwem z dnia 5 czerwca 2023 r. skierowanym przeciwko (...) S.A. z siedzibą w W., powódka E. Z. wniosła o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym, w którym Sąd nakaże pozwanemu, aby zapłacił na rzecz powódki kwotę 121.320,85 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 18 kwietnia 2023 r. do dnia zapłaty. Powódka wniosła również o zasądzenie od pozwanego na jej rzecz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, że jest w posiadaniu weksla wystawionego przez pozwanego na kwotę 121.320,85 zł z terminem płatności do 23 maja 2023 r. Pozwany mimo wezwania do wykupu weksla nie uregulował należnej kwoty.

(pozew – k. 2-3)

Postanowieniem z dnia 4 listopada 2024 r. Sąd Okręgowy w Warszawie zawiesił postępowanie na podstawie art. 174 § 1 pkt 5 k.p.c. i wezwał do udziału w sprawie zarządcę przymusowego pozwanej spółki M. K., podejmując jednocześnie postępowanie z jego udziałem.

(postanowienie z 04.11.2024 r. – k. 97)

Zarządzeniem z 18 grudnia 2024 r. stwierdzono brak podstaw do wydania nakazu zapłaty.

(zarządzenie z 18.12.2024 r. – k. 106)

Na rozprawie w dniu 21 stycznia 2025 r. pełnomocnik pozwanego wskazał, że wierzytelność dochodzona w niniejszej sprawie została umieszczona w spisie wierzytelności sporządzonym w postępowaniu restrukturyzacyjnym (...) (...), wobec czego zarządca przymusowy nie znajduje podstaw do kwestionowania roszczenia i nie wdaje się w spór w sprawie, bowiem roszczenie jest zasadne.

(protokół rozprawy z dnia 21 stycznia 2025 r. – k. 129-129v /skrócony/)

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 16 stycznia 2023 r. w W. (...)S.A. w W. wystawiła weksel własny in blanco, nie na zlecenie, na rzecz E. Z., która wypełniła weksel wpisując sumę wekslową 121.320,85 zł, datę płatności – 23 maja 2023 r.

(okoliczność bezsporna, weksel – k. 4, 74)

Pismem z dnia 2 maja 2023 r. E. Z. wezwała (...) S.A. do wykupu weksla. Jako datę płatności wskazała 23 maja 2023 r. Wezwanie zostało odebrane przez (...) S.A. 4

(okoliczność bezsporna, wezwanie z zpo – k. 6-7)

(...) S.A. nie uregulowało należności.

(okoliczność bezsporna)

Postanowieniem z dnia 4 czerwca 2024 r. Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy w Warszawie, XVIII Wydział Gospodarczy ogłosił upadłość (...) S.A. (sygn. (...)) i ustanowił tymczasowego nadzorcę sądowego w osobie M. K.. Następnie, postanowieniem z 14 października 2024 r. Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy zmienił sposób zabezpieczenia majątku dłużnika poprzez ustanowienie zarządu przymusowego nad majątkiem dłużnika, wyznaczając jako zarządcę przymusowego M. K..

(wydruk z portalu – k. 84, Obwieszczenie w KRD – k. 85, postanowienie z
14.10.2024 r.– k. 94-96v)

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie przedłożonego dowodu z dokumentu – weksla wystawionego przez (...) S.A., a wypełnionego przez powódkę wezwania do wykupu weksla oraz dokumentów dotyczących sytuacji prawnej pozwanego. Nadto podkreślenia wymaga, że stan faktyczny sprawy nie był sporny.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w przeważającej części. Oddaleniu podlegało jedynie roszczenie odsetkowe w odniesieniu do okresu od 18 kwietnia 2023 r. do 23 maja 2023 r.

Powódka domagała się zasądzenia od pozwanego kwoty 121.320,85 zł, powołując się na załączony do pozwu weksel wystawiony przez (...) S.A. jako weksel in blanco, a wypełniony następnie przez powódkę.

W toku postępowania zarządca przymusowy pozwanego wskazał, iż wierzytelność dochodzona w niniejszej sprawie została umieszczona w spisie wierzytelności sporządzonym w postępowaniu restrukturyzacyjnym (...) (...), wobec czego zarządca przymusowy nie znajduje podstaw do kwestionowania roszczenia i nie wdaje się w spór w sprawie. Takie stanowisko równoznaczne jest de facto z uznaniem roszczenia powódki – mimo iż nie złożono oświadczenia wprost o uznaniu powództwa.

Powstanie zobowiązania wekslowego jest uzależnione od spełnienia w pierwszym rzędzie przesłanek o charakterze formalnym, określonych w art. 1 i 101 ustawy z dnia 28 kwietnia 1936 r. Prawo wekslowe (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 282; dalej „Pr. weksl.”). Dokument, który nie czyni zadość tym wymaganiom, nie może być uważany za weksel trasowany (art. 2 Pr. weksl.) lub weksel własny (art. 102 Pr. weksl.), i - tym samym - uzasadniać czyjegokolwiek zobowiązania wekslowego.

Sąd zważył, że przedłożony do akt weksel zawiera wszystkie elementy określone przepisami ustawy Pr. weksl. Sąd miał na względzie wymogi formalne wskazane w treści art. 101 Pr. weksl. Przedmiotowy w sprawie weksel zawiera nazwę „weksel” w samym tekście dokumentu, przyrzeczenie bezwarunkowe zapłacenia oznaczonej sumy pieniężnej, nazwę podmiotu, na którego rzecz zapłata ma być dokonana, oznaczenie terminu płatności, oznaczenie daty i miejsca wystawienia weksla, podpis wystawcy weksla. Brak jest oznaczenia miejsca płatności weksla, natomiast zgodnie z art. 102 Pr. weksl. w takim wypadku miejsce wystawienia wekslu uważa się za miejsce płatności – a więc i ten element uznać należy za spełniony.

Podkreślenia natomiast wymaga, że w okolicznościach niniejszej sprawy pozwany nie podniósł zarzutów ani względem wymogów formalnych wynikających z przepisów Pr. weksl., ani zarzutów odnoszących się do stosunku podstawowego. Uznanie powództwa jest aktem dyspozycyjności materialnej pozwanego, który za zasadne uznaje zarówno roszczenie powoda, jak i przyznaje uzasadniające je przytoczone przez powoda okoliczności faktyczne, a w konsekwencji godzi się na wydanie wyroku uwzględniającego żądanie pozwu (tak wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 września 1983 r., III CRN 188/83, OSNC 1984, nr 4, poz. 60).

Roszczenie podlegało uwzględnieniu w całości co do kwoty głównej 121.320,85 zł, odpowiadającej sumie wekslowej.

Co się tyczy roszczenia odsetkowego, podlegało ono częściowemu oddaleniu z tej przyczyny, że powódka – mimo że dochodziła zapłaty wyłącznie z weksla, nie zaś ze stosunku podstawowego, stanowiącego uzasadnienie dla wystawienia weksla (w uzasadnieniu pozwu brak jest nawet twierdzeń dotyczących owego stosunku podstawowego) – domagała się pozwem odsetek za okres poprzedzający datę płatności weksla. Sąd miał tu na uwadze art. 48 pkt 2 Pr. weksl. w zw. z art. 103 Pr. weksl. oraz art. 481 § 1 i 2 k.c.

Z tych przyczyn Sąd orzekł jak w pkt. I. i II. wyroku.

O kosztach procesu orzeczono w pkt. III. wyroku na podstawie art. 100 zd. 2 k.p.c. Powódka uległa jedynie w niewielkiej części roszczenia odsetkowego, zasadnym było więc obciążenie pozwanego kosztami procesu w całości. Na podlegające zwrotowi przez pozwanego koszty procesu poniesione przez powódkę w wysokości 700 zł złożyła się częściowa opłata sądowa od pozwu (500 zł) oraz dwie opłaty po 100 zł od skargi na orzeczenie referendarza sądowego oraz od wniosku o uzasadnienie postanowienia.

W zakresie wskazania podmiotu zobowiązanego do zapłaty w pkt. I. i III., Sąd – mając świadomość rozbieżności w orzecznictwie w tym zakresie – uznał, że wskazane tam kwoty należało zasądzić od (...) S.A., która to spółka pozostaje pozwanym w tej sprawie w znaczeniu materialnym. Sąd przychyla się do stanowiska wypracowanego na gruncie spraw, gdzie występuje za upadłego syndyk, zgodnie z którym świadczenie dochodzone przez syndyka lub przeciwko syndykowi podlega zasądzeniu na rzecz upadłego lub od upadłego (np. wyrok Sądu Najwyższego z 7.10.2004 r., IV CK 86/04, LEX nr 143176 i z 16.01.2009 r., III CSK 244/08, LEX nr 523687). Stanowisko to należało odnieść także do sytuacji, gdy za spółkę działa zarządca przymusowy.

W punkcie IV. wyroku Sąd na podstawie art. 113 w zw. z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 959) nakazał pobrać od (...) S.A. kwotę 5.567 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych, od uiszczenia których powódka została zwolniona.

Sędzia Agnieszka Nakwaska-Szczepkowska