Wyrok z 23 sierpnia 2023, sygn. IV U 281/23

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

23 sierpnia 2023 roku

Sąd Okręgowy w Sieradzu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący: sędzia Sławomir Górny

Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Wawrzyniak

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2023 roku w Sieradzu

odwołania J. W.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł.

z 29 maja 2023 r. Nr (...)

w sprawie J. W.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł.

o rekompensatę

zmienia zaskarżoną decyzję i przyznaje J. W. prawo do rekompensaty
z tytułu pracy w warunkach szczególnych od 1 maja 2023 roku.

Sygn. akt IV U 281/23

UZASADNIENIE

Decyzją z 29.05.2023r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. odmówił J. W. przyznania prawa do rekompensaty, z uwagi na nieudowodnienie co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Do pracy w szczególnych warunkach ZUS nie uwzględnił zatrudnienia od 3.10.1975 – 14.02.1990, 2.09.1991 – 31.05.1994, 1.07.1994 – 29.02.1996.

Nie podzielając powyższej decyzji w/w złożył odwołanie, wnosząc o przyznanie prawa do przedmiotowego świadczenia.

W odpowiedzi na odwołanie ZUS wnosił o jego oddalenie

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

J. W., ur. (...) W 1975r. ukończył 3 – letnią (...) w zawodzie mechanika - kierowcy samochodów ciężarowych. Prawo jazdy kat. C uzyskał 7.08.1978r., kat. T – 15.05.1974r.

W okresie od 3.10.1975 – 14.02.1990, odwołujący był zatrudniony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w Przedsiębiorstwie (...) w P. jako kierowca samochodu ciężarowego powyżej 3,5t z tym, że początkowo nie wykonywał pracy kierowcy samochodu ciężarowego powyżej 3,5t. Początkowo odwołujący pracował w warsztacie, jeździł Ż.. Następnie od 3.03.1976r., został przeniesiony na stanowisko kierowcy samochodu ciężarowego powyżej 3,5t, dostał wówczas samochód ciężarowy S. (...), którym jeździł do czasu pójścia do wojska w październiku 1979r. Po powrocie z wojska, po dwóch latach, wnioskodawca nadal jeździł S. (...), potem S. (...), a następnie dostał K.. Na stanie przedsiębiorstwa było 20 ciężarówek, koparki, widlaki do załadunku. Baza była na P. - przedmieścia P.. Przedsiębiorstwo (...) pracowało po wsiach, budowało budynki, obory, kanalizację. Przedsiębiorstwo posiadało dźwigi, samochody ciężarowe S. (...), Z., dostawcze, ciągniki. Przedsiębiorstwo prowadziło dużo budów. Były wożone: rury, betony, kształtki, grzejniki. Razem z wnioskodawcą, jako kierowcą samochodu ciężarowego, był zatrudniony W. O.. Jak popsuł się samochód, to pomagało się w warsztacie mechanikowi. Była jedna baza w P.. Wnioskodawca jeździł S. skrzyniowym, czasami z przyczepą. Praca była cały rok, również zimą. Kierowca miał przypisany samochód. Przykładowo do J. jeździło się po rury, po kamionkę pod granicę niemiecką. Były prowadzone budowy w Ś., Ś.. Wnioskodawca przewoził butle z gazem, tlen na budowy, kręgi, rury stalowe, grzejniki, blachy, jeździł po rury ceramiczne do huty po całej Polsce, po gazy. Wnioskodawca jeździł do O., R., M., L., U., U.. itp. Było zatrudnionych ok. 22 kierowców.

W okresie od 2.09.1991 – 31.05.1994, J. W. był zatrudniony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w (...) Sp. z o. o. w P. jako kierowca samochodowy w transporcie międzynarodowym. Odwołujący jeździł po Europie samochodem M. z przyczepą.

W okresie od 1.07.1994 – 29.02.1996, J. W. był zatrudniony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w (...) Sp. z o.o. w P. jako spawacz, kierowca. W tym okresie więcej było jeżdżenia samochodem ciężarowym po stal, blachy dłużycą. Odwołujący jeździł S. z naczepą. Wnioskodawca zajmował się także spawaniem kontenerów, pojemników do szyb samochodowych. Odwołujący uzyskał uprawnienia spawacza w 1978r. w Przedsiębiorstwie (...). W (...) Sp. z o.o. był jeden samochód ciężarowy. Było zatrudnionych 20 spawaczy. Odwołujący jako jedyny był kierowcą samochodu ciężarowego, obsługiwał cały transport. Jeździł do Huty (...), K.. Zakład był w P., a później w P. (zeznania wnioskodawcy, zeznania świadków – W. O., Z. W. – na nagraniu CD – 00:07:02 – 00:36:35 k. 20, okazane na rozprawie prawo jazdy - adnotacja w protokole k. 17/akta sprawy; świadectwo pracy k. 9, 45, 48, uwierzytelnione kserokopie akt osobowych w-cy z okresu zatrudnienia w Przedsiębiorstwie (...) w P./akta ZUS).

W dniu 5.05.2023r., J. W. złożył w ZUS wniosek rekompensatę (wniosek/akta ZUS).

Decyzją z 29.05.2023r., Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w Ł. odmówił J. W. przyznania prawa do rekompensaty, z uwagi na nieudowodnienie co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Do pracy w szczególnych warunkach ZUS nie uwzględnił zatrudnienia od 3.10.1975 – 14.02.1990, 2.09.1991 – 31.05.1994, 1.07.1994 – 29.02.1996 (decyzja/akta ZUS).

Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie i w postępowaniu przed organem rentowym. Fakty dotyczące charakteru pracy wnioskodawcy w spornych okresach Sąd ustalił na podstawie zeznań odwołującego, zeznań świadków - W. O., Z. W.. W poczet materiału dowodowego Sąd przyjął także uwierzytelnione kserokopie z dokumentów źródłowych dotyczące zatrudnienia wnioskodawcy w Przedsiębiorstwie (...) w P.. W ocenie Sądu materiał dowodowy daje podstawy do uznania, że w-ca spełnił sporną przesłankę 15 – letniego stażu pracy w szczególnych warunkach, który uprawnia do nabycia prawa do rekompensaty. W ocenie Sądu w okresie zatrudnienia od 3.03.1976 - 14.02.1990, 2.09.1991 – 31.05.1994, wykonywał stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązki kierowcy samochodu ciężarowego powyżej 3,5t.

Sąd Okręgowy zważył:

Odwołanie zasługuje na uwzględnienie.

W myśl art. 2 pkt 5 ustawy z 9.12.2008r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. z 2017r., poz. 644 ze zm.), rekompensata - odszkodowanie za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze dla osób, które nie nabędą prawa do emerytury pomostowej.

Jak wynika z art. 21 cyt. ustawy, rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat. Rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Celem rekompensaty, podobnie jak i emerytury pomostowej, jest łagodzenie skutków utraty możliwości przejścia na emeryturę przed osiągnięciem wieku emerytalnego przez pracowników zatrudnionych przy pracach w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. W przypadku rekompensaty realizacja tego celu polega jednak nie na stworzeniu możliwości wcześniejszego zakończenia aktywności zawodowej, lecz na odpowiednim zwiększeniu podstawy wymiaru emerytury z FUS, do której osoba uprawniona nabyła prawo po osiągnięciu powszechnego wieku emerytalnego. W taki sposób istotę rekompensaty określa zresztą sam ustawodawca, definiując ją w art. 2 pkt 5 ustawy o e. p.

Definicję pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze uprawniającą do wcześniejszej emerytury reguluje art. 32 ustawy emerytalno – rentowej oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.).

Zgodnie z §3 i §4 cyt. rozporządzenia, pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury jeżeli łącznie spełnia warunki: mężczyzna jeżeli osiągnął wiek 60 lat, ma wymagany „okres zatrudnienia” 25 lat, w tym przepracował co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, że wnioskodawca spełnił sporną przesłankę zatrudnienia w szczególnych warunkach, w wymaganym wymiarze co najmniej 15 lat.

W okresie zatrudnienia od 3.03.1976 - 14.02.1990, 2.09.1991 – 31.05.1994, wykonywał pracę w szczególnych warunkach, która wymieniona została w wykazie A dział VIII poz. 2 rozporządzenia RM z 7.02.1983r.

Z tych względów, na podstawie art. 477 ¹⁴§2 k.p.c. orzeczono jak w sentencji wyroku.